KİK Kararı: 2020/UY.II-1371

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/035
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 12.08.2020
Karar No : 2020/UY.II-1371
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Şen Mermer Gıda Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Çanakkale İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/184395 İhale Kayıt Numaralı “Sağlık Müdürlüğü Hizmet Binası + 112 Kkm + Halk Sağ Lab + Sağlıklı Yaşam Merkezi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çanakkale İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 30.04.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sağlık Müdürlüğü Hizmet Binası + 112 Kkm + Halk Sağ Lab + Sağlıklı Yaşam Merkezi” ihalesine ilişkin olarak Şen Mermer Gıda Turizm Ticaret Ve Sanayi Limited Şirketi nin 29.05.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 08.06.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.06.2020 tarih ve 26329 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.06.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/973 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. a) Boylu Enerji A.Ş.nin tek pay sahibi olan Çetin Karagülle’nin Yönetim Kurulu Başkanlığı sıfatının 12.11.2019 tarihinde sona erdiği, ancak bu tarihten sonraki Ticaret Sicil Gazetelerinde, yeni Yönetim Kurulu Başkanı atamasına ilişkin herhangi bir tescil ve ilan yapılmadığı, oysa anonim şirketlerde sadece pay sahipliğindeki değişikliklerin tescil ve ilanının zorunlu olmadığı, firmanın yönetim ve temsilinde görevli olanlara ilişkin değişikliklerin ise tescil ve ilanının zorunlu olduğu, dolayısıyla Boylu Enerji A.Ş.ye ait Ticaret Sicil Gazetelerinin, 12.11.2019 tarihinden sonra atanan firmanın yönetim ve temsilinde görevli olanlara ilişkin son durumu göstermediği, diğer taraftan Çetin Karagülle’nin tek pay sahibi olması nedeniyle yönetim kurulu başkanı olduğunun da ileri sürülemeyeceği, tek pay sahipli anonim şirketlerde yönetim kurulu başkanının dışarıdan atanmasının da mümkün olduğu, nihayetinde anılan istekli tarafından yönetim ve temsile yetkili olan yönetim kurulu başkanına ilişkin son durumu gösteren belgelerin sunulmadığı,

6102 sayılı Ticaret Kanunu’nun 366’ncı maddesi uyarınca anonim şirketlerde yönetim kurulu başkanı seçim işleminin her yıl tekrarlanması gerektiği, anılan istekli tarafından 21.11.2018 tarihli ve 9707 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde bu hükme uygun işlem tesis edildiği ve “12.11.2018 tarihinden itibaren yönetim kurulu üyeliğine 3(üç) yıl süre seçilen Çetin Karagülle 1 yıl süre ile Yönetim Kurulu Başkanlığı’na seçilmesine
Oybirliği ile karar verilmiştir.” ifadelerine yer verildiği, söz konusu Gazete’de “1 yıl süre ile” yönetim kurulu başkanının seçildiği, 1 yıllık görev süresinin 12.11.2019’da dolduğu ve bu tarihten sonra yayımlanan Ticaret Sicil Gazeteleri’nde yönetim kurulu başkanı atanmasına ilişkin bir tescil ve ilanın bulunmadığı, dolayısıyla anılan isteklinin teklifi kapsamında tüzel kişiliği yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişilere ilişkin son durumu gösteren belgelerin Yeterlik Bilgileri Tablosu üzerinde beyan edilmediği ve akabinde de idareye sunulmadığının açık olduğu,

Ayrıca, Çetin Karagülle’nin yönetim ve temsile yetkili olduğuna dair imza sirkülerinin, 12.11.2018 tarihli Genel Kurul Kararı’ndan sonra yenilenmemesi sebebiyle geçerlilik süresinin sona erdiği, dolayısıyla söz konusu imza sirküleri ile verilmiş olan teklifin ise temsil koşulları sağlanmamış olduğu için değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bir yeterlik belgesinin uygun kabul edilebilmesinin ilk koşulunun, ihale tarihi itibarıyla geçerlilik süresinin sona ermemiş olması olduğu, ancak Çetin Karagülle’ye ait olan ve 3 yıllık süre için düzenlenmiş olan imza sirkülerinin geçerlilik süresi dolduğu için anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

b) Boylu Enerji A.Ş. tarafından verilen elektronik teklifte şirketin ortaklık bilgisi kapsamında Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda ortaklara ait ad-soyad, ortaklık oranı ve T.C. Kimlik Numarası bilgilerine ilişkin herhangi bir beyanda bulunulmadığı, elektronik teklif kapsamında beyan edilen bilgilerin teyit edilmesi için Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda ver verilen Ticaret Sicil Gazetelerinde, Çetin Karagülle’nin tek pay sahibi olduğuna ilişkin herhangi bir bilginin yer almadığı,

c) Anılan istekli tarafından düzenlenen Yeterlik Bilgileri Tablosunda yer verilen Ticaret Sicil Gazetelerinde ortak ve yöneticilere ait T.C. Kimlik Numarası bilgisinin bulunmadığı,

2. Anılan istekli tarafından sunulan geçici teminat mektubunda;

Firma unvanının eksik ve yanlış yazıldığı, farklı bir ihaleye ait İKN bilgisine yer verildiği, teminat tutarının 843.000,00 TL’den daha düşük olduğu ve asgari teminat yeterlik koşulunu sağlamadığı, teminat bitiş süresinin 25.11.2020 tarihinden önce son bulacak şekilde düzenlendiği, idarenin ve ihalenin adının hatalı yazıldığı,

3. İhalede B III grubu işlerinin benzer iş olarak belirlendiği, BIII grubu işlerinden bir yapının temelden başlayarak tamamının inşa edilmesinin anlaşılması gerektiği, buna göre bir işin BI ve BII grubu dışında kalıyor olsa dahi bir binanın onarım ve ikmal işlerinin gerçekleştirilmiş olması suretiyle elde edilen iş deneyim belgelerinin temelden bina yapımına ilişkin ihalelerde BIII grubu iş deneyim belgesi olarak kabul edilemeyeceği, ancak anılan isteklinin sahip olduğu iş deneyim belgelerinin ya ikmal işlerinden ya da bir ihalenin sadece belli bir kısmında alt yüklenici olarak gerçekleştirilen işlerden elde edildiği, diğer bir anlatımla bir binanın temelden başlayarak inşa edilmesi ve tamamının bitirilmesi suretiyle elde ettiği ve bu ihale için gerekli tutarı karşılayan herhangi bir iş deneyim belgesinin bulunmadığı, idareye yapılan şikayet başvurusuna idarece verilen cevapta anılan isteklinin EKAP üzerinden düzenlenmiş iş deneyim belgesinin sunulduğunun ifade edildiği, ancak anılan isteklinin BIII grubu yüklenici iş bitirme belgesi edinmeye imkan sağlayacak bir proje gerçekleştirmediği,

Ayrıca anılan isteklinin alt yüklenici olarak gerçekleştirdiği işlerden birisi için düzenlenmiş “yüklenici iş bitirme belgesi”nin sunulmuş olması halinde ise bu belgenin gerçeğe aykırı olarak düzenlenmiş olması nedeniyle teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Anılan istekli tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulmuş olan mezuniyet belgesi yani mühendislik diplomasının ise hem YÖK kaydının bulunmaması nedeniyle teyit edilememesi hem de teklifle birlikte usulüne uygun olarak düzenlenmiş ortaklık tespit belgesi sunulmadığı için iş deneyimini göstermek bakımından gerekli koşulları taşımadığı,

4. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 28.1.9.3’üncü maddesinde yer alan açıklama uyarınca hakkında kamu davası açılmış olanların kamu ihalelerine katılmalarının yasak olduğu, bahse konu hüküm nedeniyle de anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, bu bağlamda İnşaat Mühendisleri Odası’nın resmi internet sitesinde yayımlanan bilgiler incelendiğinde; İnşaat Mühendisleri Odası’nın şikayeti üzerine Çetin Karagülle hakkında 2013 yılında “Sahte Diploma Düzenlenmesi” iddiasıyla Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından soruşturma başlatıldığı, suç duyurusu üzerine gerçekleştirilen soruşturma neticesinde düzenlenen iddianamenin kabul edilerek Ankara 19. Sulh Ceza Mahkemesi nezdinde 2013/20849 esas numarası ile davanın görülmesine geçildiği, bu dosya yetkisizlik nedeniyle Van Asliye Ceza Mahkemesi’ne gönderildiği, söz konusu kamu davası, Van 1. Asliye Ceza Mahkemesi nezdinde 2014/887 esas numarası ile görülmeye başlandığı, bu davanın akıbetinin sorgulanması ve davanın devam ediyor olması halinde de söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, kişi hakkında hüküm verilmiş olması halinde ise Adli Sicil Kanunu hükümleri uyarınca hükmün infaz edilip edilmemesine ve hüküm infaz edilmişse yasaklanmış hakların iadesi kuralına uygun olarak ihaleye katılma yasağının ortadan kalkıp kalkmamasına göre teklifinin değerlendirilmesi gerektiği,

Dava konusu suçun, 4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin (c) bendinde tanımlanmış suç tipi olduğu, dolayısıyla davanın devamı süresince Tebliğ’in 28.1.9.3’üncü maddesi uyarınca Çetin Karagülle’nin ve dolayısıyla Çetin Karagülle’nin %51’den daha fazla hissesine sahip olduğu Boylu Enerji A.Ş.nin kamu ihalelerine katılım sağlamasının mümkün olmadığı,

