KİK Kararı: 2021/UH.II-1297

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/027
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 30.06.2021
Karar No : 2021/UH.II-1297
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Gültekintur Turizm İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Savunma Sanayi Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/230693 İhale Kayıt Numaralı “TÜBİTAK Sage Personel Taşıma Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Savunma Sanayi Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü tarafından 27.05.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “TÜBİTAK Sage Personel Taşıma Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Gültekintur Turizm İnşaat ve Tic. Ltd. Şti.nin 21.05.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.05.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.06.2021 tarih ve 26507 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.06.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1007 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin 3.2’nci maddesinde yer alan ilave servislere ilişkin düzenlemenin anlaşılamadığı, anılan maddede bulunan tabloda beş sefer olarak belirtilen miktarın birim fiyat teklif cetvelindeki miktarla uyuşmadığı, birim fiyat teklif cetveline bir gidiş dönüş için mi yoksa beş gidiş dönüş için mi teklif verileceği hususunun belirsiz olduğu ve her istekli tarafından farklı yorumlanabileceği, dolayısıyla eşit rekabet ortamı oluşmadığı,

2. Teknik Şartname’nin 4.1.1’nci maddesinde istenilen D2 ve D4 belgelerinin personel taşıma işinde istenemeyeceği, Kırıkkale aracı için D2 ve D4 belgelerinin istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu, işin şehirlerarası yolcu taşıma kapsamında olmadığı, söz konusu düzeltmenin yapılmaması sebebiyle ihaleye teklif veremedikleri,

3. Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde belirtilen şasi uzunluğunun sadece iki marka tarafından karşılanabildiği, bu durumun rekabeti daralttığı,

4. Teknik Şartname’nin 4.3.6’ncı maddesinde araç veya sürücü değişikliklerinin bir ay içerisinde en fazla altı defa yapılabileceğinin düzenlendiği, ancak iş kapsamında 75 adet servis aracı ve sürücü ihtiyacı bulunduğu, Ankara’da personel taşıma işinde kiralık olarak çalışan araçlar ile isteklinin öz malı olan araçların servis hizmeti vermekte olduğu, söz konusu maddenin Ankara’da hiç bir kurum tarafından istenilmediği, değişiklik yapmanın isteklinin elinde olamayabileceği, örneğin kiralık aracıyla hizmet veren sürücünün aracını satabileceği, aracın yaşının dolabileceği, aracın servis vermeyi bırakabileceği, öz mal olan araçlarda araç sürücüsünün işten çıkarılabileceği, dolayısıyla 75 adet araçla verilecek bahse konu hizmet işinde bu konuda bir öngörüde bulunarak bir sınırlama yapılmasının uygun olmadığı, bu durumun teklif vermeyi zorlaştırdığı,

5. Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde kesin teminatın vade tarihine yer verilmemiş olmasının mevzuata aykırı olduğu,

6. Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesi, “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesi ve “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinin Kanun’da öngörülen şartlara aykırı düzenlendiği,

7. İdari Şartname’nin “Alt Yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinde ihale konusu hizmetin tamamı veya bir kısmının alt yüklenicilere yaptırılamayacağının düzenlendiği, bu doğrultuda alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmemesi nedeniyle ihale konusu işte kullanılacak araçların tamamının öz mal olması gerektiği sonucunun çıkacağı ve bu hususun rekabeti engellediği,

8. Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16.1.1'inci maddesinin hukuka ve Tip Sözleşme’nin 26 numaralı dipnotunda yer alan hususlara aykırı olarak düzenlendiği, özel aykırılık ve ağır aykırılık hallerinin neler olduğunun belirtilmediği,

9. İdari Şartname’nin 25.1’inci maddesinde yer alan düzenlemenin Tip Sözleşme’nin 29 numaralı dipnotuna aykırılık teşkil ettiği, anılan Şartname’nin 25.3.1’nci maddesinde “sözleşme gereği hizmetin Teknik Şartname’ye uygun olarak yürütülmesi için gerekli tüm masraflar” düzenlemesi bulunduğu, Teknik Şartname’de yer alan tüm masraf ifadesinin ucunun açık olduğu, örneğin iş sağlığı ve güvenliği hususuna yer verilmediğinden anılan hususa ilişkin hizmet bedelinin maliyetinin idare tarafından mı istekli tarafından mı karşılanacağının belirsiz olduğu, ayrıca iş sağlığı ve güvenliği için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. …” hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: TÜBİTAK SAGE PERSONEL TAŞIMA HİZMETİ ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: 75 adet sürücülü servis araçları ile 12 (On iki) ay süresince servis hizmetinin gerçekleştirilmesi işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Gökçeyurt Mahallesi TÜBİTAK SAGE Kümeevleri No:1 06261” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “ihale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 1’inci maddesinde “TÜBİTAK SAGE personelinin bu şartnamede özellikleri belirlenen, toplam 75 (Yetmiş beş) adet sürücülü servis taşıtları ile 12 (On iki) ay süresince yürürlükte bulunan; 2918 nolu Karayolları Trafik Kanunu, Karayolları Trafik Yönetmeliği, Karayolu Taşıma Yönetmeliği, Ankara Büyükşehir Belediyesi Özel Servis Araçları Yönetmeliği ve Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliği ile ilgili diğer tüm Kanun, Yönetmelik ve Tebliğlerin hükümlerine uygun olarak taşıma hizmetinin gerçekleştirilmesi işidir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “TÜBİTAK SAGE İlave Servisi; (365 Gün x 5 Sefer)” başlıklı 3.2’nci maddesinde “Taşımacı; bu şartnamenin 2. maddesinde belirtilen 18+1 veya 19+1 kişilik personel servis taşıtlarından biri ile ODTÜ Ring, Koruma ve Güvenlik Personeli Vardiya ve Fazla Mesai Servisleri için aşağıda belirtilen şartlarda hizmet gerçekleştirecektir.

