KİK Kararı: 2020/UH.II-791

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/018
Gündem No : 44
Karar Tarihi : 21.04.2020
Karar No : 2020/UH.II-791
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Atak İnşaat Nakliyat Turizm Teks. Maden Enerji Gıda Toplu Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ordu Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/67455 İhale Kayıt Numaralı “2020 Yılı Mayıs - Aralık Ayları Mamul Yemek” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ordu Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 23.03.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2020 Yılı Mayıs - Aralık Ayları Mamul Yemek” ihalesine ilişkin olarak Atak İnşaat Nakliyat Turizm Teks. Maden Enerji Gıda Toplu Temizlik San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 17.03.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.03.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.03.2020 tarih ve 15285 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.03.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/563 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin 13’üncü maddesinde yer verilen “Temin edilecek tüm ürünlerin yerli malı olması esastır. Ancak Kuruluş ihtiyacına göre Diyetisyenin veya idarenin onayı ile ithal ürünler alacaktır. Bunun dışında ithal ürünler alınmayacaktır.” düzenlemesinin çelişki içerdiği, ihaleye sağlıklı bir şekilde teklif hazırlamasına engel olduğu, kuruma bağlı 3 birim olduğu dolayısıyla 3 idare olduğu, her idarenin ve görevlilerinin aynı düşüncede olma imkânı olmadığı, her kurumun ayrı bir cevap verme olasılığı olduğu, yerli ürünler ile ithal arasında ciddi fiyat farkı olduğu, bu belirsizlik nedeniyle taraflarının hak kaybına uğrama ihtimali olduğu, aşırı düşük sorgulama işleminde de bu belirsizliğin firmaların farklı ürünler kullanmak sureti ile açıklama yapmasına ve farklı maliyetler çıkartmasına neden olacağı dolayısıyla eşitliğin ihlal edileceği,

2. Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin 18’inci maddesinde yer verilen “Muayene komisyon üyelerince gerekli görülen mikrobiyolojik, toksikolojik ve kimyasal analizler ve analiz için gerekli personel, alet, cihaz ve masraflar satıcı firmaya ait olacaktır. Ürünlerin mikrobiyolojik ve kimyasal analizleri ilde bulunan T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Laboratuvarlarına veya Bakanlık tarafından onay verilen diğer laboratuvarlara firma tarafından yaptırılmalıdır ve analiz sonuçları Kuruluşa teslim edilmelidir. Bu analizler sonucunda gıdanın yürürlükte olan “Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği”ne uygun olmadığının tespiti halinde doğabilecek zarar ve ziyandan yüklenici sorumlu olacaktır.” düzenlemesinin sağlıklı teklif hazırlanmasını engellediği ve eşitliği ihlal ettiği, zira bu düzenlemede hangi ürünlerin analizinin istendiğinin belirtilmediği, yemeklerde kullanılacak malzeme ve ürünlerin analizlerinin yükleniciler tarafından yaptırılacak olmasının ve bu madde kapsamında belirtilen doğmuş ve doğacak zararlardan yüklenicinin sorumlu olmasının da mevzuata aykırı olduğu,

3. Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin “Ekmek Grubu, Tüm Ürünler” başlıklı maddesinin 9’uncu alt maddesinde yer verilen “ Kuruluş tarafından istenildiğinde Analiz Sertifikası (rutubet, kuru maddede tuz harici kül miktarı, kuru maddede tuz miktarı) kuruluşa teslim edilecektir. Ek olarak ürünler idarenin belirleyeceği yer ve zamanlarda giderleri firmaca karşılanmak üzere analize tabi tutulabilir.” düzenlemesinin sağlıklı teklif oluşturulmasına engel olduğu, kurumun istediği analizi açıkça belirtmesi gerektiği, maddenin bu şekli ile firmaların farklı maliyetler hesaplamasına sebep olacağı ve eşitlik ilkesini zedeleyeceği,

4. Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinde kuru börülce, kuru fasulye, kuru nohut, pirinç(baldo) ve tarhana ile ilgili olarak hem kullanılacak malzemelerle alakalı analiz yaptırılacağının hem de bu malzemelerin pişirilerek kontrol edileceğinin düzenlendiği, söz konusu durumun işin yapımı aşamasında telafisi mümkün olmayan zararlar ortaya çıkmasına neden olabileceği, ertesi gün menüde olan bir malzemenin o gün kuruma getirilmesi ve pişirilmesi işleminin son derece isabetsiz olduğu ve bu nedenle bu maddenin değiştirilmesi gerektiği,

5. Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinde “Kuru İncir” için “Her bir incirin ağırlığı 20 gr’dan aşağı olmayacaktır. Genel olarak bu aralık tuttuğu takdirde 20 gr’dan noksan incirler 15 gr’dan aşağı olmamak şartıyla % 10 a kadar aynen kabul edilir. Fazlası reddedilir.” düzenlemesinin yer aldığı, söz konusu maddede yanlışlık olduğu, her bir incirin 20 gramdan aşağıya olmaması öngörülmüş olup %10 luk bir opsiyon tanındığı, 20 gramın %10’u 18 gram olmasına rağmen, 15 gramdan aşağıya olamayacağının düzenlendiği, bu maddede bulunan çelişki yüzünden telafisi mümkün olmayan zararların oluşabileceği, sağlıklı teklif verilmesine engel olduğu, işin gerçekleştirilmesi sırasında yüklenicinin zarara uğrayacağı,

6. Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinde “Su (Pet Şişe)” başlığı altında “Bir pet şişe doğal kaynak suyunun miktarı 500 ml ve 1500 ml’lik olarak istenecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, suyun 500ml ile 1500ml arasında ciddi bir fiyat farkı olduğu, söz konusu düzenlemede firmaların hangi seçenek üzerinden maliyet hesaplayacağının belirsiz olduğu ve bu belirsizliğin teklif hazırlanması ve aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında firmaların farklı maliyetler hesaplamasına neden olacağı, bu durumda sağlıklı teklif hazırlanmasının mümkün olmadığı ve eşitlik ilkesinin ihlal edildiği,

7. Kurum tarafından hazırlanarak ilan edilen Teknik Şartname içeriğinde Diyet Yemeği bölümü bulunduğu, ancak ilan edilen şartname ve eklerinde diyet kahvaltı ve diyet yemeği ile alakalı olarak herhangi bir düzenleme yapılmadığı gibi bu yemeklerin menüleri ve gramaj bilgilerine yer verilmediği, söz konusu durumun çelişki yarattığı, idarece şikayetlerine verilen cevapta diyet yemeği diyet kahvaltısı alınmayacağının beyan edildiği, ilgili idarenin bu güne kadarki bütün ihalelerinde diyet kahvaltı, diyet ara öğün ve diyet yemeği olmasına rağmen söz konusu ihalede işin kolayına kaçılarak diyet bölümünün çıkartıldığı ve yaşlıların sağlığının hiçe sayıldığı,

8. Örnek menüde yer verilen simit, peynirli poğaça, omlet beyaz peynirli için içerik bilgisinin verildiği ancak gramaj bilgisinin verilmediği, bu durumda da ihaleye sağlıklı ve gerçekçi bir teklif hazırlama olanağının bulunmağı, ihaleye teklif sunan firmaların farklı gramaj bilgisi ile teklif hazırlamasının veya ihalede oluşabilecek olası bir aşırı düşük sorgulama işleminde de firmaların kendi belirleyeceği gramaj üzerinden açıklama yapmasının ve kendilerine fiyat avantajı sağlamalarının muhtemel olduğu,

9. Örnek menüde gazlı içecek, bitkisel içecekler, hazır meyve suyu şişe içeceğinin yer aldığı, ancak söz konusu içeceklerin ne olacaklarının belirtilmediği, bu durumun isteklileri tereddüde düşüreceği, ihaleye teklif hazırlarken veya olası bir aşırı düşük sorgulama işlemi sırasında firmaların farklı içecekler kullanarak farklı maliyetler çıkartmasına, kendilerine avantaj sağlamalarına ve firmalar arası eşitliğin ihlal edilmesine sebep olacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2020 Yılı Mayıs - Aralık Ayları Mamul Yemek

b) Miktarı ve türü: 325.000 öğün yemek

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Ahmet Cemal Mağden Huzurevi Müdürlüğü ve Tekkiraz Ek Hizmet Birimi, Kadın Konukevi Müdürlüğü ile Mevlüde Rıfat Poyraz Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi” düzenlemesinin,