5. Anılan istekli tarafından, imza sirkülerinin aslı yerine noterde onaylanarak çoğaltılan suretlerinin sunulduğu, ancak söz konusu imza sirküleri noterde çoğaltılırken “aslı gibidir” yerine “ibraz edilen belge ile aynıdır”, “ibraz edilenin örneğidir” gibi şerhlerle onaylandığı, İdari Şartname’de de belirtildiği üzere “ibraz edilenin aynıdır” ifadesiyle onaylanan belgelerin hukuki geçerliliğinin bulunmadığı, diğer taraftan noter onaylı belgelerin üzerinde, belge aslının noter tarafından görüldüğünü belirten bir ifade bulunmasının da belgeyi geçerli kılmadığı, “aslı tarafımızca görülmüştür" ifadesiyle belgenin aslına uygunluğunu onaylama yetkisinin yalnızca idarelere tanındığı, bu bakımdan Noterlikçe imza sirkülerinin aslının görüldüğünün belirtilmesinin yeterli olmadığı, belgenin aslının aynı olduğunun “onaylanması” gerektiği, anılan istekli tarafından sunulan belgelerde “işbu örneğin ibraz edilen belge ile aynı olduğunu onaylarım” şerhiyle belgenin aslına uygun olduğunun değil ibraz edilen belge ile aynı olduğunun onaylandığı açıkça vurgulandığı, dolayısıyla noter tarafından belgenin “aslının görüldüğü belirtilmiş” ancak aslının aynı olduğunun onaylanmadığı,

6. İhale tarihi itibarıyla anılan istekliye ait cari oran, öz kaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının İdari Şartname’de belirtilen koşulları sağlamadığı, ayrıca bilanço bilgileri tablosu, ihale dokümanı ekinde yer alan standart forma uygun olarak hazırlanmadığı ve meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalanmadığı, bilanço bilgileri tablosunun usulüne uygun olarak hazırlanmaması sebebiyle bilançonun tarihinin de teklifle birlikte beyan edilmediği, diğer taraftan bilanço bilgileri tablosunda yer alan oranlarda yuvarlama yapılmaması gerektiği, ilgili oranların iki haneye yuvarlanarak gösterildiği,

Ayrıca, ihale tarihinden bir önceki yıla ait bilanço bilgisinin sunulması gerektiği, son iki dönemlik bilanço bilgilerinin sunulması halinde iki yılın ortalaması üzerinden değerlendirme yapılması gerektiği ve cari oran ile öz kaynak oranının hesaplanması sırasında yıllara yaygın inşaat maliyetlerinin/gelirlerinin dikkate alınması gerektiği, öz kaynak oranı hesaplanırken yıllara yaygın inşaat maliyetlerinin toplam aktiflerden düşülmesi gerektiği, ancak bu hususların göz önünde bulundurulmadığı, bahse konu hatalı hesaplamaların anılan istekliye sağlamış olduğu avantaj nedeniyle anılan isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenmiş olduğu bu hususların yeniden incelenmesi ve anılan isteklinin teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

7. Anılan isteklinin 2019 yılı toplam cirosunun en az 7.025.000,00 TL, yapım işlerinden elde ettiği cirosunun ise en az 4.215.000,00 TL olması gerektiği, ancak elektronik teklifte beyan edilen cironun hangi yıla ait olduğunun belirtilmediği, ayrıca gerekli olan toplam ciro tutarını karşılayamadığı, bu nedenle ihalede, yapım işlerinden elde edilen ciroya ilişkin belgeler sunulmuş olmakla birlikte söz konusu tutarın içine yapım işlerinden elde edilmeyen gelir kalemlerinin de dahil edildiği, yapım işlerinden elde edilen ciroya ilişkin belgelerin doğru olduğu varsayımında dahi, bu belgelerin sunuluş şeklinde mevzuata aykırılık bulunduğu, İdari Şartname gereği isteklinin teklifi kapsamında sunması gereken belgeler arasında yer alan “yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge”nin teklif kapsamında sunulmadığı,

8. Anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının aşağıda belirtilen nedenlerle geçerli olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi gerektiği ifade edilmiştir:

a) İhalenin götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirildiği, dolayısıyla birim fiyatlar üzerinden aşırı düşük teklif açıklamasının yapılmasının söz konusu olmadığı, ihale dokümanı ekinde yer alan projeler üzerinde yapılacak inceleme neticesinde gerçekleştirilecek toplam iş miktarı ve iş kalemleri miktarlarının tespit edilmesi ve aşırı düşük teklif açıklamasında da bu miktarların dikkate alınması gerektiği, istekli tarafından yapılan metraj hesaplamalarının idarece yapılan hesaplamalardan %10’u aşan oranda daha düşük olması ve bu hesaplama farkının istekliler arasındaki sıralamayı değiştirmesi halinde aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmemesi gerektiği, anılan isteklinin %10’u aşan hesaplama farkı nedeniyle kendisine maliyet avantajı sağladığı,

b) İdarece açıklama istenilen analiz girdileri ve açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin belirlendiği ve iki ayrı liste halinde gönderildiği, anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında açıklama istenilmeyen analiz girdilerine yer verilmediği ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri için herhangi bir şekilde fiyat öngörülmediği,

c) Anılan istekli tarafından, idarece verilen analiz formatına uygun analizlere ve iş kalemlerine ait miktarların ve birim fiyatların gösterildiği hesap cetveline yer verilmesi gerektiği, ancak bazı kalemlere ilişkin analiz formatlarına yer verilmişse de iş kalemlerinin miktarlarını ve birim fiyatlarını içeren, sunulan teklif fiyatı ile ihale konusu işin yapılmasının mümkün olduğunu gösteren hesap cetvelinin hazırlanarak sunulmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması hazırlanırken İdarece verilen iş kalemlerinin ve analiz girdilerinin birimlerinde hata yapıldığı, (Örneğin m2 yerine metre, kilogram yerine litre yazılması gibi.), analiz girdilerinin birim fiyatlarının iş başı fiyatı olarak belirlendiği, ancak anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında idarece verilen nakliye mesafelerinin değiştirildiği ve bu değişikliğin somut gerekçelerine ilişkin herhangi bir belgelendirmenin yapılmağı, diğer taraftan idarece verilmiş olan nakliye formüllerine konu olan açıklamalar, üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak tevsik edildiği, ancak analiz girdileri ve formülleri verilen iş kalemleri için fiyat teklifi alınmasının mümkün olmadığı

d) İdarece hazırlanan “Açıklama İstenilen Analiz Girdileri” listesinde yer alan “ÖZEL.071” numaralı “120 Dakika Dayanımlı Panik Barlı Yangın Kapısı” isimli girdinin, analiz formatı hazırlanamayan girdiler arasında yer aldığı, bu analiz girdisi için Tebliğ’in 45.1.13’üncü maddesi uyarınca açıklama yapılması gerektiği, ancak “ÖZEL.071” numaralı girdi için yapılan açıklamada hem girdi miktarı “adet” bazında fiyatlandırılmadığı hem de yangın kapısının “120 Dakika Dayanımlı Panik Barlı” olduğunu gösterir herhangi bir açıklamaya yer verilmediği, “ÖZEL.071” numaralı girdiye ait özellikleri taşımayan ürün üzerinden yapılan açıklamanın ise ihale konusu iş ile bağdaştırılmasının mümkün olmadığı, idarece şikayet başvurumuza verilen cevapta “120 Dakika Dayanımlı Panik Barlı Yangın Kapısı” iş kalemi için kamu birim fiyatı kullanıldığının belirtildiği, ancak anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında “120 Dakika Dayanımlı Panik Barlı” için yayınlanmış olan analiz fiyatı değil sadece rayiç fiyatının kullanıldığı, söz konusu girdinin montaj dahil 2020 analiz fiyatının 1.644,42 TL olduğu, ancak anılan istekli tarafından montaj hariç rayiç bedel olan 1.315,54 TL üzerinden açıklama yapıldığı, dolayısıyla belirtildiği üzere mevcut fiyatla ihale konusu işin yapılmasının mümkün olmadığı,

e) Açıklama istenilen iş kalemleri için madde üçüncü kişilerden alınan fiyat teklif ile açıklama yapılabilmesinin tek koşulunun, analiz formatının verilmemesi durumunda olacağı, analiz formatı verilen iş kalemleri için üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması halinde ise aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi gerektiği, anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında idarece analiz formatı gönderilen iş kalemleri için üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak açıklama sunulduğu,

f) - Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5'inci maddesi uyarınca kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatlarının kullanılması koşulu karşılanmadığı, bunun yerine maliyet avantajı sağlamak amacıyla 2019 ve daha önceki yıllara ait birim fiyatlar kullanılarak açıklama yapıldığı, cari yıl birim fiyatları yerine önceki yıl birim fiyatlarının kullanılması, sadece cari yıl birim fiyatlarının yayınlanmamış olması halinde mümkün olduğu, ancak içinde bulunulduğu tarih itibarıyla tüm kamu kurum ve kuruluşlarının inşaat birim fiyatlarının yayımlandığı,

- Aşırı düşük teklif açıklamasına konu edilen iş kalemleri için kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatlar kullanıldığı halde kullanılan birim fiyatların hangi kamu kurum ve kuruluşuna ait olduğunun poz numarası da belirtilerek listelenmesi koşulunun da karşılanmadığı, ilgili iş kalemlerinin her biri için ayrı ayrı analiz düzenlenmesi gerektiği, ancak anılan istekli tarafından düzenlenmediği,

