KİK Kararı: 2020/UM.I-1704

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/047
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 21.10.2020
Karar No : 2020/UM.I-1704
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İska Madencilik Hafr. Nak. İnş. Petrol San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Şahinbey Belediye Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/340293 İhale Kayıt Numaralı “Yol Altyapı ve Asfalt Agregası Mal Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Şahinbey Belediye Başkanlığı tarafından 10.08.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Yol Altyapı ve Asfalt Agregası Mal Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak İska Madencilik Hafr. Nak. İnş. Petrol San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 14.09.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.09.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.09.2020 tarih ve 42511 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.09.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/1478 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, numune değerlendirmesi yapılmak üzere ihale komisyonunca teslim alınan agrega örneklerinin, TSE onaylı laboratuvarda yapılan inceleme sonucunda, Teknik Şartname’de yer alan su absorbsiyonu maksimum %1’den düşük olması gerektiğine ilişkin kriteri karşılamadığı, malzemelerinin su absorbsiyonu oranının %1.675 olduğu gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, idare tarafından teslim alınan numunelerin, laboratuvara teslim aşamasında istekliler ile birlikte yapılmadığı, numuneler alınırken isteklilerin huzurunda numunelerin alınmadığı ve numaralandırılmadığı, söz konusu numunelerin hangi istekliye ait olduğunun tutanak altına alınmadığı, bu durumun şeffaflık ve açıklık ilkesine aykırılık teşkil ettiği, ayrıca numunelerin değerlendiren TSE onaylı laboratuvarın Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından onaylı bir laboratuvar olup olmadığının, numunelerin nasıl analiz edildiğinin bilinmediği, ihaleye katılan tüm isteklilerin agregalarının üniversiteler veya Karayolları Genel Müdürlüğü’ne ait laboratuvarlarda analiz edilmesi gerektiği, idare tarafından numune olarak yaklaşık olarak 40 kg’lık taş (agrega) alındığı ancak incelemenin sadece ortalama 3,5 kg’lik malzeme üzerinden yapıldığı, agrega analizinin bu kadarlık örnek üzerinden yapılmasının mümkün olmadığı, taraflarınca Çevre ve Şehircilik Bakanlığı onaylı özel bir laboratuvarda yaptırılan ve ekte yer alan test analizlerine göre agregalarının Teknik Şartname’ye en uygun malzeme olduğu, benzer şekilde ekte bir örneğine yer verilen ve devlet üniversitesi olan Adana Alpaslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Mühendislik Fakültesi İnşaat Mühendisliği Bölümü Yapı Malzemesi ve Beton Laboratuvarında yaptırılan test sonucuna göre de, agregalarının Teknik Şartname’ye en uygun malzeme olduğu, Karayolları Teknik Şartnamesine (Yol Altyapısı, Sanat Yapıları Köprü ve Tüneller Üst Yapı ve Çeşitli İşler) göre su emme oranının %2,5 ve altı olarak belirlendiği, ihalenin istenilen istekliye bırakılabilmesi için su emme oranının % 1 ve altı olarak belirlendiği ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu, Karayolları Teknik Şartnamesinde (2013) yer alan kuralların dışına çıkılarak düzenleme yapılmasının hukuka aykırı olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin agregasının hangi gerekçe ile uygun görüldüğünün ihale komisyonu kararında yer almadığı, söz konusu karar ekinde herhangi bir analiz/tahlil raporuna yer verilmediği, taraflarınca üretilen agreganın Kilis’teki en iyi agrega olduğu, sonuç olarak numunelerin istekliler ile birlikte alınarak, değerlendirmeyi yapacak laboratuvara birlikte teslim edilmesi ve numune değerlendirmesine ilişkin işlemlerin gerekçeli olarak yapılması ve bu gerekçelerin kesinleşen ihale kararı ekinde bütün istekilere gönderilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

… b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

1. İsteklinin, mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak faaliyette bulunduğunu ve teklif vermeye yasal olarak yetkili olduğunu kanıtlayan belgeler,

…9) İdarenin talebi halinde doğruluğu teyit edilmek üzere, tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları ve/veya fotoğrafları.

İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreler aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir...” hükmü,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman” başlıklı 43’üncü maddesinde “1) Teklif edilen malın teknik şartnamede yer alan teknik kriterlere uygunluğunu belirlemek amacıyla numune, teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğraf istenebilir. Özel imalat süreci gerektiren mal alımları hariç, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar içeren doküman istenilmesi durumunda katalog istenilmesi zorunludur. İsteklilerin cevap vermesi ve açıklamada bulunması istenen hususlara ilişkin sorulara teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda yer verilir.

(2) İdare tarafından numune sunulmasının istenilmesi durumunda, hangi kalem/kalemler için numune istenildiği, numunenin sayısı ve gerekli görülen diğer hususlar ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede belirtilir.

(3) Numune sunulması istenilen kalem/kalemler için yeter sayı ve nitelikte numune alınması idarenin sorumluluğundadır. Malın niteliğinin birden fazla numune değerlendirmesi yapmaya uygun olup olmadığı ile kullanım ömrü dikkate alınarak en az bir adet numunenin idarede muhafaza edilmesi gerekir. Kurul ya da yargı kararları üzerine yeniden değerlendirme muhafaza edilen numune üzerinden yapılır.

(4) İhale dokümanında istenilen sayıda ve nitelikte numune, başvuru veya teklif dosyası ile birlikte idareye teslim edilir. Tekliflerin elektronik ortamda alındığı ihalelerde numunenin teslim tarihi ve teslim adresi, idare tarafından tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında belirlenir ve ilgililere tebliğ edilir. İhale dokümanında düzenleme yapılması halinde numune, ihale veya son başvuru tarih ve saatine, tekliflerin elektronik ortamda alındığı ihalelerde ise idare tarafından belirlenen teslim tarih ve saatine kadar posta veya kargo yoluyla da teslim edilebilir. Teslim edilen numunenin üzerinde, ihale, aday veya istekli bilgileri ile numune sunulan kalem bilgilerine yer verilir. İdare tarafından numune bir tutanak ile teslim alınarak, talep edilmesi halinde tutanağın bir sureti aday veya istekliye verilir.

(5) İhale komisyonu tarafından yapılacak değerlendirme sonucunda diğer katılım ve yeterlik belgeleri uygun bulunan aday ve isteklilerin numunelerinin değerlendirilmesine geçilir. İdare tarafından gerekli görülen hallerde, numune değerlendirilmesinin yapılacağı yer, tarih ve saat bilgisi aday veya isteklilere bildirilir. Numune değerlendirilmesinde numunenin fiziksel nitelikleri ile ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı kontrol edilir. Yapılan inceleme sonucunda, hazırlanacak tutanakta numunenin uygunluk durumu belirtilir ve uygun bulunmaması durumunda buna ilişkin gerekçelere yer verilir.

(6) İş ortaklığında teklif edilen mal esas alınarak ortaklardan biri, birkaçı veya tümü tarafından teklif edilen mala ilişkin olarak ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yapılan düzenleme çerçevesinde; numune, teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğraf sunulur. Konsorsiyumların katılabileceği ihalede, işin uzmanlık gerektiren kısımları göz önünde bulundurularak numune, teknik bilgilerin yer aldığı katalog, teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman ile fotoğrafa yönelik düzenleme her bir kısım için ayrı ayrı yapılır. Konsorsiyum ortaklarından her biri, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği kısım için istenilen yeterlik kriterini sağlamak zorundadır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.9’uncu maddesinde “16.9. Katalog, kılavuz, çizim, fotoğraf vb. belgeler ve/veya numune istenen ihalelerde, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında bu belgelerden ve/veya numune üzerinden teknik şartnameye uygunluk değerlendirmesi yapılır. Tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında anılan belgeler ve/veya numune üzerinden teknik değerlendirme yapılmasının öngörülmemesi halinde ise bu durumun ihale dokümanında belirtilmesi koşuluyla istenen belgelerin ve/veya numunenin sadece teklif ekinde sunulup sunulmadığına bakılır.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren doküman” başlıklı 57’nci maddesinde “57.1. İdareler tarafından malların numuneleri, katalogları, fotoğrafları ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren dokümana yönelik düzenlemelerde, Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 43 üncü maddesi esas alınmalıdır.