İhtiyaç halinde aşağıdaki tabloda belirtilen ilave servislerin güzergahları aynı kalmak şartıyla sefer sayıları ve hareket saatleri İdarece değiştirilebilecektir.

İlave Servisin Adı

Açıklama

Sefer Sayısı

ODTÜ Ring Servisi

SAGE-Beşevler-AŞTİ-ODTÜ-TOBB-Hacettepe Üniversitesi (Beytepe Kampüsü)-Bilkent-ODTÜ’ye geliş-gidiş hizmetini gerçekleştirecektir. (Gidiş:11:30, Dönüş:12:45 )

1

Fazla Mesai Servisi

Taşımacı, hafta içi her gün fazla mesaiye kalan personeli SAGE’den hareket ederek Mamak, Dikimevi, Sıhhiye, AŞTİ güzergâh servisini yapacaktır. (Geliş:20:00 Dönüş:21:00)

1

Vardiya Servisi

Vardiyalı olarak 24 (Yirmi dört) saat esasına göre çalışmakta olan Koruma ve Güvenlik personelinin vardiyalara geliş gidişlerini sağlamak üzere her gün SAGE’den Ulus’a / Ulus’tan SAGE’ye hareket edecek,

Ulus’tan (Eski Meclis karşısı Ankara Palas önü) ring yaparak Bentderesi – Aktaş – Mamak - Samsun Yolu güzergâhından SAGE’ye dönecektir.

(Gidiş:09:15 Dönüş:10:00 - Gidiş:14:00 Dönüş:16:00 - Geliş:21:00 Dönüş:22:00)

3

” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu Savunma Sanayi Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü tarafından açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen “TÜBİTAK Sage Personel Taşıma Hizmeti Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalede 24 adet ihale dokümanı edinildiği ve 27.05.2021 tarihinde elektronik ortamda gerçekleştirilen ihaleye 15 teklif sunulduğu, 08.06.2021 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Özer Tur Taşımacılık Limited Şirketi’nin üzerinde bırakıldığı, Köker Turizm Taşımacılık ve Ticaret Anonim Şirketi’nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği; başvuru sahibi Gültekintur Turizm İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti.nin ise ihalede teklif sunmadığı ve itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan iddialarının ihale dokümanına ilişkin olduğu görülmüştür.

Yapılan incelemede başvuruya konu ihalenin toplam 75 adet servis taşıtı ile on iki ay süresince gerçekleştirilecek olan personel taşıma hizmeti olduğu, ihaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin sefer üzerinden oluşturulduğu ve 76 kalemden oluşturulduğu, 76’ncı kalemin 365 sefer üzerinden oluşturulan “İlave Servis (İS) (19+1 veya 18+1)” kalemi olduğu, Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen 3.2’nci maddesinden işin süresi olan 365 gün için ilave servis hizmeti verilmesinin söz konusu olabileceği, her gün gerçekleşecek olan ilave servis hizmetinin üç farklı güzergahta gidiş geliş olarak toplamda beş sefer şeklinde yerine getirileceği, anılan maddede ilave servislerin hizmet vereceği güzergahların ayrıntılı adres bilgisine ve saatlerine yer verildiği, sefer sayılarının ise gidiş geliş olarak ifade edildiği görülmektedir.

Diğer yandan başvuru sahibinin 21.05.2021 tarihinde idareye yaptığı şikâyet başvurusunda yer alan bahse konu iddiaya ilişkin olarak idare tarafından verilen cevapta “…ihale dokümanlarından da anlaşılacağı üzere, “İlave Servis” olarak tanımlanan servisin Teknik Şartnamenin 3.1. maddesinde yer verilen personel semt servislerinden 18+1 veya 19+1 kişilik personel servis taşıtlarından biri ile yapılacağı, ilave servisin tabloda yer verilen 3 güzergâhta hizmet vereceği, İdaremizce ilave servis için gün içerisinde 5 sefer öngörüldüğü, servis saatlerinin açıkça yazıldığı ve seferlerin karşılıklı olarak gidiş-dönüş şeklinde gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır. Birim fiyat teklif cetvelinde 76. Sırada yer alan servisin teknik şartnamede tarif edilen ilave servis olduğu, açıklamanın hizmet süresince tüm takvim günlerini kapsaması istekliler tarafından teklif edilen tutarın beşe bölünerek ilave servis sefer tutarının hesaplanacağı ve gün içerisinde yapılacak sefer sayılarına göre hakedişin düzenleneceği ve personel taşıma hizmetinin sözleşme süresi içerisindeki tüm takvim günlerini kapsadığı anlaşılmaktadır. …” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen doküman düzenlemeleri ile idare tarafından şikâyete verilen cevap birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibi tarafından her ne kadar ilave servislere ilişkin doküman düzenlemelerinin anlaşılamadığı iddia edilmekte ise de, yapılan incelemede işin süresince her gün ilave servis ihtiyacının doğabileceği, söz konusu ilave servislerin her gün için dokümanda tarifi yapılan üç farklı güzergahta olmak üzere beş sefer hizmet gerçekleştirileceği, ilave servislere ilişkin doküman maddelerinin idarece ayrıntılı şekilde düzenlendiği, bahse konu düzenlemelerden beş sefer yapılacak olan servis hizmetinin gidiş dönüş olarak gerçekleştirileceğinin açıkça anlaşıldığı, diğer yandan birim fiyat teklif cetvelinin 76’ncı kaleminde bulunan ilave servislerin miktarının 365 sefer olarak belirtildiği görülmüşse de idare tarafından başvuru sahibinin ilgili iddiasına yönelik olarak ihale tarihinden önce gönderilen cevapta ilave servislere ilişkin ayrıntılı açıklamalarda bulunulduğu ve söz konusu kalem için istekliler tarafından teklif edilen tutarın beşe bölünerek ilave servis sefer tutarının hesaplanacağı ve gün içerisinde yapılacak sefer sayılarına göre hakedişin düzenleneceğinin belirtildiği, bu itibarla doküman düzenlemelerinden ilave servislerin iş süresince her gün gerçekleştirileceği hususunun net olduğu ve idarenin ihtiyacı oluştuğu günlerde ilave servislerin hizmet vereceği hususları da göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) Bu Yönetmelik, kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetlerini yapanlar ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerini kapsar. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “… nn) Otobüs: Yapısı itibariyle insan taşımak için imal edilmiş ve şoförü dahil 9 kişiden fazla yolcu taşımaya uygun olan motorlu taşıtı,