İdareye sunulan şikayet dilekçesinde, aşırı düşük teklif açıklaması hazırlanırken idarece gönderilen analiz formatlarına uygun olarak açıklama yapılmasının gerektiği, üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınmasının sadece analiz formatı verilmeyen iş kalemleri için mümkün olduğu, ihale dokümanındaki iş kalemlerinin kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan analiz formatlarına uygun şekilde açıklama yapılmadığı, analiz formatlarındaki girdi miktarlarının ve cinslerinin değiştirildiği ve güncel birim fiyatların kullanılmadığının ifade edildiği,

İdarece verilen cevapta ise Boylu Enerji A.Ş.nin 69 adet is kalemi için analiz sunmayarak doğrudan kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatları kullandığı, özel poz olan 15 adet iş kalemi için ise analiz oluşturduğunun ifade edildiği,

Ancak taraflarınca yapılan hesaplamalar neticesinde, özel poz olmayan 69 adet iş kalemi için analiz yapılmayıp doğrudan kamu kurum ve kuruluşlarının 2020 yılı birim fiyatları kullanıldığı takdirde anılan isteklinin açıklama sunmasının mümkün olmadığının görüldüğü,

g) İdarece gönderilen analiz formatları kapsamında yer alan girdilerin miktarları ve birim fiyatlarının açıklanması bakımından kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayınlanan cari yıl birim fiyatları kullanılabileceği, ancak bu şekilde hazırlanan aşırı düşük teklif açıklamasında, analizde yer alan iş kalemlerinin türlerinde ve miktarlarında herhangi bir değişiklik yapılmaması gerektiği, anılan istekli tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif açıklamasında, idarece açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin açıklama yapılırken analiz formatındaki girdilerde değişiklik yapılarak maliyet avantajı sağlandığı,

ğ) İşçilik kalemlerinin tamamında saatlik asgari ücret tutarının altında fiyatlarla açıklama yapılarak maliyet avantajı sağlandığı,

h) İdarece açıklanması istenilen elektrik iş kalemleri ve analiz girdileri için Teknik Şartnamede belirtilen koşulların karşılanmadığı ve bu şekilde daha düşük nitelikli ve dolayısıyla daha düşük maliyetli girdiler üzerinden açıklama sunularak maliyet avantajı sağlandığı,

ı) Açıklama istenilen iş kalemleri arasında yer alan mazot fiyatları için EPDK tarafından ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında Çanakkale ili için ilan edilen birim fiyatların %90'ının altında kalan fiyatlarla açıklama yapıldığı, yakıt fiyatlarının litre üzerinden hesaplamaya dahil edildiği ve bu şekilde maliyet avantajı sağlandığı, ihale konusu iş kapsamında kullanılacak olan iş makinelerinin yakıt tüketiminin kg cinsinden hesaplanmasının yanında idarece açıklanması istenen iş kalemlerine ait poz tanımlarına bakıldığında da yakıt miktarının kg cinsinden hesaplanması gerektiği, mazot biriminin litreden kilograma çevrilmesine ilişkin olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu Başkanlığının 12.02.2002 tarihli ve 8 sayılı kararında “...Genel fiyat analizlerinde bulunan dizel motorlu bütün iş makinalarının yakıt tüketimlerinin teknolojik gelişmelere paralel olarak, 01.01.2002 tarihinden itibaren ihale edilecek yeni işlerde uygulanmak üzere 04.109 poz nolu mazotun imalatlara giren birim miktarının (0.150 kg/BG saat yerine, 0.0853 kg/BG saat alınarak; 0.0853/0.150 = 0.57) %57 sinin alınmasına, böylece gerçek yakıt tüketimleriyle uyumlu hale getirilmesine...” karar verildiği, dolayısıyla, araçların “kg/saat” cinsinden mazot tüketimine ilişkin formülün (0.150 x BG) iken, (0.0853 x BG) veya bir başka gösterimle (0.150 x BG x 0,57) şekline getirildiği,

Örneğin inşaat iş kalemleri içinde yer alan ve özel poz olan “51 [ÖZEL NAK-1] Şantiye Sınırları Dışına Kamyonla Kazı Malzemesi Nakli” pozu için kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyatların doğrudan alınarak kullanılmasının da mümkün olmadığı, söz konusu poza ait analiz yapılırken, kamyonların yakıt giderlerinin kilogram cinsinden hesaplanması gerektiği,

i) Anılan istekliye ait aşırı düşük teklif açıklamasının ekinde yer alan tespit tutanaklarına ilişkin olarak;

Fiyat tekliflerinin ekinde yer alan tespit tutanakları son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemi dikkat alınarak düzenlenmediği, tespit tutanaklarının üzerinde ilgili geçici vergi beyanname dönemi bilgilerinin yer aldığı yevmiye defteri ile envanter defterinin açılış onay tarihleri ve açılış işlemlerinin yapıldığı noterlik bilgilerinin ayrı ayrı belirtilmediği, tespit tutanaklarıyla birlikte sunulması gereken meslek mensubu faaliyet belgelerinin “aslı gibidir” onaylı ve geçerlilik süresi devam eden örneklerine tekliflerin ekinde yer verilmediği, tespit tutanaklarıyla birlikte fiyat teklifi alınan firmalara ait imza sirkülerinin sunulmadığı,

EK-0.5, EK-0.6, EK-0.7 ve EK-0.8 tespit tutanaklarında yer alan ortalama birim fiyatlar hesaplanırken, toplam fiyatın toplam miktara bölümünün yapılması ve elde edilen sonucun ortalama birim fiyat olarak belirtilmesi gerektiği, ancak sunulan tespit tutanaklarında birim fiyat hesaplamalarının hatalı yapıldığı ve ayrıca bulunan birim fiyatların aşırı düşük teklif açıklamasına doğru bir şekilde aktarılmadığı,

Sunulan fiyat tekliflerinin teklif verilen alanda faaliyet göstermeyen firmalardan alındığı,

Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri üzerinde, meslek mensubunun adres bilgilerinin, TÜRMOB mührü ve imzası ile teklif veren firmaya ait kaşe ve imzanın bulunmadığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından eklenen standart metin üzerinde tarih ve sayı bilgisine yer verilmediği, standart metinin hatalı bir şekilde yazıldığı,

Sunulan fiyat teklifleri üzerinde ihaleye ait bilgilerin bulunmadığı, diğer taraftan idarece şikâyete verilen cevapta, firmanın üçüncü kişilerden aldığı fiyat teklifleri üzerinde “teknik şartnamesine ve poz tariflerine uygun” ifadesinin yer aldığının belirtildiği, ancak fiyat teklifi üzerinden ihale kayıt numarası ve ihale adı yazmadığı için fiyat tekliflerinin hangi teknik şartnameye ve hangi poz tariflerine uygun olduğunun da belirsiz olduğu,

Sunulan fiyat teklifleri üzerinden SMMM veya YMM yerine Serbest Muhasebeci onayına yer verildiği, Serbest Muhasebeci tarafından onaylanan fiyat tekliflerinin geçerli olmadığı,

j) Ekskavatör (paletli) (210 HP) (maksimum 2,5 m3) ve Kazıcı yükleyici (100 HP) (maksimum 2,5 m3) gibi analiz girdileri için amortisman giderleri hesaplanırken kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen rayiçler veya demirbaş kayıtlarına atıfta bulunulmadığı, bunun yerine amortisman giderinin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınarak açıklandığı, idarece şikayet üzerine verilen cevap yazısında, araçlara ait rayiçlerin fiyat teklifiyle değil kamu kurum ve kuruluşlarına ait fiyatlarla açıklandığı ifade edildiği, bununla birlikte özellikle özel pozlar kapsamında yer alan araçların amortisman bedellerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleriyle açıklanmasının söz konusu olduğu, bu gerekçeyle açıklamanın reddedilmesi gerektiği,

Makine ve ekipmana ait amortisman giderleri açıklanırken söz konusu makine ve ekipmanın kendi malı olduğunun beyan edildiği, ancak meslek mensubu tarafından düzenlenmiş ve onaylanmış demirbaş tespit raporuna veya makine ekipmana ait ruhsatlara yer verilmediği, dolayısıyla kendi malı olduğu beyan edilen makine ve ekipmanın mülkiyetine ilişkin olarak usulüne uygun bir belgelendirme yapılmadığı, diğer taraftan meslek mensubu tarafından düzenlenmiş ve onaylanmış amortisman tespit raporunun da sunulmadığı, bu bakımdan açıklamaya konu edilen amortisman rakamlarının ihale mevzuatı bakımından hukuki bir dayanağı bulunmadığı,

