KİK Kararı: 2021/UH.I-647

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/012
Gündem No : 20
Karar Tarihi : 24.03.2021
Karar No : 2021/UH.I-647 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Bmm Birleşik Müteahitler Müş. İnş. Pro. Tes. Kont. Danış. A.Ş.,

VEKİLİ:

Av. Özcan Ali AKSOY,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş (TEİAŞ) 22. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/750844 İhale Kayıt Numaralı “29 Ay Süre İle Tmi/3-22 Grubunda Yer Alan 18 Adet 154 Kv ve 1 Adet 400 Kv Trafo Merkezinin İşletilmesi Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş (TEİAŞ) 22. Bölge Müdürlüğü tarafından 02.02.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “29 Ay Süre İle Tmi/3-22 Grubunda Yer Alan 18 Adet 154 Kv ve 1 Adet 400 Kv Trafo Merkezinin İşletilmesi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Bmm Birleşik Müteahitler Müş. İnş. Pro. Tes. Kont. Danış. A.Ş.nin 26.02.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.03.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.03.2021 tarih ve 12843 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.03.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/464 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli Met Enerji Üretim İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Anılan istekli tarafından, idarece belirlenen önemli teklif bileşenlerinin bir kısmı için açıklama yapılmadığı, tamamına ilişkin açıklama yapılmasının mümkün olmadığı, idarece belirlenen önemli teklif bileşenlerinin maliyet satış tutarı tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenerek fiyat teklifi alınmasının pek mümkün olmadığı, yapılan açıklamaların verilen hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler, teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmetin özgünlüğü bakımından uygun kabul edilmemesi gerektiği, önemli teklif bileşenlerine ilişkin olarak üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kapsamında sunulan Satış Tutarı Tespit Tutanağında fiyat teklifi sunan firmanın proforma üzerinde teklif ettiği fiyatların, anılan firmanın son geçici vergi beyannamesi döneminde yapılan alış ve satış faturaları üzerinden hesaplanmadığı, faturalarda yer alan tutarlar ile tutanaklarda yer alan tutarların uyumlu olmadığı, sunulan satış tutarı tespit tutanağının hangi kalemlere ilişkin olarak hazırlandığının açıkça ortaya konulmadığı, sunulan tutanaklarda meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarenin bulunmadığı, kimi proforma faturalarda tarih ve sayının yer almadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmadığı, fiyat teklifleri üzerindeki kaşeleme işlemlerinin mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmediği,

b) Önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Mühendis araç kira bedeli (1 TM için 1,5 gün/ay * 29 ay)” kalemine ilişkin olarak araçların teknik yeterliliklerini gösteren belgelerin de sunulması gerekirken açıklamanın yalnızca kiralama sözleşmesi sunularak yapıldığı,

c) Önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Mühendis Araç Yakıt Gideri (1 TM için 400 km/1 ay * 29 ay) kalemine ilişkin açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.7’nci maddesine aykırı olarak, akaryakıt tüketim oranına ilişkin bilgi ve belgeler ile EPDK tarafından ilan edilen akaryakıt fiyat tarifelerini gösteren belgeler sunulmadan yapıldığı,

ç) Önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Mühendis araç kira bedeli (1 TM için 1,5 gün/1ay * 29 ay)”, “Klima vb. araçların Yıllık Periyodik Bakımı ve Onarım Giderleri (1 TM için 3 adet/29 ay)”, “Çatı ve Yağmur Olukları Tamiri (1 TM için 3 adet)”, “Küçük onarımlar, Tamir ve Sarf Malzemesi Giderleri) (1TM için 3 adet)”, “Su ve Kanalizasyon Tamiri, Foseptik Çukuru Boşaltılması (1 TM için 3 adet)”, “Klima vb. araçların Yıllık Periyodik Bakımı ve Onarım Giderleri (1 TM için 3 adet/29 ay)” ve “Haşerata Karşı İlaçlama (1 TM için 5 adet/29 ay)” kalemlerine ilişkin olarak ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosundaki oran üzerinden güncelleme yapılmadan açıklama yapıldığı,

d) Karar ve damga vergisinin, sözleşme giderleri ve genel giderler dahil işçilik maliyetleri ile teklif mektubunda yer alan “Ot, yabancı cisim çevre temizliği”, “Servis hizmeti” ve “Genel giderler” dahil edilmeden açıklandığı,

