KİK Kararı: 2020/UY.II-571 (18 Mart 2020)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/013
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 18.03.2020
Karar No : 2020/UY.II-571
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Tırman Elektrik İnş. Ltd. Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Burdur İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/698527 İhale Kayıt Numaralı “Burdur Çatağıl 4 Derslikli İlkokul İkmal İnşaatı Yapımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Burdur İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği tarafından 13.01.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Burdur Çatağıl 4 Derslikli İlkokul İkmal İnşaatı Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Tırman Elektrik İnş. Ltd. Şti.nin 11.02.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.02.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.02.2020 tarih ve 9721 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.02.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/373 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, teklif mektubunda, tekliflerinin rakam ile “1.040,000TL” olarak yazı ile “BİR MİLYON KIRK BİN TÜRK LİRASI” olarak yazıldığı, teklif bedelinin rakam ve yazı ile birbirine uyumlu olmaması gerekçesiyle tekliflerinin idare tarafından değerlendirme dışı bırakıldığı, söz konusu hatanın sehven yapıldığı, ihale mevzuatında binlik ayracının nokta ya da virgül ile gösterileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığı, öte yandan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5.2’nci maddesinde yer alan açıklama ile Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun’da yer alan hükümler gereği toplam teklif tutarının virgülden sonra iki ondalık basamak olarak yazılması gerektiğinden teklif tutarlarındaki virgül ile ayrılan üç basamaklı kısmın kuruş hanesi olarak yazılmadığının açık olduğu, teklifleri kapsamında kuruş için bir bedel öngörmedikleri, sonuç olarak noktalama işaretinin binlik bedeli ifade etmek için kullanıldığının anlaşılmasının mümkün olduğu ve bu hususun teklifin esasını değiştirmeyeceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “…Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur.…” hükmü,

Mezkûr Kanun’un “Tekliflerin alınması açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “…Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir.” hükmü yer almaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun’un “Türk Lirası ile Yeni Türk Lirası arasında değişim oranı ve Yeni Kuruşa tamamlama” başlıklı 2’nci maddesinde ise “Türk Lirası değerler Yeni Türk Lirasına dönüştürülürken, birmilyon Türk Lirası (1.000.000 TL) eşittir bir Yeni Türk Lirası (l YTL) değişim oranı esas alınır. Türk Lirası değerlerin Yeni Türk Lirasına dönüşüm işlemlerinin ve Yeni Türk Lirası cinsinden yapılan işlemlerin sonuçlarında ve ödeme aşamalarında yarım Yeni Kuruş ve üzerindeki değerler bir Yeni Kuruşa tamamlanır; yarım Yeni Kuruşun altındaki değerler dikkate alınmaz.(2) İlgili kanunları gereğince uygulanacak adlî ve idarî para cezalarının hesaplanmasında ve ödenmesinde, bir Yeni Türk Lirası’nın (1 YTL) altında kalan tutarlar dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54’üncü maddesinde “(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

…

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16’ncı maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır.

16.5.2. Kısmi teklife izin verilip verilmediğine bakılmaksızın, birim fiyat üzerinden teklif alınan tüm ihalelerde istekliler, hizmet alımı ihalelerinde işçi sayısı üzerinden teklif alınan işçilik kalemleri hariç, birim fiyatları ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarları, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verebileceklerdir. Ancak, toplam teklif tutarı virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

Kısmi teklifin tek kalemden oluşması durumunda birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar, en fazla virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde verilebilecektir. Kısmi teklifin birden çok kalemden oluşması halinde ise bu kalem tutarlarının toplanması sonucu bulunan kısım toplam tutarı en fazla virgülden sonra iki ondalık basamaklı olacak şekilde verilebilecektir. Bir başka ifadeyle kısmi teklifin birden çok kalemden oluşması halinde her bir kalemin birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı, virgülden sonra iki ondalık basamaklı sayıdan fazla olacak şekilde verilebilecek, ancak kısım toplam tutarı en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacaktır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanacak; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmayacaktır.

Yuvarlama işlemine ilişkin örnek:

Hesaplanan toplam/kısım toplamı teklif tutarı

Yuvarlama sonucu

500.815,414

500.815,41

500.815,4149

500.815,41

500.815,41582

500.815,42

500.815,4169

500.815,42

…” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:BURDUR ÇATAĞIL 4 DERSLİKLİ İLKOKUL İKMAL İNŞAATI YAPIMI İŞİ

b) Yatırım proje no'su/kodu:----

c) Miktarı ve türü:

YAPIM İŞİ, BURDUR ÇATAĞIL 4 DERSLİKLİ İLKOKUL İKMAL İNŞAATI YAPIMI İŞİ, ARSA ALANI: 3.606,00 M2, Proje Alanı: 1.741,62 M2

YAPIM İŞİ, BURDUR ÇATAĞIL 4 DERSLİKLİ İLKOKUL İKMAL İNŞAATI YAPIMI İŞİ, ARSA ALANI: 3.606,00 M2, Proje Alanı: 1.741,62 M2

ç) Yapılacağı yer: BURDUR ÇATAĞIL” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif mektubunun şekli ve içeriği” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.1. Teklif mektupları, ekteki form örneğine uygun şekilde yazılı ve imzalı olarak sunulur.