Teknik Şartname’nin “İşin Konusu ve Adresi:” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu işin konusu; Ahmet Cemal Mağden Huzurevi ile huzurevine bağlı Ünye Ek Ünitesi ve Mevlüde Rıfat Poyraz Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü’nde kuruluş mutfağında, Kadın Konukevi Müdürlüğü’nde yüklenici firma mutfağında yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleridir.” düzenlemesinin,

Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin 13’üncü maddesinde “Temin edilecek tüm ürünlerin yerli malı olması esastır. Ancak Kuruluş ihtiyacına göre Diyetisyenin veya idarenin onayı ile ithal ürünler alacaktır. Bunun dışında ithal ürünler alınmayacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Başvuru konusu edilen Şartname maddesinde, ihalede kullanılacak tüm ürünlerin yerli malı olmasının esas olduğunun, ancak Kuruluş ihtiyacına göre diyetisyenin veya idarenin onayı ile ithal ürünler alınabileceğinin, bunun dışında ithal ürünler alınamayacağının açıkça düzenlendiği, anılan düzenlemeden, ithal ürün alınmasının istisnai durumlarda Kuruluş ihtiyacına göre ve ancak diyetisyenin veya idarenin onayı ile mümkün olacağının açıkça anlaşıldığı,

İdarece şikâyete verilen cevapta da, ithal ürün alınmasına yönelik istisnai düzenlemenin “ihtiyaç doğması veya zorunlu bir durum olması halinde işin yürütülmesini kolaylaştırmak” amacıyla konulduğunun ifade edildiği, teklif verilmesi ve aşırı düşük açıklama talep edilmesi halinde yerli malı ürün üzerinden açıklama yapılacağının açıklandığı,

Dolayısıyla söz konusu düzenlemenin, temin edilecek tüm ürünlerin yerli malı olacağı hususunda çok açık bir düzenleme olduğu, idarenin cevabında da ifade ettiği üzere ithal ürün alınması hususundaki istisnai düzenlemenin de “ihtiyaç doğması veya zorunlu bir durum olması halinde işin yürütülmesini kolaylaştırmak” amacıyla konulduğu ve işin aksamaması amacına yönelik olduğu dolayısıyla isteklilerin teklif hazırlanması ve aşırı düşük açıklaması sunulması esnasında belirsizliğe neden olacak, tereddüt yaratacak veya isteklileri hak kaybına uğratacak nitelikte olmadığı bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “İçme suyu, yemeğin özelliğine göre ketçap, mayonez, limon, sirke, çeşitli baharatlar, temizlik malzemeleri (bulaşık deterjanı, sıvı ovma kremi, çamaşır suyu, bulaşık süngeri, bulaşık teli, bulaşık eldiveni vb.), plastik çöp torbası, bebek, hasta veya diyetlilerin yiyeceklerinin hazırlanması amacıyla oluşturulan özel beslenme birimi için süt, pirinç unu, sebze, meyve, et, LPG dolum masrafları, yemek numunelerinin mikrobiyolojik analizi, yemek imalatı servis ve temizliği, kullanılacak malzeme, iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi, idarenin demirbaşında bulunan ve yüklenici firmaya teslim edilecek her türlü ekipmanın bakım ve onarımı, yüklenici firma tarafından temin edilecek makine ve teçhizat, ilaçlama, yemeğin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğalgaz ile yemeğin firma mutfağından kuruluş mutfağına nakliye giderleri, kuruluş yemekhanesi olarak kullanılan dairenin elektrik, su, doğalgaz giderleri, kombi bakım giderleri, kullanılan cihazların bakım, onarım ve kalibrasyon giderleri, ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri ve Kamu İhale Kurum payı, teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi,

İhaleye ilişkin Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 13’üncü maddesinde “Numune alma ve numune tutma işlemleri yürürlükte bulunan Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun’un esasları dâhilinde yapılacaktır.

Yüklenici firma, ayda bir kez olmak üzere, Diyetisyenin ve/veya İdarenin seçeceği bir öğünün tüm kapları (4 Kap) olacak şekilde numuneleri alarak mikrobiyolojik analizini ilde bulunan T.C. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Laboratuvarlarına veya Bakanlık tarafından onay verilen diğer laboratuvarlara götürerek analizini yaptırmak ve Kuruluşa sonucunu vermek zorunda olup; Analiz maliyeti teklif fiyata dahildir.

