KİK Kararı: 2020/UH.II-632 (1 Nisan 2020)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/015
Gündem No : 51
Karar Tarihi : 01.04.2020
Karar No : 2020/UH.II-632
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Aydeniz Özel Sağlık Medikal Gıda İnşaat Taahüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/68134 İhale Kayıt Numaralı “Kuruluş Mutfağında veya Yüklenici Firma Mutfağında Mamul Yemek Alımı Dağıtımı ve Servis Hizmetleri İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İzmir Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 14.02.2020 tarihinde pazarlık usulü ile gerçekleştirilen “Kuruluş Mutfağında veya Yüklenici Firma Mutfağında Mamul Yemek Alımı Dağıtımı ve Servis Hizmetleri İşi” ihalesine ilişkin olarak Aydeniz Özel Sağlık Medikal Gıda İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin 25.02.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.02.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.03.2020 tarih ve 11229 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.03.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/427 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 6’ncı kısmının Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği, söz konusu isteklilerin ihaleye katılımda yeterlik kriterlerini sağlayamadıklarından değerlendirme dışı bırakılmaları gerektiği, şöyle ki;

1. Geçici teminat mektuplarının ihale dokümanında belirlenen süreyi (12.07.2020) kapsamadığı ve toplam tekliflerinin %3’ünü karşılamadığı,

2. İdari Şartname’nin 7’nci maddesine göre teklifleri kapsamında sunulan işletme kayıt belgelerinin ihale tarihi itibariyle geçerli bir belge olmadığı, gıda güvenliği bilgi sisteminden sorgulama yapıldığında ilgili istekliler tarafından sunulan işletme kayıt belgelerinin sistemde kayıtlı olmadığı ve pasif halde olduğunun görüleceği,

3. Sunulan teklif zarfları ve teklif mektuplarının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 30’uncu maddesine uygun olarak sunulmadığı,

4. Sunulan iş deneyim belgelerinin İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesini sağlamadığı, şöyle ki; söz konusu belgelerin benzer iş tanımına uygun olmadığı, karşılanması gereken parasal limitleri karşılamadığı ve EKAP sistemine kaydedilmediği,

5. Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;

a) Ek- H.4 malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin açıklama yöntemi kısmında ekli belgelerin kaçıncı sayfada olduğunun açıkça yazılmadığı,

b) Çalıştırılacak personele ait giyim giderlerinin yardımcı giderler başlığı altında değerlendirilmesi gerekirken işçilik giderleri kısmına dahil edildiği, işçilik maliyetinin toplam teklif tutarına oranının değiştiği, işçilik maliyetinin yanlış hesaplandığı, malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde belirtilen oran aralıklarının yanlış hesaplama neticesinde değiştiği,

c) Ana girdi maliyetinin eksik hesaplandığı, ana girdi maliyetleri ile işçilik maliyeti toplamının teklif tutarına oranının 0,95’in üzerinde olduğunun görüleceği,

d) Açıklama yapılması fiilen mümkün olan girdilerle ilgili üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı, söz konusu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesine aykırılık oluşturduğu,

e) Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde TÜRMOB kaşesinin bulunmadığı, TÜRMOB kaşesi yerine kaşe numarası yazıldığı, söz konusu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine aykırı olduğu,

f) Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde imza sirküleri ile fiyat teklifi alınan firmalar ile tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensuplarına ait oda faaliyet belgelerinin sunulmadığı,

g) Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen birim fiyatların ilan tarihi ile ihale tarihi arasında olması gerekirken, sunulan internet çıktılarında birim fiyatların geçerli olduğu tarihlerin bulunmadığı, söz konusu hususun ilgili kurumlardan teyidinin yapılması gerektiği,

h) Toptancı hal fiyatlarının ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde belirlenen fiyatlar olması gerekirken, 12 aylık dönem öncesi ve ihale tarihi sonrası belirlenen fiyatların kullanıldığı ve teyitlerinin yapılmasının gerektiği,

ı) Ana girdi fiyatlarının tevsiki amacıyla sunulan ticaret borsası bültenlerinin ihale tarihinden geriye son 12 ay içerisinde düzenlenmediği, 12 aydan daha eski tarihli borsa bültenleriyle açıklamada bulunulduğu, borsa bültenlerinde yer alan ortalama birim fiyatların doğruluğunun ilgili borsa bültenlerinden yazılı olarak sorgulanması gerektiği,

i) Ceviz içi ve fındık içi ürünlerinin birim fiyatlarının ticaret borsası bültenlerinde yer almasına rağmen, açıklamanın ceviz ve fındık şeklinde yapıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Kanunu’nun “Geçici teminat” başlıklı 33’üncü maddesinde “İhalelerde, teklif edilen bedelin % 3'ünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır. İhale dokümanında belirtilmesi şartıyla, danışmanlık hizmeti ihalelerinde geçici teminat alınması zorunlu değildir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir.

