KİK Kararı: 2021/UH.I-1930

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2021/043
Gündem No : 40
Karar Tarihi : 20.10.2021
Karar No : 2021/UH.I-1930
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Dicle Temizlik Sosyal Hizmetler İnşaat Turizm Yemek Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Küçükçekmece Belediye Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/480685 İhale Kayıt Numaralı “Katı Atıkların Toplanması, Nakli ve Kent Temizliği İşlerinde Kullanılmak Üzere İş Makinesi ve Araç Kiralanması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Küçükçekmece Belediye Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü tarafından 17.09.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Katı Atıkların Toplanması, Nakli ve Kent Temizliği İşlerinde Kullanılmak Üzere İş Makinesi ve Araç Kiralanması İşi” ihalesine ilişkin olarak Dicle Temizlik Sosyal Hizmetler İnşaat Turizm Yemek Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin 13.09.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.09.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.09.2021 tarih ve 43500 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.09.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1563 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin 4.18’nci maddesinde ihale konusu iş kapsamında güvenlik personeli çalıştırılacağının düzenlendiği, ancak özel güvenlik hizmetlerinin sadece özel güvenlik firmaları tarafından gerçekleştirildiği ve söz konusu güvenlik firmalarından başka bir işle iştigal etmelerinin yasak olduğu, bu itibarla başvuru konusu araç kiralama ihalesinde alt yüklenici çalıştırılmayacağı da dikkate alındığında güvenlik personelinin ihaleye teklif veren firmalarca çalıştırılmasının mümkün olmadığı,

Diğer yandan Teknik Şartname’nin 4.20, 4.21 ve 4.22’nci maddelerinde araçların tamir bakım ve onarımı için yükleniciye atölye kurma zorunluluğunun getirildiği, bu durumun araçların tamir bakım ve onarımının yetkili servis veya bu konuda faaliyet gösteren firmalara yaptırılmasının engellendiği, ayrıca atölye kurulum, teçhizat, makine, usta ve diğer personel maliyetlerinin teklif fiyatına yansıtılması halinde tekliflerinin yaklaşık maliyete göre yüksek olacağından tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı, bu itibarla söz konusu düzenlemelerin de mevzuata uygun olmadığı,

2. Sözleşme Tasarısı’nın 11.1.2’nci maddesinde kesin teminat mektubunun süresine ilişkin belirleme yapılmamasının istekilerin teminat mektubunun süresini hesaplamada tereddüde düşüreceği ve sağlıklı teklif verilmesine engel teşkil edeceği, bu hususa ilişkin yapılan şikâyet başvurularına idarece “ihale dokümanı hazırlanırken kesin teminatın süresinin belirlenmesinin imkansız olduğu” şeklinde cevap verildiği, ancak Sözleşme Tasarısı’nda işin başlama ve bitiş tarihleri belirtildiğinden idarece kesin teminat süresinin belirlenememesinin mümkün olmadığı,

3. İhale dokümanında fiyat farkına ilişkin formüle ve ağırlık oranlarına yer verilmediği,

4. Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde ceza uygulanacak aykırılık hallerinin açık şekilde ayrı ayrı belirtilmediği, ayrıca hangi aykırılık halli ya da hallerinin kaç kez tekrar etmesi halinde sözleşmenin fesih edileceğinin de belirtilmediği,

5. İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde kasko giderin teklif fiyat dahil olduğunun düzenlendiği, ancak tazminat miktarına ve araçlardaki yolcu sayısına ihale dokümanına yer verilmediği, kasko poliçesi için ödenecek primlerin tazminat miktarına ve araçlardaki yolcu sayısına göre değişiklik göstereceğinden dokümanda asgari tazminat miktarı ile yolcu sayısının belirtilmesi gerektiği, aksi halde isteklilerin birbirinden farklı tazminat miktarı ve yolcu sayısına göre tekliflerini hazırlayacağı, bu durumun da idarenin objektif olarak teklifleri değerlendirmesine engel teşkil edeceği,

6. İhale dokümanında kiralanacak araçların yaşına ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmadığı, bu itibarla idarece yaklaşık maliyet hazırlanırken hangi yaşa göre amortisman bedeli öngörüldüğünün muallakta olduğu, hatta mevzuat gereğince amortisman ömrünü tamamlamış araçlar için amortisman bedeli ödenmek suretiyle kamu zararına yol açılabileceği,

7. Teknik Şartname’nin 4.8’inci maddesi uyarınca idareye teslim edilmesine rağmen idarece istihdam edilen şoför veya operatörün araçta bulundurmadığı, ancak Karayolları Trafik Kanunu’nda istenen belge ve teçhizatlar nedeniyle kesilecek cezalardan yüklenicinin sorumlu tutulmasının hukuki dayanağının bulunmadığı,

8. İdarenin temin ettiği şoför ve operatörün trafik kurallarına uymamaları nedeniyle meydana gelen hasarlı veya ölümlü kazalarda ödenecek maddi ve manevi tazminatlar ile hasarın kimin tarafından karşılanacağına ilişkin ihale dokümanında düzenleme yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu, bununla birlikte sürücü hatalarından dolayı ortaya çıkan giderlerin tamamının kasko tarafından karşılanmadığı gibi kasko tarafından karşılansa bile araçların hasarsızlık indiriminden faydalanamaması nedeniyle poliçesinin yenilemesinde yüksek prim ödenmesi gerekeceği ve aracın hasarlı olması nedeniyle oluşan değer kaybının idare tarafından karşılanması gerektiği, buna ilişkin dokümanda düzenleme yapılmamasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Özel güvenlik hizmet alımı ihaleleri” başlıklı 67’nci maddesinde “67.1. Özel güvenlik hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanının hazırlanmasında, 10/6/2004 tarihli ve 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerinin esas alınması gerekmektedir.

