KİK Kararı: 2020/UY.I-1765

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/049
Gündem No : 44
Karar Tarihi : 28.10.2020
Karar No : 2020/UY.I-1765 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Danış Yapı Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/392478 İhale Kayıt Numaralı “Bursa Çevre Otoyolu Yalova Ayr-Yenişehir Ayr Kavşağı Arası Kesimi Km: 9+700-31+800 ve Samanlı Bağlantı Yolu Km: 0+000-5+000 Arası Üstyapı Tabakasının İyileştirmesi ve Onarımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 25.08.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bursa Çevre Otoyolu Yalova Ayr-Yenişehir Ayr Kavşağı Arası Kesimi Km: 9+700-31+800 ve Samanlı Bağlantı Yolu Km: 0+000-5+000 Arası Üstyapı Tabakasının İyileştirmesi ve Onarımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Danış Yapı Madencilik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin 23.09.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.09.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.10.2020 tarih ve 43569 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.09.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/1512 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli Simge Mat Madencilik Asfalt Tic. ve San. A.Ş.nin fiyat dışı unsur puanı ve teklif fiyatı puanının hatalı olarak hesaplandığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin hatalı olarak belirlendiği,

2. Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, şöyle ki;

a) Aşırı düşük teklif açıklamasında ekonomik ömrünü tamamlamış ve firma aktifinde yer almakta olan makineler için amortisman değeri düşülerek girdi maliyetinin hesap edildiği, firma aktifinde yer alan makinalar ile idare tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif açıklama analizlerinde yer alan makinelerin teknik özellikleri ve kapasitelerinin farklı olduğu,

b) Aşırı düşük teklif açıklamasında makine girdilerine yönelik piyasadan fiyat teklifi alındığı, ancak makine ve ekipman girdilerinin bileşenlerinden amortismana yönelik yapılacak açıklamalarda, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayınlanan rayiçlerin kullanılması veya makine ve ekipmanların isteklinin kendi malı olması halinde edinim bedeli üzerinden açıklama yapılması gerektiği, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile amortisman girdisinin açıklanmasına imkan bulunmadığı,

c) Aşırı düşük teklif açıklamasında amortismanı tamamlamış olarak gösterilen makinaların edinim tarihleri incelendiğinde ekonomik ömürlerini tamamlamadıkları,

d) KGM/ 40.130-P “Asfalt kazıma makinası ile her cins bitümlü karışım kaplamalarının kazılması (Taşınması ve depoya nakli dahil)” pozunun 2020 yılı rayicinin 2.090.000,00 TL olduğu, bu rayicin altında açıklama yapılmasının mümkün olmadığı, ilgili makinanın amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi, sigorta ve nakil, demontaj ve montaja ilişkin kısımlarına yönelik katsayı bulunmadığından rayicin altında bir bedel kullanılamayacağı,

e) Aşırı düşük teklif açıklamasında mazot (motorin) girdisi maliyetinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.14’üncü maddesine uygun olarak açıklanmadığı, ayrıca Kamu İhale Kurulu kararlarında akaryakıt birim dönüşümün 0,8200 kg - 0,845 kg arasında olduğunun belirtilmiş olduğu,

f) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.1’inci maddesinde yer alan açıklamaya göre, mesafelerin idarece hazırlanarak aşırı düşük teklif açıklaması analizlerinde yer verilmesi gerektiği, anılan istekli tarafından mesafelerin değiştirildiği, belirtilen depo, plent, ocak vs. yerleri dışında lokasyonlar ve taşıma mesafeleri kullanıldığı,