k) Açıklama istenilen iş kalemleri listesinde yer alan “Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 16/20 basınç dayanım sınıfında, gri renkte, normal hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)'’ ve “Beton santralinde üretilen veya satın alınan ve beton pompasıyla basılan, C 30/37 basınç dayanım sınıfında, gri renkte, normal hazır beton dökülmesi (beton nakli dahil)” iş kalemleri kapsamında kalan açıklamaya konu edilecek analiz girdilerinin “C 16/20 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1)” ve “C 30/37 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1)” olduğu, iş kalemlerine ait tanımda belirtildiği üzere iş kaleminin birim fiyatına beton nakli de dahil olduğu, ancak iş kalemi kapsamındaki analiz girdileri olan beton harçlarının poz tariflerine bakıldığında birim fiyatlar içerisinde beton naklinin bulunmadığı, beton girdileri için yapılan açıklamaya betonun satın alındığı yerden iş başına nakli, yüklenmesi, boşaltılması ve istif işçiliği bedellerinin ayrı ayrı dâhil edilmemesi ve idarece düzenlenmiş olan nakliye mesafelerinin herhangi bir dayanak olmaksızın kısaltılmış olması, teklif edilen birim fiyatla ihale konusu işin yapılmasının mümkün olmadığına karine teşkil ettiği, C 16/20 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) ve C 30/37 beton harcı gri renkte, normal hazır beton harçları (TS EN 206-1+A1) iş kalemleri için betonun teknik niteliği bozulmaksızın nakledilmesine imkan vermeyecek kadar uzak mesafede bulunan firmalardan teklif alındığı, teklif veren firmanın üretim sahası ile ihale konusu işin gerçekleştirileceği saha arasındaki mesafenin, betonun bozulmaksızın nakledilmesine imkan vermemesi ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, daha yakın bir mesafede daha düşük fiyat teklifi veren üçüncü bir firmadan da beton alınabileceğine ilişkin olarak herhangi bir bilgi ve belge bulunmaması hususları birlikte değerlendirildiğinde, teklif fiyatı ile ihale konusu işin yapılmasının mümkün olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci ve 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihalenin Çanakkale İl Sağlık Müdürlüğü tarafından yapılan “Sağlık Müdürlüğü Hizmet Binası + 112 Kkm + Halk Sağ Lab + Sağlıklı Yaşam Merkezi” ihalesi olduğu, ihalede (65) adet dokümanın indirildiği, 30.04.2020 tarihinde açık ihale usulü ile elektronik ortamda gerçekleştirilen ihaleye (33) adet teklifin verildiği, 22.05.2020 tarihli ihale komisyonu kararında ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibi Şen Mermer Gıda Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketinin belirlendiği görülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “4. Görev süresi” başlıklı 362’nci maddesinde “(1) Yönetim kurulu üyeleri en çok üç yıl süreyle görev yapmak üzere seçilir. Esas sözleşmede aksine hüküm yoksa, aynı kişi yeniden seçilebilir.” hükmüne,

Aynı Kanun’un “B) Yönetim ve temsil” ana başlıklı “I - Genel olarak” alt başlıklı “1. Esas” başlıklı 365’inci maddesinde “ (1) Anonim şirket, yönetim kurulu tarafından yönetilir ve temsil olunur.” hükmüne yer verilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde “(1)İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.

(2) Bu maddede hüküm bulunmayan hallerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin uygun olan hükümleri, yoksa bu Yönetmelik hükümleri uygulanır. Ancak e-anahtarlar teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar gönderilir ve teklifler ihale tarih ve saatinde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır.

(3) Bu ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili yönetmelikler ekinde bulunan diğer standart formlar kullanılır ve EKAP üzerinden e-teklif şeklinde gönderilmeyen teklifler kabul edilmez.

…

(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. …” hükmü yer almaktadır.

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “…(3) İhale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile ilgili değerlendirme, e-teklif kapsamında yüklü olan belgelerin ve EKAP üzerinden ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinden sorgulama suretiyle elde edilen bilgilerin değerlendirilmesi suretiyle yapılır.

(4)Yeterlik kriterlerinin istekliler tarafından karşılanıp karşılanmadığına ilişkin değerlendirme ihale dokümanında yer alan hükümler çerçevesinde yapılır. Yeterlik kriterlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve bu husus gerekçesi de açıkça belirtilmek suretiyle EKAP’a kaydedilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde “10/A.1İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşmeyi imzalayanlar da dahil olmak üzere tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişiler anlaşılır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Teklife ilişkin e-anahtar, e-teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir.

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. Yabancı istekli tarafından ihaleye teklif verilmesi halinde, bu şartnamede istenilen belgelere veya isteklinin kendi ülkesindeki mevzuat uyarınca düzenlenmiş olan dengi belgelere ilişkin bilgilerin beyan edilmesi gerekir…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. İlk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirilmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP'a kaydedilir ve düzenlenen tutanakların bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.

31.2. Teklif değerlendirmesinde öncelikle ilk oturumda 30 uncu madde uyarınca e-teklifinin açılamadığı veya teklif mektubu ile geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır...” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları ile ihale dokümanında yer alan düzenlemelerden; e-teklif alınmak suretiyle yapılan ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili yönetmeliklerin ekinde bulunan diğer standart formların kullanılacağı, bu doğrultuda teklif mektubunun eklerinden biri olan yeterlik bilgileri tablosunun da EKAP üzerinden isteklilerce hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle, ihale dokümanı ekinde verilen standart forma uygun şekilde doldurulacağı,

İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirmenin, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılacağı, bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan tekliflerin değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalede, isteklilerin ihaleye katılabilmeleri için, teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirkülerini ve tüzel kişi olmaları halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerini veya bu hususları gösteren belgeleri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerektiği, bu doğrultuda ihale dokümanı kapsamında verilen yeterlik bilgileri tablosunun “İhaleye Katılmak İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” sütununun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırının “Ticaret Sicili Bilgileri” bölümünde bulunan;

“Ortaklara Ait Bilgiler (Halka Arz Edilen Hisseler Hariç) [Ortakların: Gerçek Kişi Olması Durumunda Ad-Soyad/TC Kimlik Numarası/ Ortaklık Oranı/ Varsa İşletme Adı ve Ticaret Unvanı; Tüzel Kişi Olması Durumunda Ticaret Unvanı/Vergi Kimlik Numarası/Ortaklık Oranı/Varsa İşletme Adı]”,

“Yöneticilere Ait Bilgiler(Ad-Soyad/TC Kimlik Numarası ve Görevi)”,

“Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin Tarihi, Sayısı ve Sicil Müdürlüğü” ve

“Diğer Belgeler Kullanılarak Tevsik Ediliyorsa Bu Belgelerin Tarih ve Sayısı ile Düzenleyen Gerçek/Tüzel Kişi” kısımların ilgisine göre, isteklilerce hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgilere göre eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde doldurulması gerektiği anlaşılmaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyası incelendiğinde;

Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi tarafından “İhaleye Katılmak İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” sütununun “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırının “Ticaret Sicili Bilgileri”nin gösterildiği bölümde yer alan;

- “Ortaklara Ait Bilgiler (Halka Arz Edilen Hisseler Hariç) [Ortakların: Gerçek Kişi Olması Durumunda Ad-Soyad/TC Kimlik Numarası/ Ortaklık Oranı/ Varsa İşletme Adı ve Ticaret Unvanı; Tüzel Kişi Olması Durumunda Ticaret Unvanı/Vergi Kimlik Numarası/Ortaklık Oranı/Varsa İşletme Adı]” kısmında Çetin KARAGÜLLE, T.C. 52*******68, %100,

-“Yöneticilere Ait Bilgiler Ad-Soyad/TC Kimlik Numarası ve Görevi” kısmında Çetin KARAGÜLLE, T.C. 52*******68, Yönetim Kurulu Üyesi,

- “Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin Tarihi, Sayısı ve Sicil Müdürlüğü” kısmında, 18.12.2019, 9975, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

21.11.2018, 9707, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

08.07.2016, 9111, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

15.02.2016, 9011, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

11.01.2016, 8986, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

30.12.2015, 8979, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

07.09.2011, 7894, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü,

29.06.2009, 7342, Van Ticaret Sicil Müdürlüğü şeklinde beyanların yer aldığı,

- “Diğer Belgeler Kullanılarak Tevsik Ediliyorsa Bu Belgelerin Tarih ve Sayısı İle Düzenleyen Gerçek/Tüzel Kişi” kısmında ise herhangi bir bilginin beyan edilmediği görülmüştür.

Anılan istekli tarafından teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen Ticaret Sicili Gazetesinin “www.ticaretsicil.gov.tr” adresinden sorgulanması neticesinde, 21.11.2018 tarihli ve 9707 sayılı gazetede “Şirket yönetim kurulu 12.11.2018 tarihinde şirket merkezinde yapmış olduğu toplantı neticesinde şu hususları karar altına almışlardır:

12.11.2018 tarihinden itibaren yönetim kurulu üyeliğine 3(üç) yıl süre seçilen Çetin Karagülle 1 yıl süre ile Yönetim Kurulu Başkanlığı’na seçilmesine
Oybirliği ile karar verilmiştir.

Şirket yönetim kurulu üyesi T.C uyruklu Çetin KARAGÜLLE 3(üç) yıl süre münferiden şirketi; Türkiye Cumhuriyeti hudutları dahilinde, Tüm iş ve işlemleri kendilerinin bizzat yapabileceği gibi gerektiğinde dilediği kişileri vekil tayin etmeye, vekâletname vermeye, azletmeye ahz-u kabza yetkili olmak üzere, Tüm özel ve kamu kurum ve kuruluşları nezdinde hiçbir sınırlama olmaksızın, Temsil ve ilzam etmesine
Oybirliği ile karar verilmiştir.

Çetin Karagülle T.C. 52*******68 imza” ifadelerine, 11.01.2016 tarihli ve 8986 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinde “…Şirketin sermayesi 1.500.000.00 Türk Lirası değerindedir. Bu sermaye, her biri 15.000,00 Türk Lirası değerinde 100 hisseye ayrılmıştır. Bundan; Bu sermaye aşağıdaki şekilde taahhüt edilmiştir; Bu sermaye aşağıdaki şekilde tamamen taahhüt edilmiştir. Ortağın Adı-Soyadı Çetin Karagülle Hisse Adedi 100…” ifadelerine yer verilmiştir.