Yüklenici firma, yemeğin pişirilip hazırlanması, servisi ve servis sonrası hizmetlerde hijyenik şartlara uyacaktır. Yüklenici firma, günlük yemek çeşitlerinin tümünden steril-tek kullanımlık kaplara/poşetlere numuneler alacak ve bu numuneler 72 saat süreyle idare mutfağı bünyesinde buzdolabı bölümünde dondurulmadan saklanacaktır. İdare gerek gördüğü takdirde bu numunelerin analizlerini resmi bir laboratuvara yaptıracak ve masrafını yüklenici firmadan tahsil edecektir. Bu konuda sorumluluk yüklenici firmaya aittir. Kuruluş sadece numunelerin saklanması için ayrı bir Buzdolabı temin edecektir.

…” düzenlemesi,

Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin 18’inci maddesinde “Muayene komisyon üyelerince gerekli görülen mikrobiyolojik, toksikolojik ve kimyasal analizler ve analiz için gerekli personel, alet, cihaz ve masraflar satıcı firmaya ait olacaktır. Ürünlerin mikrobiyolojik ve kimyasal analizleri ilde bulunan T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Laboratuvarlarına veya Bakanlık tarafından onay verilen diğer laboratuvarlara firma tarafından yaptırılmalıdır ve analiz sonuçları Kuruluşa teslim edilmelidir. Bu analizler sonucunda gıdanın yürürlükte olan “Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği”ne uygun olmadığının tespiti halinde doğabilecek zarar ve ziyandan yüklenici sorumlu olacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekmek Grubu, Tüm Ürünler” başlıklı maddesinin 9’uncu alt maddesinde“ Kuruluş tarafından istenildiğinde Analiz Sertifikası (rutubet, kuru maddede tuz harici kül miktarı, kuru maddede tuz miktarı) kuruluşa teslim edilecektir. Ek olarak ürünler idarenin belirleyeceği yer ve zamanlarda giderleri firmaca karşılanmak üzere analize tabi tutulabilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin Genel Sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.

Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Kontrol teşkilatı ve yetkileri” başlıklı 26’ncı maddesinde “…Yüklenici kullanacağı her türlü malzemeyi kontrol teşkilatına gösterip iş için elverişli olduğunu kabul ettirmeden iş yerinde kullanamaz. Malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığını inceleyip gözden geçirmek için kontrol teşkilatı istediği şekilde deneyler yapabilir ve ister işyerinde, ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderleri sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanır. Yüklenici, deneylerin işyerinde yapılmasını isterse bunun için gerekli araç ve teçhizatı kendisi sağlamak zorundadır…” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda belirtilen Genel Şartname maddelerinde, yüklenici tarafından işlerin gereken özen ve ihtimam gösterilmek suretiyle planlanacağı, sözleşmede öngörüldüğü şekilde yürütüleceği, tamamlanacağı ve işlerde olabilecek kusurların sözleşme hükümlerine uygun olarak giderileceği belirtilmiş olup, bu sorumlulukların yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testlerin yaptırılacağı ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edileceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale konusu iş kapsamında istenilen malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığının denetimi için kontrol teşkilatının istediği şekilde deney yapabileceği ve ister işyerinde ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderlerinin sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilmiştir.

İhale konusunun işin “yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleri” olduğu, başvuruya konu edilen ve Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinde yer verilen düzenlemelerin, işin gerektiği gibi yerine getirilmesi amacını taşıdığı anlaşılmaktadır.

İdare tarafından ihaleye ilişkin Teknik Şartname’nin “Genel Hususlar” başlıklı 13’üncü maddesinde ayda bir kez olmak üzere, diyetisyenin ve/veya idarenin seçeceği bir öğünün tüm kapları (4 Kap) olacak şekilde numuneleri alınarak mikrobiyolojik analizinin yaptırılmasının zorunlu olduğunun düzenlendiği, Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin 18’inci maddesi ve Ekmek Grubu, Tüm Ürünler” başlıklı maddesinin 9’uncu alt başlığında da “Muayene komisyon üyelerince gerekli görülen hallerde ve Kuruluş tarafından istenildiğinde” analiz yaptırılmasına yönelik düzenlemelerin yer aldığı, ihale konusu işte hangi yemeğe yönelik ve hangi tipte analizin, hangi sayı ve sıklıkta yapılacağına yönelik önceden tam bir belirleme yapılmasının beklenemeyeceği, ihale konusu iş kapsamında toplam öğün sayısının belli olduğu dikkate alındığında basiretli tacir olarak isteklilerin söz konusu gider kalemi maliyetlerini makul ölçülerde belirleyerek genel gider kalemine dâhil edebilecekleri ve tekliflerini oluşturabilecekleri ayrıca Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda yer verilen düzenlemeleri gereğince söz konusu giderlerin yükleniciye ait olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinde “Kuru Börülce” başlıklı maddesinin 6’ncı alt maddesinde “Kuru Börülceler pişirilerek kontrol edilip, muayene komisyonu tarafından uygun görülürse kabul edilecektir.” düzenlemesi,

