KİK Kararı: 2020/UY.II-1725

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/047
Gündem No : 61
Karar Tarihi : 21.10.2020
Karar No : 2020/UY.II-1725
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Abdulvahap Yılmaz - H.Karakaya İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Elazığ Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/354352 İhale Kayıt Numaralı “Şehirler Arası Otobüs Terminali Yapımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Elazığ Belediye Başkanlığı Yapı Kontrol Müdürlüğü tarafından 05.08.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Şehirler Arası Otobüs Terminali Yapımı” ihalesine ilişkin olarak Abdulvahap Yılmaz - H.Karakaya İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 28.08.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 31.08.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.09.2020 tarih ve 39819 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.09.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/1379 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihalede istenilen şartları sağlamadığı, belge tutarının asgari iş deneyim şartını sağlamadığı, iş deneyim belgesinin benzer iş deneyim grubuna uygun olmadığı,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan bilanço ve gelir tablolarının İdari Şartname’nin 7.4.2 ve 7.4.3’üncü maddelerinde yer alan şartları sağlamadığı,

3. a) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda tüzel kişiliğin ortakları ve yöneticilerine ait TC kimlik numarası bilgileri ile şirket ortaklarının tüzel kişilikteki ortaklık oranlarını ve ortaklık durumlarını tevsik eden Ticaret Sicil gazetelerinin tarih ve sayı bilgilerine yer verilmediği, isteklinin son ortaklık durumunu tevsik edici belgelere yer verilmediği,

b) Yeterlik bilgileri tablosunda, ortak olduğu beyan edilenlerin tüzel kişiliğin ortakları olmadığı, 2019 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesinde yer alan ortaklar durumu ile beyan edilen bilgilerin birbirinden farklı olduğu, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan geçici teminat mektubunun teklif edilen bedelin %3’ünü karşılayamadığı, geçerlik süresinin İdari Şartnamede belirlenen süreden kısa olduğu, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

5. • İstekli tarafından açıklama sunulan iş kalemlerinin analizlerinde yer alan metrajların idarece düzenlenen analizlerde yer alan metrajlardan %10 eksik olduğu, eksik hesaplanan metrajların isteklinin teklif bedeline eklenmesi halinde teklif sırasının değişeceği, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

- İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan analizlerde açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin belli bir kısmı için fiyat öngörülmediği, açıklama istenilen ve istenilmeyen aynı analiz girdileri için farklı analizlerde farklı fiyatların teklif edildiği,

- İstekli tarafından sunulan analizlerde yer alan girdi miktarlarının idarece düzenlenen analiz formatları ile örtüşmediği, açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdi miktarlarının eksiltilerek fiyat avantajı elde edildiği,

- İstekli tarafından açıklamaları kapsamında sunulan analizlerin analiz formatlarına uygun olmadığı, analizler, hesap cetvelleri, alt analizler ve fiyat tekliflerinde aritmetik hataların bulunduğu, fiyatların birbiri ile uyumlu olmadığı,

- İstekli tarafından açıklamaları kapsamında sunulan analizlerin poz numaraları ve tanımları ile açıklama istenilen iş kalemlerinde belirtilen poz numaraları ile tanımlarının uyumlu olmadığı, istenilen şartları karşılamadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde aykırı olduğu,

- İstekli tarafından açıklamaları kapsamında sunulan analizlerde yer alan işçilik girdilerinin asgari ücretin altında olduğu, işçilik girdileri için farklı analizlerde farklı fiyatların teklif edildiği, dolayısıyla açıklamaların reddedilmesi gerektiği,

- Açıklama istenilen iş kalemlerine ait analizlerde yer alan girdi miktarları, açıklama istenilen iş kaleminin birim fiyatına aykırı olarak değiştirilmesi nedeniyle açıklamaların reddedilmesi gerektiği,

- Açıklama istenilen boru imalatları iş kalemleri için istekli tarafından montaj bedeli öngörülmediği, bu sebeple isteklinin açıklamalarının reddedilmesi gerektiği,

- Açıklama istenilen inşaat iş kalemleri dışındaki elektrik ve tesisat iş kalemleri için sunulan analizlerde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerekirken istekli tarafından sadece malzeme bedeline yer verildiği,

