KİK Kararı: 2021/UM.I-955

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/018
Gündem No : 44
Karar Tarihi : 07.05.2021
Karar No : 2021/UM.I-955
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Mirim Yemek Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ankara İl Emniyet Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/82606 İhale Kayıt Numaralı “Tüketime Direkt Hazırlanmış Paket Kumanya ve Kahvaltı İle Hazır Yemek Mal Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara İl Emniyet Müdürlüğü tarafından 23.03.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Tüketime Direkt Hazırlanmış Paket Kumanya ve Kahvaltı İle Hazır Yemek Mal Alımı” ihalesine ilişkin olarak Mirim Yemek Anonim Şirketi’nin 17.03.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.03.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.04.2021 tarih ve 17228 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.04.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/609 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname'nin 2'nci maddesi, Teknik Şartname'nin 5.3 ve 5.12'nci maddeleri göz önünde bulundurulduğunda bahse konu işin mal alımı olarak ihale edilemeyeceği, personel çalıştırılması öngörülen işin hizmet alımı olarak ihale edilmesi gerektiği, hazır sıcak yemek ile kumanya alımının aralarında doğal bağlantı bulunmadığı ve ihale tekniği açısından birinin hizmet diğerinin mal alımı olarak ihale edilmesi gerektiği, ihale konusu işin kaç personelle yapılacağının belirsiz olduğu, Teknik Şartname'nin 6.4'üncü maddesinde ilaçlama hizmetine yönelik net bir belirlemenin yapılmadığı dolayısıyla sağlıklı teklif oluşturulamayacağı, idarenin vermiş olduğu cevap yazısında söz konusu giderin yardımcı gider olarak yüklenici karından karşılanabileceği yönünde ifadelerin mevzuata aykırı olduğu, Teknik Şartname'nin 7.4'üncü maddesi uyarınca isteklilerden tahmine dayalı teklif hazırlamalarının beklendiği, Teknik Şartname'nin 5.6'ıncı maddesi ile Sözleşme Tasarısı'nın 44.5.2’nci maddesi uyarınca yaptırılacak yemek analiz giderleri için yükleniciye ödeme yapılmayacağı yönündeki düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu, ayrıca yemeklere ilişkin hangi tahlillerin yaptırılacağının belirsiz olduğu, Sözleşme Tasarısı’nın 12 ve 31'inci maddesinde ödemeye ilişkin şartların mevzuata aykırı şekilde belirlendiği, Teknik Şartname'nin "EK- Sıcak Kumanya (Yemek) Çeşitleri ve Porsiyon/Gramaj Miktarları" başlıklı bölümde yemeklerin ihtiva ettiği tüm malzemelere ve çiğ girdi gramajlarına yer verilmediği, dolayısıyla eşit koşullar altında teklif hazırlama olanağının kalmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasında; “Mal : Satın alınan her türlü ihtiyaç maddeleri ile taşınır ve taşınmaz mal ve hakları,

Hizmet : Bakım ve onarım, taşıma, haberleşme, sigorta, araştırma ve geliştirme, muhasebe, piyasa araştırması ve anket, danışmanlık, tanıtım, basım ve yayım, temizlik, yemek hazırlama ve dağıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, koruma ve güvenlik, meslekî eğitim, fotoğraf, film, fikrî ve güzel sanat, bilgisayar sistemlerine yönelik hizmetler ile yazılım hizmetlerini, taşınır ve taşınmaz mal ve hakların kiralanmasını ve benzeri diğer hizmetleri…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde, “Aralarında kabul edilebilir doğal bir bağlantı olmadığı sürece mal alımı, hizmet alımı ve yapım işleri bir arada ihale edilemez.

…

Ödeneği bulunmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamaz…” hükmü,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdare yaklaşık maliyetin hesaplanmasında; alım konusu malın niteliğini, miktarını, teslim süresini, nakliyesini, sigortasını ve diğer özel şartlarını belirterek KDV hariç fiyat bildirilmesini ister. Ancak, idare, gerçek piyasa fiyatlarını yansıtmayan ve yaklaşık maliyetin hesaplanmasında hatalara sebep olabilecek fiyat bildirimlerini ve proforma faturaları değerlendirmeye almaz.