67.2. İdarelerce, özel güvenlik hizmet alımı ihalelerinde idari şartnamenin “İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı maddesinin “İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin” istenilmesine ilişkin alt maddesinde, Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesine yer verilmesi gerekmekte olup, ihaleye teklif veren şirketin ortakları ile bu şirketin teklif kapsamında sunduğu Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesinde isimleri yer alan şirket ortaklarının aynı kişiler olması zorunludur.…” açıklaması,

5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’un “Özel güvenlik izni” başlıklı 3’üncü maddesinde “Kişilerin silahlı personel tarafından korunması, kurum ve kuruluşlar bünyesinde özel güvenlik birimi kurulması veya güvenlik hizmetinin şirketlere gördürülmesi özel güvenlik komisyonunun kararı üzerine valinin iznine bağlıdır…

Kişi ve kuruluşların talebi üzerine, koruma ve güvenlik ihtiyacı dikkate alınarak, güvenlik hizmetinin istihdam edilecek personel eliyle sağlanmasına, kurum ve kuruluşlar bünyesinde özel güvenlik birimi kurulmasına ya da bu hizmetin güvenlik şirketlerine gördürülmesine izin verilir. Bir kuruluş bünyesinde özel güvenlik birimi kurulmuş olması, ihtiyaç duyulduğunda ayrıca güvenlik şirketlerine hizmet gördürülmesine mani değildir…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Faaliyet izni” başlıklı 5’nci maddesinde “Şirketlerin özel güvenlik alanında faaliyette bulunması İçişleri Bakanlığının iznine tâbidir. Faaliyet izni verilebilmesi için şirket hisselerinin nama yazılı olması ve faaliyet alanının münhasıran koruma ve güvenlik hizmeti olması zorunludur…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Özel güvenlik görevlilerinin yetkileri” başlıklı 7’nci maddesinde “Özel güvenlik görevlilerinin yetkileri şunlardır:

a) Koruma ve güvenliğini sağladıkları alanlara girmek isteyenleri duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyaları X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.

b) Toplantı, konser, spor müsabakası, sahne gösterileri ve benzeri etkinlikler ile cenaze ve düğün törenlerinde kimlik sorma, duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyaları X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.

c) (Değişik: 23/1/2008 – 5728/544 md.) Ceza Muhakemesi Kanununun 90 ıncı maddesine göre yakalama.

d) (Değişik: 23/1/2008 – 5728/544 md.) Görev alanında, haklarında yakalama emri veya mahkûmiyet kararı bulunan kişileri yakalama ve arama.

e) Yangın, deprem gibi tabiî afet durumlarında ve imdat istenmesi halinde görev alanındaki işyeri ve konutlara girme.

f) Hava meydanı, liman, gar, istasyon ve terminal gibi toplu ulaşım tesislerinde kimlik sorma, duyarlı kapıdan geçirme, bu kişilerin üstlerini dedektörle arama, eşyaları X-ray cihazından veya benzeri güvenlik sistemlerinden geçirme.

g) Genel kolluk kuvvetlerine derhal bildirmek şartıyla, aramalar sırasında suç teşkil eden veya delil olabilecek ya da suç teşkil etmemekle birlikte tehlike doğurabilecek eşyayı emanete alma.

h) Terk edilmiş ve bulunmuş eşyayı emanete alma.

ı) Kişinin vücudu veya sağlığı bakımından mevcut bir tehlikeden korunması amacıyla yakalama.

j) (Değişik: 23/1/2008 – 5728/544 md.) Olay yerini ve delilleri koruma, bu amaçla Ceza Muhakemesi Kanununun 168 inci maddesine göre yakalama.

k) (Değişik: 23/1/2008 – 5728/544 md.) Türk Medeni Kanununun 981 inci maddesine, Borçlar Kanununun 52 nci maddesine, Türk Ceza Kanununun 24 ve 25 inci maddelerine göre zor kullanma“ hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Katı Atıkların Toplanması, Nakli ve Kent Temizliği İşlerinde Kullanılmak Üzere İş Makinesi ve Araç Kiralanması İşi

b) Miktarı ve türü: 36 ay süre ile Küçükçekmece ilçe sınırları dahilinde katı atıkların toplanması, nakli ve kent temizliği işlerinde kullanılmak üzere şoförsüz/personelsiz iş makinesi ve araç kiralanacaktır….” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale dokümanında belirtilen makine ve ekipmanların amortisman, yedek parça, tamir, bakım, onarım, sigorta, kasko, vergi, akaryakıt (binek araçların akaryakıtları hariç) yağ vb. giderleri ile Teknik Şartnamenin ilgili maddelerinde yükleniciye ait olduğu ve yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilen tüm giderler teklif birim fiyata dahil edilecektir...” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Konu – Kapsam” başlıklı 1’nci maddesinde “Bu teknik şartname, Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü tarafından yapılan ilçe sınırları dâhilinde kent temizliği, meydan, bulvar, cadde, sokak ve parkların makine ile süpürülmesi, yol yıkama araçları ile yıkanarak temizlenmesi, çöp konteynerlerinin yıkanması, tamiri, boyanması ve dezenfekte edilmesi, cadde ve sokaklara bırakılmış kaba atıklar ve tadilat sonucu oluşan atıkların toplanması, katı atıkların toplanması ve toplanan atıkların naklinin yapılması hizmetlerinde gerekli olan araçlar- iş makinelerinin teknik özelliklerini, teslim alma ve çalıştırılması şartlarını kapsamaktadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Hizmetin Tanımı ve Genel Hükümler” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.18. Araçlar ve iş makineleri için İdarenin yükleniciye bedelsiz olarak tahsis edeceği Şantiye alanı araç park yeri olarak kullanılacaktır. Yüklenici, bu şantiye alanında mevsim şartlarına göre çalışma kapasitesine uygun kapalı alanlarda tamirhane, lastik tamir ve bakım bölümü, şantiyede çalışan personele soyunma ve giyinme alanları ile işçi lokali gibi alanlar oluşturmakla mükellef olmakla birlikte elektrik, su, doğal gaz, internet vb. giderler Yükleniciye aittir. İdare bu hususlar ile ilgili yüklenici firmaya herhangi bir ücret ödemeyeceği gibi teklif fiyatlara dâhil kabul edilecektir. Buralarda çalışacak, usta, işçi, bekçi, çaycı, güvenlik, temizlikçi, yıkamacı vb. ihtiyaç duyulacak tüm personel yüklenici tarafından sağlanacaktır.