Özellikle KGM/40.130-P pozu kapsamında kazıdan çıkan asfalt malzemesinin idareye ait olduğu idarenin kazınan malzemenin %30’ununun asfalt şubesine, %70' inin de imalatın yapılacağı lokasyona 14 km mesafede belirlediği depoya taşınmasını talep ettiği, istekliler tarafından farklı alternatifler üretilmesinin mümkün olmadığı, bu taşıma mesafeleri için farklı lokasyonlar gözeterek daha kısa taşıma mesafeleri kullanılmasının uygun olmadığı,

g) KGM/40.130-P pozu kapsamında yer alan asfalt kazıma nakliyelerinde kast edilen malzemenin asfalt olduğu, karayolları şartname ve ilgili dokümanlarında asfaltın yoğunluğunun 2,40 Ton/m3 olduğu, idare tarafından hazırlanmış olan yaklaşık maliyette de bahse konu hesaplamada 2,40 Ton/m3 değerinin baz alındığı, anılan istekli tarafından sunulan KGM/40.130-P pozu aşırı düşük açıklama analizi 07.006/K/(ASFALTSUBE) ve 07.006/K/(ASFALT) nakliyelerinde 2,40 Ton/m3' ün altında bir yoğunluk değeri kullanıldığı,

h) Analizlerde yer alan nakliye maliyetleri için Karayolları Genel Müdürlüğünün nakliye formüllerinin kullanılmaması ve her cins ve motorlu araç taşıma katsayısının 2020 için açıklanmış değeri olan 380,00’in altında kullanılmasının uygun olmadığı,

i) Analizlerde açıklama istenmeyecek analiz girdileri içerisinde yer alsa dahi bedeli ya da miktar ile çarpımı sonucu elde edilen tutarın sıfır olarak kullanılmasının uygun olmadığı,

j) Açıklama istenilen iş kalemleri için sunulan analizlerdeki toplam fiyatların ilgili iş kalemi için teklif edilen birim fiyattan düşük olması gerektiği,

k) İşçilik girdilerinin 2020 yılı brüt saatlik asgari ücretin altında olduğu,

l) Analizlerin miktar, birim, içerik olarak idare tarafından talep edilen analizler ile uyumlu olmadığı,

m) Anılan istekli tarafından aşırı düşük açıklaması kapsamında kullanılmış olan piyasa tekliflerinde yer alan teklif fiyatlarının hayatın olağan akışına ve piyasa şartlarına uygun olmadığı, mevzuat gereğince analizi oluşturan girdilerin birleştirilerek piyasadan işçilik/uygulama teklifi alınmasının uygun olmadığı, teklife esas maliyet tespit tutanağında yer alan girdi miktarları, birimleri ve cinslerinin aşırı düşük açıklamasında kullanılan analizinde yer alan ilgili girdi kalemlerinden farklı olmaması gerektiği, maliyet tespit tutanağında teklife esas belirlenmiş maliyet bileşenlerine (saatlik brüt asgari ücret, motorin maliyeti, amortisman girdisi, makine ve ekipmanlara ilişkin yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi- sigorta ve nakil- demontaj- montaj vb.) ait belirtilmiş olan girdi maliyetlerinin Kamu İhale Genel Tebliğinde aşırı düşük teklif açıklaması için belirtilen şart ve limitleri sağlaması gerektiği, anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının bu şartları sağlamadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1. Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanlaması

Hesaplamada Kullanılacak Formül: Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı

Numune Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır

Demonstrasyon Değerlendirmesinde Kullanılacak Mı?: Hayır

Teklif Fiyat Puanı: 50

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Asgari Oran

Azami Oran

Fiyat Dışı Unsur Puanı

Asfalt kazıma makinası ile her cins bitümlü karışım kaplamaların kazılması (Taşınması ve depoya nakli dahil)

18,2%

27,9%

10

8cm Sıkışmış Kalınlıkta 1m² Asfalt Betonu Binder Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Tip-A)(Ocaktan Agreganın Tem. Ve Taş., Bitümün Taş., Plentte Karış., BSKnın Taşınması Finişerle Ser. Ve Sıkış.) (Bitüm İdareden)

2,4%

4%

2

5cm Sıkışmış Kalınlıkta 1m2 Asfalt Betonu Modifiye Aşınma Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı İle) (Tip-1) (Ocaktan Agreganın Tem. Ve Taş., Bitümün Taş., Modifiye Edil., Plentte Karış., BSKnın Taş. Finişerle Ser. Ve Sıkış.) (Bitüm İdareden)