57.2. Aday veya istekli tarafından numunenin idareye teslim şekli ile ihale komisyonunca numunenin değerlendirilmesine yönelik düzenleme, ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede ayrıntılı bir şekilde yapılacaktır. İdare tarafından numune bir tutanak ile teslim alınacak; bu tutanağın bir sureti de aday veya istekliye verilecektir.

57.3. İdare tarafından teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları içeren dokümanın yeterlik belgesi olarak istenilmesi durumunda ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamenin ilgili maddesinde bu husus belirtilecek; aday veya istekli tarafından bu dokümanın nasıl hazırlanacağı ile bu dokümanda açıklanacak hususlar ise ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamenin “Diğer Hususlar” Bölümünde ya da teknik şartnamede düzenlenecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Şikayet başvurusunda bulunabilecekler” başlıklı 3’üncü maddesinin 6’ncı fıkrasında “İlan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvuruları, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilmekte ise de bu tarihten önce ön yeterlik/ yeterlik başvurusunda bulunulması veya teklif verilmesi halinde, Kanunun 30 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca "Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, zorunludur.” hükmü uyarınca, ihaleye teklif veren isteklilerin teklif mektuplarında, ihale dokümanı içeriğini tamamen okuyup kabul ettiklerine dair beyanda bulunmaları ve tekliflerini buna göre vermiş olmaları nedeniyle, bu aşamadan sonra ihale ilanı veya ihale dokümanının içeriğine yönelik şikayet başvurusunda bulunulamaz.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 2.1’inci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş Yol Alt Yapı ve Asfalt Agregası Mal Alım İşi

b) Türü: Mal alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

0-5 mm Kalker 10.000 Ton
0-5 mm Bazalt 2.000 Ton
5-10 mm Kalker 20.000 Ton
5- 10 mm Bazalt 2.000 Ton
10-20 mm Kalker 10.000 Ton
10-20 mm Bazalt 1.000 Ton
0-50 mm Kalker 20.000 Ton
0-25 mm Kalker 25.000 Ton

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/teslim edileceği yer: Malzemeler Mavikent Mahallesinde bulunan mevcut asfalt şantiyesi stok sahasına teslim edilecektir. (Nakliye Yükleniciye Aittir)” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 3.2’nci maddesinde “Teklifler, ihale (son teklif verme) tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden e-teklif olarak sunulur. İhale (son teklif verme) saatine kadar EKAP'a yüklenemeyen teklifler değerlendirmeye alınmaz.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3.4. Katılımcıların Malzeme Temin Edecekleri Ocak ve Maden İşletme Ruhsatı Yüklenici Adına Olacaktır.(Ruhsat Tarihleri Güncel Olacaktır.) İlgili belgeler teklif dosyasında sunulacaktır.

7.5.3.5. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.5.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.5.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.5.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.5.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.6. Söz konusu alınacak agregalar ile ilgili ihale komisyon üyeleri, teklif veren firmaların malzeme ocaklarından yeterli miktarda numuneler alınarak idaremizin laboratuvarında veya TSE’ye ait laboratuvarlarda incelendikten sonra (teknik şartları, asfaltın kalitesi ve kullanılacak bitüm miktarı) göz önünde bulundurulacak olup, agregası bu özellikleri taşımayan firmalar ihale dışı bırakılacaktır.

7.6. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.6.1 Bu madde boş bırakılmıştır.