(2) Yaklaşık maliyetin hesaplanmasında kullanılan her tür bilgi ve belgeye hesap cetveli ekinde yer verilir. Değerlendirmeye alınmayan fiyat bildirimleri ile proforma faturaların değerlendirmeye alınmama gerekçeleri de hesap cetvelinde belirtilir.

(3) İdare, alımın niteliğini ve piyasa koşullarını göz önünde bulundurmak suretiyle, aşağıdaki (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentleri çerçevesinde elde ettiği fiyatların birini, birkaçını veya tamamını kullanmak suretiyle yaklaşık maliyeti hesaplar:

…

b) İdare, piyasada alım konusu malı üreten veya pazarlayan gerçek veya tüzel kişilerden de fiyat bildirimi veya proforma fatura isteyerek yaklaşık maliyeti hesaplayabilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Mal alımı ihalelerinde istenecek belgeler” başlıklı 54’üncü maddesinde “…54.2. Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

…

ı) Aday veya isteklinin personel çalıştırdığına ilişkin belgeler, ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenemez. Ancak, alımın niteliği esas alınarak yüklenici tarafından çalıştırılması öngörülen personelin sayısına ve niteliğine ilişkin teknik şartnamede veya sözleşme tasarısında düzenleme yapılabilir.

i) Deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarları veya muayene kuruluşları tarafından üretimin veya malın kontrolünün yapılması, özel imalat süreci gerektiren mal alımlarında sözleşmenin yürütülmesi aşamasında yerine getirilecek bir yükümlülük olarak teknik şartnamede ve/veya sözleşme tasarısında düzenlenebilir. Bu laboratuvar veya muayene kuruluşunun, aday veya isteklinin bünyesinde bulunması hususu, ihaleye katılımda bir yeterlik kriteri olarak düzenlenemez…” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Mal alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 62/A maddesinde “62/A.1. İhale ilanında ve dokümanında, verilen tekliflerden diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanların, ihale komisyonu tarafından tespit edilmesi halinde isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen mal alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

62/A.1.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. İstekliler, aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini, bu Tebliğin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79 uncu maddesinde belirtilen yöntemlerle açıklayabilirler.

62/A.1.2. İhale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmede açıklamaları yeterli görülmeyen veya süresi içerisinde yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” açıklaması,

Mal Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 23 numaralı dipnotundaki “İdare ödemeyi en geç kaç gün içinde yapacağını bu maddede belirtecektir. Geçici kabulün söz konusu olması durumunda ödemeye yönelik farklı bir düzenleme öngörülüyor ise bu maddede belirtilebilir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler başlıklı” 25’inci maddesinde “2.1. İhale konusu malın;

a) Adı: Tüketime Direkt Hazırlanmış Paket Kumanya ve Kahvaltı ile Hazır Yemek Mal alımı

b) Varsa kodu:

c) Miktarı ve türü: 800.000 adet Tüketime Hazır Paket Kumanya; 200.000 adet Tüketime Hazır Kahvaltı; 200.000 adet Hazır Yemek;

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Teslim edileceği yerler: Müdürlüğümüze bağlı Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü tarafından belirlenen yerleşke içerisindeki yer ile yerleşke dışındaki görev alanlarında Çevik Kuvvet Personeli ve bu personelle birlikte görev alan diğer kadro personeline yerinde teslim etmek kaydıyla idarenin yükleniciye daha önceden bildireceği miktar, yer ve zamanda günlük olarak teslimat gerçekleştirilecektir.

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacaktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Kumanyaların hazırlanması” başlıklı 2’nci maddesinde “…2.5. Kumanyalar yüklenicinin görevlendireceği en az bir Gıda Mühendisinin sorumluluğunda hazırlanacak olup Muayene ve Kabul Komisyonunca, üretilen kumanyaların ihale şartlarına uygunluğu kontrol edilip denetlendikten sonra dağıtım gerçekleştirilebilecektir.