e) Teknik Şartname’nin 8.1.2’nci maddesinde yer alan ve her bir trafo merkezinde bulundurulması gereken cep telefonu ve bu telefonlarda kullanılacak özellikleri belirten GSM hattına ilişkin maliyetler hakkında açıklama yapılmadığı,

f) Teknik Şartname’nin 10.4’üncü maddesinde yer alan konaklama giderlerine ilişkin olarak açıklama yapılmadığı,

g) Teknik Şartname’nin 8.8’inci maddesinde öngörülen servis hizmeti bakımından yapılan açıklamanın; fiyat teklifi alınmak suretiyle yapıldı ise 4+1 olmak üzere en fazla 5 yıllık araç şoför hizmetine ilişkin usulüne uygun belgeler sunulmadan yapıldığı, fiyat teklifi ve fiyat teklifinin dayanağı tutanakların sunulmadığı, kendi malı araçlar ile yapıldı ise araçların en fazla 5 yıllık olma şartını sağlamadığı ve bu araçlar için şoför, yakıt, lastik, kasko, sigorta ve amortisman giderleri dahil sözleşme boyunca öngörülen bedeller öngörülmeden ve bunların Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%) tablosundaki oran üzerinden güncellenme yapılmadan açıklandığı,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından tüzel kişiliğin son durumunu gösterir ticaret sicil gazetesi ve pay defterinin sunulmadığı, sunulan belgelerde yer alan şirketin ortaklarına ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin anılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerle uyumlu olmadığı, ticaret sicil gazetelerinde yer alan adreslerin birim fiyat teklif cetvelinde yer alan adresler ile uyuşmadığı,

3. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından standart forma uygun geçici teminat mektubu sunulmadığı, söz konusu mektupta “4734 sayılı Kanun’un 34’üncü maddesi uyarınca, bu teminat mektubu her ne suretle olursa olsun haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.” ibaresinin yer almadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ...” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

...

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller. ...” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.” hükmü,

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler

78.1. Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır. 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 ve 24 üncü maddeleri gereğince kadroya geçiş uygulamasına tabi olan hizmet alımları ile bu hizmetlerin karakteristik edimlerini içeren veya alt hizmetleri niteliğinde olan hizmetler, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak değerlendirilecektir.

78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder.

...

78.21. Yukarıda sayılan hususlardan teklif fiyatına dahil olacaklar idari şartnamede düzenlenecek, teknik şartnamede ise bunların uygulanması ilgili hükümlere yer verilecektir. Teknik şartnamede, teklife dahil olacak masraflara yer verilmeyecek, idari şartnamede yer alan hükümlerle çelişecek bir düzenleme yapılmayacaktır.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “... 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8.İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyt bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

...

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

...

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında “(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 29 ay süre ile TMİ/3-22 Grubunda yer alan 18 adet 154 kV ve 1 adet 400 kV Trafo Merkezinin İşletilmesi Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: TMİ/3-22 Grubunda Yer Alan 18 Adet 154 kV ve 1 Adet 400 kV Trafo Merkezinin İşletilmesi Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: 22. Bölge Müdürlüğü görev alanında bulunan ve Teknik Şartname EK:5'de isimleri belirtilen 154 kV- 400 kV Trafo Merkezlerinin bulunduğu yerler.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edecekleri fiyata dahil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Personel

Brüt Asgari Ücretin % Fazlası

Grup İşletme Sorumlu Mühendisi

%120

Trafo Merkezi İşletme Mesul Teknisyeni

%70

Trafo Merkezi İşletme Teknisyeni

%60

Engelli Büro Destek Personeli

%20

İhale konusu hizmetin haftanın 7 günü 24 saat kesintisiz olarak devam etmesinin gerekliliği nedeni ile vardiyalı çalışan personelin hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapacağı çalışmanın ücreti ile gerek bu günlerde gerekse normal mesai günlerinde fazla çalışmayı gerektiren durumlarda yapacakları fazla çalışmanın ücretleri 4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre ödenecektir. (Grup İşletme Sorumlu Mühendislerine herhangi bir ad altında fazla çalışma, ara dinlenme, hafta tatili, Ulusal Bayram, Bayram, Mesai ücreti ödenmeyecektir.)