49,8%

76,3%

32

Her derinlikte, her cins ve klastaki zeminde kuruda drenaj, kanalizasyon hendeği ve duvar temelinin kazılması (Heyelan etmiş sahada yapılacak drenaj hendeği ve duvar temelinin kazılması hariç) (Makine ile) (Taşıma Dahil)

0,2%

0,4%

1

Heyelan Etmiş Sahada Her Cins ve Klastaki Zeminde, Kuruda veya Su Altında Drenaj Hendeği ve Duvar Temelinin Kazılması (Derinlik 0-4 m arası, 4 m Dâhil) (Makine ile) (Taşıma dahil)

1,3%

2,1%

2

Hendeklerin betonla kaplanması (Orta refüj ve yarma hendeği) (C30/37 Hazır beton harcı ile

2,5%

4,1%

2

50 cm kalınlıkta ocak taşı ile harçlı pere (Taşıma dahil)

0,7%

1,1%

1

35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.

35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.

35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.

35.3. Fiyat avantajı uygulanması:

35.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

İhale Onay belgesinde “…15. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

A. Değerlendirme “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımda yapılacaktır.

A.1. Teklif fiyatı puanlaması

Teklif fiyatı puanlaması 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren istekliler arasında teklif edilen en1 düşük teklif fiyatı sahibi istekli 50 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif puanları; TP = (TFmin x 50) I TF formülü ile hesaplanacaktır.

Bu formülde;

TP: Teklif puanı,

TFmin: Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı,

TF: İsteklinin teklif fiyatı,

İfade eder.

A.2. Kalite ve teknik değer nitelik puanlaması Kalite ve teknik değer nitelik puanlaması 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait kalite ve teknik değer nitelik puanlamasına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

İş Kalemlerine verilen puanlama: (50)

Sıra No

İş Kalemi/ İş grubu no

minimum teklif oranı (%)

maksimum teklif oranı (%)

Puan

1

KGM/6405-M-P

49,80

76,30

32

2

KGM/40.130-P

18,20

27,90

10

3

KGM/6308-P

2,40

4,00

2

4

KGM/16.122/K-HR

2,50

4,10

2

5

HENDEKKAZISI

0,20

0,40

1

6

KGM/3522-P

0,70

1,10

1

7

HEYELANKAZISI

1,30

2,10

2

Toplam

50

A.2.1. Söz konusu iş kalemleri için isteklilerce teklif edilen tutarların toplam tekliflerine oranının; her bir iş kalemi için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir,

A.2.2. Teklif oranlan hesaplanırken yuvarlama yapılmayacaktır.

A.2.3. İsteklilerin teklif oranları, belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları dışında kalıyorsa o kalemleri/iş grupları için puan alamayacaklardır.

A.2.4. Kalite ve teknik değer nitelik puanı, her bir iş kalemi/iş grubu için verilen puanların toplamıdır.

A.3. Toplam puan

Toplam puan, teklif fiyat puanı ile kalite ve teknik değer nitelik puanının toplamıdır.

A.4.Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli

Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli;

FDTF = (ETF x 100) / TTP formülü ile hesaplanacaktır.

Bu formülde;

FDTF: İsteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli,

ETF: Toplam puanı en yüksek istekliye ait teklif bedeli,

TTP: İsteklinin toplam puanı, ifade eder.

B. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli olan istekliye ait teklif bedelidir.” ifadelerine yer verilmiştir.

Yapılan incelemede idare tarafından teklif fiyatı puanlamasının 50 tam puan üzerinden yapıldığı, geçerli teklif veren istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatına sahip isteklinin teklifinin 19.189.080,00 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi (20.550.000,00 TL) ile yapılan hesaplama sonucunda teklif puanının 46,68 olduğu, yine idare tarafından kalite ve teknik değer nitelik puanlamasının 50 tam puan üzerinden yapıldığı, anılan isteklinin iş kalemleri için teklif ettiği tutarların toplam tekliflerine oranının hesaplanması sonucu her bir iş kalemi için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dahil) kalarak 50 tam puan aldığı ve toplam puanının 96,68 olduğu görüldüğünden fiyat dışı unsur puanı ve teklif fiyatı puanının hatalı olarak hesaplanmadığı, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale ilan tarihinde yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci, maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. (Ek cümle: 19.06.2018-30453/m RG/ 7. md.) Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

...