2.6. Gıda maddelerinin pişirilerek hazır yemek haline getirilmesi, paketlenmesi ve her türlü işlem firmanın Ankara İl merkezi sınırları içerisindeki kendi tesislerinde yapılacaktır.

2.7. Hazır hale gelmiş kumanyaların/ yemeklerin gerektiğinde özel kaplara konularak üzerinin kapatılıp paket haline getirilmesi, yüklenici firma tarafından, eklerde belirtilen ambalajlarına şekillerine uygun, bu İşe özgü makinelerle gerçekleştirilecektir.

…

2.11. Çevik Şube Müdürlüğü kumanya paketi yerine sıcak yemek talep edebilecektir. Bu haller için yüklenici; Milli Emlak Müdürlüğünden kiralanacak olan idareye ait Çevik kuvvet Şube Müdürlüğü bünyesinde bulunan yer ile ilgili firma gerekli teçhizat ve donanımı sağlamak suretiyle yemek dağıtım alanı olarak kullanabilecek olup, yemek pişirilmesi amacına yönelik mutfak şeklinde kullanılmayacaktır.(Ancak idare güvenlik vb. sebeplerle sıcak yemeğin Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü yerleşkesinde pişirilmesini isteyebilir). Ayrıca söz konusu yerin kiralama işlemi yüklenici sözleşme imzalandıktan 5 iş günü içerisinde Ankara Defterdarlığı Milli Emlak Daire Başkanlığına başvurmak sureti ile kira sözleşmesi imzalanacak ve elektrik, su, doğalgaz abonelikleri; abonelik sözleşmesi veya süzme sayaç kullanmak suretiyle gerçekleşecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Yüklenicinin genel yükümlülükleri” başlıklı 5’inci maddesinde “…5.3. Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü, Tüketime Hazır Kumanya paketi yerine 12 saat önceden bildirerek sıcak yemek alabilecektir. Kumanyaların sıcak yemek olarak istenmesi durumunda istenilen yemeğin Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü tarafından belirlenen yerleşke içerisindeki yer veya yerleşkede, olağan üstü durumlarda veya zorunlu hallerde yerleşke dışındaki toplu bekleme noktalarında; yüklenici tarafından Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğünce belirlenen yerde/alanda, yüklenici firma tarafından tabakta yahut yerin özelliğine göre tabldotta servis şeklinde dağıtımı yapılacaktır. Dağıtım işleminden soma oluşan her türlü çöp, bulaşık vs toplanması yüklenici tarafından yapılacaktır.

…

5.6. Yüklenici firma, Muayene ve Kabul Komisyonunda görevli personel ile birlikte alınacak günlük yemek numunelerinin 72 saat bozulmadan ( yüklenicinin temin edeceği bu işe uygun bir dolapta) muhafaza edilmesini sağlayacaktır. Gıda zehirlenmesi, personelden şikayet gelmesi veya muayene kabul sırasında komisyon tarafından kuvvetli şüpheye düşülmesi v.b. durumlarla karşılaşılması halinde ise numuneler İdare ve Yüklenici firmanın görevlendireceği temsilci nezaretinde tutanakla numune dolabından alınarak tüm masraflar ve tahlil ücreti yükleniciye ait olmak suretiyle, kamuya ait veya özel laboratuarlarda tahlil yaptırılacaktır.