…

4.20. Yüklenici, İdare tarafından kiralanan araçların periyodik bakımlarının, arıza ve tamirinin yapılabileceği tamirhanede çalışan personele soyunma ve giyinme alanları ile işçi lokali, gibi alanlarda kullanılan tüm alet edevat, makine, masa sandalye, dolap vs. gerekli olan donanımı sağlamak zorundadır. Yüklenici bu hususlar ile ilgili herhangi bir ödeme talep etmeyeceğini, teklif fiyata dâhil olduğunu peşinen kabul etmiş sayılır.

4.21. Araçların periyodik bakım, onarım ve yağlama (kuru yağlama vb.) yapılması için Yüklenici tarafından araç bakım ve onarım kademesinde tüm giderleri (Maaş, SGK, yemek, ulaşım vb.) yüklenici firmaya ait olmak kaydıyla yeteri kadar personel çalıştıracaktır.

4.22. Şantiyede kullanılacak elektrik, kullanma suyu (Araç yıkamada, süpürge araçlarında, arazözlerde kullanılacak su hariç) giderleri yüklenici tarafından karşılanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Küçükçekmece Belediye Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü tarafından birim fiyat teklif alınmak suretiyle kısmi teklife kapalı olarak gerçekleştirilen 36 ay süre ile Küçükçekmece ilçe sınırları dahilinde katı atıkların toplanması, nakli ve kent temizliği işlerinde kullanılmak üzere şoförsüz/personelsiz iş makinesi ve araç kiralama ihalesine ilişkin ihale dokümanında yapılan düzenlemeler incelendiğinde; idarece yükleniciye araçlar ve iş makineleri için bedelsiz olarak şantiye alanı tahsis edeceği, yüklenicinin bu şantiye alanında tamirhane, lastik tamir ve bakım bölümü, şantiyede çalışan personele soyunma ve giyinme alanları ile işçi lokali gibi alanlar oluşturmakla mükellef olduğu, buralarda çalışacak, usta, işçi, bekçi, çaycı, güvenlik, temizlikçi, yıkamacı vb. ihtiyaç duyulacak tüm personelin yüklenici tarafından sağlanacağı, ayrıca yüklenicinin araçların periyodik bakımlarının, arıza ve tamirinin yapılabileceği tamirhanede çalışan personele, tüm alet edevat, makine, masa sandalye, dolap vs. gerekli olan donanımı sağlamak zorunda olduğu gibi araçların periyodik bakım, onarım ve yağlama (kuru yağlama vb.) yapılması amacıyla tüm giderlerini (maaş, SGK, yemek, ulaşım vb.) karşıladığı yeteri kadar personel çalıştıracağı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 67’nci maddesi uyarınca özel güvenlik hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanının hazırlanmasında, 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerinin esas alınması gerekmektedir. 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun’da şirketlerin özel güvenlik alanında faaliyette bulunmasının İçişleri Bakanlığının iznine tâbi olduğu, kişilerin silahlı personel tarafından korunması, kurum ve kuruluşlar bünyesinde özel güvenlik birimi kurulması veya güvenlik hizmetinin şirketlere gördürülmesi özel güvenlik komisyonunun kararı üzerine valinin iznine bağlı olduğu hüküm altına alınmış olup, ayrıca özel güvenlik görevlilerinin yetkilerinin neler olduğuna açıkça yer verilmiştir.

Bu kapsamda başvuruya konu ihalenin özel güvenlik hizmeti alımı ihalesi olmadığı, idarece şantiye alanı için istenilen güvenlik personelinin yapacağı iş ve niteliğinin 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun kapsamında belirtilen güvenlik personeli ile aynı muhtevayı ifade etmeyebileceği, bu itibarla ihaleye teklif veren ve ihale konusu iş olan araç kiralama hizmetleri iştigal eden firmaların söz konusu personeli çalıştırabileceği,