“Kuru Fasulye” başlıklı maddesinin 10’uncu alt maddesinde “Kuru Fasulye pişirilerek kontrol edilip, muayene komisyonu tarafından uygun görülürse kabul edilecektir.” düzenlemesi,

“Kuru Nohut” başlıklı maddesinin 11’inci alt maddesinde “Nohut pişirilerek kontrol edilip, muayene komisyonu tarafından uygun görülürse kabul edilecektir.” düzenlemesi,

“Pirinç (Baldo Pilavlık) ” başlıklı maddesinin 8’inci alt maddesinde “Pirinçler bir kilo pişirildikten sonra çeşni ve artım bakımından uygun görüldüğü takdirde kabul edilir.” düzenlemesi,

“Tarhana” başlıklı maddesinin 9’uncu alt maddesinde “Pişirilip, Muayene Komisyonu tarafından lezzeti ve evsafı beğenildiği takdirde teslim alınacaktır.” düzenlemesi,

Ayrıca anılan Şartname’nin 7’nci maddesinde “Sipariş edilen tüm ürünler getirilmesi istenildiği tarihte ve saatte mesai saatleri içerisinde Kuruluşa teslim edilecektir. Kuruluş idaresi teslim saatinde değişiklik yapma hakkına sahiptir. Beğenilmeyen ürünlerin yenileri aynı gün saat 15:00’e kadar tekrar kuruluşa getirilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece şikâyete verilen cevapta da ifade edildiği gibi, ihale dokümanı kapsamında ertesi gün menüde olan bir malzemenin o gün Kuruma getirilerek pişirilmesi yönünde bir düzenlemenin yer almadığı, sipariş edilen tüm ürünlerin idarenin getirilmesini istediği tarihte ve saatte Kuruluşa teslim edileceği, Kuruluş idaresinin teslim saatinde değişiklik yapma hakkına sahip olduğuna yönelik düzenleme yapıldığı tespit edilmiştir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Kontrol teşkilatı ve yetkileri” başlıklı 26’ncı maddesinde “…Yüklenici kullanacağı her türlü malzemeyi kontrol teşkilatına gösterip iş için elverişli olduğunu kabul ettirmeden iş yerinde kullanamaz. Malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığını inceleyip gözden geçirmek için kontrol teşkilatı istediği şekilde deneyler yapabilir ve ister işyerinde, ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderleri sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanır. Yüklenici, deneylerin işyerinde yapılmasını isterse bunun için gerekli araç ve teçhizatı kendisi sağlamak zorundadır…” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhale dokümanı kapsamında, ihale konusu iş için temin edilen tüm ürünlere yönelik analiz yapılmasına dair bir düzenlemenin yer almadığı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda yer verilen düzenlemesi uyarınca temin edilecek malzemelerin şartnamelere uygun olup olmadığını inceleyip gözden geçirmek için kontrol teşkilatının istediği şekilde deneyler yapabileceği, kontrol teşkilatına verilen bu takdir yetkisi bağlamında muayene kabul komisyonu tarafından kuru börülce, kuru fasulye, kuru nohut, pirinç(baldo) ve tarhana’nın pişirilmek suretiyle kontrol edilmesine yönelik düzenleme yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı, başvuru sahibinin iddia ettiği gibi işin yapımı aşamasında telafisi mümkün olmayan zararların ortaya çıkmasının söz konusu olmadığı dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

4. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinde “Kuru İncir” için “Her bir incirin ağırlığı 20 gr’dan aşağı olmayacaktır. Genel olarak bu aralık tuttuğu takdirde 20 gr’dan noksan incirler 15 gr’dan aşağı olmamak şartıyla % 10 a kadar aynen kabul edilir. Fazlası reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu düzenlemeden başvuru sahibinin iddia ettiği gibi, her bir incirin gramajından %10 eksik gramajdaki incirin kabul edilmeyeceği, bu durumun “20 gramdan noksan incirler 15 gr’dan aşağı olmamak kaydıyla” düzenlemesi ile çelişkili olduğu yönünde doğrudan bir çıkarım yapmanın mümkün olmadığı, söz konusu düzenlemenin idarenin şikâyete verdiği cevapta da ifade edildiği üzere, talep edilen kuru incirin adet başına 20 gr’dan aşağı olmayacağı bağlamında açık ve net olduğu, 15 ila 20 gr aralığında kuru incir bulunması haline ilişkin olarak ise bu aralıkta bulunan kuru incirlerden toplam miktarın % 10’unun kabul edileceği yönünde yorum yapmanın daha doğru olacağı,

Öte yandan, ihaleye katılan veya katılmayı planlayan ilgililerin ihale konusu iş piyasasında faaliyet gösterdikleri ve ihale konusu işin maliyet bileşenleri, kullanılacak malzemelerin kalitesi, evsafı, ortalama gramajı konusunda bilgi sahibi oldukları, yemek piyasasında faaliyet gösteren basiretli bir tacirin mevcut dokümandaki düzenlemelere göre teklifini sağlıklı bir şekilde oluşturabileceği dikkate alındığında, söz konusu hususun teklif vermeyi engelleyen bir durum oluşturmadığı,

Kaldı ki, söz konusu hususun sözleşme aşamasında değerlendirilebilecek nitelikte olduğu bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. …

Her öğün için kişi başına bir adet 500 ml kapalı pet şişe günlük su teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi,

İhaleye ilişkin Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlığı altında “Yemekhanelerde su servisi Kahvaltı, Öğle ve Akşam yemeklerinde kapalı ambalajlı pet şişe sular (500 ml’lik) ile yapılacaktır. Her öğünde bir pet şişe su (500 ml’lik) verilecektir.

....

Öğle ve akşam yemekleri tepsilerde, porselen tabaklarda servis edilecektir. Çatal, kaşık, bıçak, pet şişe su (500ml’lik) kapalı su servis edilecektir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin eki olarak hazırlanan matbu ifadelerin yer aldığı Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin “Su (Pet Şişe)” başlığı altında “Bir pet şişe doğal kaynak suyunun miktarı 500 ml ve 1500 ml’lik olarak istenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmenin ekleri” başlıklı 8’inci maddesinde “1 İhale dokümanı, bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz parçası olup, İdareyi ve Yükleniciyi bağlar. Ancak, sözleşme hükümleri ile ihale dokümanını oluşturan belgelerdeki hükümler arasında çelişki veya farklılık olması halinde, ihale dokümanında yer alan hükümler esas alınır.

8.2. İhale dokümanını oluşturan belgeler arasındaki öncelik sıralaması aşağıdaki gibidir:

1. Hizmet İşleri Genel Şartnamesi,

2. İdari Şartname,

3. Sözleşme Tasarısı,

4. Birim fiyat tarifleri (varsa),

5. Özel Teknik Şartname (varsa),

6. Teknik Şartname,

7. Açıklamalar (varsa),

8.3. Zeyilnameler ait oldukları dokümanın öncelik sırasına sahiptir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde ve İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlığı altında yer verilen düzenlemelerden su servisinin kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinde 500 ml’lik kapalı ambalajlı pet şişe ile yapılacağının düzenlendiği, söz konusu düzenlemelerin tereddüde mahal vermeyecek biçimde açık ve anlaşılır olduğu, dolayısıyla sağlıklı teklif hazırlanmasını ve aşırı düşük teklif açıklaması sunulmasını engeller bir yönü olmadığı anlaşılmıştır.

Sözleşme Tasarısı’nın yukarıda yer verilen maddesinde görüldüğü üzere, ihale dokümanını oluşturan düzenlemeler arasında çelişki olması durumunda ihale dokümanının öncelik sırasına göre uygulanması gerekmektedir.