…

5.12. Yüklenici gıda zehirlenmelerine karşı koruyucu önlemleri almak, uygulamak ve bu konuda personelini denetlemek ve eğitmek zorundadır. Yüklenici çalıştıracağı tüm personelin temizlik ve hijyen kurallarını öğrenmesi ve benimsemesini sağlamak üzere Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren eğitim kurumlarından hijyen sertifikası aldırarak belgeleri idareye işe başladıktan 7 iş günü içinde sunacaktır. Personelin yemekten zehirlenmesi halinde yüklenici sorumlu olacak ve yapılan analiz, hastane ve ilaç masraflarını karşılayacaktır. Konuyla alakalı meydana gelebilecek diğer bütün sonuçlardan yüklenici firma sorumlu olacaktır.”. düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Temizlik ile ilgili hükümler” başlıklı 6’ncı maddesinde “…6.4. Yüklenici tarafından mutfak, kiler, depolar ile faaliyette bulunulan kapalı alanların tamamında her türlü böcek ve haşaratın önlenmesi için usulüne göre aylık periyotlarla ilaçlama yaptırılacaktır. Zararlılarla mücadele, Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaçlama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik kurallarına uygun olarak yapılacaktır. Zararlı mücadele ilaçları veya sağlığı tehlikeye sokabilecek diğer maddeler üzerinde toksik etkileri ve kullanımları açısından uyarılar bulunan uygun etiketler taşımalı, sadece bu amaç için kullanılan kilitlenebilir dolaplarda saklanmalıdır. İlaçlama işlemi Halk Sağlığı Alanında Haşerelere Karşı İlaç Uygulama İzin Belgesi 'ne sahip olması durumunda yüklenici tarafından, aksi taktirde bu izin belgesine sahip firmalar tarafından yapılacaktır. İlaçlama raporlarını idare gerekli gördüğü taktirde isteyebilecektir. Bu husustaki bütün masraflar yükleniciye ait olacaktır.” düzenlemesi ile “Diğer hususlar başlıklı” 7’nci maddesinde “…7.4. Önceden öngörülemeyen ya da öngörülse dahi personel planlaması net olmayan veya olağanüstü ya da olağandışı görevlerde; yüklenici, Muayene ve Kabul Komisyonu tarafından belirlenecek olan diğer görev noktalara da paket kumanya/sıcak kumanya dağıtıırn yapılacaktır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmenin konusu işin/alımın tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. Sözleşmenin konusu; İdarenin ihtiyacı olan ve aşağıda miktarı belirtilen ve teknik özellikleri teknik şartnamede düzenlenen Tüketime Direkt Hazırlanmış Paket Kumanya ve Kahvaltı ile Hazır Yemek Mal alımı, ihale dokümanı ile bu sözleşmede belirlenen şartlar dahilinde Yüklenici tarafından temini ve İdareye teslimi işidir.

5.1.1. Sözleşme kapsamında alımı yapılacak mal / malların miktarı:

5.1.1.1.

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Tüketime Hazır Paket Kumanya

adet

800.000

2

Tüketime Hazır Paket Kahvaltı

adet

200.000

3

Tüketime Hazır Yemek

adet

200.000

5.1.1.2. Bu Sözleşme ile temin edilecek mal / mallar, sözleşme ve eklerinde yer alan düzenlemelere uygun teslim edilecektir. “ düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “Malın/İşin teslim alma şekil ve şartları ile teslim programı” başlıklı 10’uncu maddesinde “10.1. Malın teslim edilme/işin yapılma yeri veya yerleri

10.1.1. Müdürlüğümüze bağlı Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü tarafından belirlenen yerleşke içerisindeki yer ile yerleşke dışındaki görev alanlarında Çevik Kuvvet Personeli ve bu personelle birlikte görev alan diğer kadro personeline yerinde teslim etmek kaydıyla idarenin yükleniciye daha önceden bildireceği miktar, yer ve zamanda günlük olarak teslimat gerçekleştirilecektir.

10.2. İşe başlama tarihi

10.2.1. İşe 01.07.2021 tarihinde başlanacaktır. Alım işin başlamasına müteakip 12 ay süresince peyder pey devam edecektir. 30.06.2022 tarihini geçmeyecektir.

10.3. Teslim programı ve teslim tarihi

10.3.1. Sözleşme imzalandıktan sonra ihtiyaca binaen sipariş tarihinden itibaren 1 (bir) gün içerisinde peyder pey her gün teslim edilecektir. .Kumanyalar personele yerleşkede veya görevli bulunan noktalara yüklenicinin kendi araçları ile teslim edilecektir.