…

üüü) Yetki belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen belgeyi, … ifade eder.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yetki belgesi alma zorunluluğu” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren taşımacılık, acentelik, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri faaliyetlerde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin yapacakları faaliyetlere uygun olan yetki belgesini/belgelerini Bakanlıktan almaları zorunludur.” hükmü,

“Yetki belgesi türleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “… (4) D türü yetki belgesi: Otobüsle tarifeli veya tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

…

b) D2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz olarak yapacaklara,

…

ç) D4 yetki belgesi: Ticari olarak, taşıma mesafesine bakılmaksızın iliçi ve 100 kilometreye kadar olan şehirlerarası tarifeli ve tarifesiz olarak yapacaklara verilir. …” hükmü,

İhaleye ait Teknik Şartname’nin “Taşıtlar” başlıklı 4.1’inci maddesinde “… 4.1.1. Personel taşıyacak taşıtlar Ankara için C plakalı, şehirlerarası (Kırıkkale) için D2 veya D4 taşıma belgeli olacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, birim fiyat teklif cetvelinin 48’inci sırasında yer alan kalemin “Kırıkkale (19+1 veya 18+1)” olarak düzenlendiği, diğer kalemlerin ise Ankara İlinin çeşitli ilçelerine yönelik olarak düzenlendiği, ihale konusu iş kapsamında yer alan güzergahlar arasında Kırıkkale İlinin de yer alması dolayısıyla Teknik Şartname’nin 4.1’inci maddesinde yer alan düzenleme ile Kırıkkale İlinde taşımacılık hizmeti verecek olan araçların D2 veya D4 yetki belgesinin bulunmasının istenildiği, söz konusu yetki belgesinin yalnızca Kırıkkale için istenildiği tespit edilmiştir.

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen hükümleri gereğince Yönetmelik kapsamında taşımacılık faaliyetinde bulunacak olanların yetki belgesi alma zorunluluğunun bulunduğu, D türü yetki belgelerinin ise tarifeli veya tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verildiği, bunlardan D2 yetki belgesinin ticari ve tarifesiz olarak taşıma yapacaklara, D4 yetki belgesinin ise ticari olarak taşıma mesafesine bakılmaksızın il içi ve yüz kilometreye kadar olan şehirlerarası tarifeli ve tarifesiz olarak taşıma yapacaklara verileceği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından Kırıkkale araçları için D2 ve D4 yetki belgelerinin istenilmesinin uygun olmadığı iddia edilmekte ise de, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde, iş kapsamında Ankara dışında şehirlerarası güzergah olarak Kırıkkale İlinin bulunduğu, söz konusu belgelerin sadece Kırıkkale için istenildiği, Karayolları Taşıma Yönetmeliği’nin ilgili hükümleri gereğince ihalede D2 ve D4 yetki belgelerinin istenilmesinin mevzuata aykırı olmadığı, D2 yetki belgesinin ticari ve tarifesiz olarak taşıma yapacaklara, D4 yetki belgesinin ise ticari olarak taşıma mesafesine bakılmaksızın il içi ve yüz kilometreye kadar olan şehirlerarası tarifeli ve tarifesiz olarak taşıma yapacaklara verileceği hususları göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Taşıtların tanımı ve uygunluk belgesi” başlıklı 2’nci maddesinde “TÜBİTAK SAGE Lalahan yerleşkesinde Personel ve Diğer Taşıma Servislerini yapacak olan Taşımacı, aşağıdaki sürücülü taşıt tanımlarına ve özelliklerine uymak zorundadır.

No

Taşıma Kapasitesi

Modeli (Min.)

Motor Gücü (Min.)

Şasi Uzunluğu (Min.)