Söz konusu istekliye 09.07.2020 tarihinde yazılan yazı ile şirket pay defteri istenilmiş, şirket pay defteri üzerinde yapılan incelemede “Hisse adedi 100, beherin hisse değeri 15.000,00, Tutarı Lira 1.500.000,00” olarak Çetin Karagülle adına olduğu görülmüştür.

İdare tarafından 12.05.2020 tarihinde anılan istekliye EKAP üzerinden gönderilen yazıda imza sirkülerinin sunulması istenilmiştir.

Söz konusu istekli tarafından sunulan Van 3. Noterliği tarafından onaylanan 30.03.2020 tarihli imza sirkülerinde “…Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ünvanlı şirketin Ticaret Sicil Memurluğundan verilme 21/11/2018 tarih ve 920 nolu sayfasındaki nüshasına göre 52*******68 T.C. KİMLİK NOLU Van/İpekyolu adresinde ikamet eden Çetin Karagülle 12/11/2020 tarihine kadar Yönetim Kurulu Başkanı temsilen yetkili olarak seçilmiştir.

…DAYANAK: Ticaret Sicil Memurluğundan verilme 21/11/2018 tarih ve 920 nolu sayfasındaki nushasına göre 52*******68 T.C. KİMLİK NOLU Van/İpekyolu adresinde ikamet eden Çetin Karagülle 12/11/2021 tarihine kadar Yönetim Kurulu Başkanı temsilen yetkili olarak seçilmiştir. Yetki şekli. Münferiden temsile yetkilidir.” ifadelerine yer verilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38.1.(b) maddesindeki hükümler uyarınca tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlilerine ilişkin bilgilerin, son durumu gösterir Ticaret Sicili Gazetesi ya da bu hususları gösteren belgeler ile tevsik edilmesi gerektiği, e-teklif alınarak gerçekleştirilen ihalelerde ise yeterlik bilgileri tablosunda bu durumu gösteren ilgili Ticaret Sicili Gazetesi/Gazetelerinin beyan edileceği, bu bilgilerin Ticaret Sicili Gazetesinde bulunmaması halinde söz konusu bilgilerin teyidinin diğer belgeler üzerinden yapılmasına da imkân tanındığı ve bu durumda yeterlik bilgileri tablosunun “Diğer belgeler kullanılarak tevsik ediliyorsa bu belgelerin tarih ve sayısı ile düzenleyen gerçek/tüzel kişi” bölümünün doldurulması gerektiği,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesindeki açıklamalardan ise tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranlarının anlaşılması gerektiği açıklanmıştır.

Başvuruya konu ihalenin elektronik ihale şeklinde yapıldığı, bu kapsamda fiziki ortamda yapılan ihalelerden farklı olarak yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemelerine göre ihale dokümanında belirtilen yeterlik kriterleri ile ilgili değerlendirmenin istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılacağı, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet siteleri üzerinden sorgulanabilenlerin, söz konusu belgelerdeki kayıtlı bilgiler esas alınarak değerlendirmeye tabi tutulacağı anlaşılmıştır.

Bu kapsamda istekliler tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgelere, idarece gerek elektronik ortamda gerekse de fiziki ortamda ulaşılabilse dahi, yeterlik bilgileri tablosunda isteklinin ayrıca sorgulamanın hangi bilgi ve belgeler kapsamında yapılacağına ilişkin beyanı da bulunduğundan ve idarece yapılacak değerlendirmede bu beyanın esas alınması gerektiğinden, idare tarafından yapılması gereken sorgulamanın, istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen sorgulama kriterine göre yapılması gerekmektedir. Akabinde isteklinin yeterlik bilgileri tablosunda yeterliğe ilişkin beyan ettiği bilgi ve belgelerin yine isteklinin yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettiği sorgulama kriterine göre idare tarafından sorgulanması neticesinde isteklinin bu bilgi ve belgeler kapsamında yeterli olup olmadığı değerlendirmesi yapılacaktır.

Ayrıca isteklilerin yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet siteleri üzerinden sorgulanamayanların değerlendirmesi ise yine ilk olarak isteklinin beyanı üzerinden yapılacak, daha sonra şayet isteklinin elektronik ortamda sorgulanamayan yeterlik belgelerinin idare tarafından belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunulması istenirse söz konusu beyanın doğruluğu ve teklif değerlendirmesiyle ilgili değerlendirme bu aşamada yapılacaktır.

İdari Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinin ikinci fıkrasında yeterlik bilgileri tablosunun EKAP üzerinden isteklilerce hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle, ihale dokümanı ekinde verilen standart forma uygun şekilde doldurulacağının açık bir şekilde düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri, doküman düzenlemeleri, yapılan açıklamalar ve tespitler bir arada değerlendirildiğinde, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin Yeterlik Bilgileri Tablosunda şirket ortağı, şirketi yönetime yetkili kişi bilgilerine yer verildiği, beyan edilen Ticaret Sicil Gazetelerinin ortaklık oranları ve temsile ilişkin bilgileri ihtiva ettiği ve 21.11.2018 tarihli Gazetede Çetin Karagülle’nin 3 yıllığına yönetim kurulu üyesi ve temsile yetkili kişi olarak belirlendiğinin ifade edildiği, ayrıca aktarılan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu maddelerine göre anonim şirketlerin yönetim kurulu tarafından yönetildiğinin ifade edildiğinin anlaşıldığı, bu durumda şirketin yönetim ve temsilinin süre yönünden mevzuata aykırı bir durumun bulunmadığı ve son durumu gösterdiğinin değerlendirildiği,

Anılan istekli tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosunda ad, soyad, ortaklık oranı, T.C. Kimlik Numarasının eksiksiz doldurulduğu ve beyan edilen Ticaret Sicil Gazetelerinde Çetin Karagülle’nin tek pay sahibi olduğunun anlaşıldığı, ayrıca Yeterlik Bilgileri Tablosunda yer verilen T.C. kimlik numarasına açık bir şekilde yer verildiğinin anlaşıldığı,

Sunulan imza sirkülerinin 30.03.2020 tarihinde onaylandığı, söz konusu imza sirkülerinin 21.11.2018 tarih Ticaret Sicil Gazetesinin 920 no’lu sayfasının dayanak alındığının ifade edildiği, bu belge üzerinde “ibraz edilen belge ile aynıdır”, “ibraz edilenin örneğidir” gibi bir şerhin yer almadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu husustaki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Geçici teminat” başlıklı 33’üncü maddesinde “İhalelerde, teklif edilen bedelin % 3'ünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır. İhale dokümanında belirtilmesi şartıyla, danışmanlık hizmeti ihalelerinde geçici teminat alınması zorunlu değildir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 56’ncı maddesinde “…(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

(4) İstekli veya yüklenici tarafından, teminat olarak banka teminat mektubu verilmesi halinde, bu teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez. İstekli tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın sunulmayacak belgeler tablosunda belirtilmesi yeterlidir…” hükmü yer almaktadır.

Aynı Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 60/A maddesinde “…(6) Geçici teminat mektuplarının Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması halinde, mektuba ilişkin ayırt edici numara; anılan maddeye uygun olarak alınmaması halinde ise düzenlenen mektuba ilişkin bilgiler, yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir. Geçici teminat mektubu dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığına ilişkin bilgiler de aynı şekilde yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir…” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Geçici teminatlar” başlıklı 21’inci maddesinde “(1) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(2) Geçici teminat mektupları Kurumla “EKAP Üzerinden Online Bilgi Alışverişine Yönelik İşbirliği Yapılmasına Dair Protokol” imzalamış olan kuruluşlardan alınır. İlgilinin talebi halinde, kuruluş tarafından Ek-1’de yer alan “Geçici Teminat Mektubu Bilgileri Formu” düzenlenerek kendisine verilir. Geçici teminat mektupları, elektronik imza kullanılmak suretiyle elektronik veya ıslak imza kullanılmak suretiyle fiziki ortamda düzenlenebilir. Ancak düzenlenen geçici teminat mektubuna kuruluş tarafından ayırt edici bir numara verilerek mektuba ilişkin bilgilerin EKAP’a aktarılması ve verilen ayırt edici numaranın istekli tarafından e-teklif kapsamında EKAP üzerinden gönderilmesi gerekir. Geçici teminat mektuplarına ilişkin bilgilerin, yetkilendirilmiş merkezi bir kuruluş tarafından EKAP’a aktarılması durumunda da düzenlenen mektupların bu fıkraya uygun olarak alındığı kabul edilir ...” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

…

c) Bu şartnamede belirlenen geçiçi teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık yada Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldıklarını gösteren makbuzlar.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam geçici teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir. Ancak ortaklardan herhangi biri tarafından Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin kullanılması durumunda, belgeyi kullanan ortak tarafından ilgisine göre iş ortaklıklarındaki hissesi oranında veya konsorsiyumlarda işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarının toplam teklif tutarına karşılık gelen oranda geçici teminat verilmesi zorunludur.

26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 25.11.2020 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Geçici teminatın verilmesi” başlıklı 28’inci maddesinde “28.1. Geçici teminat mektuplarının Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması halinde, mektuba ilişkin ayırt edici numara; anılan maddeye uygun olarak alınmaması halinde ise düzenlenen mektuba ilişkin bilgiler, yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.