Diğer taraftan yüklenici tarafından idarece araçların periyodik bakımlarının, arıza ve tamirinin, onarım ve yağlamaları için istenilen gerekli tüm ekipman ve personelin yetkili servis veya bu konuda faaliyet gösteren firma personeline yaptırılmasının önünde engel bulunmadığı, diğer bir deyişle idarece temin edilecek şantiye alanına kurulacak tamir bakım bölümünde çalıştırılacak personelin araçların yetkili servisinde çalışan veya evveliyatıyla çalışmış personel olmasının önünde engel olmadığı dikkate alındığında, iddia yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “…Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin kesin teminat mektubunun süresinin belirlendiği 11.1.2 maddesinin atıfta bulunduğu 18 numaralı dipnotta “(1) Kesin teminat mektubunun süresi, ihale konusu işin kabul tarihi, garanti süresi öngörülen işlerde ise garanti süresi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Teminata ilişkin hükümler” başlıklı 11’inci maddesinde “…11.1.2. Kesin teminat mektubunun süresi ../../.... tarihine kadardır. Kanunda veya sözleşmede belirtilen haller ile cezalı çalışma nedeniyle kabulün gecikeceğinin anlaşılması durumunda teminat mektubunun süresi de işteki gecikmeyi karşılayacak şekilde uzatılır….” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.10.2021; işi bitirme tarihi 30.09.2024” düzenlemesi,

Aynı Tasarı’nın “Teslim, muayene ve kabul işlemlerine ilişkin şartlar” başlıklı 20’nci maddesinde “20.3. Teslim alınan işin muayene ve kabul işlemleri, "Hizmet Alımları Muayene ve Kabul Yönetmeliği" ile Hizmet İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümlere göre işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 30 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporu çıkarılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalede Sözleşme Tasarısı’nın 11.1.2’nci maddesinde kesin teminat mektubunun süresinin belirtilmediği, ancak Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde işe başlama tarihinin 01.10.2021, işi bitirme tarihinin 30.09.2024 olduğu, 20’nci maddesinde ise muayene ve kabul işlemlerinin işin kabule elverişli şekilde teslim edildiği tarihten itibaren 10 iş günü içinde yapılarak kesin hesap raporunun çıkarılacağının düzenlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca kesin teminat mektuplarının süresinin ihale konusu işin kabul tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenmesi gerekmekle birlikte; ihale dokümanında ihale konusu işin 36 ay süreceği, bu sürenin, ihale konusu işin süreklilik arz eden ve birim fiyat üzerinden teklif alınan bir iş olması nedeniyle, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 26.2’nci maddesi uyarınca işin devamı sırasında işin süresinin uzatılması suretiyle iş artışı yapılmasının mümkün olmadığı hususu ile Sözleşme Tasarısı’nın 20’nci maddesinde işin tamamlanmasının ardından işin kabulünün ne kadarlık süre içerisinde yapılacağının belirlendiği hususu dikkate alınarak, işin kabulünün ne zaman yapılabileceğinin hesaplanabilir nitelikte olduğu sonucuna varılmış olup, bu çerçevede kesin teminat süresi isteklilerce hesaplanabileceği gibi; bu durumun tekliflerin sağlıklı bir şekilde oluşturulmasına ve eşit şartlarda değerlendirilmesine engel olmadığı sonucuna varıldığından, ayrıca kesin teminat süresinin Sözleşme Tasarısında belirtilmemesine ilişkin eksikliğin, sözleşmeye davet yazısında giderilebileceği göz önünde bulundurularak, bu eksikliğin esasa etkili olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde “81.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir.” açıklaması,

4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde, (1) 4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen ve 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa göre Türk parası üzerinden sözleşmeye bağlanan hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkı bu Esaslara göre hesaplanır. Ancak, 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde sayılan hizmetlerden; araştırma ve geliştirme, piyasa araştırması ve anket, tanıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, mesleki eğitim, fotoğraf, film, fikri ve güzel sanatlar gibi nitelikleri itibarıyla kısa süreli hizmetler ile sigorta, muhasebe ve 4734 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde yer alan danışmanlık hizmetlerinden mali ve hukuki nitelikteki hizmetlere fiyat farkı ödenmez.

(2) 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelerin, bu Kanundan istisna olmakla birlikte birinci fıkra kapsamında fiyat farkı hesaplanabileceği öngörülen hizmet alımlarının ihale dokümanlarında bu Esaslara uygun şekilde hazırlanmış açık bir düzenleme bulunması halinde bu Esaslar uygulanabilir.” açıklaması,

Anılan Esasların “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Fiyat farkı aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:

…

c) Diğer hizmet alımlarında;

F = An x B x ( Pn-1)

İn Yn Gn Mn

Pn = [a1 + a2 —— + b1 —— + b2 —— + c ——]

İo Yo Go Mo

(2) Formüllerde yer alan;

a) F: Fiyat farkını (TL),

b) B: 0,90 sabit katsayısını,

…

d) a1: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı,

e) a2: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

f) b1: Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

g) b2: Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

ğ) c: Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

…

ifade eder.

(3) Ağırlık oranlarına ilişkin katsayılar, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde belirlenen a1, a2, b1, b2 ve c katsayıları toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenir ve ihale dokümanında gösterilir. Katsayıların belirlenmesinde öncelikle a2, b1, b2 ve c katsayıları belirlendikten sonra bunların toplamı birden çıkarılarak bulunan sayı a1 katsayısı olarak alınır….” açıklaması,

Aynı Esaslar’ın “Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinde ise “…(3) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesi zorunludur.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. 31.08.2013 tarih ve 28751 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 2013/5215 karar sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre ihale edilen Hizmet Alımlarında uygulanacak fiyat farkına ilişkin esasları uyarınca fiyat farkı ödenecektir.

Akaryakıt Sabit katsayısı: b1 = 0,45

Makine ve Ekipmanın Amortisman Ağırlık Katsayısı: c = 0,55” düzenlemesi yer almakta olup, aynı düzenlemeye Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14’üncü maddesinde de yer verilmiştir.