Adet

1

18+1 veya 19+1 kişilik

2016

120 kW

6900 mm

69

2

27+1 veya 29+1 kişilik

2016

107 kW

7100 mm

6

” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede Teknik Şartname’de iş kapsamında çalıştırılacak olan 18+1 ve 19+1 kişilik taşıma kapasitesi bulunan araçların minimum 6900 mm, 27+1 veya 29+1 kişilik taşıma kapasitesi bulunan araçların minimum 7100 mm şasi uzunluğuna sahip olması gerektiği yönünde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Diğer yandan başvuru sahibinin 21.05.2021 tarihinde idareye yaptığı şikâyet başvurusunda yer alan bahse konu iddiaya ilişkin olarak idare tarafından verilen cevapta “…18+1 veya 19+1 kişilik araçlar için min. Şasi uzunluğu; 6900 mm, 27+1 veya 29+1 kişilik araçlar için ise min. Şasi uzunluğu; 7100 mm olarak belirlenmiş olup ihale dokümanı ve güzergah uzunlukları göz önüne alınarak koltuk ara mesafelerinin yetişkin personelin seyahat süresince azami konforun sağlanması adına belirlenmiş ve bu kriteri sağlayan en az üç marka ve model aracın bu kriteri sağladığı İdaremizce bilinmektedir. …” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından araçların şasi uzunluklarına ilişkin söz konusu düzenlemelerin ihalede rekabeti engellediği iddia edilmekte ise de, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü gereği idarelerin ihtiyaçları doğrultusunda ihaleye çıkabileceği, ihale konusu ihtiyacı karşılamak amacıyla idarelerin işin yerine getirilmesi sırasında kullanılacak araçlara ilişkin özellikleri belirleme noktasında belirli bir takdir yetkisinin bulunduğu ve söz konusu hususun hizmet gerekleri doğrultusunda idarenin takdir yetkisi kapsamında değerlendirilebilecek bir husus olduğu, bu doğrultuda idarenin temel sorumluluğunun personelin taşınması hizmetini uygun şekilde yerine getirmek olduğu, idarece şikâyete verilen cevaptan da anlaşılacağı üzere şasi uzunluğuna ilişkin kriterin güzergah uzunlukları sebebiyle koltuk ara mesafelerinin yetişkin personelin seyahat süresince konforunun sağlanması adına belirlendiğinin ifade edildiği, kaldı ki ihalede on beş teklif sunulduğu hususları bir arada değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Genel” başlıklı 4.3’üncü maddesinde “… 4.3.6 Taşıt veya sürücü değişiklikleri hizmet işinin devam ettiği süreçte kontrolü ve güvenliği sağlamak amacıyla 1 (Bir) ay içerisinde en fazla 6 (Altı) defa yapılabilecek ve bu sayıyı geçen her değişiklikte ayrı ayrı cezai işlem uygulanacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede Teknik Şartname’de işin kontrolünün ve güvenliğinin sağlanması amacıyla iş kapsamında çalıştırılacak olan taşıt veya sürücülerin bir ay içerisinde en fazla altı defa değiştirilebileceğinin ve bu sayıyı geçen her değişiklikte ise cezai işlem uygulanacağının düzenlendiği görülmektedir.

Diğer yandan başvuru sahibinin 21.05.2021 tarihinde idareye yaptığı şikayet başvurusunda yer alan bahse konu iddiaya ilişkin olarak idare tarafından verilen cevapta “…Savunma Sanayii alanında faaliyet gösteren Enstitümüzün personelinin servis hizmet alımı işinin yürütülmesi sırasında güvenlik, işin sürekliliği, önemi ayrıca değişiklik sebebiyle evrak kontrollerinin getireceği iş yükü ve hizmette yaşanacak aksaklıklar nedenleriyle taşımacının basiretli tacir kavramı çerçevesinde işi yürütmesi ve İdaremizce kontrolün sağlanması amacıyla bu kriter belirlenmiş, aylık belirlenen değişiklik limitinin aşılmasında cezai işlem öngörülmüştür. …” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından araçların veya sürücülerin ayda en fazla altı defa değiştirilmesine ilişkin sınırlamanın uygun olmadığı iddia edilmekte ise de, idare tarafından şikâyete verilen cevaptan bahse konu düzenlemenin amacının; güvenlik, işin sürekliliği ve önemi nedeniyle hizmetin yürütülmesi sırasında meydana gelebilecek değişiklikler yüzünden iş yükü artışı ve hizmette yaşanacak aksaklıkların önlenmesi olduğunun belirtildiği, idare tarafından anılan düzenlemenin ihale konusu işin uygun şartlarda ve zamanda karşılanmasını ve ihtiyacın aksamadan gerçekleştirilmesi amacıyla yapıldığının anlaşıldığı, kaldı ki bir ay içerisinde araçlar ile sürücülerde altı defa değişiklik hakkının bulunmasının iş kapsamında çalıştırılacak araç sayısı göz önüne alındığında makul seviyede olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir.

32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır. Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.

İlgili mevzuatına aykırı olarak düzenlenmiş teminat mektupları kabul edilmez.” hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Kesin teminat ve ek kesin teminatların geri verilmesi” başlıklı 13’üncü maddesinde “Taahhüdün, sözleşme ve ihale dokümanı hükümlerine uygun olarak yerine getirildiği ve yüklenicinin bu işten dolayı idareye herhangi bir borcunun olmadığı tespit edildikten sonra alınmış olan kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların;

a) Yapım işlerinde; varsa eksik ve kusurların giderilerek geçici kabul tutanağının onaylanmasından sonra yarısı, Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesi getirilmesi ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından sonra kalanı,

b) Yapım işleri dışındaki işlerde Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesinin getirildiği saptandıktan sonra; alınan mal veya yapılan iş için bir garanti süresi öngörülmesi halinde yarısı, garanti süresi dolduktan sonra kalanı, garanti süresi öngörülmeyen hallerde ise tamamı,

Yükleniciye iade edilir.

Yüklenicinin bu iş nedeniyle idareye ve Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanunî vergi kesintilerinin yapım işlerinde kesin kabul tarihine, diğer işlerde kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar ödenmemesi halinde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatlar paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edilir, varsa kalanı yükleniciye geri verilir.

İşin konusunun piyasadan hazır halde alınıp satılan mal alımı olması halinde, Sosyal Sigortalar Kurumundan ilişiksiz belgesi getirilmesi şartı aranmaz.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinin altıncı fıkrasında “Kesin teminat mektuplarının süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in ekinde yer alan Ek-7’de yer alan Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. ………………..……………………

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” hükmü ile 9.1 maddesine bağlı 14 numaralı dipnotta “(1) İdare işe başlama ve işi bitirme tarihlerini kesin olarak belirtmeyecekse 9.1 maddesi aşağıdaki şekilde düzenlenecektir.