32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır. Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir...” hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam geçici teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir. Ancak ortaklardan herhangi biri tarafından kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden alınan iş bitirme belgesinin kullanılması durumunda, belgeyi kullanan ortak tarafından ilgisine göre iş ortaklıklarındaki hissesi oranında veya konsorsiyumlarda işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarının toplam teklif tutarına karşılık gelen oranda geçici teminat verilmesi zorunludur.

26.3. Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 12.07.2020 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Kabul edilebilir bir geçici teminat ile birlikte verilmeyen teklifler, istenilen katılma şartlarının sağlanamadığı gerekçesiyle İdare tarafından değerlendirme dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

- İhalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihalenin tamamına ilişkin teklif tutarının 507.761,00 TL ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti.nin ise 593.554,70 TL olduğu görülmüştür.

- İhalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Şekerbank Türk A.Ş. İzmir Şirinyer Şubesi tarafından düzenlenen 90.000,00 TL değerinde 13.07.2020 tarihine kadar (13.07.2020 dahil) geçerli olan teminat mektubunun sunulduğu tespit edilmiştir.

- İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti. tarafından Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. İzmir Gıda Çarşısı Şubesi tarafından düzenlenen 30.000,00 TL değerinde 30.07.2020 tarihine kadar geçerli olan teminat mektubunun sunulduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespitler neticesinde, ihalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan geçici teminat mektuplarındaki toplam tutarın teklif ettikleri bedelin %3’ünden az olmadığı, geçerlilik tarihlerinin İdari Şartname’de belirlenen (12.07.2020) tarihi karşıladığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

h) İşletme Kayıt Belgesi

…

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a), (b) ve (h) bentlerinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur. İş ortaklığının tüzel kişi ortağı tarafından, iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, bu ortak (ğ) bendindeki belgeyi de sunmak zorundadır. Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin şirketler topluluğu ilişkisi içinde kullanılması halinde, bu belgeyi kullanan ortağın 7.1 inci maddenin (ı) bendindeki belgeyi de sunması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

- Yapılan incelemede, ihalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından Batman Valiliği İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş işletme kayıt belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede işletme faaliyet konusunun “Hazır yemek, tabldot yemek üretimi” olduğu, belgenin ilk veriliş tarihinin 02.10.2012 olduğu, ayrıca bahse konu belgenin teyidinin inceleme tarihi itibariyle “http://ggbs.tarim.gov.tr/” internet adresinden yapılabildiği anlaşılmıştır.

- İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti. tarafından Konak Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş işletme kayıt belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede işletme faaliyet konusunun “Toplu Tüketim İşletmeleri” olduğu, belgenin ilk veriliş tarihinin 06.01.2016, değişiklik tarihinin ise 02.02.2018 olduğu, ayrıca bahse konu belgenin teyidinin inceleme tarihi itibariyle “http://ggbs.tarim.gov.tr/” internet adresinden yapılabildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan hususlar bir arada değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 53’üncü maddesinde “(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

...

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak bu Şartnamede istenilen bütün belgeler bir zarfa veya pakete konulur. Zarfın veya paketin üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan İdarenin açık adresi yazılır. Zarfın veya paketin yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanarak, mühürlenir veya kaşelenir.

22.2. Teklifler, ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar sıra numaralı alındılar karşılığında İdareye (tekliflerin sunulacağı yere) teslim edilir. Bu saatten sonra verilen teklifler kabul edilmez ve açılmadan istekliye iade edilir. Bu durum bir tutanakla tespit edilir.

22.3. Teklifler iadeli taahhütlü olarak posta ile de gönderilebilir. Posta ile gönderilecek tekliflerin ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar İdareye ulaşması şarttır. Postadaki gecikme nedeniyle işleme konulmayacak olan tekliflerin alınış zamanı bir tutanakla tespit edilir ve bu teklifler değerlendirmeye alınmaz.

22.4. Zeyilname ile teklif verme süresinin uzatılması halinde, İdare ve isteklilerin ilk teklif verme tarih ve saatine bağlı tüm hak ve yükümlülükleri süre açısından, tespit edilecek yeni son teklif verme tarih ve saatine kadar uzatılmış sayılır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif mektubunun şekli ve içeriği” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.1. Teklif mektupları, ekteki form örneğine uygun şekilde yazılı ve imzalı olarak sunulur.

23.2. Teklif Mektubunda;

a) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi,

b) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması,

c) Kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması,

ç) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasının, Türkiye'de faaliyet gösteren tüzel kişilerin ise vergi kimlik numarasının belirtilmesi,

d) Teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması,

zorunludur.