Teknik Şartname’nin “Hizmetin Tanımı ve Genel Hükümler” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.18. Araçlar ve iş makineleri için İdarenin yükleniciye bedelsiz olarak tahsis edeceği Şantiye alanı araç park yeri olarak kullanılacaktır. Yüklenici, bu şantiye alanında mevsim şartlarına göre çalışma kapasitesine uygun kapalı alanlarda tamirhane, lastik tamir ve bakım bölümü, şantiyede çalışan personele soyunma ve giyinme alanları ile işçi lokali gibi alanlar oluşturmakla mükellef olmakla birlikte elektrik, su, doğal gaz, internet vb. giderler Yükleniciye aittir. İdare bu hususlar ile ilgili yüklenici firmaya herhangi bir ücret ödemeyeceği gibi teklif fiyatlara dâhil kabul edilecektir. Buralarda çalışacak, usta, işçi, bekçi, çaycı, güvenlik, temizlikçi, yıkamacı vb. ihtiyaç duyulacak tüm personel yüklenici tarafından sağlanacaktır.

…

4.20. Yüklenici, İdare tarafından kiralanan araçların periyodik bakımlarının, arıza ve tamirinin yapılabileceği tamirhanede çalışan personele soyunma ve giyinme alanları ile işçi lokali, gibi alanlarda kullanılan tüm alet edevat, makine, masa sandalye, dolap vs. gerekli olan donanımı sağlamak zorundadır. Yüklenici bu hususlar ile ilgili herhangi bir ödeme talep etmeyeceğini, teklif fiyata dâhil olduğunu peşinen kabul etmiş sayılır.

4.21. Araçların periyodik bakım, onarım ve yağlama (kuru yağlama vb.) yapılması için Yüklenici tarafından araç bakım ve onarım kademesinde tüm giderleri (Maaş, SGK, yemek, ulaşım vb.) yüklenici firmaya ait olmak kaydıyla yeteri kadar personel çalıştıracaktır.” düzenlemesi,

Şikâyete konu ihale dokümanından, fiyat farkı hesabında uygulanacak “b1” ve “c” katsayılarına yer verildiği, ancak fiyat farkı formülüne ve a1, a2 ve b2 ağırlık oranlarına ilişkin katsayılara yer verilmediği anlaşılmıştır.

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde, fiyat farkının hangi formülle hesap edileceğinin ayrıntılı bir şekilde düzenlendiği, bu itibarla ihalede diğer hizmet alımlarında kullanılacak fiyat farkı formülünün

F = An x B x ( Pn-1)

İn Yn Gn Mn

Pn = [a1 + a2 —— + b1 —— + b2 —— + c ——]

İo Yo Go Mo

Olduğu açıktır.

Diğer taraftan aktarılan Esaslar uyarınca, ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında fiyat farkı verilmesinin zorunlu, araştırma ve geliştirme, piyasa araştırması ve anket, tanıtım, toplantı, organizasyon, sergileme, mesleki eğitim, fotoğraf, film, fikri ve güzel sanatlar gibi nitelikleri itibarıyla kısa süreli hizmetler ile sigorta, muhasebe ve 4734 sayılı Kanunun 48 inci maddesinde yer alan danışmanlık hizmetlerinden mali ve hukuki nitelikteki hizmetlere fiyat farkı verilmeyeceği açık olup, anılan fiyat farkı verilmesinin zorunlu olduğu ve fiyat farkı verilemeyeceğinin belirtildiği durumlar dışındaki hizmet alım ihalelerinde fiyat farkı verilip verilmeyeceği, verilecekse hangi kalemler için fiyat farkı verileceğini hususunun idarenin takdirinde olduğu anlaşılmaktadır.

Başvuru konusu ihalenin 36 ay süre ile katı atıkların toplanması, nakli ve kent temizliği işlerinde kullanılmak üzere şoförsüz/personelsiz iş makinesi ve araç kiralama işi olduğu, ihaleye ait yaklaşık maliyet cetveli ve birim fiyat teklif cetvelinin yalnızca kiralamaya konu araçlardan oluştuğu ve herhangi bir personel giderini içermediği, Sözleşme Tasarısında da yalnızca kiralamaya konu araçlara yönelik ceza uygulamalarına yer verildiği, iddia konusu Teknik Şartname düzenlemelerinin yüklenicinin zaten bünyesinde mevcut olan ve işin yürütülmesi sırasında yüklenici tarafından temin edilecek araçların hizmete hazır halde bulundurulmasında kullanılacak personele yönelik kurallar niteliğinde olduğu, dolayısıyla başvuru konusu ihale kapsamında çalıştırılacak araç şoförlerinin idare personeli olacağı ve personel temini gerektirmeyen bir iş için de personele fiyat farkı verilmesine dair bir düzenleme yapılmasına gerek bulunmadığı, fiyat farkına yönelik doküman düzenlemesinin mevzuata uygun olduğundan, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği eki olan Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1.İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır.]’dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Bu aykırılıkların üçten az olmamak üzere, tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde, ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşme feshedilir.

Aykırılık Hali

İhtar Yapılacaktır/İhtar Yapılmayacaktır

Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı

Sözleşmenin Feshini Gerektiren Aykırılık Sayısı

1

2

3

….

16.1.3. Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir.

………..

………..

………..” açıklaması,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. Sözleşme hükümlerine uyulmaması halinde uygulanacak asgari ceza oranı, sözleşme bedelinin On Binde 3,00 dır. Aynı fiilin tekrarı halinde bu oran % 50 artırımlı uygulanır.

16.1.2. Aşağıdaki tabloda yer alan aykırılık hallerinde aynı satırda belirtilen oranda ceza uygulanır. Bu aykırılıkların üçten az olmamak üzere, tabloda belirtilen sayıda gerçekleşmesi halinde, ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın, son aykırılığa ilişkin ceza kesilmeden sözleşme feshedilir.