“9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren ..(rakam ve yazıyla).. gündür /aydır.”

(2) İdare işe başlama ve işi bitirme tarihlerini kesin olarak belirtecekse 9.1. maddesi aşağıdaki şekilde düzenlenecektir.

“9.1. İşe başlama tarihi .............; işi bitirme tarihi .............dir.” açıklaması yer almaktadır.

Anılan Tip Sözleşme’nin “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “11.1. Kesin teminat :

11.1.1.Yüklenici bu işe ilişkin olarak ........... (rakam ve yazıyla) .......................... kesin teminat vermiştir.

11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi …../…/…. tarihine kadardır. Kanunda veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır. ” hükmü ile bu maddeye bağlı 18 numaralı dipnotta “ (1) Kesin teminat mektubunun süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenecektir.

(2) Kesin teminat mektubu dışındaki diğer değerlerden birinin kesin teminat olarak verilmesi halinde “Bu madde boş bırakılmıştır.” yazılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “11.1. Kesin teminat

11.1.1. Yüklenici bu işe ilişkin olarak ................................................. (rakam ve yazıyla) kesin teminat vermiştir.

11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi ../../.... tarihine kadardır. Kanunda veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri uyarınca kesin teminat mektupları süresinin ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenmesi gerektiği, ancak idare tarafından hazırlanan ihale dokümanında sözleşme tasarısında kesin teminat geçerlilik süresinin belirtilmediği anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 55’inci maddesinin altıncı fıkrasında, kesin teminat mektuplarının süresinin, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirleneceği hükme bağlanmış, aynı Yönetmelik ekinde yer alan Tip Sözleşme’nin 11.1.2’nci maddesinde, kesin teminat mektubunun süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenerek sözleşme tasarısına yazılması gerektiği belirtilmiştir.

İncelenen ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 11.1.2’nci maddesinde, kesin teminat mektubu süresinin boş bırakıldığı ve bu şekilde teminat süresi belirlenmesinin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 55’inci maddesi ile aynı Yönetmelik ekinde yer alan Tip Sözleşme’nin 11.1.2’nci maddesine uygun olmadığı anlaşılmakla birlikte, kesin teminat süresine ilişkin idarece yapılacak belirlemenin, sözleşmeye davet yazısında belirtilerek, bu aykırılığın sözleşmeye davet aşamasında giderilebileceği anlaşılmıştır. Öte yandan, kesin teminat süresinin teklif fiyatlarının oluşturulmasına engel olacağı ileri sürülebilse de; her şeyden önce, 4735 sayılı Kanun’un 13’üncü maddesinde kesin teminatın ne şekilde iade edileceği hükme bağlanmış, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan Tip Sözleşmenin 11.4’üncü maddesinde benzer hükme yer verilmiştir. Tip Sözleşme’nin 20’nci maddesinde, teslim ve muayene işlerinin ne kadar süre içinde yapılması gerektiğinin dokümanda belirtilmesi gerektiği düzenlenmiş, Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği’nde kabul başvurusunun ne zaman yapılacağı ve başvuru sonrasında sürecin ne şekilde ilerleyeceği belirlenmiştir.

Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde işin süresi “9.1. İşe başlama tarihi 01.07.2021; işi bitirme tarihi 30.06.2022” olarak düzenlenmiş, söz konusu Tasarı’nın 20’nci maddesinde “20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır.

20.2. Sözleşme konusu iş tamamlandığında Yüklenici, (işin/ilgili kısmın) teslim alınarak kabul işlemlerinin yapılması için bu talebini içeren bir dilekçe ile İdareye başvuracaktır. Bunun üzerine (yapılan iş/ilgili kısım), her türlü masrafı Yükleniciye ait olmak üzere Gökçeyurt Mahallesi TÜBİTAK SAGE Kümeevleri No:1 06261 - MAMAK / ANKARA adresinde ve başvuru yazısının İdareye ulaştığı tarihten itibaren 30 (Otuz) iş günü içinde teslim alınır. Yüklenici, işin teslimi için sözleşme ve ekleri uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zarardan sorumludur. Kontrol Teşkilatı ile Yüklenicinin, işin yapılmasına ilişkin olarak hizmetin ifa edildiği dönemler itibariyle birlikte tutacakları kayıtlar, işin o dönem içerisinde yapılan kısmının teslimi anlamına gelir. Ancak Yüklenici kayıt tutmaktan ve/veya tutulan kayıtları imzalamaktan imtina ederse Kontrol Teşkilatının kayıtları esas alınır ve bu kayıtların doğruluğu Yüklenici tarafından kabul edilmiş sayılır.

20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 10 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesi yapılarak, işin tamamlanmasının ardından yüklenicinin bir dilekçe ile idareye başvuracağı, idarenin bu dilekçenin idareye ulaşması üzerine idarenin otuz iş günü içinde işi teslim alacağı, işin teslim edildiği tarihten itibaren on iş günü içerisinde muayene ve kabul yapılarak kesin hesap raporunun çıkarılacağı belirtilmiştir. Başvuruya konu işte herhangi bir garanti süresi de öngörülmemiştir.