- Açıklama istenilmeyen analiz girdilerine analizler kapsamında yer verilmediği,

- Açıklama istenilen ÖBF.19A, ÖBF.36, ÖBF.46, ÖBF.56, ÖZEL.04, ÖZEL.05, ÖZEL.09, ÖZEL.59 ile ÖZEL.61 poz numaralı iş kalemleri için istekli tarafından fiyat teklifi sunulduğu, fiyat teklifini düzenleyen firmaların teklife konu alanda faaliyette bulunmadığı, bu sebeple açıklamaların reddedilmesi gerektiği,

- İstekli tarafından açıklamaları kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin serbest muhasebeci tarafından onaylandığı, bu sebeple açıklamaların reddedilmesi gerektiği,

- Fiyat tekliflerinin teklifi düzenleyen firma yetkilileri tarafından imzalanmadığı,

- Fiyat teklifi üzerinde Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca yer alan ibarenin yanlış olduğu, maliyet/satış tutanağı tarihlerinin ihale ilan tarihi ile uyumsuz olduğu,

- Açıklama istenilen tesisat iş kalemleri için sunulan fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerektiği, ancak istekli tarafından sunulan fiyat tekliflerinde montaj dahil malzeme fiyatlarının yer aldığı, ayrıca inşaat iş kalemleri dışında kalan tesisat iş kalemleri içinde açıklamalarda malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerektiği, ancak istekli tarafından özel tesisat iş kalemleri için montaj dahil malzeme fiyatı üzerinden açıklamaların gerçekleştirildiği, açıklama istenilen ÖBF.09 poz numaralı iş kalemi içerisinde işçilik girdileri barındırmasına rağmen sadece malzeme fiyatının yer aldığı fiyat teklifi kullanılarak açıklama gerçekleştirildiği,

- Sunulan fiyat tekliflerinde yetkili olmayan SMMMlerin kaşelerinin izinsiz kullanıldığı, bu sebeple fiyat teklifinin dayanağı olan maliyet/satış tutanaklarını imzalayan SMMM’ye ait imza sirkülerinin istenilmesi gerektiği,

- Fiyat tekliflerinin 2019/4 vergi beyanname dönemi dikkate alınarak düzenlendiği, ancak ihale tarihi dikkate alındığında, 2020/1 veya 2020/2 beyanname dönemlerinin dikkate alınması gerektiği,

- Fiyat tekliflerinin sahte olarak düzenlendiği, fiyat teklifini düzenleyen firmanın 2020/1 ve 2020/2 beyanname dönemlerinde teklife konu mal ve hizmetlerin alımı, satımı, imalatı, ithalatı ve ihracatında ticari faaliyette bulunmadığı, bu sebeple fiyat teklifinin dayanağı tutanakların SMMMlerden talep edilmesi ve idarece incelenmesi gerektiği,

- Açıklama istenilen iş kalemleri ile analiz girdilerinden rayiç fiyatları bulunanlara ilişkin açıklamalarda kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenen rayiç fiyatlar yerine fiyat tekliflerinin kullanıldığı, açıklama istenilen hazır beton girdisi için sunulan fiyat teklifine nakliye bedelinin dahil olmadığı,

- Rayici belirli olan elektrik ve tesisat iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda fiyat tekliflerinin kullanıldığı, fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj bedellerinin ayrıştırılmadığı, inşaat iş kalemlerine ilişkin düzenlenen analizlerde de malzeme ve işçilik miktarlarının ayrı ayrı gösterilmediği,

- İstekli tarafından sunulan analizlerde yer alan ölçü birimlerinin idarece hazırlanan analiz formatlarına uygun olmadığı,

- İstekli tarafından açıklama istenilen iş kalemlerinin tamamı için açıklama ve analiz sunulmadığı,

- İstekli tarafından sunulan fiyat tekliflerinin tarihi ile SMMM tarafından düzenlenen ibarede yer alan tarih bilgisinin birbiri ile uyumlu olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,

…

ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

…

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

…

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir.