28.2. Teminat mektupları dışındaki teminatların Çanakkale Defterdarlık Muhasebe Müdürlüğü (T.C. Ziraat Bankası Kordon Şubesinin TR510001000813000010005285 IBAN) yatırılması ve teminatın yatırıldığını gösteren belgelere ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilmesi gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca e-teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalelerde, geçici teminat mektuplarının Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 21’inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması halinde, mektuba ilişkin ayırt edici numarasının; anılan maddeye uygun olarak alınmaması halinde ise düzenlenen mektuba ilişkin bilgilerin, yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede ihale komisyonu tarafından 30.04.2020 tarihinde “E-Teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağı”nın imza altına alındığı, düzenlenen E-Teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağında Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin teklifine ilişkin olarak ihale komisyonunca geçici teminata ilişkin olarak uygun olduğu, yeterlik bilgileri tablosunda bilgilerin/beyanların mevcut olduğu ifade edilmiştir.

Anılan isteklinin Yeterlik Bilgileri Tablosunda “Teminata İlişkin Bilgiler” başlıklı sütununda “Geçici Teminat Mektubunun Ayırt Edici Numarası” kısmında “G0012-00339-MW011300” beyanının yer aldığı görülmüş olup, anılan istekli tarafından ihalede elektronik geçici teminat mektubunun beyan edildiği, dolayısıyla fiziki ortamda bir geçici teminat mektubunun sunulmak üzere beyanda bulunulmadığı anlaşılmaktadır.

21.07.2020 tarihinde Elektronik İhale Dairesi Başkanlığına yazılan yazıda istekliler tarafından beyan edilen geçici teminat mektubu bilgileri istenilmiş, bu bağlamda anılan Daire Başkanlığı tarafından gönderilen geçici teminat mektubu bilgilerinin;

GTM ID “G0012-00339-MW011300”, işlem zamanı “28.04.2020”, istekli vergi kimlik numarası “1820503005”, istekli adı “Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi”, ihale kayıt yılı “2020”, ihale kayıt no “184395”, geçerlik tarihi “30.12.2020”, şifre işlemi sonuç açıklama “Şifre başarılı şekilde açıldı.”, teminat tutarı “900.000,00 TRY” şeklinde olduğu görülmüştür.

Anılan isteklinin ihaledeki teklif bedeli 28.100.000,00 TL olup ihalede sağlaması gereken asgari geçici teminat tutarı 843.000,00 TL’dir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri, doküman düzenlemeleri ve yapılan tespitler bir arada değerlendirildiğinde elektronik geçici teminat mektubunda istekli unvanının ve ihale kayıt numarasının doğru bir şekilde yazıldığı, teminat tutarının istenilen tutarı sağladığı, teminatın geçerlik tarihinin ise 25.11.2020 tarihinden sonraki bir tarih olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

…

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.” hükmü yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin ekinde yer alan “Ek-1: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi”nde “(B) ÜSTYAPI (BİNA) İŞLERİ” alt başlığında “I. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. Taşınmaz kültür varlıklarının restorasyon işleri

2. Taşınmaz kültür varlıklarının rekonstrüksiyon işleri

3. Taşınmaz kültür varlıklarının fonksiyon değiştirme işleri

II. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. Askeri tesis ve binalar (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

2. Hastaneler (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

3. Havaalanı terminal binaları (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

4. İbadethaneler (5.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

5. İdari binalar (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

6. Kapalı spor salonları (5.000 ve üstü seyirci kapasiteli)

7. Kültür ve kongre merkezleri (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

8. Müze ve konser salonları (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

9. Stadyum, hipodrom ve veledromlar (en az 20.000’i kapalı olmak üzere toplam 25.000 ve üstü seyirci kapasiteli)

10. Ticaret ve alışveriş merkez ve kompleksleri (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

11. Toplu konut işleri (sosyal donatısı ile birlikte 50.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

12. Tren gar ve istasyonları ile liman binaları (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

13. Uluslararası fuar merkez ve kompleksleri (en az 20.000 m2 si kapalı sergileme alanı olmak üzere toplam yapı inşaat alanı 25.000 m2 ve üstü)

14. Üniversite ve eğitim binaları (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

15. Yüksek yapılar (30 kat üzeri ve 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

16. (5) ve üzeri yıldızlı oteller ve 1. sınıf tatil köyleri (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

III. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. BII. Grup işler

2. BI. ve BII. Grubu işlerin dışındaki bina işleri” açıklamaları yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde, “7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliğinde B Grubu Üst Yapı İşlerinden III. Grup Bina İşleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İstekli tarafından iş deneyimi tevsik etmek amacıyla “Bursa İli Keles İlçesi Cuma Mahallesi 78 Adet Konut İnşaatı ile Altyapı ve Çevre Düzenlemesi İşi, 2016/158094” işine ilişkin “Yüklenici-İş bitirme” başlıklı iş deneyim belgesinin Yeterlik Bilgileri Tablosunda beyan edildiği, 2016/158094 İKN’li ihaleye ilişkin EKAP üzerinden yapılan sorgulamada anılan ihaleye ilişkin sözleşmenin Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Tic. A.Ş. ile imzalandığı, anılan belgeye konu işin uygulama yapı tekniğinin “Konvansiyonel kalıp sistemiyle 78 adet konut ile altyapı ve çevre düzenlemesi işi (yapı kullanma izin belgesine esas toplam yapı inşaat alanı: 10.893,79 m2; Kat sayısı: 5 Katlı) BIII Grubu Bina İşleri” olarak düzenlendiği tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalede benzer işin BIII Grubu bina işleri olarak belirlendiği, bu bağlamda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin benzer işe uygun olduğu, istekli tarafından teklif kapsamında herhangi bir mezuniyet belgesine yer verilmediği, iş deneyime konu belgenin yüklenici iş bitirme belgesi olduğu hususları bir arada değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “…Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

i) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen…” hükmü,

Aynı Kanun’un “İsteklilerin ceza sorumluluğu” başlıklı 59’uncu maddesinde “Taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Hükmolunacak cezanın yanısıra, idarece 58 inci maddeye göre verilen yasaklama kararının bitiş tarihini izleyen günden itibaren uygulanmak şartıyla bir yıldan az olmamak üzere üç yıla kadar bu Kanun kapsamında yer alan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan mahkeme kararıyla 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlarla birlikte yasaklanırlar.

Bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlar yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamaz. Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna bildirilir.

Bu Kanunda belirtilen yasak fiil veya davranışları nedeniyle haklarında mükerrer ceza hükmolunanlar ile bu kişilerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip olduğu sermaye şirketleri veya bu kişilerin ortağı olduğu şahıs şirketleri, mahkeme kararı ile sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanır.

Bu madde hükümlerine göre; mahkeme kararı ile yasaklananlar ve ceza hükmolunanlar, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna, meslek sicillerine işlenmek üzere de ilgili meslek odalarına bildirilir.

Sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlara ilişkin mahkeme kararları, Kamu İhale Kurumunca, bildirimi izleyen onbeş gün içinde Resmî Gazetede yayımlanmak suretiyle duyurulur.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İhalelere katılmaktan yasaklamaya ilişkin açıklamalar” başlıklı 28’inci maddesinde “28.1.9. Haklarında yasaklama kararı verilen şirket ortak veya ortaklarının durumu

…28.1.9.3. 6359 sayılı Kamu İhale Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunla, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “olarak” ibaresinden sonra gelmek üzere “idarelerce veya mahkeme kararıyla” ibaresi eklenmiş olduğundan, bu Kanun değişikliğinin yürürlüğe girmesiyle hakkında kamu davası açılanlar söz konusu bent kapsamından çıkarılmıştır. Bununla birlikte, Kanunun 17 nci maddesinde belirtilen ve Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunmaları nedeniyle haklarında kamu davası açılanların, Kanunun 59 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince ihalelere katılamayacakları hüküm altına alınmış olup, Kanun değişikliği bu kuralla ilgili olmadığından; haklarında kamu davası açılmış olanların kendisi ya da bir tüzel kişi veya başka bir gerçek kişi adına teklif vererek ihaleye katılmaları veyahut ortağı olduğu şahıs şirketleri ile sermayesinin yarısından fazlasına sahip oldukları sermaye şirketlerinin ihaleye katılmaları mümkün değildir. Bu yasağa rağmen ihaleye katılmış olunması halinde, bu durumda olan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılması, ancak geçici teminatlarının gelir kaydedilmemesi ve idarece haklarında kamu ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilmemesi gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

17.07.2020 tarihinde Van 1. Asliye Ceza Mahkemesine gönderilen yazıda “…Söz konusu kanun hükmüne istinaden, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi yetkilisi Çetin KARAGÜLLE hakkında Ankara 19. Sulh Ceza Mahkemesi nezdinde 2013/20849 esas numarası ile davanın görülmesine geçildiği, bu dosyanın anılan Mahkemece yetkisizlik nedeniyle Van Asliye Ceza Mahkemesine gönderildiği, söz konusu kamu davasının Van 1. Asliye Ceza Mahkemesi nezdinde 2014/887 esas numarası ile görülmeye başlandığı iddia edilmektedir.

Anılan bilgiler çerçevesinde,

1. 52*******68 T.C. Kimlik Numaralı Çetin KARAGÜLLE hakkında Mahkemenizde görülmekte olan bir davanın bulunup bulunmadığı,

2. Şahıs yargılanıyorsa bahse konu davanın açıldığının sanığa tebliğ tarihi, hangi suç kapsamında yargılandığı, yargılamanın 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan ihalelerden dolayı olup olmadığı, anılan şahsa ilişkin itirazen şikâyete konu ihale tarihi olan 30.04.2020 tarihi itibarıyla hüküm verilip verilmediği, hüküm verilmiş ise niteliği ve kesinleşme tarihi ile davanın temyiz aşamasında olup olmadığı…” sorulmuştur.