10.4. Teslim programında değişiklik

10.4.1. Yüklenici, İdarece onaylanmış teslim programına uymak zorundadır. Ancak zorunlu hallerde İdarenin uygun görüşü ile teslim programında değişiklik yapılabilir. İdarece onaylanan bir süre uzatımı bulunduğu takdirde, yüklenici bu hususun kendisine tebliği tarihinden başlamak üzere beş iş günü içinde yeni duruma göre bir teslim programı düzenlemek zorundadır.” düzenlemesi,

Aynı Tasarı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Ödeme yeri

12.1.1. İdare tarafından sözleşmeye ilişkin ödemeler Ankara Defterdarlığı Muhasebe Müdürlüğü 'de yapılacaktır. Yüklenici tarafından alım konusu malın , sözleşme ve ihale dokümanına uygun şekilde teslim edilmesi koşuluyla ödemelere ilişkin hususlar ve ödeme zamanı aşağıda düzenlenmiştir.

12.2. Ödeme koşulları ve zamanı

12.2.1. Ödemeye esas para birimi Türk Lirası'dır.

12.2.2. İdare, Muayene ve Kabul Komisyonunca kabul raporu düzenlenmesinden itibaren Yüklenicinin yazılı talebi üzerine en geç 60 gün içinde Yükleniciye veya vekiline ödemeyi yapacaktır.

12.2.3. Yüklenici idareye teslim ettiği kumanyaların bedelini, aylık verilen miktarlar halinde idare adına fatura edecektir. Muayene Kabul işlemi yapıldıktan sonra yüklenici fatura ile birlikte ödeme için gerekli diğer belgeleri ( Vergi Borcu Yoktur Belgesi, SGK Borcu Yoktur Belgesi ile yüklenici çalıştırdığı personelin maaşlarını ödediğine ilişkin belge ile idarenin diğer talep edeceği belgeler) idareye ulaştırmasına müteakip, idare tarafından ödeme için belgeler üzerinde gerekli kontrollerin yapılmasının ardından ödeme işlemi idarenin bütçe durumuna göre gerçekleştirilerek (bütçe serbest bırakılma dönemlerine göre ödeme planı idare tarafından takip edilir ve ödemeler gerçekleştirilir) fatura tutarının yüklenicinin hesabına aktarılabilmesi için ödeme evrakları Ankara Defterdarlığı Muhasebe Müdürlüğüne gönderilecektir.” düzenlemesi,

“Denetim, muayene ve kabul işlemleri” başlıklı 30’uncu maddesinde “30.1.

a)Yüklenici, muayene edilecek malın tamamının incelenmesini kolaylaştıracak bir düzende bulundurmak, malı muayeneden önce belirli bölümlere ayırmak ve numune alımı ile ilgili her türlü aparat, malzeme ve ekipmanı hazır etmekle yükümlüdür.

b)Muayenede önce fiziksel nitelikler kontrol edilir. Fiziksel niteliklerinin tamamı Teknik Şartnamede belirtilen hükümlere uygun olmak zorundadır. Laboratuvar muayenesi gerekmesi halinde laboratuvar muayeneleri öncelikle kamu kuruluşlarına ait laboratuvarlarda bunun mümkün olmaması durumunda özel laboratuvarlarda yaptırılır. Laboratuvar muayeneleri ile ilgili tüm masraflar yükleniciye aittir.

c) Yüklenici firma, Muayene ve Kabul Komisyonunda görevli üyelerden en az bir kişi ile birlikte alınacak günlük yemek numunelerinin uygun saklama koşullarında muhafaza edilmesini sağlayacaktır. Gıda zehirlenmesi veya personelden şikayet gelmesi vb. durumlarla karşılaşılması halinde ise numuneler İdare ve Yüklenici firmanın görevlendireceği temsilci nezaretinde tutanakla numune dolabından alınarak tüm masraflar ve tahlil ücreti yükleniciye ait olmak suretiyle, kamuya ait veya özel laboratuvarlarda tahlil yaptırılacaktır. Numune sonuçlarına göre Muayene Kabul Komisyonunu Sözleşme Hükümleri çerçevesinde gerekli işlemi yapar.