…

(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında,

dikkate alınır…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: ŞEHİRLER ARASI OTOBÜS TERMİNALİ YAPIMI

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde):

d) Kodu:

e) Miktarı:

ŞEHİRLER ARASI OTOBÜS TERMİNALİ YAPIMI

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: ELAZIĞ/MERKEZ” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye ilişkin bilgiler” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1.

a) İhale kayıt numarası: 2020/354352

b) İhale usulü: Açık ihale.

c) İhale (son teklif verme) tarihi ve saati: 05.08.2020

Saat: 14:00

ç) İhale komisyonunun toplantı yeri (e-tekliflerin açılacağı adres): ELAZIĞ BELEDİYESİ FIRAT TOPLANTI SALONU (A BLOK KAT:1) / ELAZIĞ…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

…

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

11/06/2011 Tarih ve 27961 Sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde Yer Alan B/Iıı Grubu İşleri Benzer İş Olarak Kabul Edilecektir.

7.6.1 Mezuniyet belgeleri/diplomalar:

İNŞAAT MÜHENDİSİDİR…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin ekinde yer alan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nin B kısmına aşağıda yer verilmiştir.

(B) ÜSTYAPI (BİNA) İŞLERİ

I. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. Taşınmaz kültür varlıklarının restorasyon işleri

2. Taşınmaz kültür varlıklarının rekonstrüksiyon işleri

3. Taşınmaz kültür varlıklarının fonksiyon değiştirme işleri

II. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. Askeri tesis ve binalar (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

2. Hastaneler (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

3. Havaalanı terminal binaları (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

4. İbadethaneler (5.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

5. İdari binalar (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

6. Kapalı spor salonları (5.000 ve üstü seyirci kapasiteli)

7. Kültür ve kongre merkezleri (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

8. Müze ve konser salonları (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

9. Stadyum, hipodrom ve veledromlar (en az 20.000’i kapalı olmak üzere toplam 25.000 ve üstü seyirci kapasiteli)

10. Ticaret ve alışveriş merkez ve kompleksleri (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

11. Toplu konut işleri (sosyal donatısı ile birlikte 50.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

12. Tren gar ve istasyonları ile liman binaları (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

13. Uluslararası fuar merkez ve kompleksleri (en az 20.000 m2 si kapalı sergileme alanı olmak üzere toplam yapı inşaat alanı 25.000 m2 ve üstü)

14. Üniversite ve eğitim binaları (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

15. Yüksek yapılar (30 kat üzeri ve 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

16. (5) ve üzeri yıldızlı oteller ve 1. sınıf tatil köyleri (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

III. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. BII. Grup işler

2. BI. ve BII. Grubu işlerin dışındaki bina işleri

İhale işlem dosyası incelendiğinde, ihale konusu işin adının “Şehirler Arası Otobüs Terminali Yapımı” olduğu, 05.08.2020 tarihinde gerçekleştirilen ihalede 26 istekli olabilecek tarafından ihale dokümanının EKAP’tan indirildiği, 14 istekli tarafından ihaleye teklif sunulduğu, ihale komisyonunca gerçekleştirilen değerlendirmeler neticesinde, Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.nin teklif bedelinin sınır değerin altında kaldığına karar verildiği ve istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, istekli tarafından sunulan açıklamaların uygun kabul edilerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, başvuru sahibi Abdulvahap Yılmaz - H.Karakaya İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde, istekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'sinden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerektiğine ve B/III grubu işlerin benzer iş olarak kabul edileceğine yönelik düzenlemelere yer verildiği görülmüştür.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.ye ait teklif bedelinin 25.918.000,00 TL olduğu dikkate alındığında, İdari Şartname düzenlemeleri uyarınca istekli tarafından sağlanması gereken benzer iş deneyim tutarının 12.959.000 TL olduğu tespit edilmiştir.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunun “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” kısmında beyan edilen ve idareye benzer iş deneyimi tevsik etmek amacıyla sunulan 09.09.2019 tarihli ve 2017/121830-3531341-1-1 sayılı iş bitirme belgesi incelendiğinde,

Belge üzerindeki bilgilerden Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığına gerçekleştirilen işin adının “OKÜ Bahçe MYO Binası İnşaatı” olduğu, uygulanan yapı tekniği bilgisinin “7800 m2 kapalı alana sahip betonarme bina, (B) Grubu Üst Yapı Bina İşleri, 3. Grup Bina İşleri, İnşaat” olduğu, yüklenicinin ticaret unvanının “ Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.” olduğu, işin geçici kabul tarihinin “12.07.2019” olduğu, belge tutarı bilgisinin “15.604.836,75 TRY, İnşaat: 11.130.923,91 TRY, Mekanik: 2.644.574,81 TRY, Elektrik: 1.829.338,03 TRY” olduğu görülmüş olup söz konusu iş deneyim belgesinin idarece benzer iş olarak belirlenen Üstyapı (Bina) İşleri - B/III grubuna uygun olduğu değerlendirilmektedir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile tespitler bir arada değerlendirildiğinde, Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından sunulan 09.09.2019 tarihli ve 2017/121830-3531341-1-1 sayılı iş bitirme belgesinin İdari Şartname’de düzenlenen benzer iş grubuna uygun olduğu ve iş deneyim belge tutarının ihalede istenilen şartları karşıladığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi,

sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleriise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve (Ek ibare:12/06/2015-29384 R.G./1.md.;Mülga ibare:13.06.2019-30800 RG/ 1. md., yürürlük:23.06.2019)yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir.

(2) (Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterinisağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir.

(3) (Değişik:RG-16/7/2011-27996)Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması,

…

gerekir. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(8) (Değişik fıkra: 13.06.2019-30800 RG/ 2. md.,yürürlük:23.06.2019)Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.

(10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin aranacak belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler

7.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

…

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler

İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler,

İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde, söz konusu tablonun ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin bilgiler başlıklı satırında yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yılların 2019, cari oranın 12,232342, öz kaynak oranının 0,921786, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0 olarak, toplam ciro/fatura tutarının ise 2019 - 25.*** TL olarak beyan edildiği görülmüştür.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde düzenlenen bilanço kriterlerinin tevsiki için 05.08.2020 tarihinde SMMM tarafından düzenlenen bilanço bilgileri tablosu ve ayrıntılı bilançonun sunulduğu, söz konusu belgeler incelendiğinde, cari oranın 12,232342, öz kaynak oranının 0,921786, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0’a tekabül ettiği belirlenmiş olup, bu itibarla İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde belirtilen şartları karşıladığı tespit edilmiştir.

İstekli tarafından İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesinde düzenlenen iş hacmi kriterinin tevsiki için SMMM tarafından 2019 dönemine ilişkin düzenlenen ayrıntılı gelir tablosunun sunulduğu, söz konusu belge incelendiğinde net satışlar tutarının “25.*** TL” olduğu tespit edilmiştir.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.ye ait teklif bedelinin 25.918.000,00 TL olduğu dikkate alındığında, isteklinin İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesinde belirtilen şartları karşıladığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin 3.a iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibariyle mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 59’uncu maddesinde “1) Teklifler; Kanun, bu Yönetmelik, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği ve tip şartnamelerde belirtilen esaslar çerçevesinde standart formlar kullanılarak değerlendirilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde “(1)İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.

(2) Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin uygun olan hükümleri, yoksa bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Ancak e-anahtarlar teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar gönderilir ve teklifler ihale tarih ve saatinde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır.

(3) Bu ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili yönetmelikler ekinde bulunan diğer standart formlar kullanılır ve EKAP üzerinden e-teklif şeklinde gönderilmeyen teklifler kabul edilmez.

…

(5) e-teklifler EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlanır ve e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Kısmi teklife açık ihalelerde teklif mektubu eklerinin her bir kısım için, ortak girişimlerin katıldığı ihalelerde ise yeterlik bilgileri tablosunun her bir ortak tarafından ayrı ayrı doldurulması gerekmektedir.

…

(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılır...” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “(1) e-tekliflerin açılması ve ilk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Ancak bu durumda her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP’a kaydedilir.

(2) Teklif değerlendirmesinde öncelikle ilk oturumda 23 üncü madde uyarınca e-teklifinin açılamadığı veya belgelerinin eksik olduğu ya da geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilenlerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve buna ilişkin kayıt yapılır.

(3) İhale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile ilgili değerlendirme, e-teklif kapsamında yüklü olan belgelerin ve EKAP üzerinden ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinden sorgulama suretiyle elde edilen bilgilerin değerlendirilmesi suretiyle yapılır.

(4) Yeterlik kriterlerinin istekliler tarafından karşılanıp karşılanmadığına ilişkin değerlendirme ihale dokümanında yer alan hükümler çerçevesinde yapılır. Yeterlik kriterlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve bu husus gerekçesi de açıkça belirtilmek suretiyle EKAP’a kaydedilir.