45.1.4.(Değişik: 07/06/2014-29023 R.G./ 23.md.) İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklamalarına yer verilmiştir.

İdare tarafından sınır değerin altında teklif sunan isteklilere 31.08.2020 tarihli EKAP üzerinden gönderilen yazı ile açıklama istenecek iş kalemleri listesine ait sıralı analiz girdileri, açıklama istenilmeyecek analiz girdileri tablosu ve analiz formatı örneğinin gönderildiği anlaşılmıştır.

Bu doğrultuda, başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı yönündeki iddiaları aşağıda incelenmiştir.

Başvuru sahibinin (a), (b), (c) ve (d) iddiaları açısından yapılan incelemede;

İdare tarafından gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması yazı ekinde yer alan açıklama istenilecek iş kalemlerinin KGM/40.130-P Asfalt kazıma makinası ile her cins bitümlü karışım kaplamaların kazılması (Taşınması ve depoya nakli dahil) ve KGM/6405-M-P (5cm Sıkışmış Kalınlıkta 1m2 Asfalt Betonu Modifiye Aşınma Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı İle) (Tip-1) (Ocaktan Agreganın Tem. ve Taş., Bitümün Taş., Modifiye Edil., Plentte Karış., BSKnın Taş. Finişerle Ser. ve Sıkış.) (Bitüm İdareden)) olduğu görülmektedir.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklama istenilen iş kalemleri içerisinde yer alan açıklama istenilecek analiz girdilerinden olan 10.120.1128 girdi numaralı asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü) girdisine yönelik olarak analiz düzenlemek suretiyle açıklama yapıldığı, açıklamasında bazı makina girdilerine yönelik olarak ise kamu kurumları tarafından yayımlanan fiyatların kullanıldığı, bunların dışında kalan makinaların ise açıklama istenilmeyecek analiz girdileri arasında yer aldığı görüldüğünden, sadece asfalt kazıma makinası açısından yapılan değerlendirmeye aşağıda yer verilmiştir.

Anılan istekli tarafından 10.120.1128 girdi numaralı asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max. 2.05 m genişliğinde 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü) girdisine yönelik olarak analiz düzenlendiği, analiz girdileri olarak amortisman, yedek parça/nakil/montaj/demontaj/tamir bakım ve sermaye faizi(sigorta 400 gün süre için sigorta bedeli=1511,35) girdilerinin belirlendiği, 3 kalem için birimin adet, miktarın 1 olarak belirtildiği, sunulan analizin dipnotunda “01.09.2020 tarihli Yeminli Mali Müşavir Raporunun 12-4-048 SMG nolu 2005 model yılı 2020 yılında amortisman ömrünü doldurmuş asfalt kazıma makinemiz olduğu görülmektedir. Bu sebeple amortisman bedeli hesaba dahil edilmemiştir.” ifadesinin yer aldığı, söz konusu YMM raporunun da aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulduğu, asfalt kazıma makinesinin amortisman katsayısına tekabül eden değeri için 2005 model aracın amortisman süresinin tamamlandığı kabulüyle (5) TL, yedek parça/nakil/montaj/demontaj/tamir bakım girdisi için fiyat teklifi alınarak (250.000,00) TL ve sermaye faizi(sigorta 400 gün süre için sigorta bedeli=1511,35) girdisi için yine fiyat teklifi alınarak (1.511,35) TL olarak hesaplama yapıldığı görülmektedir.