İhale dokümanında yer verilen düzenlemelerden, ihale konusu işin bitim tarihinin 30.06.2022 olarak belirlendiği ve bu sürenin, ihale konusu işin süreklilik arz eden ve birim fiyat üzerinden teklif alınan bir iş olması nedeniyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 26.2’nci maddesi uyarınca işin devamı sırasında işin süresinin uzatılması suretiyle iş artışı yapılması mümkün olmadığı hususu ile Sözleşme Tasarısı’nın 20’nci maddesinde işin tamamlanmasının ardından işin kabulünün ne kadarlık süre içerisinde yapılacağının belirlendiği hususu dikkate alındığında, işin kabulünün ne zaman yapılabileceğinin hesaplanabilir nitelikte olduğu sonucuna varılmış olup bu veriler esas alınarak kesin teminat süresinin isteklilerce hesaplanabileceği anlaşılmıştır. Ayrıca bu durum tekliflerin sağlıklı bir şekilde oluşturulmasına ve eşit şartlarda değerlendirilmesine engel olmadığı gibi kesin teminat süresinin Sözleşme Tasarısı’nda belirtilmemesine ilişkin durumun, sözleşmeye davet yazısında giderilebileceği anlaşılmıştır. Sonuç olarak mevcut durumun esasa etkili olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi:

Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.

İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.

Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” açıklaması yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde yer alan Ek-7’de yer alan Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil)...........................’de21 ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:…………….. 22

12.2. Yüklenici iş programına göre daha fazla iş yaparsa, İdare bu fazla işin bedelini imkan bulduğu takdirde öder.

12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur.” hükmü yer almakta olup 21 numaralı dipnotta “İdarenin bünyesinde bulunan ve ilgili mevzuatı gereği ödeme yapmaya yetkili kılınmış, ödeme saymanlığı veya bu nitelikteki yetkili bir yer belirtilecektir.” ve 22 numaralı dipnotta “Ödeme planı ve şartları, Genel Şartnamenin “Hakedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat / götürü bedel sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde işin niteliğine göre İdarece belirlenecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) TÜBİTAK SAGE Muhasebe Birimi tarafından ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Yıllar Ödeme Dilimi %

2021 50

2022 50

12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 30 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.

12.2. Yüklenici iş programına göre daha fazla iş yaparsa, İdare bu fazla işin bedelini imkan bulduğu takdirde öder.

12.3. Yüklenici yapılan işe ilişkin hakediş ve alacaklarını idarenin yazılı izni olmaksızın başkalarına devir veya temlik edemez. Temliknamelerin noterlikçe düzenlenmesi ve idare tarafından istenilen kayıt ve şartları taşıması zorunludur.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1.29 ………………..” hükmü yer almakta olup, 29 numaralı dipnotta “İşin yürütülmesi sırasında Yüklenici ile birlikte Kontrol Teşkilatı tarafından tutulması öngörülecek kayıt ve tutanaklar işin niteliğine göre Genel Şartnamedeki usul ve esaslar çerçevesinde burada düzenlenecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İşin yürütülmesi sırasında Yüklenici ile birlikte Kontrol Teşkilatı tarafından tutulması öngörülecek kayıt ve tutanaklar işin niteliğine göre Genel Şartnamedeki usul ve esaslar çerçevesinde düzenlenir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1.30

20.2. Sözleşme konusu iş tamamlandığında Yüklenici, (işin/ilgili kısmın) teslim alınarak kabul işlemlerinin yapılması için bu talebini içeren bir dilekçe ile İdareye başvuracaktır. Bunun üzerine (yapılan iş/ilgili kısım), her türlü masrafı Yükleniciye ait olmak üzere ..................... adresinde ve başvuru yazısının İdareye ulaştığı tarihten itibaren .......... işgünü içinde teslim alınır. Yüklenici, işin teslimi için sözleşme ve ekleri uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zarardan sorumludur.31

20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, “Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği” ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren ……..32 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.33” hükmü bulunmakta olup, 30 numaralı dipnotta “(1) İhale konusu işte kısmi kabul yapılması öngörülüyorsa, bu maddede kısmi kabul yapılacağı yazılacak ve işin hangi kısımlarının hangi tarihlerde tamamlanacağı da belirtilecektir. (2) İhale konusu işte kısmi kabul yapılması öngörülmüyorsa “20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır.” yazılacaktır.” hükmü; 31 numaralı dipnotta “İş süreklilik gösteren bir mahiyette ise maddeye “Kontrol Teşkilatı ile Yüklenicinin, işin yapılmasına ilişkin olarak hizmetin ifa edildiği dönemler itibariyle birlikte tutacakları kayıtlar, işin o dönem içerisinde yapılan kısmının teslimi anlamına gelir. Ancak Yüklenici kayıt tutmaktan ve/veya tutulan kayıtları imzalamaktan imtina ederse Kontrol Teşkilatının kayıtları esas alınır ve bu kayıtların doğruluğu Yüklenici tarafından kabul edilmiş sayılır” ibaresi eklenecektir.” hükmü; 32 numaralı dipnotta “Kabul süresinin, işin kabule elverişli şekilde idarece teslim alınmasından itibaren kaç iş günü olacağı burada belirtilecektir.” hükmü; 33 numaralı dipnotta “Eğer alınan hizmet ile ilgili bir garanti süresi öngörülüyorsa, işin kabulüne ilişkin özel düzenlemeler madde metnine eklenecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu işte kısmi kabul yapılmayacaktır.