Teknik Şartname’nin eki olarak hazırlanan Gıda Malzemeleri Teknik Şartname’sinin “Su (Pet Şişe)” başlığı altında yer verilen düzenlemede, doğal kaynak suyunun miktarının 500 ml ve 1500 ml’lik olarak isteneceğinin düzenlendiği ancak yukarıda yer verilen idari şartname ve teknik şartname düzenlemesinden ihale konusu işte sadece 500 ml’lik pet şişe su istendiğinin açıkça anlaşıldığı, ihale dokümanı düzenlemeleri arasında farklılık ve çelişki bulunduğu durumlarda ise dokümanların öncelik sıralaması dikkate alınarak İdari Şartname düzenlemelerinin esas alınması gerektiği dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü yer almaktadır.

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

…

Gıda rasyonundaki gramajlara göre oluşturulacak yemek maliyetleri üzerinden

1. Kısım

Ahmet Cemal Mağden Huzurevi Müdürlüğü : 46.000 Adet Kahvaltı, 57.000 Adet Öğle Yemeği, 43.000 Adet Akşam Yemeği, 42.000 Adet Ara Öğün, 2.000 Adet Özel Gün Menüsü

2. Kısım

Kadın Konukevi Müdürlüğü : 9.100 Adet Kahvaltı, 11250 Adet Öğle Yemeği, 9.050 Adet Akşam Yemeği, 15.150 Adet Ara Öğün, 450 Adet Özel Gün Menüsü

3. Kısım

Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi : 18.000 Adet Kahvaltı, 23.500 Adet Öğle Yemeği, 18.500 Adet Akşam Yemeği, 29.000 Adet Ara Öğün, 1.000 Adet Özel Gün Menüsü

(Yılbaşı, bayram, davet, toplu yapılan doğum günleri vs. gibi özel günlerde yılda 15 defadan fazla olmamak üzere kuruluşlar tarafından belirtilen sayılar kadar kişinin yararlanacağı, teknik şartnamenin 2 nci maddesinde yer alan tablodan veya gıda rasyonundan seçilerek 6 çeşitten oluşturulacak) “Özel Gün Menüsü” olmak üzere adet/öğün yemek teklif fiyata dahildir.” düzenlemesinin yer aldığı,

Anılan Şartname’nin ekinde yer verilen tablonun aşağıdaki şekilde olduğu tespit edilmiştir.

1. KISIM (Ordu Ahmet Cemal Mağden Huzurevi Müdürlüğü)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

13+ Yaş Grubu ve Personel (Kahvaltı)

adet

46.000

2

13+ Yaş Grubu ve Personel (Öğlen Yemeği)

adet

57.000

3

13+ Yaş Grubu ve Personel (Akşam Yemeği)

adet

43.000

4

13+ Yaş Ara Öğün

adet

42.000

5

13+ Özel Gün Menüsü

adet

2.000

2. KISIM (Kadın Konukevi Müdürlüğü)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

1-2 Yaş Grubu (Kahvaltı)

adet

750

2

1-2 Yaş Grubu (Öğlen Yemeği)

adet

750

3

1-2 Yaş Grubu (Akşam Yemeği)

adet

750

4

1-2 Yaş Grubu (Ara Öğün)

adet

1.500

5

1-2 Yaş Grubu (Özel Gün)

adet

25

6

3-6 Yaş Grubu (Kahvaltı)

adet

1.250

7

3-6 Yaş Grubu (Öğlen Yemeği)

adet

1.250

8

3-6 Yaş Grubu (Akşam Yemeği)

adet

1.250

9

3-6 Yaş Grubu (Ara Öğün)

adet

2.400

10

3-6 Yaş Grubu (Özel Gün)

adet

50

11

7-12 Yaş Grubu (Kahvaltı)

adet

750

12

7-12 Yaş Grubu (Öğlen Yemeği)

adet

750

13

7-12 Yaş Grubu (Akşam Yemeği)

adet

750

14

7-12 Yaş Grubu (Ara Öğün)

adet

1.500

15

7-12 Yaş Grubu (Özel Gün)

adet

25

16

13+ Yaş Grubu ve Personel (Kahvaltı)

adet

6.350

17

13+ Yaş Grubu ve Personel (Öğlen Yemeği)

adet

8.500

18

13+ Yaş Grubu ve Personel (Akşam Yemeği)

