KİK Kararı: 2021/UH.II-98

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/002
Gündem No : 51
Karar Tarihi : 13.01.2021
Karar No : 2021/UH.II-98
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Orhan SİPAHİ,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Giresun Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/560011 İhale Kayıt Numaralı “Mamul Yemek” İhalesi (1. ve 2. KISIMLAR)

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Giresun Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 27.11.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mamul Yemek” ihalesine ilişkin olarak Orhan Sipahi’nin 09.12.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.12.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.12.2020 tarih ve 57540 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.12.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/2058 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin 1’inci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli tarafından, ihalenin 2‘nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ve ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekliler tarafından teklif dosyası içerisinde İdari Şartname’nin 7.1.b/2 maddesi ile istenilen “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge”nin sunulmadığı, ihalenin anılan istekliler üzerinde bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu,

2. İhalenin 1’inci ve 2’nci kısmına ilişkin Teknik Şartname’nin "İşin Tanımı" başlıklı 2'nci maddesinin “Öğle ve Akşam Yemekleri” başlıklı kısmında idarenin talebine göre dana eti yerine koyun eti kullanılabileceğinin düzenlendiği, kemiksiz koyun etinin kemiksiz dana etinin muadili olmadığı, dana eti yerine kullanılacak koyun etinin idarece ne sıklıkta talep edileceğinin belirsiz olduğu hususu dikkate alınmadan isteklilerce teklif sunulduğu, anılan belirsizlik nedeniyle rekabet ve ihaleye katılımın engellendiği, Teknik Şartname'nin "İşin Tanımı" başlıklı 2'nci maddesinin "Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları" başlıklı (A) alt maddesinde "... 6- Ramazan ayında iftarlarda Pide, Hurma, Zeytin, Peynir, Bal-Tereyağı firma tarafından ek ücret talep edilmeksizin verilecektir. Sahurlarda içecek hariç 5 çeşit verilecektir. Normal yemek saatlerinin dışına denk gelen iftar ve sahur vakitlerinde firma kuruluşta personel bulunduracaktır." düzenlemesinin yer aldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından bahse konu düzenleme göz ardı edilerek teklif bedeli oluşturulduğu, anılan belirsizlikler nedeniyle rekabet ve ihaleye katılımın engellendiği, ihalede 24 firma tarafından doküman indirildiği ancak sadece 7 isteklinin teklif sunduğu, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekliler tarafından sunulan tekliflerin yaklaşık maliyetin çok altında kaldığı, İdari Şartname’nin 32’nci maddesi gereği idarenin, tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere açık olmayan hususlarla ilgili isteklilerden açıklama isteyerek ihaleyi sonuçlandırılması gerekirken mevzuata aykırı işlem yaptığı, bahse konu iki maddenin emredici kurallara, kamu düzenine, ahlaka ve kişilik haklarına aykırı işlemler olması nedeniyle ihale dokümanı kesinleşse de idare açısından bağlayıcı olmadığı, kesin hükümsüz işlemin baştan itibaren hüküm doğurmayacağı, gelinen aşamada kesin hükümsüz işlemin geçerli hale getirilemeyeceği dikkate alındığında söz konusu düzenlemeler nedeniyle ihalenin iptal edilerek yeniden ihaleye çıkılması gerektiği, ihale komisyonu tarafından ihalenin 1’inci ve 2’nci kısımlarına ilişkin ayrı ayrı günlerde toplanıldığı, bu durumun kararların yok hükmünde olduğu anlamını taşıdığı,

3. İhalenin 1’inci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi istekli tarafından, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ve ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekliler tarafından sunulan birim fiyat teklif mektuplarında “Yerli-Yabancı” bölümünün “Yerli” olarak doldurulmadığı, 4’üncü maddesinin “ekteki cetvelde yer alan kısmını” şeklinde doldurulduğu, ihalede diğer kısımlara da teklif verilmesine rağmen “ekteki cetvelde yer alan kısımlarını” şeklinde doldurmadığı, anılan şekilde istekliler tarafından standart forma aykırı teklif verildiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, bu Yönetmelik ekinde yer alan Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir…” hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mülga : RG: 25/1/2017-29959

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu..” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen istekli Uzunoğlu Hayv. Gıda Tem. İnş. Elekt.Tur. ve Day. Tük. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” başlıklı tablonun sunulduğu anlaşılmıştır. Anılan tabloda Adem Uzunoğlu’nun şirketin %100 oranında hissedarı ve şirket müdürü olduğu anlaşılmaktadır.

İhalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif kapsamında 04.05.2018 tarihli ve 9571 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinin sunulduğu, istekli tarafından “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge” veya benzeri başlıkta tabloya teklif kapsamında yer verilmediği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalede Yönetmelik’in yukarıda aktarılan 38’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.1’inci maddeleri bir arada değerlendirildiğinde istekliler tarafından isteklinin tüzel kişi olması halinde İdari Şartname ekinde yer alan “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge”yi teklif kapsamında sunmaları gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen istekli Uzunoğlu Hayv. Gıda Tem. İnş. Elekt.Tur. ve Day. Tük. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından “Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler” başlıklı tablonun Yönetmelik’in 38’inci ve İdari Şartname’nin 7.1’inci maddesine uygun şekilde sunulduğu, isteklinin teklifinde mevzuata aykırılık bulunmadığı tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif kapsamında “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge” sunulmadığı, bu durumun mevzuata aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından isteklinin teklifinin ihalenin 2’nci kısmında değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “…Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir.” hükmü,

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “…Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,

karar verilir….” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6’ncı maddesinde “16.6.1 İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,

a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

…

16.6.2. İdarelerce bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin olarak verilen süre içinde aday veya isteklilerce sunulan belgelerin, başvuru veya ihale tarihinden sonraki bir tarihte düzenlenmesi halinde, bu belgeler, aday veya isteklinin başvuru veya ihale tarihi itibarıyla ihaleye katılım şartlarını sağladığını tevsik etmesi halinde kabul edilecektir.

16.6.3. Bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin belgelerin yazılı olarak istenilmesi ve aday ve isteklilerce bir dilekçe ekinde sunulması gerekmektedir. İdarece belirlenen sürede eksik bilgileri tamamlamayan aday ve isteklilerin başvuruları veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve isteklilerin geçici teminatları gelir kaydedilir.

16.6.4. İlgili mevzuatına göre ihaleye katılma şartı olarak istenmesi gereken belge veya bilgilerin idarece istenmediği ve bu durumun tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında tespit edildiği hallerde, idarelerce bu tür belge veya bilgiler başvuruların ya da tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aday veya isteklilerden talep edilemeyecek ve tamamlatılamayacaktır.” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

20.2.1. 1. Kısım - Giresun Bakım Ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü Malzemeli Mamul Yemek Alımı İşi

2. Kısım - Giresun Huzurevi Yaşlı Bakım Ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü Malzemeli Mamul Yemek Alımı İşi

3. Kısım - Giresun Kadın Konukevi Müdürlüğü Malzemeli Mamul Yemek Alımı İşi” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İsteklilerden tekliflerine açıklık getirmelerinin istenilmesi” başlıklı 32’nci maddesinde “32.1. İhale komisyonunun talebi üzerine İdare, tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere açık olmayan hususlarla ilgili isteklilerden açıklama isteyebilir.

32.2. Bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında öngörülen kriterlere uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilemez ve bu sonucu doğuracak şekilde kullanılamaz.

32.3. İdarenin yazılı açıklama talebine, istekli tarafından yazılı olarak cevap verilir.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinde “3. Öğle ve Akşam Yemekleri:

Ana yemeklerde her öğünde yukarıda belirtilen birinci, ikinci ve üçüncü kap yemeklerden birisi ya da Gıda Rasyonunda yer alan benzerlerinden seçilerek hazırlanacaktır. Yemekler 4 kap verilecek olup, ikinci ve üçüncü kap yemeklerden uygun olanı dördüncü kap yemek olarak seçilecektir. Ekmek ve ekmek çeşitleri bir kap yemek olarak sayılmayacaktır. Gün içerisinde bir öğün et yemeği, bir öğün etli sebze yemeği verilecektir. Yemeklerde kullanılan etler Diyetisyenin veya Kuruluş idaresinin belirteceği türde ve şekilde seçilecektir. Gıda Rasyonunda belirtilen Dana Eti yerine kuruluşun talebine göre Koyun Eti kullanılabilir. Rasyonda bulunan Kemiksiz Dana Eti miktarı kadar Kemiksiz Koyun Eti kullanılacaktır. Çorbaların, Zeytinyağlı Yemeklerin ve Salataların yanında Gıda Rasyonunda belirtilen Limon (30 gr) dilim olarak servis edilecektir.

…

6- Ramazan ayında iftarlarda; Pide, Hurma, Zeytin, Peynir, Bal+Tereyağ firma tarafından ek ücret talep edilmeksizin verilecektir. Sahurlarda içecek hariç en fazla 5 çeşit verilecektir. Normal yemek saatlerinin dışına denk gelen iftar ve sahur vakitlerinde firma kuruluşta personel bulunduracaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından ihale dokümanına ilişkin idareye şikâyet başvurusunda bulunulmadığı tespit edilmiştir.

İhalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen istekli Uzunoğlu Hayv. Gıda Tem. İnş. Elekt.Tur. ve Day. Tük. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihalenin 1’inci kısmına 1.273.469,56 TL, ihalenin 2’nci kısmına 1.272.003,50 TL teklif verildiği tespit edilmiştir.

İhalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihalenin 2’nci kısmına 1.204.805,00 TL teklif verildiği tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin 1’inci kısmında sınır değerin altında teklif sunan Şimal İlaçlama End. En. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı ve teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhalenin başvuruya konu ikinci kısmında aşırı düşük teklif sınır değerin altında teklif bulunmadığı, dolayısıyla isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmediği tespit edilmiştir.

İhalenin başvuruya konu 1’inci kısmı için 07.12.2020 tarihli, ihalenin başvuruya konu 2’nci kısmı için 30.11.2020 tarihli ihale komisyonu kararının düzenlendiği, anılan kararlarla ihalenin 1’inci kısmının Uzunoğlu Hayv. Gıda Tem. İnş. Elekt.Tur. ve Day. Tük. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde, ihalenin 2’nci kısmının EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

İhale işlem dosyası incelendiğinde, Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesine ilişkin iddialarının ihale dokümanına yönelik olduğu, istekli tarafından ihale dokümanının 17.11.2020 tarihinde EKAP üzerinden indirildiği, ihale dokümanına yönelik başvurunun en geç ihale tarihinden (27.11.2020) üç iş günü öncesine kadar, yani en geç 23.11.2020 tarihinde yapılması gerekirken başvuru sahibinin 09.12.2020 tarihinde idareye başvuruda bulunduğu, dolayısıyla söz konusu iddiayı içeren şikâyet başvurusunun süresinde yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla idareye süresinde şikâyet başvurusunda bulunulmadığı anlaşıldığından söz konusu düzenlemeler nedeniyle ihalenin iptal edilerek yeniden ihaleye çıkılması gerektiği iddialarına ilişkin başvurunun süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Kanun’un yukarıya aktarılan 37’nci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan açıklamalar ile İdari Şartname’nin 32’nci maddeleri çerçevesinde teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlatılmasının yazılı olarak isteneceğinin hüküm altına alındığı, bu çerçevede bilgi eksikliğinin tamamlanmasının ancak teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla mümkün olabileceği anlaşılmaktadır.

Ayrıca, tekliflerin diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre aşırı düşük olması halinde yerine getirilecek işlemlere Kanun’un 38’inci maddesinde yer verildiği, bu bağlamda ihale komisyonunun aşırı düşük tekliflere ilişkin Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alacağı anlaşılmaktadır.

Kanun’un yukarıda aktarılan 37’nci ve 38’inci maddeleri bir arada değerlendirildiğinde isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetle ve diğer tekliflerle kıyaslanması hususu ile alım konusu hizmeti karşılayıp karşılamadığı noktasında Kanun’un 37’nci maddesi ile İdari Şartname’nin 32’nci maddesi yerine Kanun’un 38’inci maddesinde yer alan hükümlerin dikkate alınacağı anlaşılmaktadır.

3 kısımdan oluşan başvuruya konu ihalenin 1’inci ve 2’nci kısımlarına ilişkin ihale komisyonu kararlarının farklı tarihlerde alındığı, kısmi teklife açık ihalelerde ihale kısımlarına ilişkin ihale komisyonu tarafından yapılacak değerlendirmenin aynı tarihte yapılması gerektiği yönünde herhangi bir hükme kamu ihale mevzuatında yer verilmediği anlaşıldığından bahse konu hususa ilişkin iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İtirazen şikâyet başvuru dilekçesinde isteklilerin teklifleri kapsamında sundukları belgelerde net olmayan hususlar bulunduğu konusunda herhangi bir ifadeye yer verilmediği, tekliflerin yaklaşık maliyetle kıyaslanması ve Teknik Şartname koşullarını karşılayıp karşılamadığı noktasında tespitin aşırı düşük teklif sorgulaması ile yapılabileceği, idare tarafından başvuruya konu her iki kısma ilişkin aşırı düşük teklif sınır değerinin belirlendiği, ihalenin 1’inci kısmında bir isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, ihalenin 2’nci kısmında tekliflerin sınır değerin üzerinde olduğu, dolayısıyla teklif fiyatlarına ilişkin değerlendirmenin idare tarafından mevzuata uygun şekilde gerçekleştirildiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 53’üncü maddesinde “(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

(4) Konsorsiyumlarda, konsorsiyum ortakları teklif mektubunu, işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeli ayrı ayrı yazmak suretiyle imzalarlar. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturur.

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Birim fiyat teklif mektubu standart formunda “3) 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki “yerli istekli” tanımı gereğince [yerli/yabancı] istekli durumundayız.

4. İhale konusu işin; [ekteki cetvelde yer alan kısmını/ ekteki cetvelde yer alan kısımlarını]bu teklif mektubunun ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelindeki2her bir iş kalemi için teklif ettiğimiz birim fiyatlar üzerinden Katma Değer Vergisi hariç [ Teklif edilen toplam bedel, para birim belirtilerek rakam ve yazı ile yazılacaktır.] bedel karşılığında yerine getireceğimizi kabul ve taahhüt ediyoruz.” düzenlemelerine yer verildiği tespit edilmiştir.

İhalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen istekli Uzunoğlu Hayv. Gıda Tem. İnş. Elekt.Tur. ve Day. Tük. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihaleye sunulan birim fiyat teklif mektubunda “3) 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki “yerli istekli” tanımı gereğince yerli istekli durumundayız.

4. İhale konusu işin; ekteki cetvelde yer alan kısımlarını bu teklif mektubunun ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif ettiğimiz birim fiyatlar üzerinden Katma Değer Vergisi hariç …. bedel karşılığında yerine getireceğimizi kabul ve taahhüt ediyoruz” beyanına yer verildiği tespit edilmiştir.

İhalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihaleye sunulan birim fiyat teklif mektubunda “3) 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki “yerli istekli” tanımı gereğince yerli istekli durumundayız.

4. İhale konusu işin; ekteki cetvelde yer alan kısımlarını bu teklif mektubunun ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelindeki her bir iş kalemi için teklif ettiğimiz birim fiyatlar üzerinden Katma Değer Vergisi hariç …. bedel karşılığında yerine getireceğimizi kabul ve taahhüt ediyoruz” beyanına yer verildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan Kanun ve Yönetmelik hükümlerine göre isteklilerce teklif dosyası kapsamında sunulan teklif mektuplarının ihale dokümanı kapsamında bulunan teklif mektubu standart formuna uygun olması ve usulüne uygun olmayan teklif mektuplarının tespit edilmesi halinde söz konusu isteklilerin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalede ihalenin 1’inci kısmı üzerinde bırakılan, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen istekli Uzunoğlu Hayv. Gıda Tem. İnş. Elekt.Tur. ve Day. Tük. Mal. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ihalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihaleye sunulan birim fiyat teklif mektuplarının iddia konusu hususlar yönüyle birim fiyat teklif mektubu standart formuna uygun şekilde sunulduğu, bu bağlamda mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İhalenin 1’inci ve 2’nci kısmına teklif veren Tarhana Hazır Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından “Ortaklık bilgileri ve yönetimdeki görevliler” başlıklı belge sunulduğu, ancak bahse konu belgede yönetimdeki görevlilere ilişkin bilgiye yer verilmediği, belgenin mevcut haliyle mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

İhalenin 1’inci ve 2’nci kısmına teklif veren Eren Grup Kurumsal Hiz. Tar. Ür. San. ve Tic. A.Ş. tarafından “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge”nin sunulmadığı bu durumun mevzuata aykırılık teşkil ettiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 1’inci kısmında Tarhana Hazır Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Eren Grup Kurumsal Hiz. Tar. Ür. San. ve Tic. A.Ş.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması, ihalenin 2’nci kısmında EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti., Tarhana Hazır Yem. Ür. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Eren Grup Kurumsal Hiz. Tar. Ür. San. ve Tic. A.Ş.nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan 1 inci iddiasının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca, “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, başvuru sahibinin 1 inci iddiasına ilişkin olarak, başvuruya konu ihalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif kapsamında “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge” sunulmadığı, bu durumun mevzuata aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından isteklinin teklifinin ihalenin 2’nci kısmında değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ifade edilmektedir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, bu Yönetmelik ekinde yer alan Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir.” Hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mülga : RG: 25/1/2017-29959

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

…

7.7. Belgelerin sunuluş şekli:

…

7.7.1.1 İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz.” düzenlemesi yer almaktadır.

Uyuşmazlık konusu ihalede, ihalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli EGS Hizm. Al. Araç. Kir. Yem. Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif kapsamında 04.05.2018 tarihli ve 9571 sayılı Ticaret Sicili Gazetesinin sunulduğu, istekli tarafından “Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge” veya benzeri başlıkta tabloya teklif kapsamında yer verilmediği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, incelenen ihalede, söz konusu istekliler tarafından, teklifleri kapsamında, Ticaret Sicili Gazetesi örneklerine yer verilmiş olmasına rağmen tüzel kişilerde ortaklık bilgilerine ve yönetimdeki görevlilere ilişkin son durumu gösterir belgenin (“Ortaklık Bilgileri ve Yönetimdeki Görevliler”standart formu) nun sunulmamış olmasının teklifin esasına etkili bir husus olmadığı, söz konusu bilgilerin teyidinin diğer kamu kurum ve kuruluşlarının internet sayfasından sorgulanarak kolayca yapılabilecek bilgiler olduğu değerlendirildiğinden, idarece gerçekleştirilen işlemin yerinde olduğu ve başvuru sahibinin bu konudaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlık konusu ihalede, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca verilen düzeltici işlem belirlenmesine “” niteliğindeki karara katılmıyorum.