7.7. Numune ve demonstrasyon değerlendirmesi:

7.7.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.7.2. Bu madde boş bırakılmıştır…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale İlanı’nın 4.3.2’nci maddesinde “Tedarik edilecek malların numuneleri, katalogları, fotoğraflarına ilişkin bilgiler ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları:

Söz konusu alınacak agregalar ile ilgili ihale komisyon üyeleri, teklif veren firmaların malzeme ocaklarından yeterli miktarda numuneler alınarak idaremizin laboratuarında veya tse’ye ait laboratuarlarda incelendikten sonra (teknik şartları, asfaltın kalitesi ve kullanılacak bitüm miktarı) göz önünde bulundurulacak olup, agregası bu özellikleri taşımayan firmalar ihale dışı bırakılacaktır...” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 6’ncı maddesinde “Malzemenin vasıfları Karayolları Genel Müdürlüğü Karayolu Teknik Şartnamesi, TS EN 13043 "Asfalt Agregaları. TSE Standartlarını taşımak zorundadır. Belediye yetkilileri malzeme ömeği alıp idareye ait laboratuvarda veya TSE tarafından yetkilendirilmiş laboratuvarlarda analiz yaptırılacaktır. (Analiz Bedelleri Yükleniciye aittir.) Bu maddede istenilen standartları taşımayan malzemeler kabul edilmeyecektir” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 7’nci maddesinde “ Yüklenici 6. madde de belirtilen tüm standartlar ile ilgili belgeleri sözleşmeden önce idareye sunacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 9’uncu maddesinde “Yüklenicinin malzeme temin edeceği ocak ruhsatlı olacak ve aşınma ve binder asfalt imalatında kullanılabilirliği Karayolları Genel Müdürlüğünce onaylanmış olacaktır. Yüklenici malzeme temin edeceği ocağın ruhsatını ve aşınma ve binder asfalt imalatında kullanılabilirliğine dair raporu sözleşme yapıldıktan sonra idareye yazılı olarak bildirecektir.

a) Termal ve Bozunma

özellikleri Magnezyum sülfat deneyi % maks. (MgSO4)

: %16’dan gazla kayıp olmayacaktır.

b) Aşınma kaybı

(Los Angeles), maksimum %

: % 23’den fazla olmayacaktır.

c) Soyulma mukavemeti

(Katkısız veya katkılı)

: Katkısız % 50 veya katkılı % 70’den az olmayacaktır.

d) Agreganın su absorbiyonu

: Maksimum %1’den az olacaktır.

e) Yassılık indeksi maksimum %

:35

f) Yoğunluk en az

:2,5

” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 22’nci maddesinde “Söz konusu alınacak agregalar ile ilgili hale komisyon üyeleri, teklif veren firmaların malzeme ocaklarından yeterli miktarda numuneler alınarak idaremizin laboratuarında veya TSE tarafından yetkilendirilmiş laboratuvarlarda incelendikten sonra (teknik şartları, asfaltın kalitesi ve kullanılacak bitüm miktarı) göz önünde bulundurulacak olup, agregası bu özellikleri taşımayan firmalar ihale dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