25.3.1.1. Vardiyalı çalışan personelin ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapacağı çalışma için,

154 kV her bir trafo merkezinde 3 vardiya elemanı için (her bir personele 46,5 gün/29 Ay) toplam ödenecek 3x45 = 135 gün/29 Ay,

400 kV her bir trafo merkezinde 6 vardiya elemanı için, (her bir personele 46,5 gün/29 Ay) toplam ödenecek 6x45 = 270 gün/29 Ay,

ödeme yapılacaktır.

Birim fiyat cetvelinde resmi tatiller için fazla çalışma yapmaları durumunda ödeneği verilmiş olan Mesul Tablocuların yedek vardiyacı olarak çalıştığı günlerin Resmi Tatillere denk gelmesi halinde dönüşümlü olarak İdarenin Onayı ile vardiyalara girebileceklerdir. Bu durumda diğer vardiyacı personel izinli sayılacaktır.

25.3.1.2. İş Kanunu hükümlerine göre Yıllık Ücretli İzin ile Evlilik Doğum ve Ölüm izin hakkını kullanan personelden dolayı vardiyalı işçilerin, vardiya periyotlarına göre hafta tatilinde çalıştırılabileceğinden;

154 kV her bir trafo merkezinde 4 vardiya elemanı için, her bir personele 39 gün/29 Ay toplam 4 x 39 = 156 gün/29 Ay = 1248 Saat/29 Ay ,

400 kV her bir trafo merkezinde 8 vardiya elemanı için, her bir personele 39 gün/29 Ay toplam 8 x 39 = 312 gün/29 Ay = 2496 Saat/29 Ay,

fazla çalışma saati ödemesi yapılacaktır.

25.3.1.3. Vardiyalı çalışan personel ara dinlenmesi süresince görev yerlerini terk etmeyecektir. Ancak, 154 kV Trafo Merkezlerinde; her vardiyada sadece 1 (Bir) eleman için 400 kV Trafo Merkezlerinde ise her vardiyada sadece 2 (İki) eleman için ara dinlenme fazla çalışma ücreti ödenecektir. 154 kV Trafo Merkezlerinde aynı vardiyada 1(bir)’den fazla 400 kV trafo merkezlerinde ise 2 (İki) den fazla eleman olması durumunda, vardiya elemanlarına münavebeli olarak ara dinlenmesi yaptırılacaktır.

Buna göre,

154 kV her bir trafo merkezinde 4 vardiya elemanı için ara dinlenmeden kaynaklanan yarım saatlik fazla çalışmaların toplamı 1458 saat/29 Ay,

400 kV her bir trafo merkezinde 8 vardiya elemanı için 2190 saat/29 Ay fazla çalışma ücreti ödemesi yapılacaktır.

(08-16 vardiyası için ara dinlenme ücreti ödenmeyecektir.)

Servis Hizmeti: Teknik Şartname EK-4'te belirtilen yerlere servis hizmeti verilecek olup teklif fiyata dahil edilecektir.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Fiili çalışılan her gün için günlük Brüt 22,64 TL olmak üzere Engelli Büro Destek Personeline ayda 22 (yirmiiki) gün üzerinden, Diğer Personele ise ayda 26 (yirmialtı) gün üzerinden nakdi olarak yemek bedeli ödenecek ve bordroda gösterilecektir.

Fiili çalışılan her gün için günlük Brüt 22,64 TL olmak üzere Engelli Büro Destek Personeline ayda 22 (yirmiiki) gün üzerinden, Diğer Personele ise ayda 26 (yirmialtı) gün üzerinden nakdi olarak yol bedeli ödenecek ve bordroda gösterilecektir.

Servis hizmeti öngörülen Trafo Merkezlerinde görev yapan personele yol bedeli ödenmeyecektir.

İdarece tahsis edilen kamu konutundan (Lojman hizmetinden) yararlanan personele yol bedeli ödenmeyecektir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

Teknik Şartnamenin ilgili maddelerinde belirtilen giderler.

25.3.4. Diğer giderler:

Teknik Şartnamenin ilgili maddelerinde belirtilen giderler.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

%2” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. Resmi Gazetenin 31.08.2013 tarih ve 28751 sayısında yayımlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen hizmet alımlarında uygulanacak Fiyat Farkına ilişkin esaslar başlıklı Bakanlar Kurulu Kararının 6. maddesi çerçevesinde uygulama yapılacaktır.