Sıra No

Aykırılık Hali

İhtar Yapılacaktır/İhtar Yapılmayacaktır

Sözleşme Bedeli Üzerinden Kesilecek Ceza Oranı

Sözleşmenin Feshini Gerektiren Aykırılık Sayısı

1

İşin devamı sırasında ihale konusu hizmet kapsamında çalıştırılacak araçlardan, Yükleniciden kaynaklanarak çalıştırılamadığı İdare ve Yüklenici temsilcilerince tutanak altına alınan her bir araç için günlük olarak; (Hava muhalefeti, aracın kaza ve/veya arıza yapması, aracın trafik muayenesine gitmesi vb. durumlarda idare onayı alınarak araç çalıştırılmaması eksik araç kapsamında değerlendirilmeyecektir.) Ayrıca onaysız olarak çalıştırılmayan araca ilişkin gün ve/veya saat hesabı yapılarak bulunan tutar hak edişten kesilecektir. Bu kesinti aylık veya saat üzerinden teklif alınan iş kalemleri için yapılacaktır.

İhtar Yapılmayacaktır

On Binde 3,00

25,00

16.1.3. Aşağıdaki aykırılık hallerinden birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilir.

İdareyi aldatıcı hususlar gerçekleştirerek fazla ödeme karşılığı kamu zararı oluşturmak ve Yüklenici tarafından hizmet kapsamında temin edilecek araçların, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 3 (üç) gün içerisinde idaremizin kurduğu kontrol teşkilatına, teknik şartnamede belirtilen özelliklere haiz olup, olmadığına ilişkin incelemelerini yapmak üzere, yetkili satıcı/ distribütör veya üreticiden alınmış araç ve üstyapı teknik belgeler ile birlikte araçlar eksiksiz teslim edilecektir. Araçların tamamının eksiksiz şekilde en geç 3 (üç) gün içinde kontrol teşkilatına teslim edilmemesi veya araçların eksiksiz şekilde temin edilerek işe süresinde başlanamaması….” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.2’nci maddesinde 25 kez gerçekleşmesi halinde ihtar yapılmaksızın sözleşmenin feshini gerektiren 1 adet aykırılık halinin; işin devamı sırasında ihale konusu hizmet kapsamında çalıştırılacak araçlardan yükleniciden kaynaklanarak çalıştırılamaması olarak,

Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde ise protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceği aykırılık halinin ise; idareyi aldatıcı hususlar gerçekleştirerek fazla ödeme karşılığı kamu zararı oluşturmak ve yüklenici tarafından hizmet kapsamında temin edilecek araçların, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 3 gün içerisinde idarenin kurduğu kontrol teşkilatına, teknik şartnamede belirtilen özelliklere haiz olup, olmadığına ilişkin incelemelerini yapmak üzere, yetkili satıcı/ distribütör veya üreticiden alınmış araç ve üstyapı teknik belgeler ile birlikte araçların eksiksiz şekilde en geç 3 gün içinde kontrol teşkilatına teslim edilmemesi veya araçların eksiksiz şekilde temin edilerek işe süresinde başlanamaması durumu olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede idarece Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde ceza uygulanacak aykırılık hallerine ve aykırılık hallerinin kaç kez tekrar etmesi halinde sözleşmenin fesih edileceğinin açıkça düzenlendiği anlaşıldığından iddia yerinde bulunmamıştır.

5. Başvuru sahibinin 5 ve 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Hüküm bulunmayan haller” başlıklı 36’ncı maddesindeki “Bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 76’ncı maddesinde “…76.1.2 Tip idari şartnamelerin “Teklif fiyata dahil olan giderler” maddesinde “Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek … sigorta … teklif fiyatına dahildir.” ifadesine yer verilmiştir.

…

76.4. İstekliler tarafından ilgili mevzuatı gereğince yapılması gereken sigorta giderleri, tip idari şartnamelerin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” maddesi kapsamında teklif fiyatına dâhil edilecektir. İhale dokümanında iş ve/veya işyerlerinin sigortalanmasının ayrıca istendiği durumlarda sigorta türü veya türleri ile sigorta teminatının kapsam ve limitinin belirlenmesi gerekmektedir.

Sigorta türleri belirtilmesine rağmen sigorta teminatının kapsamı ve limitinin belirlenmediği hallerde iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının asgari limitler dâhilinde istendiği kabul edilecektir. Sigorta türü veya türlerinin belirlenmediği hallerde ise, iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının istenmediği kabul edilmek suretiyle teklifler değerlendirilecektir….” açıklamaları,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale dokümanında belirtilen makine ve ekipmanların … sigorta, kasko, … ile Teknik Şartnamenin ilgili maddelerinde yükleniciye ait olduğu ve yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilen tüm giderler teklif birim fiyata dahil edilecektir...” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Sigorta” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı her araçta bulundurulacaktır. Herhangi bir kaza anında bu tutanak doldurulacaktır. Mevcut mevzuata göre tutanak yerine kolluk kuvvetlerinin düzenleyeceği raporun geçerli olacağı durumlarda olaya karışan personel ve amirince kolluk kuvvetlerine düzenletilmesi sağlanan rapor gerekli işlemler başlatılmak üzere Yükleniciye veya temsilcisine teslim edilecektir.

7.2. Yüklenici, tüm araç ve iş makinelerine, Trafik Kanunu’nun öngördüğü Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası yaptırmakla yükümlüdür. Aracın trafik sigortası, zorunlu muayeneleri ve vergilerinin eksik olması nedeniyle kesilebilecek cezalar Yüklenici tarafından karşılanacaktır.