İş makinelerinin açıklama istenilen analiz girdisi olarak belirlenmesi durumunda makine katsayısının amortisman, yedek parça/nakil/montaj/demontaj/tamir bakım ve sermaye faizi giderlerinden oluştuğu, bu katsayı ile çarpılacak edinme bedeli olarak makine rayicinin kullanılabileceği, makine katsayısı içerisinde amortisman giderinin de bulunması nedeniyle edinme bedelinin tevsikinde fiyat teklifinin kullanılamayacağı, isteklilerin kendi malı olan ve amortisman ömrünü tamamlayan makineler için yapacakları açıklamalarda edinme bedelinin kullanılacağı, ancak söz konusu bedelin ise makine katsayısının amortisman gideri dışında kalan kısmının toplam makine katsayısı içerisindeki ağırlık oranı ile makine rayicinin çarpılması suretiyle bulunan tutarın altında olamayacağı anlaşılmaktadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatlarda farklı iş makineleri için kullanılan katsayıların amortismana ilişkin kısmı ile yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi, sigorta ve nakil-montaj-demontaj vb.ye karşılık gelen kısımları açıkça anlaşılmakta, ancak “asfalt kazıma makinası (400 HP gücünde max 2.05m freze genişliğinde, 0.15 m freze derinliğinde, konveyörlü)” girdisinin ne kadarlık kısmının amortismana, ne kadarlık kısmının ise yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi, sigorta ve nakil-montaj-demontaj vb.ye karşılık geldiğine ilişkin herhangi bir bilgi bulunmamaktadır.

Yukarıda yapılan açıklamalar kapsamında isteklilerin kendi malı olan ve amortisman ömrünü tamamlamış olan makineler için yapılacak açıklamalarda makine katsayısını oluşturan amortisman ve yedek parça/nakil/montaj/demontaj/tamir bakım ve sermaye faizi giderleri ağırlık oranları belirgin olan makineler bakımından amortisman dışında kalan diğer giderler için katsayı bulunmadığından toplam katsayı içerisindeki ağırlık oranının tespiti de mümkün bulunmamaktadır. Bu itibarla anılan istekli tarafından asfalt kazıma makinesinin edinme bedelini tevsik etmek üzere fiyat teklifi kullanılmadığı, kendi malı olan ve amortisman ömrünü tamamlamış makine üzerinden açıklama yapıldığı, makinenin amortisman dışında kalan giderlerinin (yedek parça/nakil/montaj/demontaj/tamir bakım ve sermaye faizi) ise Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde yer verilen üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklandığı, bahse konu makine için belirlenmiş makine katsayısı bulunmadığından yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olarak değerlendirilemeyeceği ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (e) iddiası açısından yapılan incelemede;

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında “mazot(motorin)” girdi fiyatının tevsikine yönelik olarak Bursa ili için ilan tarihi ile ihale tarihi arasında olan EPDK mazot (motorin) çıktısının sunulduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesi uyarınca istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerin sunulması ve 45.1.13.5’inci maddesi uyarınca ise açıklaması yapılacak girdinin fiyatının, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mal veya hizmete ilişkin asgari fiyatların kullanılması halinde, söz konusu fiyatın ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olduğunun belgelendirilmesi gerektiği açıklamasına yer verilmiştir.

Anılan Tebliğ’in 45.1.13.14’üncü maddesinde de akaryakıt girdisinin açıklanmasına ilişkin özel düzenlemeye yer verilmiş olup, EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının %90’ının altında sunulan açıklamaların geçerli kabul edilmeyeceği, ayrıca motorine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemelerinin dikkate alınacağı ifade edilmiştir.

EPDK tarafından Bursa ilinde ihale ilan tarihi (04.08.2020) ile ihale tarihi (25.08.2020) arasında yayımlanan günlük motorin birim fiyatı en düşük olan (Soypet) 5.27448 TL/lt’lik fiyatın esas alınarak KDV hariç, 0,833 lt kg dönüşüm oranı kullanılarak oluşan tutarın %90’ına denk gelen 4,83 TL’nin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından kullanıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (f), (g) ve (h) iddiaları açısından yapılan incelemede;

Açıklama istenilen iş kalemleri içinde yer alan 07.006/K(ASFALTSUBE) girdi numaralı asfalt kazıma nakliyesi(merkez şubeye) (m=43 km), 07.006/K(ASFALT) girdi numaralı asfalt kazıma nakliyesi (m=14 km), 10.110.1003 girdi numaralı her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı(K) ve 07.006/K(YOLA) girdi numaralı nakliye yola(m=10,026 km) girdilerinden idare tarafından açıklama istenildiği görülmektedir.