a- Yapılan incelemede, başvuru sahibinin iddialarının “… ihaleye katılan tüm isteklilerin agregalarının üniversiteler veya Karayolları Genel Müdürlüğü’ne ait laboratuvarlarda analiz edilmesi gerektiği, …Karayolları Teknik Şartnamesine (Yol Altyapısı, Sanat Yapıları Köprü ve Tüneller Üst Yapı ve Çeşitli İşler) göre su emme oranının %2,5 ve altı olarak belirlendiği, ihalenin istenilen istekliye bırakılabilmesi için su emme oranının % 1 ve altı olarak belirlendiği ve bu durumun mevzuata aykırı olduğu, Karayolları Teknik Şartnamesinde (2013) yer alan kuralların dışına çıkılarak düzenleme yapılmasının hukuka aykırı olduğu…” kısımlarının ihale ilan ve dokümanına yönelik olduğu anlaşılmıştır. 4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen 55’inci maddesi uyarınca, açık ihale usulü ile yapılan ihalelerde, şikayet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce ihaleyi yapan idareye yapılacağı, ilanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresinin ilk ilan tarihinden, ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlayacağı; ilân, veya ihale dokümanına ilişkin şikayetlerin açık ihale usulü ihalelerde on günü geçmemek üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği hükmüne yer verilmiş; İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Şikayet başvurusunda bulunabilecekler” başlıklı 3’üncü maddesinin altıncı fıkrasında, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvuruları, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilmekte ise de bu tarihten önce ön yeterlik/ yeterlik başvurusunda bulunulması veya teklif verilmesi halinde, 4734 sayılı Kanun’un 30’uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca "Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, zorunludur.” hükmü uyarınca, ihaleye teklif veren isteklilerin teklif mektuplarında, ihale dokümanı içeriğini tamamen okuyup kabul ettiklerine dair beyanda bulunmaları ve tekliflerini buna göre vermiş olmaları nedeniyle, bu aşamadan sonra ihale ilanı veya ihale dokümanının içeriğine yönelik şikayet başvurusunda bulunulamayacağı açıklanmıştır.

Başvuru sahibinin iddialarının yukarı yer verilen kısımlarının ilk olarak 14.09.2020 tarihli idareye başvuru dilekçesine konu edildiği, ihalenin 14.07.2020 tarihinde ilan edildiği, başvuru sahibinin 25.07.2020 tarihinde ihale dokümanını indirdiği ve 10.08.2020 tarihinde teklif verdiği, ihalenin 10.08.2020 tarihinde yapıldığı anlaşılmış olup, buna göre iddiaların bahse konu kısımlarının ihaleye teklif verdikten sonra ve süresi geçtikten sonra yapıldığı anlaşılmıştır. Bu itibarla iddiaların mezkur kısımları uygun bulunmamıştır.

b- Başvuru sahibinin ihale ilan ve dokümanına yönelik olan ve yukarıda yer verilen iddiaları haricindeki iddialarına ilişkin inceleme ve değerlendirmeye aşağıda yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinde yeterlik kriteri olarak tedarik edilecek malların kataloglarının istenebileceği hükme bağlanmış; Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 43’üncü maddesinde, idare tarafından numune sunulmasının istenilmesi durumunda, hangi kalem/kalemler için numune istenildiği, numunenin sayısı ve gerekli görülen diğer hususların idari şartnamede belirtileceği, numune sunulması istenilen kalem/kalemler için yeter sayı ve nitelikte numune alınmasının idarenin sorumluluğunda olduğu, malın niteliğinin birden fazla numune değerlendirmesi yapmaya uygun olup olmadığı ile kullanım ömrü dikkate alınarak en az bir adet numunenin idarede muhafaza edilmesi gerektiği, ihale dokümanında istenilen sayıda ve nitelikte numune, başvuru veya teklif dosyası ile birlikte idareye teslim edileceği, tekliflerin elektronik ortamda alındığı ihalelerde numunenin teslim tarihi ve teslim adresi, idare tarafından tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında belirleneceği, teslim edilen numunenin üzerinde, ihale, aday veya istekli bilgileri ile numune sunulan kalem bilgilerine yer verileceği, idare tarafından numunenin bir tutanak ile teslim alınarak, talep edilmesi halinde tutanağın bir sureti aday veya istekliye verileceği, idare tarafından gerekli görülen hallerde, numune değerlendirilmesinin yapılacağı yer, tarih ve saat bilgisinin aday veya isteklilere bildirileceği, numune değerlendirilmesinde numunenin fiziksel nitelikleri ile ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığının kontrol edileceği, yapılan inceleme sonucunda, hazırlanacak tutanakta numunenin uygunluk durumunun belirtileceği ve uygun bulunmaması durumunda buna ilişkin gerekçelere yer verileceği belirtilmiş; Kamu İhale Genel Tebliği’nin 57’nci maddesinde istekli tarafından numunenin idareye teslim şekli ile ihale komisyonunca numunenin değerlendirilmesine yönelik düzenlemenin idari şartnamede ayrıntılı bir şekilde yapılacağı, idare tarafından numunenin bir tutanak ile teslim alınacağı, bu tutanağın bir suretinin de istekliye verileceği açıklanmıştır.