20.2. Sözleşme konusu iş tamamlandığında Yüklenici, (işin/ilgili kısmın) teslim alınarak kabul işlemlerinin yapılması için bu talebini içeren bir dilekçe ile İdareye başvuracaktır. Bunun üzerine (yapılan iş/ilgili kısım), her türlü masrafı Yükleniciye ait olmak üzere Gökçeyurt Mahallesi TÜBİTAK SAGE Kümeevleri No:1 06261 - MAMAK / ANKARA adresinde ve başvuru yazısının İdareye ulaştığı tarihten itibaren 30 (Otuz) iş günü içinde teslim alınır. Yüklenici, işin teslimi için sözleşme ve ekleri uyarınca üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmemesi nedeniyle oluşan zarardan sorumludur. Kontrol Teşkilatı ile Yüklenicinin, işin yapılmasına ilişkin olarak hizmetin ifa edildiği dönemler itibariyle birlikte tutacakları kayıtlar, işin o dönem içerisinde yapılan kısmının teslimi anlamına gelir. Ancak Yüklenici kayıt tutmaktan ve/veya tutulan kayıtları imzalamaktan imtina ederse Kontrol Teşkilatının kayıtları esas alınır ve bu kayıtların doğruluğu Yüklenici tarafından kabul edilmiş sayılır.

20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 10 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, yukarıda yer verilen ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde yer alan düzenlemelerin Tip Sözleşme Tasarısı’nda yer alan ilgili maddeye ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesine aykırılık teşkil etmediği; aynı şekilde ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın bahse konu iddiaya konu edilen “İşin yürütülmesine ilişkin kayıt ve tutanaklar” başlıklı 19’uncu maddesi ile “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinin Tip Sözleşme Tasarısı’nda yer alan ilgili maddelere aykırı düzenlemeler içermediği tespit edilmiştir.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Alt yükleniciler” başlıklı 15’inci maddesinde “İhale konusu işin özelliği nedeniyle ihtiyaç görülmesi halinde, ihale aşamasında isteklilerden alt yüklenicilere yaptırmayı düşündükleri işleri belirtmeleri, sözleşme imzalamadan önce de alt yüklenicilerin listesini idarenin onayına sunmaları istenebilir. …” hükmü,

İdari Şartname’nin “Alt Yükleniciler” başlıklı 18’inci maddesinde “18.1. İhale konusu alımın tamamı veya bir kısmı alt yüklenicilere yaptırılamaz.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından bahse konu iddia kapsamında ihale konusu işin tamamı veya bir kısmının alt yüklenicilere yaptırılamayacağının düzenlenmiş olması sebebiyle kullanılacak araçların tamamının öz mal olması gerektiği sonucunun çıkacağı iddia edilmekte ise de; yukarıda yer verilen Kanun hükmü gereğince idarece ihale konusu işte alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmesinin bir zorunluluk olmadığının anlaşıldığı, ihtiyaç görülmesi halinde idarece dokümanda alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilebileceği, ancak incelemeye konu ihalede hizmetin tamamının veya bir kısmının alt yüklenicilere yaptırılamayacağının düzenlendiği, anılan düzenlemeden istekliler tarafından kullanılacak olan araçların tamamının kendi malı olması gerektiği sonucuna varılamayacağı, kaldı ki İdari Şartname kapsamında isteklilerce teklif edilen araçların kendi malı olma hususuna yönelik olarak bir kriter de bulunmadığı, sonuç olarak araçların kendi malı olarak veya kiralama şeklinde edinilebileceği değerlendirilmiştir.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde yer alan Ek-7’de yer alan Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1.26 …” hükmü yer almakta olup, 26 numaralı dipnotta “Bu maddede, aşağıdaki bentlerden işin niteliğine uygun olanı idare tarafından belirtilecektir.

…

(3) İşin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikteki işlerde, madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir:

İşin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır] tutarında ceza kesilecektir. Bu aykırılıkların [bu kısma 2’den az olmamak üzere asgari aykırılık sayısı yazılacaktır]’den fazla olması halinde ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Ancak [bu kısma ağır aykırılık halleri yazılacaktır] hallerinde, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.

16.1.2. 16.1.1 nci maddede belirtilen haller dışında kalan [bu kısımda özel aykırılık halleri ayrıca belirtilebilecektir] durumlarda en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır] tutarında ceza uygulanacaktır. Ancak söz konusu aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranda ceza uygulanacaktır. …” açıklaması bulunmaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. İşin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere sözleşme bedelinin Onbinde 1 tutarında ceza kesilecektir. Bu aykırılıkların 250'den fazla olması halinde ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilebilecektir. Ancak hallerinde, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilebilecektir.

16.1.2. 16.1.1 nci maddede belirtilen haller dışında kalan durumlarda en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin Onbinde 1 tutarında ceza uygulanacaktır. Ancak söz konusu aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranda ceza uygulanacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan Hizmet Alımları Tip Sözleşmesi’nin 16’ncı maddesinde cezai şartın ne şekilde düzenleneceği hükme bağlanmıştır. Buna göre, söz konusu madde kapsamında yer alan 16.1.1’inci maddeye bağlı 26 numaralı dipnotun 1’inci fıkrası kısmi kabul öngörülmeyen işlerde, 2’nci fıkrası kısmi kabul öngörülen işlerde, işin süresinde ifa edilmemesi halinde kesilecek cezanın, diğer bir ifadeyle gecikme cezasının ne şekilde düzenleneceği, ayrıca işin niteliği gereği gecikme cezasının kesilmesinin mümkün olmadığı hallerde ise uygulanacak diğer yaptırımın ne olduğu belirtilmiştir. Aynı dipnota bağlı 3 numaralı fıkrada ise, sürekli tekrar eden nitelikteki işlerde işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere sözleşme bedelinin %1’inden fazla olmamak üzere belirlenen oran tutarında ceza kesileceği düzenlemesine yer verileceği belirtildikten sonra, bu aykırılıkların -ikiden az olmamak üzere- kaç defa gerçekleşmesi halinde 4735 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceğinin düzenlenmesi gerektiği ifade edilmiştir. Ayrıca, sözleşmeye aykırılık teşkil eden hangi davranışların, ağır aykırılık hali oluşturduğunun idarece belirtilmesine imkân tanınmış, bu ağır aykırılık hallerinin ortaya çıkması durumunda aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi 4735 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği kurala bağlanmıştır.