Bu bağlamda yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından idarece hazırlanan aşırı düşük teklif açıklaması analizlerinde yer verilen taşıma mesafelerinin kullanıldığı, mesafelerin değiştirilmediği, KGM/40.130-P pozu kapsamında yer alan asfalt kazıma nakliyelerindeki hesaplamalarda yoğunluk değeri olarak 2,4 T/m3 değerinin kullanıldığı, bu değerin altında bir yoğunluk değerinin kullanılmadığı, 10.110.1003 girdi numaralı her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı(K) için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan rayicinin 380,00 olduğu ve anılan istekli tarafından bu rayicin kullanıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (i) ve (j) iddiaları açısından yapılan incelemede;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarında açıklama istenilmeyen analiz girdileri için birim fiyatların 0,01 TL öngörüldüğü, örneğin KGM/40.130-P iş kaleminin analizinde yer alan 10.120.1051 poz numaralı alt analizine ilişkin miktar sütununun 0,00000069546 olarak belirtildiği, birim fiyat olarak 0,01 TL öngörüldüğü, ayrıca ilgili pozun idare tarafından açıklama istenilmesine gerek olmayan bir analiz girdisi olarak belirlendiği görülmüştür.

Söz konusu kaleme ilişkin belirtilen miktarın 0,00000069546 olarak belirlendiği, birim fiyat olarak 0,01 TL öngörüldüğü ve anılan istekli tarafından söz konusu sütunlarda yer alan sayıların çarpılması suretiyle elde edilen tutarın ise 0,000000007 TL olduğu ve Tebliğ’in ilgili maddeleri gereğince bu tutarın 2 haneden daha fazla olacak şekilde yazılabileceği gibi virgülden sonra 2 haneye kadar yuvarlanarak da yazılabileceği, istekli tarafından da 2 haneden daha fazla olacak şekilde bir işlem yapıldığı, iki haneye yuvarlanmaksızın veya iki hane şeklinde analizde yer alan diğer girdi tutarları ile toplanmasında analiz toplam tutarına etkisinin bulunmayacağı, ancak bu durumun analiz girdisi için bedel öngörülmediği anlamına gelmediği ve anılan istekli tarafından da miktar ve birim fiyat çarpım sonuçlarının 0 TL (sıfır) olacak şekilde kullanılmadığı görülmektedir.

Aşırı düşük teklife ilişkin olarak yapılan açıklamada sunulan analizlerdeki fiyat tutarlarının teklif fiyatlarının üzerinde olmaması gerekmektedir. Anılan isteklinin açıklamalarında açıklama istenilen iş kalemlerinin analiz fiyatının teklif fiyatının üstünde olmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (k) iddiası açısından yapılan incelemede;

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde, iş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamayacağı düzenlenmiş olup, başvuruya konu ihale tarihinin 25.08.2020 olduğu, söz konusu tarihte yürürlükte olan asgari ücretin saatlik tutarının 13,08 TL (2.943,00/30/7,5 saat) olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan bütün analizlerde de işçilik girdileri için 13,08 TL fiyat öngörüldüğü anlaşılmıştır. Bu itibarla, anılan istekli tarafından sunulan analizlerde ihale tarihinde geçerli asgari ücretin saatlik tutarının altında teklif verilmediği görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (l) ve (m) iddiaları açısından yapılan incelemede;

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında analizlerinin miktar, birim, içerik olarak idare tarafından talep edilen analizler ile uyumlu olduğu, sunulan fiyat tekliflerinin üzerinde meslek mensubu imza ve kaşesi ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan ibareye uygun ibarenin bulunduğu, sunulan fiyat tekliflerinin mevzuata uygun olduğu, analizi oluşturan girdilerin birleştirilerek piyasadan işçilik/uygulama teklifi alınmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.