İdari Şartname’nin 7.5.6’ncı maddesinde alınacak agreganın numunesinin ihale komisyonu üyelerince isteklilerin malzeme ocaklarından alınacağı, alınacak numunelerin idarenin laboratuvarında veya TSE’ye ait bir laboratuvarda inceleneceği, inceleme sonucunda teknik şatların sağlanmadığının anlaşılması halinde ilgili isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılacağı, Teknik Şartname’nin 6, 7 ve 9’uncu maddelerinde aynı doğrultuda düzenlemelere yer verildiği düzenlenmiştir.

İdari Şartname ve Teknik Şartname birlikte değerlendirildiğinde, numune değerlendirmesinin idarenin laboratuvarında veya TSE onaylı bir laboratuvarda analiz edileceği anlaşılmaktadır.

İhale işlem dosyası üzerinden yapılan incelemede, idare tarafından başvuru sahibine gönderilen 10.08.2020 tarihli ve E.33685 sayılı ve beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon değerlendirilmesi konulu yazıda, imza sirküleri, ruhsat ve geçici teminat mektubunun 17.08.2020 tarihine kadar sunulmasının istenildiği, numune sunulmasına ilişkin herhangi bir hususa yer verilmediği anlaşılmıştır.

Ancak, gönderilen belgeler arasında, Güncel Beton-Çelik Yapı Laboratuvarı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye hitaben yazılan, Laboratuvar Müdürü M. Serdar Uygur imzalı bir yazıda, “Şahinbey Belediyesi ihale komisyonunca 1 ve 2 nolu kalker ocaklarından alınıp laboratuvarımıza getirilen kalker malzemelerinin deney raporları ekte sunulmuştur.” denildiği, söz konusu yazının antedinde TSE amblemi ile birlikte “Türk Standartları Enstitüsü Yetkili Laboratuvarı” ibaresine yer verildiği,

Söz konusu yazı ekinde “Los Angeles Aşınma Deney Raporu” (2 sayfa) ile birlikte “Agrega Su Emme Yoğunluk Deney Raporu”nun (1 Sayfa) yer aldığı, Su Emme Yoğunluk Deney Raporuna göre numunelerin alınış tarihinin 18.08.2020 olduğu ve rapor tarihinin ise 21.08.2020 rapor numarasının 5609 olduğu, firma ve şantiye bilgileri kısmında, deneyi isteyen kurum bilgisi kısmında “T. C. Şahinbey Belediyesi”; şantiye adresi kısmında, “1 ve 2 nolu malzemeler (0-25 mm kalker yol temel malz. )” bilgisinin yer aldığı, yazı kapsamında aşağıdaki tablonun bulunduğu görülmüştür.

Numune

No

Numune Kuru Kütlesi

Gk(g)

Numune Doygun Kütlesi Gd(g)

Kütlece Su Emme Oranı

Sk=(Gd-Gk)/ Gk x100

Kurum birim Hacim Kütlesi

(Gr/cm3): Gk/(Gd- Gk )

1

2000

2033,5

1.675

2.505

2

2000

2012,0

0,600

2.601

Dosya kapsamında “Bünye Su Oranı Tespit Edilmesi “ başlıklı başka bir belgenin de yer aldığı, 22.08.2020 tarihinde Maden Mühendisi tarafından imzalanan söz konusu belgede, numunenin aldığı yer bilgisi kısmında İska Madencilik Ltş. bilgisine ve “… Su emme oranı:3466,6-3420,5 grx100/3466,6:%1,32 Not: Şahinbey Belediyesi Asfalt Şantiyesi Laboratuvarında Yapılan Analiz Sonucunda % 1,32 su emme oranı tespit edilmiş olup, asfalt imalatı yapılmasına uygun olmayıp ihale dosyasında sunulan Teknik Şartnamedeki değerlere uymamaktadır.” hususuna yer verildiği görülmüştür.