Bu çerçevede;

(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.

(2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.

(3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Grup İşletme Sorumlu Mühendisinin Görev ve Sorumluluk Alanları” başlıklı 10.4’üncü maddesinde “154 kV Gruplarda; Grup İşletme Sorumlu Mühendislerinin TM kontrollerinde kullanacakları Binek araç ve/veya araç kiralama, yakıt giderleri ile konaklama giderleri yükleniciye aittir.

Her ayın ilk 15 günü içerisinde giderleri Yüklenici tarafından karşılanan araç ile Grubundaki her bir trafo merkezinde (bir kez) bir tam gün çalışma (09:00 - 17:00 ) yapacak olup; Madde 10.5 de yer alan tüm hususları eksiksiz olarak yerine getirecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin “29 ay süre ile TMİ/3-22 Grubunda yer alan 18 adet 154 kV ve 1 adet 400 kV Trafo Merkezinin İşletilmesi Hizmet Alımı” işi olduğu, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında gerçekleştirilen ihaleye 13 isteklinin katıldığı anlaşılmıştır.

02.02.2021 tarihinde gerçekleştirilen ihalede idare tarafından yapılan değerlendirmeler neticesinde 3 isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olduğunun tespit edildiği, söz konusu isteklilere 04.02.2021 tarihinde gönderilen “Aşırı Düşük Teklif Sorgulama” başlıklı yazı ekinde aşağıda aktarılan önemli teklif bileşenlerine yer verildiği anlaşılmıştır.

İŞ KALEMİNİN ADI VE KISA AÇIKLAMASI

1

İdari Şartname 25. Maddede yer alan Teklif fiyata dahil olan giderler

2

Mühendis Araç Yakıt Gideri ( 1 TM için 400 km/1 ay * 29 ay)

3

Mühendis araç kira bedeli (1 TM için 1,5 gün/1ay * 29 ay)

4

TM İşletme Teknisyenleri için KKD (1 Adet kaban, 2 adet iş güvenliği elbisesi, 2 adet tişört, 2adet örme başlık, 3 çift ayakkabı, 1 adet izole çizme, 1 adet baret, 1 adet yağmurluk)

5

Grup/Mesul Mühendisler için KKD (1 Adet kaban, 1 adet iş güvenliği elbisesi, 1 adet tişört, 1 adet örme başlık, 1 çift ayakkabı, 1 adet izole çizme, 1 adet baret, 1 adet yağmurluk)

6

Kumanda Binası Badana Boya İşleri (1 TM için 1adet/1ay) (500 m2)

7

Konutların iç kısımlarının Badana Boya İşleri (1 TM için 1 adet (400m2)

8

Çatı ve Yağmur Olukları Tamiri (1 TM için 3 adet)

9

Küçük onarımlar, Tamir ve Sarf Malzemesi Giderleri) (1TM için 3 adet)

10

Su ve Kanalizasyon Tamiri, Foseptik Çukuru Boşaltılması (1 TM için 3 adet)

11

Klima vb. araçların Yıllık Periyodik Bakımı ve Onarım Giderleri (1 TM için 3 adet/29 ay)

12

Haşerata Karşı İlaçlama (1 TM için 5 adet/29 ay)

13

İSG Uzmanı ve İSG Hekim Giderleri (1 TM için 1 adet/1ay)

14

Yangın Tüplerinin periyodik bakım giderleri (1 TM için 1 adet)

15

Temizlik, Kırtasiye formlarının bastırılması ve Sarf Malzemeleri Giderleri (1 TM için 1 adet/29 ay)

16

Hırdavat Malzemeleri Giderleri (1 TM için 1 adet/ 29 ay)

İhale üzerinde bırakılan Met Enerji Üretim İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

Önemli teklif bileşeni “Mühendis araç kira bedeli (1 TM için 1,5 gün/ay * 29 ay)” kaleminin üçüncü kişilerden kiralama fiyat teklifi alınmak suretiyle açıklandığı, bahse konu fiyat teklifinin 2021 model Peugeot 208 (1.5 Blue HDİ 130 hp EAT8) niteliğinde 4 araç için alındığı anlaşılmıştır. Ayrıca açıklama kapsamında söz konusu araca ilişkin teknik özelliklerin belirtildiği katalog sunulduğu ve kataloğun yetkili servis tarafından kaşelendiği görülmüştür.