(5) EKAP üzerinden sorgulanmasının mümkün olmaması nedeniyle bilgisayarda taratılarak sunulması gereken belgeler ve eklerinden herhangi birinin e-teklif kapsamında sunulmamış olması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılamaz ve bu isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Ancak, bilgisayarda taratılarak e-teklif kapsamında sunulan belgelerde, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, bilgi eksikliği bulunması halinde idare tarafından bilgilerin tamamlanması istenir. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin tamamlanması için iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilir. Bu süre içerisinde istekli tarafından eksik bilgilere ilişkin belgeler idareye sunulur. Belirlenen sürede eksik bilgileri tamamlamayanların teklifleri dördüncü fıkrada belirtildiği şekilde değerlendirme dışı bırakılır.

(6) Teklif değerlendirme işlemleri sonrasında, EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “Uygun Olmayan Belgelerin Uygun Sayılmama Gerekçelerine İlişkin Tutanak” hazırlanır ve bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde “10/A.1İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşmeyi imzalayanlar da dahil olmak üzere tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişiler anlaşılır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin "Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Teklife ilişkin e-anahtar, e-teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir.

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. Yabancı istekli tarafından ihaleye teklif verilmesi halinde, bu şartnamede istenilen belgelere veya isteklinin kendi ülkesindeki mevzuat uyarınca düzenlenmiş olan dengi belgelere ilişkin bilgilerin beyan edilmesi gerekir.

…

22.8. İdarece talep edilmesi durumunda istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenler ekleri ile birlikte, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak süresi içerisinde sunulmak zorundadır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. İlk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirilmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP'a kaydedilir ve düzenlenen tutanakların bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.

…

31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır.

…

31.8. Yapılan değerlendirme sonucunda, ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılarak ya da aşırı düşük teklif açıklaması yeterli görülmeyen teklifler reddedilerek, EKAP üzerinden ?Uygun Olmayan e-Teklif Kontrol Tutanağı? düzenlenir ve değerlendirme dışı bırakma işleminin gerekçeleri belirtilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38’inci maddesinde, ihalelere katılacak istekliler tarafından, gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin, tüzel kişi olması halinde ise ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulmasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Ayrıca ihaleye katılabilmek için teklif dosyası kapsamında sunulması gereken, tüzel kişi isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen ifadelerden ne anlaşılması gerektiğine ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklamalara yer verilmiştir. Buna göre “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşmeyi imzalayanlar da dâhil olmak üzere tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişiler anlaşılması gerektiği belirtilmiştir.

İhale dokümanında tekliflerin elektronik ortamda alınacağının belirtildiği ihalelerde, katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin olarak istekliler tarafından herhangi bir belge sunulmayacağı, bu kapsamda; tekliflerin ihale dokümanında yer alan "Yeterlik Bilgileri Tablosu" doldurulmak suretiyle sunulması gerektiği, belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgilerin eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmesi gerektiği, ihaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin değerlendirmenin de teklif mektubu ekinde yer alan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda istekli tarafından beyan edilen bilgiler üzerinden yapılacağı anlaşılmaktadır.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından teklifi kapsamında sunulan yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde, tabloda ticaret sicil bilgileri kısmında yer alan ortaklara ait bilgiler satırında şirket ortaklarına ilişkin olarak “Murat Güvenir, 14***, %51 - Cemal Karataş, 43***, %32,67 – Umut Karataş 43***, %16,33” bilgilerine, yöneticilere ait bilgiler satırında “Cemal Karataş, 43***, Yönetim Kurulu Başkanı” bilgisine, ticaret sicil gazetelerinin tarihi, sayısı ve sicil müdürlüğü satırında “15.03.2017, 9284, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi Elazığ Ticaret Sicili Müdürlüğü – 15.01.2020, 9994, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi Elazığ Ticaret Sicili Müdürlüğü” bilgilerine yer verildiği görülmüş olup istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda tüzel kişiliğin ortakları ve yöneticilerine ait TC kimlik numarası bilgileri, şirket ortaklarının tüzel kişilikteki ortaklık oranlarını ve ortaklık durumlarını tevsik eden Ticaret Sicil gazetelerinin tarih ve sayı bilgilerinin beyan edildiği anlaşılmıştır.

Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin internet adresi üzerinden gerçekleştirilen sorgulamada, Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerin tevsiki amacıyla idareye sunulan 15.03.2017 tarihli ve 9284 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinin 607’nci sayfası ile 15.01.2020 tarihli ve 9994 sayılı Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinin 967’nci sayfasında ilan edilen bilgiler incelendiğinde, istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerin ilgili sayfalarda tevsik edildiği anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, anılan isteklinin hisseleri halka arz edilmeyen anonim şirket olduğu ve ortaklık yapısıyla ilgili hususları Ticaret Sicil Gazetelerinde yayımlatma zorunluluğu bulunmadığından, 05.10.2020 tarihli Kurum yazısı ile ilgili SMMM'den, başvuruya konu ihalenin gerçekleştirilme tarihi olan 05.08.2020 tarihi itibariyle şirketin ortakları ve ortaklık oranlarını gösteren pay defterinin açılış sayfasından başlamak üzere dolu olan tüm sayfalarının tamamının meslek mensubu (SMMM/YMM) veya noter onaylı suretinin gönderilmesi talep edilmiştir.

SMMM tarafından gönderilen Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.’ye ait pay defteri incelendiğinde istekli tarafından son durumu göstermek üzere sunulan belgelerde yer alan bilgilerin pay defteri ile örtüştüğü anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile tespitler bir arada değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin 3.b iddiasına ilişkin olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların Şekil Unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez .” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibinin, yeterlik bilgileri tablosunda ortak olduğu beyan edilenlerin tüzel kişiliğin ortakları olmadığı, 2019 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesinde yer alan ortaklar durumu ile beyan edilen bilgilerin birbirinden farklı olduğu, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği yönündeki iddiasının, idareye şikâyet başvurusunda ve idarenin şikayet üzerine aldığı kararda yer almadığı tespit edildiğinden, yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca, anılan iddiaya ilişkin olarak başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Kaldı ki, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen ticaret sicil gazetelerinin Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin internet adresi üzerinden sorgulanması ve SMMM tarafından gönderilen Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.’ye ait pay defterinin incelenmesi neticesinde, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen şahısların tüzel kişiliğin ortağı olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca anılan istekli tarafından 2019 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesinin de sunulmadığı tespit edildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 56’ncı maddesinde “(1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır.

…

(3) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(4) İstekli veya yüklenici tarafından, teminat olarak banka teminat mektubu verilmesi halinde, bu teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez. İstekli tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın sunulmayacak belgeler tablosunda belirtilmesi yeterlidir.

(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir…” hükmü,

İdari Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

…

26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 31.01.2021 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Geçici teminatı ihalede istenilen katılma şartlarını sağlamayan teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır.

26.5. Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektuplarının tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında idarenin talebi üzerine sunulması zorunludur. Bu zorunluluğa uymayanlar hakkında Kanunun 17’nci maddesi uyarınca işlem yapılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde, söz konusu tablonun “Teminata İlişkin Bilgiler” başlıklı satırında “Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21’nci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak Alınmayan Geçici Teminat Mektubu” bölümünde Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Elazığ Şubesi tarafından 29.07.2020 tarih ve 12920002634 sayı ile düzenlenen geçici teminat mektubuna ilişkin bilgilerin beyan edildiği görülmüştür.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.ye ait teklif bedelinin 25.918.000,00 TL olduğu dikkate alındığında, istekli tarafından karşılanması gereken teminat tutarının 777.540,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından İdari Şartname’nin 26’ncı maddesinde düzenlenen geçici teminat kriterinin tevsiki için 29.07.2020 tarih ve 12920002634 sayı ile Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Elazığ Şubesi tarafından düzenlenen geçici teminat mektubunun sunulduğu görülmüştür.

İstekli tarafından sunulan geçici teminat mektubu incelendiğinde, geçici teminat tutarının 900.000,00 TL olduğu ve son geçerlilik tarihinin 05.02.2021 olduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri, İdari Şartname düzenlemeleri ile tespitler birarada değerlendirildiğinde, Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş. tarafından sunulan geçici teminat mektubunun İdari Şartname’nin 26’ncı maddesinde düzenlenen kriterleri sağladığı değerlendirilmektedir. Bu nedenle, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmaktadır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırılır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır…” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,” düzenlemesi yer almaktadır.