Öte yandan, başvuru sahibinin Kuruma sunduğu itirazen şikayet dilekçesi ekinde 2 farklı laboratuvardan alınan analiz raporuna yer verildiği, bunlardan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı onaylı olduğu belirtilen ve TSE amblemi taşıyan Ultra Yapı Malzemeleri ve Kontrol Beton Laboratuvarı Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 29.07.2020 tarihli ve 2020-5943 numaralı analiz raporunda, agreganın cinsine göre değişkenlik göstermekle birlikte aborbsiyon %’sinin ince agrega cins için 2,25; orta agrega cinsi için 0,70 ve iri agrega cinsi için 0,65 olduğunun belirtildiği;

Adana Alpaslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dekanlığı tarafından başvuru sahibine hitaben yazılan 23.09.2020 tarihli ve E.1507 sayılı “Teknik Analiz Raporu” konulu yazıda, “Firmanız tarafından Fakültemiz İnşaat Mühendisliği Bölümü Laboratuvarına bırakılan agrega örnekleri üzerinden talepte bulunduğunuz deneyler öğretim üyesi Doç. Dr. Ahmet Beycioğlu tarafından gerçekleştirilmiş olup, deney raporları yazımız ekinde gönderilmiştir…” denildiği, yazı ekinde yer alan deney raporunda “su absorbsiyonu” oranının % 0,81 olarak belirtildiği görülmüştür.

Mevzuatta yer alan hüküm ve açıklamalar ile İdari Şartname’de yer alan düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, numunenin seçiminin ve alınması fiillerinin ihale komisyonu üyelerince yapılması gerekmekle birlikte, bu fiillerin gerçekleştirildiği tarih, yer ve saatte isteklinin ilgili tutanağa erişebilmesi için, numune alınmak üzere isteklinin malzeme ocağına gidileceği, tarih ve saatin istekliye bildirilmek suretiyle, istediği takdirde isteklinin de katılının sağlanması, alınacak numunelerin alındığına dair işlemenin tutanağa bağlanarak tutanağın bir örneğinin istekliye verilmesi gerektiği şeklinde anlaşılmalıdır.