ç) İdare uygun gördüğü zamanlarda kumanya örneklerini yine idare tarafından belirlenen laboratuvarlarda inceletecek ve yapılacak tüm masraflar yüklenici firma tarafından karşılanacaktır.

e) Muayene Kabul Komisyonu tarafından numunelerin uygun görülmesi halinde personele dağıtımı yapılacaktır. Dağıtım noktalarında ürünle ilgili herhangi bir eksik veya kusurun tespiti halinde personel tarafından tutulan tutanaklar Muayene Kabul Komisyonu tarafından değerlendirilerek cezai işlem uygulanması amacıyla ödeme birimine gönderilecektir.

30.2. Bu sözleşme ve eklerinde, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin düzenlenmeyen hususlarda; Kamu İhale Kurumu tarafından yayımlanan Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik'te hüküm bulunması halinde bu düzenlemeler esas alınacaktır.” düzenlemesi,

“Ödeme belgelerinin düzenlenmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “…31.4. İdare tarafından aylık tablo olarak hazırlanan Muayene ve Kabul Komisyonunun Kabul/Uygun Raporunun düzenlenmesinden itibaren, yüklenici aylık olarak yaptığı işin miktarı kadar malın faturasını idareye teslim eder ve idare tarafından 60 (altmış) gün içinde ödeme evrakları da hazırlanarak Ankara Muhasebe Müdürlüğü'ne gönderilir. Ancak Maliye Bakanlığınca serbest bırakılan ödenekler dahilinde ödeme yapılacağından ödenek bulunmaması halinde bu süre ödenek tahsisine kadar uzatılabilir.” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 44’üncü maddesinde “…44.4. Yüklenici Teknik Şartnamede hükümlerini yerine getirdiğine tüm belgeleri sözleşme imzalanmasına müteakip idareye sunacaktır. (Araç ruhsatları, mutfak ve personelle ilgili belgeler, v.b.)

44.5. Yüklenici çalıştırdığı personelle ilgili olarak;

44.5.1. Yüklenici kurum güvenliği için işe başlamadan önce kurum içinde veya mutfağında çalıştıracağı personelle ilgili Nüfus Cüzdanı fotokopisi, Adli sicil Kaydı, Hijyen Sertifikasını, Sosyal Güvenlik Kurumuna ait kayıtlarını sözleşme imzaladıktan 5 iş günü içerisinde idareye sunmak zorundadır. Ayrıca personel değişikliklerini gerekli güvenlik sorgularının yapılabilmesi için 3 gün içinde bildirilmesi gerekmektedir.

44.5.2. Yüklenici, 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunun 126. Maddesi hükmü gereği; iş yeri sahipleri ve bu yerinin işletenleri, çalışanlarına hijyen konusunda bu iş yerlerindeki meslek ve faaliyetin gerektirdiği eğitimi vermeye veya çalışanların bu eğitimi almaya mecburdur. Gıda hijyen yönetmeliğinin 21. Maddesi hükmü gereği yüklenici firma; çalışanlarını yaptığı işin gerektirdiği gıda hijyeni konularında kontrol edilmelerini sağlamak ve detaylı Hijyen ve Sanitasyon eğitimi vermek zorundadır. Konunun takibi Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğü tarafından yapılacaktır.

44.5.3. Yüklenici firma kurum içerisinde kumanya paketleme ve dağıtımı işinde çalıştıracağı personelin kişisel hijyenini sağlamakla yükümlüdür…” düzenlemesi yer almaktadır.

Ankara İl Emniyet Müdürlüğü tarafından “Tüketime Direkt Hazırlanmış Paket Kumanya ve Kahvaltı ile Hazır Yemek Mal alımı” ihalesinde 29 istekli olabilecek tarafından ihale dokümanının edinildiği, açık ihalede 12 isteklinin teklif sunduğu söz konusu ihalenin 800.000 adet tüketime hazır paket kumanya; 200.000 adet tüketime hazır kahvaltı; 200.000 adet hazır yemek; alımı olduğu anlaşılmıştır.