Önemli teklif bileşeni “Mühendis Araç Yakıt Gideri ( 1 TM için 400 km/1 ay * 29 ay)” kalemi için açıklamanın EPDK internet sitesinden alınan bayi satış bülteni çıktısı ile yapıldığı, yetkili bayiden alınan aracın ortalama yakıt bilgisi dahilinde yapılan hesaplamada teklife konu motorin fiyatının (6,58 lt/TL) olarak, fiyatın geçerlilik tarihinin 25.01.2021 olarak belirtildiği, belgede söz konusu fiyatın İstanbul İli Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalaması olduğu bilgisinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Mühendis araç kira bedeli (1 TM için 1,5 gün/1ay * 29 ay)”, “Klima vb. araçların Yıllık Periyodik Bakımı ve Onarım Giderleri (1 TM için 3 adet/29 ay)”, “Çatı ve Yağmur Olukları Tamiri (1 TM için 3 adet)”, “Küçük onarımlar, Tamir ve Sarf Malzemesi Giderleri (1TM için 3 adet)”, “Su ve Kanalizasyon Tamiri, Foseptik Çukuru Boşaltılması (1 TM için 3 adet)”, “Klima vb. araçların Yıllık Periyodik Bakımı ve Onarım Giderleri (1 TM için 3 adet/29 ay)” ve “Haşerata Karşı İlaçlama (1 TM için 5 adet/29 ay)” kalemlerine ilişkin açıklamanın üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınmak suretiyle yapıldığı anlaşılmıştır.

Kamu ihale mevzuatına göre şikâyet başvurularında mevzuata aykırılık iddialarının konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin net bir şekilde belirtilmesi gerektiği, itirazen şikâyet dilekçesi özetinin (a) maddesinde yer verilen incelemeye konu iddialarda, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasına konu edilen hangi önemli teklif bileşenleri bakımından hangi hukuka aykırılıkları içeren açıklamalar yapıldığı hususunda net bir iddiaya yer verilmediği, bu hususta genel ifadelere yer verilerek tüm açıklama kalemlerine işaret edildiği, dolayısıyla hangi teklif bileşeninin iddiaya konu edildiğinin açık ve net bir şekilde ortaya konulmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddiaları uygun bulunmamıştır.

Teknik Şartname’nin 10.4’üncü maddesinde grup işletme sorumlu mühendislerinin TM kontrollerinde kullanacakları binek araçların kiralama yoluyla edinilebileceğinin belirtildiği ve araçlar için herhangi bir teknik özellik belirlemesi yapılmadığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklamanın aracın yetkili bayisinden alınan teknik özellikleri gösterir katalog ve kiralamaya konu araca ilişkin marka/modelinin belirtildiği kiralama fiyat teklifi ile yapıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yakıt giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasının, yetkili bayiden alınan aracın ortalama yakıt bilgisi doğrultusunda EPDK verileri ile yapıldığı, EPDK internet sitesi üzerinden yapılan sorgulamada teklife konu verilerin doğruluğunun teyit edilebildiği, anılan teklif fiyatının ilan tarihi ile ihale tarihi arasında yayımlanan fiyat olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bahse konu Tebliğ’in 79.3.6’ncı madde açıklamasının fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan işler bakımından hüküm içerdiği, ancak incelemeye konu ihalede fiyat farkı verileceği yönünde düzenleme bulunduğu, ayrıca iddiaya konu kalemlerin bu yönde güncelleme gereken maliyet kalemleri arasında olmadığı, dolayısıyla artış öngörülmesine gerek bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İtirazen şikayet dilekçesinin (d), (e), (f) ve (g) maddelerinde; Karar ve damga vergisi, Teknik Şartname’nin 8.1.2’nci maddesinde yer alan cep telefonu ve GSM hattına ilişkin maliyetler, Teknik Şartname’nin 10.4’üncü maddesinde yer alan konaklama maliyetleri ve servis maliyetleri için usulüne uygun açıklama yapılmadığı iddialarının yer aldığı anlaşılmakla birlikte, bahse konu kalemlerin idare tarafından, açıklama sunulması gereken önemli teklif bileşenleri olarak belirlenmediği dolayısıyla söz konusu kalemler için aşırı düşük teklif açıklaması yapılmasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından bahse konu iddiaların reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, bu Yönetmelik ekinde yer alan Tüzel Kişilerde Ortaklık Bilgilerine ve Yönetimdeki Görevlilere İlişkin Son Durumu Gösterir Belge ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir. ...” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 59/A maddesinde “... (5) e-teklifler EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Kısmi teklife açık ihalelerde teklif mektubu eklerinin her bir kısım için ortak girişimlerin katıldığı ihalelerde ise yeterlik bilgileri tablosunun her bir ortak tarafından ayrı ayrı doldurulması gerekmektedir.