7.3. Yüklenici, İdare'nin kiraladığı araç veya iş makinelerinin ruhsat bilgilerindeki özelliklere göre araçlara Kasko yaptıracaktır. Kasko Sigortalarını; çok kullanıcıyı kapsayacak şekilde kaza, hırsızlık, yangın, doğal afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb. riskleri kapsayacak şekilde yaptırmak zorundadır.

7.4. Yüklenici, İdareye kiralayacağı araçların Tam Kasko Sigortasını (kaza, hırsızlık, yangın, tabii afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb.) yaptırmak zorundadır. Araçların kasko poliçeleri, Türkiye'nin her yerinde, yılın tüm günlerinde ve günün 24 saatinde şartnamede belirtilen tüm riskleri ve üçüncü şahıslara verilecek zararları da kapsayacak şekilde yaptırılacaktır. Kasko ve sigorta poliçelerinin yapılmaması, eksik yapılması, yönetmeliklere uygun yapılmaması, hatalı olması, zamanında yenilenmemesi vb. hallerde ortaya çıkabilecek hukuki sorumluluk yükleniciye aittir. Ancak, Sigorta ve Kasko tarafından karşılanmayan zarar ve ziyandan birinci derecede idare tarafından çalıştırılan sürücü, ikinci derecede idare sorumlu olacaktır.

7.5. Araçların kasko poliçeleri, Türkiye'nin her yerinde, yılın tüm günlerinde ve günün 24 saatinde şartnamede belirtilen tüm riskleri ve üçüncü şahıslara verilecek zararları da kapsayacak şekilde yaptırılacaktır. Kasko ve sigorta poliçelerinin yapılmaması, eksik yapılması, yönetmeliklere uygun yapılmaması, hatalı olması, zamanında yenilenmemesi vb. hallerde ortaya çıkabilecek hukuki sorumluluk yükleniciye aittir. Ancak, Sigorta ve Kasko tarafından karşılanmayan zarar ve ziyandan birinci derecede idare tarafından çalıştırılan sürücü, ikinci derecede idare sorumlu olacaktır.

7.6. Karayolları Trafik Kanunu ve diğer ilgili kanun ve yönetmeliklerin uygulanmaması ve gerekli evrakların temin edilmemesi halinde doğacak tüm yasal, hukuki ve maddi yükümlülük ile 3. şahıslara karşı tüm sorumluluklar Yükleniciye ait olacaktır.

7.7. Araçlar teslim edilirken araçlara ait ruhsat, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ve kasko poliçelerinin bir nüshası İdare'ye verilecektir.

7.8. Kiralanacak araçlar ve iş makinelerinin zorunlu trafik sigortası, fenni muayene ve egzoz muayenesi yapılmış olacaktır.

7.9. Kasko genel şartlarını karşılamayan (resmi rapor ve kasko tarafından kabul edilebilir bir beyan sunulmayan) her türlü hasar ile yetkili veya özel servis tarafından düzenlenmiş servis raporu veya Yüklenici ve İdare bünyesinde çalışmakta olan teknik personelin birlikte düzenleyeceği tutanak veya rapor veya form ile kullanıcı, şoför veya operatör hatası olduğu tespit edilen lastik, aksesuar ve kaporta hasarı/hasarları (aynalar, tamponlar, çamurluklar, vs.), tüm motor, şanzıman, diferansiyel ve yürüyen aksam arızalarına ve hasarlarına ait maliyetler bahse konu belgeler sunulmak kaydıyla belgelerin İdareye sunulmasını müteakip düzenlenecek ilk hakedişe maddi tutar dahil edilerek Yükleniciye ödenecektir. Bu ödemeyi aracın kullanıcısına, şoförüne veya operatörüne rücu edip etmemek İdarenin takdirindedir.

7.10. Hasar görerek veya arızalanarak çalışamayacak duruma geldiği yüklenici ve idaremiz teknik personeli tarafından imzalanan tutanakla tespit edilen araçların yerine 2 (iki) iş günü içerisinde aynı görevi ifa edebilecek özelliklere haiz araç temin edilerek işin aksamasına mahal verilmeyecektir.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin İlgili mevzuat gereğince ödenecek olan ulaşım, sigorta, vergi (kdv hariç)- resim ve harç giderleri ile İdari şartnamenin 25. maddesinde teklif birim fiyata dahil olduğu belirtilen tüm giderler sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir.” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “Hüküm bulunmayan haller” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde, ilgisine göre 4734 ve 4735 sayılı Kanun hükümlerine, bu Kanunlarda hüküm bulunmaması halinde ise genel hükümlere göre hareket edilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında yapılan düzenlemeler incelendiğinde, araçların ve iş makinalarının sigorta ve kasko giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağı, kasko sigortasının çok kullanıcıyı kapsayacak kaza, hırsızlık, yangın, doğal afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb. riskleri içerecek şekilde Türkiye’nin her yerinde, yılın tüm günlerinde ve günün 24 saatinde şartnamede belirtilen tüm riskleri ve üçüncü şahıslara verilecek zararları da kapsayacak şekilde yaptırılmasının zorunlu olduğu, sigorta ve kasko tarafından karşılanmayan zarar ve ziyandan birinci derecede idare tarafından çalıştırılan sürücü, ikinci derecede idarenin sorumlu olacağı, şoför veya operatör hatası olduğu tespit edilen lastik, aksesuar ve kaporta hasarı/hasarları (aynalar, tamponlar, çamurluklar, vs.), tüm motor, şanzıman, diferansiyel ve yürüyen aksam arızalarına ve hasarlarına ait maliyetlerin belgeleriyle sunulmak kaydıyla sunulmasını müteakip düzenlenecek ilk hakedişte yükleniciye ödeneceği anlaşılmıştır.