İdarece yaklaşık maliyet hesabı yapılırken Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen hükümleri doğrultusunda, piyasada ihale konusu alanda faaliyet gösteren firmalardan, işe ait Teknik Şartname’de yer verilen düzenlemeler çerçevesinde fiyat araştırması yapıldığı, 5 farklı firmadan yapılan fiyat araştırması neticesinde ortalama birim fiyatlar üzerinden değerlendirme yapılarak yaklaşık maliyetin hesaplandığı anlaşılmıştır.

İhale konusu işin içeriği incelendiğinde; gıda ürünlerinin tüketime hazır biçimde ambalajlanmış/muhafazalı olarak idareye günlük olarak peyder pey teslim edilmesi işi olduğu, sıcak yemeklerin adet bazında ısı muhafazalı kaplar içerisinde, paket kumanyalarında gerekli ambalaj ve kutulama yapılarak idareye teslim edileceğinin anlaşıldığı, ihalenin genel içeriği itibarıyla sıcak yemek servisi, dağıtım ve dağıtım sonrası hizmetlerini de içeren bir malzemeli yemek hizmet alımı ihalesi niteliğinde olmadığı, toplam 1.200.000 adet öğün mamul yemek içeren ihalenin 1.000.000 adedinin paketlenmiş ve kutulanmış şekilde idareye teslim edileceği, kalan 200.000 adet sıcak yemeğin ise benzer şekilde ısı muhafazalı kaplar içerisine konularak idareye teslim edileceğinin anlaşıldığı bu çerçevede söz konusu ihalenin mal alımı ihalesi olarak çıkılmasında mevzuata bir aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

Söz konusu iş kapsamında idarece kumanya paketi yerine yemek servisi, dağıtım ve dağıtım sonrası hizmetleri de içeren sıcak yemek talep edebileceği düzenlenmiş olmakla birlikte söz konusu durumun bir kurala bağlanmadığı, gerek görülmesi, güvenlik vb. sebepler dahilinde böyle bir değişikliğe gidilebileceği, önceden öngörülmeyen olağanüstü durumlarda Çevik Kuvvet Şube Müdürlüğünce belirlenecek farklı yer ve alanlarda servis şeklinde sıcak yemek dağıtımın yapılabileceği ancak bu durumun alımı yapan idarenin yüklendiği görev itibarıyla kesin ve net biçimde sayısal olarak belirlenmesine imkan vermediği, ihale konusu alımın aralarında doğal ve kabul edilebilir nitelikte bir bağlantı olduğu değerlendirilen mal ve hizmet alımını birlikte içerdiği ancak genel nitelik itibarıyla söz konusu alımın bir mal alımı niteliğinde olması nedeniyle ihaleye mal alımı olarak çıkılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

Öte yandan söz konusu işin mal alımı ihalesi olarak çıkılması nedeniyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılamayacağı iddiasına ilişkin olarak mal alımı ihalelerinde de aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının önünde bir engel bulunmadığı, söz konusu sorgulamayı idarenin takdir etmesi halinde yapabileceği ancak somut olayda ihale ilanında ve dokümanında ihalenin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacağına yönelik düzenlemenin yapıldığı, ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmıyor olmasının tekliflerin oluşturulmasına engel teşkil etmediği sonucuna varıldığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca mal alımı ihalelerinde de personel çalıştırılabileceği, kumanya adedi üzerinden birim fiyat teklif alınan ihalede personele ilişkin oluşacak maliyetinin basiretli tacir sıfatıyla istekliler tarafından adet birim maliyetine yansıtılabileceği, dolayısıyla personel sayısının belirsiz olmasının teklif oluşturmaya engel olmadığı, söz konusu ihalede 12 isteklinin teklif verdiği hususu da göz önünde bulundurulduğunda mal alımı olarak çıkılan ihalede personel sayısının belirtilmemiş olmasında mevzuata aykırılık görülmediğinden başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