23.2. Teklif mektubunda;

a) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi,

b) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması,

c) Kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması,

ç) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasının, Türkiye'de faaliyet gösteren tüzel kişilerin ise vergi kimlik numarasının belirtilmesi,

d) Teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması,

zorunludur.

23.3. İş ortaklığı olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişiler tarafından imzalanması gerekir.

23.4. Konsorsiyum olarak teklif veren isteklinin teklif mektubunda, konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeller ayrı ayrı yazılacaktır. Konsorsiyum ortakları birden fazla kısma da teklif verebilir. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İncelemeye konu ihalenin ilkokul ikmal inşaatı işi olduğu, ihale dokümanında anahtar teslimi götürü bedel teklif alınacağının düzenlendiği, 03.02.2020 tarihli ihale komisyonu kararından, ihaleye 12 isteklinin teklif sunduğu, başvuru sahibinin teklifinin, teklif bedelinin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak yazılmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, iki isteklinin teklifinin, teklif bedelinin sınır değerin altında olması diğer iki isteklinin teklifinin ise 4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin (g) bendi kapsamında yapılan sorgulama neticesinde uygun bulunmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinde, teklif mektuplarının taşıması gereken özelliklerinin tek tek sayılmak suretiyle belirtildiği, söz konusu özellikler arasında teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile açıkça uygun yazılmasının da yer aldığı, teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından sayılan bu niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmamasının teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edileceği, taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamayacağı ve teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklilerinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılacağı açıkça hüküm altına alınmıştır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubu incelendiğinde, teklif edilen bedelin rakam ile “1.040,000TL”, yazı ile “BİR MİLYON KIRK BİN TÜRK LİRASI” olarak yazıldığı görülmüştür.

Kamu ihale mevzuatında, teklif mektubunda yer alan rakamların yazılışında hangi ayraçların kullanılacağına yönelik bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu durumda, teklif mektubunda kullanılan ayraçların teklif bedelinde belirsizlik veya tereddüde yol açacak şekilde kullanılıp kullanılmadığının tetkik edilmesinin uygun olacağı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından şikâyet başvuru dilekçesinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5’inci maddesinde yer alan açıklama gereği toplam teklif tutarının virgülden sonraki ondalık basamak olarak yazılması gerektiğinden teklif tutarlarındaki virgül ile ayrılan üç basamaklı kısmın kuruş hanesi olarak yazılmadığının açık olduğu, teklifleri kapsamında kuruş için bir bedel öngörmedikleri iddia edilmektedir.

İdare tarafından şikâyet başvurusuna yönelik verilen cevap yazısında ise, hem 5083 sayılı Kanun’da yer alan hüküm hem de Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.5’inci maddesinde yer alan açıklama gereği, virgül ayracının kuruş hanesi için kullanılacağının ve virgülden sonraki kısmın iki ondalık basamak olacağının anlaşıldığı bu çerçevede başvuru sahibinin teklif bedeli olan “1.040,000TL” rakamına bakıldığında virgülden sonra yer alan kısmın kuruş hanesi olduğunun ve iki ondalık kısımdan sonra konulan sıfırın bir hükmünün olmadığının ifade edildiği görülmüştür.

Gerek başvuru sahibi tarafından şikâyet dilekçesinde, gerekse idare tarafından başvuruya yönelik verilen cevap yazısında Tebliğ’in 16.5’inci maddesinde yer alan açıklamaya atıf yapılmış olup, Tebliğ’in bahse konu maddesinin birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelere ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubunda, yazı ile “BİR MİLYON KIRK BİN TÜRK LİRASI” yazılmasına karşılık rakam ile yazılan “1.040,000TL” ifadesinde hem nokta hem virgül ayracının kullanıldığı, ancak virgül ayracının kullanılmasının tereddüte yol açtığı, zira virgülden sonraki tutarın kuruş hanesini ifade edebileceği, bu nedenle teklife ilişkin olarak farklı ayraçların kullanılmasının tereddüte yol açtığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak tereddüde mahal vermeyecek şekilde hazırlanması noktasındaki sorumluluk isteklilere ait olup, başvuru sahibinin teklif bedelinin rakam ve yazı ile birbirine uyumlu olmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.