...
(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.

(10) Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen tekliflerin sahiplerine, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları ile beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verilir. Verilen süre içerisinde beyan edilen bilgi ve belgeleri doğrulayan belgeleri sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Geçici teminat mektubu ve sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “… (3) İhale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile ilgili değerlendirme, e-teklif kapsamında yüklü olan belgelerin ve EKAP üzerinden ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinden sorgulama suretiyle elde edilen bilgilerin değerlendirilmesi suretiyle yapılır.

(4)Yeterlik kriterlerinin istekliler tarafından karşılanıp karşılanmadığına ilişkin değerlendirme ihale dokümanında yer alan hükümler çerçevesinde yapılır. Yeterlik kriterlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve bu husus gerekçesi de açıkça belirtilmek suretiyle EKAP’a kaydedilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde “10/A.1. İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda yetkili olanlar da dahil olmak üzere; tüzel kişiliği temsile ve yönetime yetkili kişilerin ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası anlaşılır. Ancak, bu bilgileri göstermek üzere teklif ekinde sunulan belgelerde T.C. kimlik numaralarının beyan edilmemesi veya beyan edilen T.C. kimlik numaralarının teyit edilememesi durumunda teklif bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılmaz.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri(anonim şirketler tarafından her durumda bu bilgileri gösterir pay defteri), ...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Met Enerji Üretim İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ticaret Sicili Bilgileri” sütununun; “Ortaklara Ait Bilgiler” kısmında Emin Can Soysal, Hayrullah Soysal, Emine Akman isimleri ve anılan şahısların T.C. kimlik numaralarına ve ortaklık oranlarına yer verildiği, “Yöneticilere Ait Bilgiler” kısmında Emin Can Soysal, Hayrullah Soysal isimlerine, şahısların T.C. kimlik numaraları ile görevlerinin beyan edildiği, tablonun “Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin Tarihi, Sayısı ve Sicil Müdürlüğü” kısmında anılan hususların tevsikine ilişkin olarak 8 adet Ticaret Sicil Gazetesinin beyan edildiği ve “Pay Defteri” kısmında tarih ve sayı bilgisinin beyan edildiği görülmüştür.

İdare tarafından teklifleri geçerli teklif olduğu tespit edilen isteklilerden, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgelerin doğruluğunu tevsik edici herhangi bir belge talebinde bulunulmadığı anlaşılmıştır.

