KİK Kararı: 2021/UM.I-950

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/018
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 07.05.2021
Karar No : 2021/UM.I-950
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Cm Yol İnşaat Petr. Tur. Mad. Emlak Gıda San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Mersin Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/49526 İhale Kayıt Numaralı “Asfalt Mıcırı Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Mersin Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı tarafından 15.03.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Asfalt Mıcırı Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Cm Yol İnşaat Petr. Tur. Mad. Emlak Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin 07.04.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.04.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.04.2021 tarih ve 20131 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.04.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/717 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. 25.03.2021 tarihli ihale komisyonu kararından, başvuruya konu ihaleye ilişkin yalnızca 3 geçerli teklifin bulunduğunun, 1 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığının ve yaklaşık maliyetin 11.315.500,00 TL olduğunun anlaşıldığı, yaklaşık maliyetin idarece mevzuata aykırı ve hatalı olarak hesaplandığı, yaklaşık maliyet hesabında piyasa koşullarının dikkate alınmadığı, yaklaşık maliyetin benzer ihalelere kıyasla oldukça düşük belirlendiği, yaklaşık maliyetin hatalı hesaplanması nedeniyle ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

2. Başvuruya konu ihalede 4 isteklinin teklif verdiği ve yalnızca 3 geçerli teklif bulunduğu, benzer ihalelere kıyasla söz konusu ihalede rekabetin gerçekleşmediği, rekabetin sağlanamaması halinde ihalenin ana amacının gerçekleşemeyeceği ve ihaleden beklenen faydanın sağlanamayacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30’uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21’inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin açılması” başlıklı 23’üncü maddesinde “E-teklifler, aynı günün mesai saatleri içerisinde istekliler ve hazır bulunanlar önünde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır. e-anahtarının bozuk olması veya e-teklifin virüs içermesi gibi nedenlerle EKAP tarafından açılamayan e-teklifler tespit edilerek açılamama gerekçeleri belirtilmek suretiyle EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “Açılamayan e-tekliflere İlişkin İhale Komisyonu Tutanağı” düzenlenir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu hazır bulunanlara duyurulur. İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca alınan geçici teminat mektuplarının değerlendirilmesi, geçici teminat tutarının teklif bedelinin yüzde üçünü karşılayıp karşılamadığının ve geçici teminat mektubu geçerlilik süresinin EKAP tarafından kontrol edilmesi suretiyle yapılır. EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “e-teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” düzenlenir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet açıklanır ve EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “İsteklilerce Teklif Edilen Fiyatlara İlişkin Tutanak” hazırlanır. Hazırlanan bu tutanaklar durum izleme ekranında ihaleye katılan istekliler tarafından görülebilir ve EKAP üzerinde kayda alınır. Bu tutanakların çıktısı ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilemez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere ilk oturum kapatılır.” hükmü yer almaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, başvuruya konu ihalenin Mersin Büyükşehir Belediyesi Yol Yapım Bakım ve Onarım Dairesi Başkanlığı tarafından 15.03.2021 tarihinde açık ihale usulü ile elektronik ortamda gerçekleştirilen “Asfalt Mıcırı Alım İşi” olduğu, söz konusu ihaleye 4 isteklinin teklif verdiği, Yelmad Mad. İnş. Nak. Pet. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin “yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminata ilişkin satırların doldurulmadığı ve EKAP üzerinden e-gtm bilgisine ulaşılamadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuru sahibi Cm Yol İnşaat Petrol Turizm Madencilik Emlak Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Hasan Can Madencilik İnşaat San. ve Tic.Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, başvuruya konu ihalede olduğu gibi elektronik ortamda gerçekleştirilen ihalelerde, ihale günü ilk oturumda tekliflerin alınması ve açılması sürecinde yaklaşık maliyet tutarının isteklilere açıklanacağı, dolayısıyla yaklaşık maliyet tutarının ihale tarihi olan ilk oturumda öğrenildiği, idareye şikâyet süresinin ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı ve söz konusu sürenin 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün olduğu anlaşılmaktadır.

Diğer yandan, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmenin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikâyet başvurusunda bulunulmasıdır. Dolayısıyla itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan söz konusu iddia kapsamında, yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı ifade edilmekte olup, şikâyete konu işlemin farkına varılma tarihi olarak ihale tarihinin esas alınması gerekmektedir.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuruya konu ihalenin tarihinin 15.03.2021 olduğu, başvuru sahibi isteklinin yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığı iddiasına ilişkin olarak ihale tarihini (15.03.2021) izleyen on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 07.04.2021 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin yaklaşık maliyete ilişkin söz konusu iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

…” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelemede, 25.03.2021 tarihli ihale komisyonu kararından, başvuruya konu ihalede dokümanı e-imza ile indirenlerin sayısının 9 olduğu, söz konusu ihaleye 4 isteklinin teklif verdiği, Yelmad Mad. İnş. Nak. Pet. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin “yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminata ilişkin satırların doldurulmadığı ve EKAP üzerinden e-gtm bilgisine ulaşılamadığı” gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuru sahibi Cm Yol İnşaat Petrol Turizm Madencilik Emlak Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Hasan Can Madencilik İnşaat San. ve Tic.Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, sonuç olarak, 3 isteklinin teklifinin geçerli olduğu anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihaleye 4 isteklinin teklif sunduğu ve idarece 3 isteklinin teklifinin geçerli kabul edildiği, bu çerçevede, teklif veren istekli sayısı ile geçerli teklif sayısına bakıldığında, söz konusu ihalede rekabetin sağlanmadığına yönelik herhangi bir husus tespit edilmediği, diğer yandan, her ihalenin kendi şartları içerisinde değerlendirilmesi gerektiğinden, benzer nitelikteki ihalelerde verilen fiyatların esas alınması veya diğer ihalelerde verilen teklifler ile kıyas yapılmak suretiyle rekabetin sağlanmadığı sonucuna varılamayacağı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucu varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.