İhale işlem dosyasının incelenmesinden, numunelerin alınacağı tarih ve saatin istekliye bildirildiği tarih ve saatin başvuru sahibine bildirildiğine dair herhangi bir yazının yer almadığı gibi isteklinin idareye numune teslim ettiğine dair veya ihale komisyonun hangi tarih ve saate ne kadarlık miktarda numune alındığına dair herhangi bir tutanağa rastlanmamıştır. Bu itibarla, numune alınması işleminin mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmış olup, söz konusu aykırılığın sonuca etki etme ihtimali dikkate alınarak, alınan numuneler esas alınarak yapılan işleme itibar edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Öte taraftan, idarenin numuneleri analiz ettirdiği, Güncel Beton-Çelik Yapı Laboratuvarı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen analiz raporunda, 1 numaralı numunenin su emme oranının % 1,675 olduğu belirtilmişse de, 1 numaralı numunenin hangi istekliye ait olduğuna dair herhangi bir tutanağa veya belgeye rastlanmamıştır. İhale komisyonu kararına göre 1 numaralı numunenin başvuru sahibine ait olduğu belirtilmiş, bu kabule göre, başvuru sahibine ait numunelerin numunenin su emme oranının % 1,675 olduğu, bununla birlikte, idarenin laboratuvarında yapılan ve Maden Mühendisi tarafından imzalanan rapora göre, başvuru sahibinin ocağından alınan agreganın su emme oranı % 1,32 olduğu belirtilmiş olup, söz konusu raporlar arasında su emme oranı açısından kayda değer farklılığın bulunduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, ihale komisyonu tarafından mahalline gidilerek alınan numunelerin mevzuata uygun olarak tutanağa bağlanmadığı ve isteklinin numune alınması işlemine katılmasını sağlamak üzere, numunenin alındığı tarih ve saatin istekliye bildirildiğine dair herhangi bir yazının istekliye gönderilmediği; mevzuata aykırı olarak alınan numuneler esas alınarak idarenin laboratuvarında yapılan analize göre bulunan su emme oranı (% 1,32) ile idare tarafından, Güncel Beton-Çelik Yapı Laboratuvarı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ye yaptırılan analize göre göre bulunan su emme oranı arasında önemli bir farklılığın bulunduğu (%1,675); itirazen şikayet dilekçesi ekinde başvuru sahibi tarafından haricen yaptırılan iki adet analiz raporunda (söz konusu raporlara esas numunelerin nereden alındına dair duraksama bulunduğu yukarıda ifade edilmişti) farklı su emme oranlarına yer verildiği, söz konusu mevzuata aykırılık ve analiz raporları arasındaki çelişki ve farklılığın giderilmek suretiyle ihalenin sonuçlandırılması gerektiği, bu durumda, ihale komisyonunun numunenin alınacağı tarih ve saatin istekliye bildirilmesi, alınacak numunelerin bir tutanağa bağlanması, söz konusu numunelerin birden fazla değerlendirme uygun olup olmadığı dikkate alınarak, Kurul ya da yargı kararları üzerine yeniden değerlendirmelerde kullanılmak üzere yeteri kadar numunenin ayrı bir şekilde usulüne uygun olarak alınarak muhafaza edilmesi, usulüne uygun olarak alınan söz konusu numuneler üzerinden değerlendirilerek ihalenin sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının esas yönünden incelenen kısmının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İhale işlem dosyasının incelenmesinden, numunelerin alınacağı tarih ve saatin ihale üzerinde bırakılan Güngör Tarım İnşaat Sanayi ve Ticaret A. Ş. - Biktaş Yapı A. Ş. İş Ortaklığı ile numune değerlendirilmesi yapılan diğer istekli olan Toma İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’ye bildirildiğine dair herhangi bir yazının yer almadığı gibi anılan isteklilerin idareye numune teslim ettiğine dair veya ihale komisyonunun hangi tarih ve saate ne kadarlık miktarda numune alındığına dair herhangi bir tutanağa rastlanmamıştır. Bu itibarla, numune alınması işleminin mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmış olup, söz konusu aykırılığın sonuca etki etme ihtimali dikkate alınarak, alınan numuneler esas alınarak yapılan işleme itibar edilemeyeceği anlaşılmıştır.

Öte yandan, Güncel Beton-Çelik Yapı Laboratuvarı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen analiz raporunda 2 numaralı numunenin su emme oranın 0,60 olduğu (İhale komisyonu kararına göre 2 numaralı numunenin ihale üzerinde bırakılan istekliye ait olduğu belirtilmiştir), idarenin laboratuvarında yapılan ve Maden Mühendisi tarafından imzalanan rapora göre, su emme oranın 0,62 olduğu, bu itibarla her iki değer arasında beklenebilen ve göz ardı edilebilecek bir farklılığın bulunduğu (uyumlu olduğu) anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, Güncel Beton-Çelik Yapı Laboratuvarı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen analiz raporunda 3 numaralı numunenin su emme oranın 2,80 olduğu (İhale komisyonu kararına göre 3 numaralı numunenin Toma İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine ait olduğu belirtilmiştir), idarenin laboratuvarında yapılan ve Maden Mühendisi tarafından imzalanan rapora göre, su emme oranın 1,61 olduğu, bu itibarla söz konusu raporlar arasında su emme oranı açısından kayda değer farklılığın bulunduğu (uyumlu olmadığı) anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, numunelerin alınması ve değerlendirmesi işleminin yukarı belirtilen usule uygun olarak yeniden yapılması, bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.