adet

6.300

19

13+ Yaş Ara Öğün

adet

9.750

20

13+ Özel Gün Menüsü

adet

350

3. KISIM (Engelsiz Yaşam Merkezi Müdürlüğü)

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

13+ Yaş Grubu ve Personel (Kahvaltı)

adet

18.000

2

13+ Yaş Grubu ve Personel (Öğlen Yemeği)

adet

23.500

3

13+ Yaş Grubu ve Personel (Akşam Yemeği)

adet

18.500

4

13+ Yaş Ara Öğün

adet

29.000

5

13+ Özel Gün Menüsü

adet

1.000

Ayrıca Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlığı altında “Ahmet Cemal Mağden Huzurevi ile huzurevine bağlı Ünye Ek Ünitesi, Kadın Konukevi ve Mevlüde Rıfat Poyraz Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüklerinin 1 (bir) adet kahvaltı, 1 (bir) adet öğle, 1 (bir) adet akşam yemeği ile ara öğünlerin (kuşluk, ikindi, gece) pişirilmesi, servisi ve servis sonrası hizmetlerinin yürütülmesi işidir. Öğünler ve örnek yemek çeşitleri aşağıdaki tablolarda belirtilen sayıda uygulanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu düzenlemelerden, ihale konusu iş kapsamında kahvaltı, öğle, akşam yemekleri ve ara öğünlerin bulunduğu açıkça anlaşılmaktadır. Her ne kadar Teknik Şartname’de “Diyet Yemekleri” başlığı altında bir düzenleme yer almakta ise de, ne İdari Şartname’de ne Teknik Şartname’de ne de birim fiyat teklif cetvelinde diyet yemeklerine ilişkin bir düzenleme bulunduğu dolayısıyla söz konusu düzenlemenin çelişki yaratacak ve esasa etkili bir durum olmadığı sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda yer verilen hükmü gereğince, idarelerin ihtiyaçlarını uygun şartlarla ve zamanında karşılaması ihale hukukunun temel ilkelerinden olup ihale konusu işin kapsamını belirlemek hususunda, idarelerin ihtiyaçları çerçevesinde takdir yetkisi bulunduğu, bu bağlamda ihale konusu işin içeriğinin idarenin ihtiyacı doğrultusunda münferit olarak belirlendiği ve her ihalenin kendi içinde değerlendirilmesi gerektiği, idarenin önceki ihalelerinin kapsamına diyet yemeği alımını dahil etmiş olmasının, başvuru konusu ihale açısından bir bağlayıcılığının olmadığı ve bu ihaleye de diyet yemeği alımını dahil etmesi zorunluluğunu doğurmayacağı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale dokümanı kapsamında yer verilen gramaj listelerinin pastacılık ürünler bölümünde simit ve peynirli poğaçanın, yumurta yemekleri kısmında ise omlet (beyaz peynirli)nin hem içerik hem de gramaj bilgilerine yer verildiği dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “İşin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinin “Yemek Çeşitleri ve Öğün Sayıları:” başlığı altında yer verilen içecekler tablosunda içeceklerin, gazlı meyveli içecekler, kola(kutu), hazır meyve suyu (kutu), paket kuşburnu çayı, paket ıhlamur çayı, paket yeşil çay, paket elma çayı olarak sayıldığı tespit edilmiştir.

Söz konusu düzenlemelerde içecek çeşitleri tek tek sayılarak belirlenmese dahi, ihaleye katılan veya katılmayı planlayan ilgililerin ihale konusu iş piyasasında faaliyet gösterdikleri ve ihale konusu işin maliyet bileşenleri (gazlı içecek çeşitleri, bitkisel içecek çeşitleri, meyve suları çeşitleri) konusunda bilgi sahibi oldukları, bahsi geçen içecek çeşitlerinin basitçe tahmin edilebilir olduğu kaldı ki yemek piyasasında faaliyet gösteren basiretli bir tacirin mevcut dokümandaki düzenlemelere göre içeceklerin belirlenmesi fiyatların oluşturulması bağlamında teklifini sağlıklı bir şekilde hazırlayabileceği dikkate alındığında, söz konusu hususun teklif vermeyi engelleyen bir durum oluşturmadığı ilaveten idarece verilen cevapta da aşırı düşük teklif aşamasında bahsi geçen içecek türlerine ilişkin bilgilerin isteklilere verileceğinin ifade edildiği dolayısıyla başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.