Aktarılan mevzuat hükümleri ve İdari Şartname düzenlemeleri çerçevesinde e-teklif alınmak suretiyle yapılan incelemeye konu ihalede isteklilerce sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda yer alan beyanlar esas alınarak yapılan değerlendirmeden sonra belirlenen geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen teklif sahiplerine, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 21’inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları ile beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verileceği, verilen süre içerisinde beyan edilen bilgi ve belgeleri doğrulayan belgeleri sunmayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatlarının gelir kaydedileceği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından pay defteri sunulmadığı görülmekle birlikte, idare tarafından teklifleri geçerli teklif olduğu tespit edilen isteklilerden beyan edilen bilgilerin tevsikine ilişkin olarak herhangi bir belge talebinde bulunulmadığı, dolayısıyla anılan istekli tarafından pay defterinin sunulmasının beklenemeyeceği anlaşılmaktadır. Öte yandan aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemeleri gereğince, isteklilerin teklif vermeye yetkili olduklarını gösteren belgeler kapsamında tüzel kişi olmaları halinde son durumlarını gösteren bilgileri yeterlik bilgileri tablosunda beyan etmeleri ve anonim şirket olmaları halinde her durumda tevsik işleminin bu bilgileri gösteren pay defteri sunulmak suretiyle yapılması gerekmektedir. İncelemeye konu ihalede istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda ortaklara ve pay defterine ilişkin bilgilerin beyan edildiği ancak idare tarafından bu bilgilerin tevsiki bakımından pay defteri istenilmesi gerekirken istenilmediği anlaşılmıştır. Dolayısıyla idare tarafından ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif sahibi olması öngörülen isteklilerden pay defteri sunulmasının istenmesi ve gerekli teyit/doğrulama işleminin yapılması akabinde ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Geçici teminatlar” başlıklı 21’inci maddesinde “(1) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.
(2) Geçici teminat mektupları Kurumla “EKAP Üzerinden Online Bilgi Alışverişine Yönelik İşbirliği Yapılmasına Dair Protokol” imzalamış olan kuruluşlardan alınır. İlgilinin talebi halinde, kuruluş tarafından Ek-1’de yer alan “Geçici Teminat Mektubu Bilgileri Formu” düzenlenerek kendisine verilir. Geçici teminat mektupları, elektronik imza kullanılmak suretiyle elektronik veya ıslak imza kullanılmak suretiyle fiziki ortamda düzenlenebilir. Ancak düzenlenen geçici teminat mektubuna kuruluş tarafından ayırt edici bir numara verilerek mektuba ilişkin bilgilerin EKAP’a aktarılması ve verilen ayırt edici numaranın istekli tarafından e-teklif kapsamında EKAP üzerinden gönderilmesi gerekir. Geçici teminat mektuplarına ilişkin bilgilerin, yetkilendirilmiş merkezi bir kuruluş tarafından EKAP’a aktarılması durumunda da düzenlenen mektupların bu fıkraya uygun olarak alındığı kabul edilir.

(3) Geçici teminat mektubu dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığına ilişkin belgeler bilgisayarda taratılarak, istekli tarafından EKAP üzerinden e-teklif kapsamında gönderilir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgilerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

…

c) Bu şartnamede belirlenen geçiçi teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık yada Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldıklarını gösteren makbuzlar. …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam geçici teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir. Ancak ortaklardan herhangi biri tarafından Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin kullanılması durumunda, belgeyi kullanan ortak tarafından ilgisine göre iş ortaklıklarındaki hissesi oranında veya konsorsiyumlarda işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarının toplam teklif tutarına karşılık gelen oranda geçici teminat verilmesi zorunludur.

26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 01.07.2021 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Geçici teminatı ihalede istenilen katılma şartlarını sağlamayan teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır.

26.5. Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektuplarının tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında idarenin talebi üzerine sunulması zorunludur. Bu zorunluluğa uymayanlar hakkında Kanunun 17 nci maddesi uyarınca işlem yapılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Met Enerji Üretim İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun “Teminata İlişkin Bilgiler” başlıklı sütununda “Geçici Teminat Mektubunun Ayırt Edici Numarası” kısmında “G0064-04398-00092693” beyanının yer aldığı görülmüş olup, anılan istekli tarafından ihalede elektronik geçici teminat mektubunun beyan edildiği, fiziki ortamda bir geçici teminat mektubu sunulmadığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından geçici teminata ilişkin yükümlülüğün Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 21’inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun geçici teminat mektubu (E-gtm) beyan edilmek suretiyle yerine getirildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Yapılan değerlendirmeler çerçevesinde, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olduğu belirlenen başvuru sahibi Bmm Birleşik Müteahitler Müş. İnş. Pro. Tes. Kont. Dan. A.Ş.nin de anonim şirket statüsünde olduğu, dolayısıyla bu istekli bakımından da pay defteri sunulmasının istenmesi ve gerekli teyit/doğrulama işleminin yapılması akabinde ihale işlemlerine devam edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Met Enerji Üretim İnş. Taah. Turz. San. ve Tic. A.Ş ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olduğu belirlenen başvuru sahibi Bmm Birleşik Müteahitler Müş. İnş. Pro. Tes. Kont. Dan. A.Ş.den pay defteri sunulmasının istenmesi, gerekli teyit/doğrulama işleminin yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.