Bu bağlamda sürücü hatalarından dolayı ortaya çıkan ve kasko tarafından karşılanmayan zarar ve ziyandan birinci derecede idare tarafından çalıştırılan sürücü, ikinci derecede idarenin sorumlu olacağının açık olduğu,

Diğer taraftan şoför ve operatörün trafik kurallarına uymamaları nedeniyle meydana gelen hasarlı veya ölümlü kazalarda ödenecek maddi ve manevi tazminatlar ile hasarın kimin tarafından karşılanacağı ile sürücü hatalarından dolayı ortaya çıkan ve hasarı kasko tarafından karşılanan araçların hasarsızlık indiriminden faydalanamaması nedeniyle poliçesinin yenilemesi halinde yüksek prim ödenmesi gerekeceğinden aracın hasarlı olması nedeniyle oluşan değer kaybının idare tarafından karşılanması gerektiği hususunun borçlar kanunu ve genel hükümler uyarınca belirlenebileceği,

Öte yandan başvuruya konu ihalenin personel taşıma ihalesi olmadığı dikkate alındığında yolcu sayısının istekliler tarafından belirlenebileceği, aynı şekilde kasko poliçesindeki tazminat limitlerinin de Tebliğ’in 76.4’üncü maddesindeki “Sigorta türleri belirtilmesine rağmen sigorta teminatının kapsamı ve limitinin belirlenmediği hallerde iş ve/işyerlerinin sigortalanmasının asgari limitler dâhilinde istendiği kabul edilecektir.” açıklaması uyarınca belirleneceği anlaşıldığından, şikâyete konu düzenlemelerin teklif verilmesine veya teklif değerlendirmesine engel teşkil etmeyeceği değerlendirilerek, iddia yerinde bulunmamıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “….İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır….” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik Şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 5’nci maddesinde talep edilen araçların teknik özelliklerinin belirtildiği tabloya yer verilmiştir.

İhale dokümanı düzenlemelerinden başvuruya konu ihale kapsamında kiralanacak toplam 11 tür aracın teknik özellikleri Teknik Şartname’nin 5’nci maddesinde tarif edilmiş olup söz konusu araçların model yılına ilişkin herhangi bir belirleme yapılmadığı anlaşılmıştır.

İdarelerce Teknik Şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacağı rekabeti engelleyici hususlar içermeyeceği ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde hazırlanması gerektiği, bu çerçevede başvuru konusu ihalede idarece kiralanacak 11 türde toplam 120 aracın model yılına ilişkin bir belirleme yapılmamasının ihaleye katılımı arttırıcı nitelik taşıdığı değerlendirilmiştir.

Diğer taraftan idarece yaklaşık maliyet hazırlanırken bazı araçların bedelinin tespitinde amortismanın dahil edildiği, bazılarında ise amortismanın düşüldüğü görülmüştür. Kamu ihale mevzuatında amortisman ömrünü tamamlamış iktisadi kıymetlerin teklif edilmeyeceği şeklinde bir düzenlemenin bulunmadığı, ihtiyaçları uygun şartlarla ve zamanında sağlama yükümlülüğü bulunan idarelerin bu konuda takdir yetkisinin olduğu değerlendirildiğinden iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İhale dokümanında belirtilen makine ve ekipmanların amortisman, yedek parça, tamir, bakım, onarım, sigorta, kasko, vergi, akaryakıt (binek araçların akaryakıtları hariç) yağ vb. giderleri ile Teknik Şartnamenin ilgili maddelerinde yükleniciye ait olduğu ve yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilen tüm giderler teklif birim fiyata dahil edilecektir...” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Hizmetin Tanımı ve Genel Hükümler” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.8. Araçların muayene, bagaj kabini, aksesuar, uyarıcı işaret, vergi, sigorta, vb giderleri ile aracın Karayolları Trafik Kanunu'nda istenen belge veya teknik eksikliğinden ve/veya uygunsuzluğu nedeniyle gelecek trafik cezaları ile diğer tüm giderler Yüklenici tarafından karşılanacaktır. Araçların Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne uygun ve eksiksiz olarak hizmete sunulmasından Yüklenici sorumludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı düzenlemelerinden uyuşmazlığa konu araç kiralama ihalesinde makine ve ekipmanların amortisman, yedek parça, tamir, bakım ve onarım, sigorta, kasko, vergi, akaryakıt (binek araçların akaryakıtları hariç) yağ vb. giderleri ile Teknik Şartname’de yükleniciye ait olduğu belirtilen tüm giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla Teknik Şartname’nin 4.8’nci maddesinde belirtilen araçların muayene, bagaj kabini, aksesuar, uyarıcı işaret, vergi, sigorta, vb giderleri ile aracın Karayolları Trafik Kanunu'nda istenen belge veya teknik eksiklerin yüklenicinin sorumluluğunda bulunduğu açıktır. Dolayısıyla idarece söz konusu madde kapsamındaki hususlarla ilgili gelecek trafik cezaları ile diğer tüm giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlenmesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır. Kaldı ki idarece şikâyet başvurusuna verilen cevapta da yüklenici kusurundan veya aracın kanunen taşıması zorunlu evraklarının eksikliğinden kaynaklı trafik cezalarının yükleniciye ait olduğu belirtildiğinden başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.