23.07.2020 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan cevabi yazıda “İlgi sayılı yazınızla talep edilen 52*******68 kimlik numaralı Çetin KARAGÜLLE hakkında Uyap sisteminde yapılan sorgulamada Mahkememizde 2014/887 esas sayılı kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.

Talep edilen bilgiler ışığında Mahkememizin 2014/887 esas sayılı dosyasının incelenmesinde;

-Çetin KARAGÜLLE hakkında sanık sıfatıyla yargılamanın yapıldığı,

-TMMOB İnşaat Mühendisleri Odasının şikayetçi sıfatının bulunduğu,

-Yargılama yapılan suç konusunun 5237 sayılı TCK'nın 206/1. Maddesinde

düzenlenen “Resmi Belgenin Düzenlenmesinde Yalan Beyan” olduğu,

-Yargılama yapılan suçun tarih bilgisinin 29/08/2012 olduğu,

-Yargılama sonucunda Çetin KARAGÜLLE hakkında “resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan” suçundan hareketine uyan TCK’nın 206/1 inci maddesi gereğince 1.500,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, ancak sanığın 5271 sayılı CMK'nın 231/5 maddesinde düzenlenen şartları taşıdığı anlaşıldığından hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve 5271 sayılı CMK’nın 231/8 maddesi gereğince beş yıl süre ile denetim süresine tabi tutulmasına dair karar verildiği, bu kararın yapılan itirazın reddi üzerine 31/12/2014 tarihinde kesinleştiği…” ifadelerine yer verilmiştir.

Aktarılan hususlar çerçevesinde anılan şahıs hakkındaki davanın kesinleştiği, dava sonucunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının verildiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla söz konusu mahkeme kararının anılan isteklinin ihaleye katılamama sonucunun doğurmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi, sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Elektronik İhale” başlıklı 59/A maddesinde “…(10) Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen tekliflerin sahiplerine, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları ile beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ile yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan veya yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgelere ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verilir. Yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler yenileri ile veya ihalede istenen şartları sağladığını gösteren başka belgelerle tevsik edilirler. Verilen süre içerisinde beyan edilen bilgi ve belgeleri doğrulayan belgeleri sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Geçici teminat mektubu ve sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır. Bu işleme ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edilir. Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektubunu idarenin talebi üzerine sunmayan istekliler hakkında, Kanunun 17 nci maddesi uyarınca işlem yapılır…” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

İdare tarafından Boylu Enerji Yapı Endüstri ve San. Tic. A.Ş.ye gönderilen yazıda sadece “imza sirkülerinin” sunulması istenilmiştir.

Bu çerçevede, Boylu Enerji Yapı Endüstri ve San. Tic. A.Ş. tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosunda bilanço bilgilerine yönelik beyanlarda bulunulmuş, idarece bu beyan edilen bilgilerin EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları üzerinden teyit işleminin yapıldığı anlaşılmıştır.

Anılan istekli tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” sütununun “Bilanço Bilgileri (Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar)” satırında aşağıdaki bilgilere yer verilmiştir:

- Cari Oran (Dönen Varlıklar/Kısa Vadeli Borçlar) 19,3423228525371,

- Özkaynak oranı (Özkaynaklar/Toplam Aktif) 0,333846429287798,

- Kısa Vadeli Banka Borçlarının Özkaynaklara Oranı 0 (sıfır),

- Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar 2018

Başvuruya konu ihalenin 30.04.2020 tarihinde gerçekleştirildiği, ihalenin yılın ilk dört ayında yapılması dolayısıyla bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanların, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilecekleri, bu bağlamda anılan isteklinin 2018 yılına ait bilanço bilgileri ile katılım sağlayabileceği anlaşılmaktadır.

Ayrıca söz konusu ihalenin e-ihale olması sebebiyle fiziki ortamda bir belge sunulmadığı, idarece sadece beyan edilen bilgilerin teyidi amacıyla “imza sirkülerinin istenildiği”, dolayısıyla bilanço bilgileri için meslek mensubunca düzenlenmiş, kaşelenip imzalanmış bir belgenin sunulmasının beklenmeyeceği anlaşılmıştır.

EKAP üzerinden anılan istekli tarafından yeterlik değerlendirmesinde esas alınan yıl olan 2018 yılı için yapılan incelemede, hesaplama yapılırken yıllara yaygın inşaat maliyetleri/yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri, doküman düzenlemeleri, yapılan tespit ve açıklamalar bir arada değerlendirildiğinde anılan istekli tarafından beyan edilen bilanço bilgilerinin istenilen kriterleri sağladığı ve söz konusu rakamların yuvarlanarak yazılmadığı, ayrıca fiziki ortamda meslek mensubunca düzenlenmiş, kaşelenmiş ve imzalanmış bir bilanço bilgileri tablosunun sunulmadığı, idarece şikayete cevap yazısında bu bilgilerin teyit işleminin EKAP üzerinden gerçekleştirildiğinin belirtildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir.

(2) Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına kadar olan ve iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir. Yaklaşık maliyeti eşik değerin üç katına eşit ve bu değerin üzerinde olan ihalelerde ise yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin sunulması gerektiğine yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya isteklinin idarece istenilen ilgili belgeyi sunması gereklidir.

(3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin, toplam cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması,

…

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihalelerde, üçüncü fıkradaki kriterleri sağlayamayan aday veya isteklinin yapım işleri cirosuna ilişkin asgari tutarın yarısını sağlaması ve toplam ciro tutarının üçüncü fıkranın (a) bendinde sayılan ihalelerde teklif ettiği bedelin %40’ından veya üçüncü fıkranın (b) bendinde sayılan ihalelerde yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutarın iki katından az olmaması durumunda, yapım işleri ile ilgili ciro kriterinin sağlandığı kabul edilir. Bu durumda, aday veya isteklinin toplam cirosunu gösteren gelir tablosunu da teklif veya başvuru kapsamında sunması gereklidir

…

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş hacmine ilişkin belge tutarlarının güncellemesi” başlıklı 37’nci maddesinde “(1) İş hacmine ilişkin belge tutarları aşağıdaki şekilde güncellenir:

a) Yıllık toplam ciro, gelirin elde edildiği yılın Haziran ayına ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir…” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 7.4.3’üncü maddesinde “İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler,

İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin 30.04.2020 tarihinde gerçekleştirildiği, ihalenin tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edileceği, bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabileceği ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacağı anlaşılmaktadır. Ayrıca İdari Şartname’de isteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerektiği belirtilmiştir.

Anılan istekli tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosunda 2018 yılı toplam ciro tutarının 1.096.203,00 TL, 2017 yılı toplam ciro tutarı ise 9.365.113,64 TL olarak beyan edildiği görülmüştür. EKAP üzerinden yapılan inceleme sonucu isteklinin beyan ettiği bilgiler ile EKAP bilgilerinin aynı olduğu anlaşılmıştır.

Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin ihaledeki teklif bedelinin 28.100.000,00 TL olduğu, Yeterlik Bilgileri Tablosunda toplam ciro tutarının beyan edildiği, bu haliyle ihalede sağlaması gereken ciro tutarının 7.025.000,00 TL (28.100.000,00*%25) olduğu, 2017 yılı ve 2018 yılı toplam ciro tutarlarının güncellenen tutarının ortalamasının ihalede istenilen tutarı sağladığı anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri, doküman düzenlemeleri, yapılan tespit ve açıklamalar bir arada değerlendirildiğinde ihalenin yılın ilk dört ayı içinde yapılması sebebiyle iki önceki yıldan başlanarak altı yıla kadar olan gelir tabloları sunulabileceği ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik değerlendirmesinin yapılabileceği, bu durumda anılan istekli tarafından 2017 ve 2018 yılı ciro toplam tutarının beyan edildiği, söz konusu yılların güncellenen parasal ortalamalarının istenilen yeterlik kriterlerini sağladığı, ayrıca söz konusu ihalenin e-ihale olması sebebiyle fiziki bir belgenin ihalede bulunmadığı, beyan edilen bilgilerin gerçeği yansıttığı, ayrıca ihalede toplam cironun beyan edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

…

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

….

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

…

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir.Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur…” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 2.1’inci maddesinin (a) bendinde ihale konusu işin adının “Sağlık Müdürlüğü Hizmet Binası + 112 Kkm + Halk Sağlığı Lab. + Sağlıklı Yaşam Merkezi Yapım İşi” olarak belirlendiği görülmüştür.

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü..” düzenlenmesine,

Anılan Şartname’nin “ Diğer Hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (N) = 1” düzenlemesine yer verilmiştir.

Başvuruya konu ihalede 33 isteklinin teklif verdiği, sınır değerin 29.309.517,17 TL olarak hesaplandığı, bahse konu sınır değerin altında geçerli teklif veren bir isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulduğu, idarece aşırı düşük teklif açıklaması talep edilen Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi’nin açıklama sunduğu, bahse konu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun görüldüğü ve ihalenin Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

Boylu Enerji Yapı Endüstri ve Sanayi Ticaret Anonim Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

a) İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında maliyet tablosu oluşturulduğu, anılan tabloda yer alan iş kalemi miktarları ile idarece yaklaşık maliyete dayanak teşkil eden iş kalemleri miktarları karşılaştırılmış, bu bağlamda istekli ile idare tarafından belirlenen iş kalemleri miktarları arasında farklılıklar bulunduğu, iş kalemlerinin 55’inde metraj farklılığının %10’un üzerinde olduğu, bu iş kalemlerinin 24’ünde metraj farkının istekli lehine olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte, anılan metraj farklılığına konu iş kalemi miktarlarının istekli tarafından öngörülen teklif birim fiyatlarıyla çarpılması sonucunda bahse konu metraj farklılığının istekli lehine bir sonuç doğurmadığı isteklinin aleyhine olduğu anlaşılmıştır. Diğer ifadeyle, istekli tarafından idarenin esas aldığı iş kalemi miktarlarının esas alınması halinde teklif tutarının halihazırda ihaleye verdikleri teklifin daha altında kalacağı anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda, bahse konu metraj farklılığının ihale üzerinde bırakılan istekliye maliyet avantajı sağlamadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

b) İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “İmalat Kalemleri” başlıklı tabloda “Açıklama istenilmeyen iş kalemleri” satırına yer verildiği ve açıklama istenilmeyen iş kalemleri için toplam 34.195 TL bedel öngörüldüğü tespit edilmiştir.