Başvuruya konu ihalenin personel taşıma hizmet ihalesi olduğu, bu haliyle işin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikte işlerden olduğu anlaşılmaktadır. İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16.1.1'inci maddesinin Tip Sözleşme’ye uygun olarak düzenlendiği, Tip Sözleşmenin 16.1.1’inci maddesinin 26 numaralı dipnotunda yer alan işin özelliği gereği sürekli tekrar eden işlerde yer alması gereken hususlara yer verildiği, sözleşme bedelinin %1’inden fazla olmamak üzere bir oran ile ikiden az olmamak üzere asgari aykırılık sayısının belirtildiği; diğer yandan anılan Tip Sözleşme’nin 16.1.1’inci bendi kapsamında “Ancak [bu kısma ağır aykırılık halleri yazılacaktır] hallerinde, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.” şeklinde düzenlenen kısma ilişkin olarak ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nda herhangi bir ağır aykırılık halinin düzenlemediği görülmekle birlikte, ağır aykırılık halinin düzenlenmesi yapılmamasının esasa ilişkin bir aykırılık oluşturmadığı, kaldı ki idarece şikâyete verilen cevapta da idarenin iradesinin ihale konusu işte ağır aykırılık hallerinin bulunmadığı yönünde olduğunun ifade edildiği, netice itibariyle bahse konu durumun istekliler aleyhine teklif vermeye engel bir durum teşkil etmediği tespit edilmiştir.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların sağlık ve güvenliğine ilişkin tedbirler” başlıklı 39’uncu maddesinde “Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık ve güvenlik tedbirlerini almak ve çalışanların mevcut koşullara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, dinlenmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, meslek hastalıklarından korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır.

Yüklenici, bütün giderleri kendisine ait olmak üzere, sözleşme konusu işin yürütülmesi sırasında iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı uyarınca alınması zorunlu olan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almakla yükümlüdür.” açıklaması yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde yer alan Ek-2’de Açık İhale Usulü İle İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Tip İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1.29 ……..

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:30

25.3.1. ………………………” açıklaması bulunmakta olup 29 numaralı dipnotta “İdareler, ihale edilecek hizmetin özelliğine göre, sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderlerinden hangilerinin, isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olması gerektiğini bu maddede belirteceklerdir.” açıklaması ile 30 numaralı dipnotta “… (2) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri dışındaki tüm ihalelerde, gider kalemleri, ihale konusu işin özelliğine uygun olarak ilgili mevzuatına, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği ile Kurumun diğer düzenleyici işlemlerine aykırı olmamak kaydıyla idare tarafından belirlenerek buraya yazılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Sözleşme gereği hizmetin Teknik Şartnameye uygun olarak yürütülmesi için gerekli tüm masraflar …” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Sürücüler” başlıklı 4.2’nci maddesinde “… 4.2.5 Taşımacı, çalıştıracağı personele ait; T.C. Kimlik Kartı, “resmi kurumlara verilmek üzere” alınmış Adli Sicil Kaydı, Göz Muayenesinin yapıldığına dair ibarenin de yer aldığı Sağlık Raporu, bir adet fotoğraf, Sürücü Belgelerinin (Ehliyet, SRC1, SRC2, Psikoteknik ve İş Sağlığı ve Güvenliği eğitim belgesi) asıllarını veya onaylı suretlerini işin başlangıcında İdareye teslim edecektir. Evrakları teslim edilmeyen sürücü çalıştırılmayacaktır.

…

4.2.6 Sürücüler; Trafik Kanunu ve Tüzüklerine, trafik işaret ve işaretçilerine, trafik kurallarına, İdarenin kampüs içerisinde belirleyeceği hız haddine ve iş sağlığı ve güvenliği kurallarına mutlaka uyacaktır. Aksi halde cezai işlem uygulanacaktır. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, ihaleye ait İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde yer alan düzenlemelerin yukarıda yer verilen Tip İdari Şartname’nin 25’inci maddesi ile dipnotlarında yer alan hususlara uygun olarak teklif fiyata dâhil giderlerin neler olduğu hususunun ayrıntılı bir şekilde düzenlendiği, İdari Şartname’de “Sözleşme gereği hizmetin Teknik Şartnameye uygun olarak yürütülmesi için gerekli tüm masraflar” şeklinde yer alan düzenlemenin ihale dokümanının bir bütün olduğu göz önüne alındığında herhangi bir aykırılık teşkil etmediği, yalnızca Teknik Şartname’ye atıf yapılarak tekliflerin oluşturulmasında Teknik Şartname’nin ilgili maddelerinde yükleniciye ait olduğu belirtilen her türlü giderin yüklenici tarafından karşılanacağının ifade edildiği, ihale konusu alanda faaliyet gösteren basiretli tacirler tarafından Teknik Şartname’deki bilgileri esas alarak yapılacak olan gider kalemlerinin tespit edilebileceği ve ortaya çıkabilecek maliyet kalemlerini dikkate alarak teklif oluşturabileceği, bu nedenle maliyetlerin ucunun açık olduğu yönünde bir değerlendirme yapılamayacağı, söz konusu maliyetlerin birim fiyat teklif cetvelinin sefer üzerinden düzenlendiğinden araçların maliyetlerine dâhil edilerek hesaplanabileceği, dolayısıyla birim fiyat teklif cetvelinde de iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin maliyetlerle ilgili ayrı satır açılmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.