İlaçlama giderine yönelik iddia incelendiğinde; genel kural olarak yüklenicinin kendi mutfağında yemek üretimini sağlayacağı dolayısıyla bu alanla ilgili olarak gerekli hijyen ve ilaçlama sorumluluğunu sağlaması gerektiği, ihale dokümanında belirlenen şartlar çerçevesinde ilaçlama giderini kendi kullandığı mutfağı ve ilgili diğer alanları göz önünde bulundurmak suretiyle teklifine yansıtabileceği, öte yandan Teknik Şartname’nin 2.11’inci maddesinde kumanya paketi yerine sıcak yemek talep edilebileceği ve bu sıcak yemeğin Çevik kuvvet Şube Müdürlüğü bünyesinde bulunan ve Milli Emlak Daire Başkanlığına başvurmak sureti ile kira sözleşmesi imzalanacak olan alanla ilgili olarak işin yapılacağı yerin görülmesine engel mahiyette bir düzenlemeye ihale dokümanında yer verilmediği, dolayısıyla bu alanın da gidip görülerek ilaçlama maliyetinin belirlenebileceği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

İddiaya konu olan Teknik Şartname’nin 7.4’üncü maddesi incelendiğinde, alım yapacak kuruluşun kolluk kuvveti olduğu ve bu nitelikte bir alımda kumanyaların verileceği personelin görev tanımı gereği önceden öngörülmesi mümkün olmayan durumların ortaya çıkmasının muhtemel olduğu, bu hususta idarece belirleme yapılmasına imkan bulunmadığından, ihtimale dayalı söz konusu durum için isteklilerin maliyet hesaplamasında bu durumlardan kaynaklanacak ek maliyeti teklif fiyatlarına yansıtılması noktasında bir engel bulunmadığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

Yemek analiz giderlerine ilişkin öne sürülen iddia incelendiğinde, yüklenici tarafından verilen kumanyaları tüketimi sonrasında gıda zehirlenmesi, personelden şikayet gelmesi veya muayene kabul komisyonu tarafından kuvvetli şüpheye düşülmesi durumlarının ortaya çıkması halinde yemek numunelerinin günlük olarak saklanacak dolaptan alınarak ilgili laboratuvarlarda tahlil yaptırılması sorumluluğunun söz konusu malın tedarikçisi konumunda bulunan yüklenicide olmasının işin doğası gereği olduğu, söz konusu durumların sayısının önceden belirlenebilmesi mümkün bulunmadığından yaptırılacak analiz çeşitleri ve sayılarına ihale dokümanında yer verilmesinin beklenemeyeceği, basiretli tacir sıfatıyla isteklilerin belirli bir kabul çerçevesinde söz konusu maliyeti öngörerek birim fiyat tekliflerini belirleyebilecekleri anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

Ödemeyle ilgili öne sürülen iddia incelendiğinde yaklaşık maliyeti 20.044.000,00 TL olarak belirlenen ihalede kullanılabilir ödenek tutarının 22.000.000,00 TL olduğu, mal alımı ihalelerinde ödeme süresine ilişkin idarece Sözleşme Tasarısı’nda muayene ve kabul komisyonunca kabul raporu düzenlenmesinden itibaren yüklenicinin yazılı talebi üzerine en geç 60 gün içinde yükleniciye veya vekiline ödeme yapılacağı, 60 günlük sürenin ödenek tahsisinin uzaması halinde bu ek süre kadar uzatılabileceği yönünde düzenleme yapıldığı, Mal Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 23 numaralı dipnotundaki açıklama uyarınca, mal alımı ihalelerinde ödeme süresine ilişkin bir sınırlama getirilmediği göz önünde bulundurulduğunda idarece yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olmadığı sonucuna varıldığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle yerinde görülmemiştir.

Sıcak yemeklerin içerisinde yer alan ana çiğ girdilerin tamamına yer verilmediği iddiasına ilişkin olarak bahse konu alımın mal alımı ihalesi olduğu, dolayısıyla her bir girdinin miktarına yer verilen ayrıntılı gıda rasyosu bilgilerine ihale dokümanında yer verilmesinin beklenemeyeceği, kaldı ki her bir sıcak yemek kapsamında yer alması gereken temel nitelikteki pişmiş girdilere Teknik Şartname’nin EK-B bölümünde yer verildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası bu yönüyle de yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.