Tebliğ’in yukarıya aktarılan 45.1.3’üncü maddesinde, aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi olmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesinin yeterli olduğu açıklamasına yer verildiği, istekli tarafından açıklama istenilmeyen iş kalemleri için toplam bedel öngörüldüğü, bu şekilde yapılan açıklamanın anılan tebliğ açıklamasına uygun olduğu ve mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

c) İstekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama istenilen 84 iş kaleminin 69’u için kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarının kullanıldığı, kalan 15 iş kalemi için analiz sunulduğu tespit edilmiştir. Kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarının kullanıldığı iş kalemlerinin tamamında iş kalemi miktarlarına ve birim fiyatlarına yer verildiği, bu şekilde yapılan açıklamanın Tebliğ’in yukarıya aktarılan 45.1.5’inci maddesiyle uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, istekli tarafından sunulan analizlerde analiz girdi miktarları ve birim fiyatlarının yer aldığı anlaşılmıştır. Bununla birlikte, açıklama kapsamında yer verilen ve üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde birim fiyatlara yer verildiği, fiyat tekliflerinde işin miktarına yer verme zorunluluğu bulunmadığı, analiz girdileri için öngörülen rayiçlere ve teklif fiyatlarına analizlerde yer verildiği, analizlerde gösterilen toplam birim fiyatlara açıklama istenilen iş kalemleri cetvelinde yer verildiği anlaşılmıştır. Bununla birlikte, nakliye giderlerinin ayrıca fiyat teklifiyle açıklanmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında Özel – 3, Özel 14, Özel-4, Özel-2, Özel-5A, Özel- 5B, EÖ-22, ÖBF.17, ÖBF.18 iş kalemleri ve analiz girdileri için dört farklı firma tarafından düzenlenen 6 adet fiyat teklifinde nakliye giderine ilişkin “Fiyatlarımıza malzeme-işçilik-nakliye-yükleme-boşaltma dahildir.” ibaresine yer verildiği, nakliye giderlerine ilişkin açıklama kapsamında yer verilen analizlerin idarece hazırlanan analiz formatıyla uyumlu olduğu, bu şekilde yapılan açıklamada mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

d) İddia konusu iş kalemine açıklama istenilen iş kalemleri listesinde 77.170.1009 poz numaralı “120 Dakika Dayanımlı Panik Barlı Yangın Kapısı” iş kalemi olarak yer verildiği, istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında anılan iş kalemi için 2020 yılı birim fiyatının kullanıldığı, kullanılan birim fiyatın hangi kamu kurum ve kuruluşuna ait olduğunun poz numarası da belirtilerek listelendiği, bu şekilde yapılan açıklamanın Tebliğ’in yukarıya aktarılan 45.1.5’inci maddesiyle uyumlu olduğu, bu bağlamda iddia konusu hususa ilişkin mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

e) Tebliğ’in yukarıya aktarılan 45.1.13’üncü maddesinde isteklilerin analizlerine dayanak teşkil edebilecek bilgi ve belgeler arasında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin de yer aldığı, bu bağlamda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin açıklama kapsamında kullanılabileceği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilme koşulunun sadece analiz formatı verilmemesi durumunda olacağı yönünde herhangi bir hükme mevzuatta yer verilmediği tespit edilmiştir.

İstekli tarafından 9 adet iş kalemine ilişkin bazı analiz girdileri rayiçleri için öngörülen fiyatları tevsiken üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin açıklama kapsamında sunulduğu tespit edilmiş olup bu şekilde yapılan açıklamada mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

f) İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarına liste halinde yer verildiği, başvuru sahibinin iddiasının aksine listede 2020 yılı birim fiyatları kullanıldığı, listenin 4 farklı kamu kurum ve kuruluşu tarafından yayımlanan birim fiyatlar esas alınmak suretiyle hazırlandığı, kullanılan birim fiyatların hangi kamu kurum ve kuruluşuna ait olduğunun poz numarası da belirtilerek listelendiği, 2020 yılında birim fiyatları yayımlanmamış 5 adet iş kalemi için 2019 yılı kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatına Yİ-ÜFE oranı çerçevesinde güncelleme yapıldığı, Tebliğ’in 45.1.5’inci maddesinde yer alan açıklama çerçevesinde kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatları esas alınmak suretiyle yapılan açıklamaya ilişkin ayrıca analiz sunulması gerekmediği hususu da dikkate alındığında istekli tarafından yapılan açıklamada mevzuata aykırılık bulunmadığı ve başvuru sahibinin bahse konu iddialarının yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

g) İstekli tarafından açıklama kapsamında sunulan analizlerde yer alan analiz girdi miktarları ile idarece hazırlanan ve analiz formatlarında yer alan analiz girdi miktarlarıyla uyumlu olduğu, bu bağlamda başvuru sahibinin iddiasının yerine olmadığı sonucuna varılmıştır.

ğ) İstekli tarafından açıklama kapsamında en düşük işçilik tutarı olarak saatlik 13,10 TL tutar öngörüldüğü, 2020 yılı saatlik brüt asgari ücretin 13,08 TL olduğu dikkate alındığında açıklama sunan istekli tarafından saatlik brüt asgari ücretin altında fiyatla açıklama yapılmadığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

h) İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında elektrik iş kalemleri için kamu kurum ve kuruluşları fiyatları esas alınarak açıklama yapıldığı, açıklamada yer alan iş kalemlerinin teknik şartnamede yer alan koşulları karşıladığı, bu bağlamda iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

ı) Mazot(motorin) analiz girdisinin analiz girdisi olarak belirlenmediği, kaldı ki anılan istekli tarafından kamu kurum ve kuruluşları fiyatlarının kullanıldığının görüldüğü, dolayısıyla buna ilişkin tevsik edici belge sunulma zorunluluğu bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

i) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında Özel – 3, Özel 14, özel-4, Özel-2, Özel-5A, Özel- 5B, EÖ-22, ÖBF.17, ÖBF.18 iş kalemleri ve analiz girdileri için dört farklı firma tarafından düzenlenen 6 adet fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifleri üzerinde fiyat tekliflerinin “2020/184395 İ.K.N Sağlık Müdürlüğü Hizmet Binası +112 KKM + Halk Sağlığı lab. + Sağlıklı Yaşam Merkezi Yapım İşi” ihalesine ilişkin düzenlendiği bilgisinin yer aldığı, fiyat tekliflerini düzenleyen firmaların fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterdiği, fiyat tekliflerinde yer alan birim fiyatların aşırı düşük teklif açıklamasına doğru şekilde aktarıldığı, fiyat tekliflerinin üzerine SMMM tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak imzalandığı ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği, satış tutarı tespit tutanaklarının 08.05.2020 tarihli olduğu ve tutanak sayısının yer aldığı, fiyat tekliflerinin serbest muhasebeci tarafından düzenlenmediği tespit edilmiştir.

İstekli tarafından açıklama kapsamında sunulan üçüncü kişilerden alınan 6 fiyat teklifinin de Tebliğ’in yukarıya aktarılan 45.1.13.1’inci maddesine uygun şekilde düzenlendiği, aynı Tebliğ’de maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyeceği ve gerekli görülmesi halinde idare tarafından bu tutanakların meslek mensubundan istenebileceği açıklamalarına yer verildiği, bu bağlamda idarece anılan tutanakların meslek mensubundan istenilmesinin gerekli görülmediği, benzer şekilde istekli ile meslek mensubu arasında tam tasdik sözleşmesinin ve fiyat teklifi alınan firmalara ait imza sirkülerinin açıklama kapsamında sunulması gerektiği yönünde herhangi bir açıklamaya Tebliğ’de yer verilmediği, meslek mensubunun üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olduğu hususu da dikkate alındığında idarece yapılan işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

j) Ekskavatör (paletli) (210 HP) (maksimum 2,5 m3) ve Kazıcı yükleyici (100 HP) (maksimum 2,5 m3) analiz girdisinin analiz girdisi olarak belirlenmediği, istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarının kullanıldığının görüldüğü, dolayısıyla buna ilişkin tevsik edici belge sunulma zorunluluğu bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

k) İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında C16/20 ve C 30/37 basınç dayanım sınıflarında dökülecek beton iş kalemleri için öngörülen fiyatların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 15.150.1003 ve 15.150.1006 poz numaralı iş kalemleri 2020 yılı birim fiyatlarının kullanıldığı, iş kalemlerinde (beton nakli dahil) ibaresine yer verildiği, bu şekilde yapılan açıklamanın Tebliğ’in yukarıya aktarılan 45.1.5’inci maddesiyle uyumlu olduğu, bu bağlamda iddia konusu hususa ilişkin mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.