20.08.2020 tarihli ihale komisyonu kararında; ihale komisyonunca gerçekleştirilen değerlendirmeler neticesinde sınır değerin 26.347.250,27 TL olarak belirlendiği, teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.den 12.08.2020 tarihinde EKAP üzerinden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, 18.08.2020 tarihinde isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını idareye sunduğu, ihale komisyonunca gerçekleştirilen değerlendirmeler neticesinde Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamaları uygun görülerek ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, Abdulvahap Yılmaz - H.Karakaya İnş. Tic. San. Ltd. Şti. Ortak Girişiminin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 38.1’inci maddesinde, idarece, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranının tespit edileceği, yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/gruplarına ait tutarların büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine ekleneceği açıklamalarına yer verilmiştir.

İhale onay belgesi ve eki belgeler incelendiğinde; ihale onay belgesinde işin yaklaşık maliyetinin 37.572.290,31 TL olarak belirlendiği, söz konusu belgenin ekinde yaklaşık maliyet hesap cetveli ile iş kapsamında yer alan iş kalemlerinin pursantaj bilgilerine ilişkin listelere yer verildiği ancak yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/gruplarına ait tutarların büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”na yer verilmediği görülmüştür.

Anılan Tebliğ’in 45.1.4’üncü maddesinde idare tarafından ihale dokümanı kapsamında; anahtar teslimi götürü bedel işlerde her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, (Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerektiği,

Ayrıca, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerektiği açıklamalarına yer verilmiştir.

12.08.2020 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması yazısı ekinde, inşaat ve makine tesisatı iş gruplarına ait açıklama istenilen iş kalemleri listeleri, açıklama istenilen analiz girdileri listesi, açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesi, maliyet/satış tutarı tespit tutanakları standart formları, stok tespit tutanağı standart formu ile örnek analiz formatı(Ek-Y.2)nın yer aldığı görülmüştür.

İnşaat ve makine tesisatı iş gruplarına ait açıklama istenilen iş kalemleri listeleri incelendiğinde, 49 adet iş kaleminin yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan açıklama istenilecek iş kalemleri olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

49 adet açıklama istenilecek iş kalemleri incelendiğinde, ELK-01, ÖBF.19A, ÖBF.36, ÖBF.55, ÖBF.56, ÖBF.57A, Özel 01, Özel 04, Özel 09, Özel-ÇVR-01 iş kalemlerinin kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan özel iş kalemleri niteliğinde olduğu tespit edilmiştir.

İhale dokümanı kapsamında yer verilen belgeler ile aşırı düşük teklif açıklaması ekinde yer alan belgeler incelendiğinde, söz konusu belgeler arasında yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak sadece girdi cinslerinin belirlendiği idarece hazırlanacak analiz formatlarına yer verilmediği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri, tespit ve değerlendirmeler bir arada ele alındığında, yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan ve aşırı düşük teklif açıklaması talep edilen 49 adet iş kaleminden ELK-01, ÖBF.19A, ÖBF.36, ÖBF.55, ÖBF.56, ÖBF.57A, Özel 01, Özel 04, Özel 09, Özel-ÇVR-01 iş kalemlerinin özel iş kalemi niteliğinde olduğu, söz konusu açıklama istenilen iş kalemleri için ihale dokümanı kapsamında verilmesi gereken analiz formatlarının ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmediği, buna ek olarak, açıklama istenilen analiz girdileri listesi ile açıklama istenmeyen analiz girdileri listesinde poz numaraları (örn: 19.100…) ile başlayan girdilerin bulunduğu, söz konusu girdilerin alt analizleri bulunmasına rağmen açıklama istenilen ve istenmeyen analiz girdilerinin temel girdiler(malzeme, işçilik, makine vb.) üzerinden belirlenmediği, ayrıca ihale onay belgesi ekinde bulunması gereken “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile “sıralı analiz girdileri tablosu”na yer verilmediği anlaşılmış olup idarece aşırı düşük teklif açıklama talebinin usulüne uygun olarak gerçekleştirilmediği değerlendirilmektedir. İdarece Kamu İhale Genel Tebliği’nin 38’inci ve 45’inci maddeleri açıklamaları dikkate alınarak sınır değerin altında teklif veren Hatipoğulları Taahhüt Yapı İnş. Nak. Tic. A. Ş.den yeniden aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 38’inci ve 45’inci maddeleri açıklamaları dikkate alınarak sınır değerin altında teklif veren istekliden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.