23.3. İş ortaklığı olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişiler tarafından imzalanması gerekir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde;

İhaleye teklif veren istekliler tarafından, teklif mektubu ve geçici teminat da dâhil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgelerin bir zarfa konulması gerektiği, zarfın üzerine ihaleye katılan isteklinin, adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresinin yazılması ve bu zarfın yapıştırılan yerinin istekli tarafından imzalanıp mühürlenmesi gerektiği, ayrıca teklif mektuplarının yazılı ve imzalı olması gerektiği, teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

- Bu kapsamda ihalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan teklif zarfları ve birim fiyat teklif mektupları incelendiğinde, söz konusu teklif zarflarının üzerinde başvuru konusu ihaleye katılan isteklinin adı, soyadı ve tebligata esas açık adresi, ihale konusu işin adı ve idarenin açık adresinin yazıldığı ve bu zarfların yapıştırılan yerinin istekli tarafından kaşelenip imzalandığı, diğer yandan birim fiyat teklif mektuplarının standart forma uygun olarak düzenlendiği, ayrıca söz konusu teklif mektuplarında rakam ve yazının birbiriyle uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

- İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan teklif zarfları ve birim fiyat teklif mektupları incelendiğinde, söz konusu teklif zarflarının üzerinde başvuru konusu ihaleye katılan isteklinin adı, soyadı ve tebligata esas açık adresi, ihale konusu işin adı ve idarenin açık adresinin yazıldığı ve bu zarfın yapıştırılan yerinin istekli tarafından kaşelenip imzalandığı, diğer yandan birim fiyat teklif mektuplarının standart forma uygun olarak düzenlendiği, ayrıca söz konusu teklif mektuplarında rakam ve yazının birbiriyle uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan hususlar bir arada değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

…

2 ) İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

…

d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler…” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,

…

ifade eder.” hükmü

Aynı Yönetmelik’in “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “… (6) Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde; ilanda ve dokümanda işin başvuruda bulunulabilecek veya teklif verilebilecek her bir kısmı ve bu kısımlar için tespit edilen yeterlik kriterleri ayrı ayrı gösterilir. Aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılır. …” hükmü,

“İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “(1) İş bitirme belgelerine, son hakediş raporu veya varsa kesin hakediş raporundaki fiilen gerçekleştirilen işle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

(2) Bu tutar;

a) Götürü bedel veya birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanmış işlerde; her türlü fiyat farkları hariç, varsa iş artışları dahil, hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

b) Yabancı para cinsinden sözleşmeye bağlanan işlerde ise; varsa fiyat farkları hariç, iş artışları dahil, işin sözleşme fiyatları ile gerçekleştirilen döviz cinsinden tutarı üzerinden,

KDV hariç olarak belirlenir.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

…

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere,

…

(5) İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri, sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.5.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen belgeler.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

7.6.1.

Bu ihalede benzer iş olarak kamuda veya özel sektörde yemek pişirme, dağıtım ve sonrası hizmetler benzer iş olarak kabul edilecektir” düzenlemesi yer almaktadır.

İhalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihalenin 6’ncı kısmına ilişkin teklifinin 300.466,00 TL, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti.nin söz konusu kısma ilişkin teklifinin ise 374.352,00 TL olduğu görülmüştür.

İhalenin 6’ncı kısmı üzerinde bırakılan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına sunulan İstanbul Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından düzenlenmiş “Malzeme Dahil Yemek Hizmeti ile Malzeme Dahil Paket Yemek Hizmeti Alımı İşi”ne ait 07.02.2018 tarihli iş bitirme belgesi sunulduğu, sunulan belgede işin tanımının “4 Kampüs İçin (Çapa, Avcılar, Cerrahpaşa ve Bahçeköy Kampüsleri) Malzeme Dahil Yemek Hizmeti Alımı İşi” şeklinde ifade edildiği, söz konusu belgenin kabul tarihinin 20.10.2017, belge tutarının 9.875.345,50 TL olduğu ve belgenin EKAP’a kayıtlı olduğu görülmüştür.

İhalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti. adına sunulan Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı tarafından düzenlenmiş “Uşak Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü Malzeme Dahil Mamül Yemek Alımı ve Sonrası Hizmet İşi”ne ait 03.01.2018 tarihli iş bitirme belgesi sunulduğu, sunulan belgede işin tanımının “3 Uşak Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü mutfağında yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleridir.” şeklinde ifade edildiği, söz konusu belgenin kabul tarihinin 31.12.2017, belge tutarının 866.141.50 TL olduğu ve belgenin EKAP’a kayıtlı olduğu görülmüştür.

Yukarıda yer verilen tespitler neticesinde, Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Demirtaş Sos. Hiz. Tem. İnş. Gıda Oto. San. ve. Tic. Ltd. Şti. tarafından teklifleri kapsamında sunulan iş bitirme belgelerinin ihalede istenen iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterlerini karşıladığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4’üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat açıklamalarından; malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılacağı ve bu menülerde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan istekliler tarafından öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin (Ek–H.4) hazırlanarak açıklama kapsamında sunulması, söz konusu açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için ise “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’ten çok olmaması gerektiği, oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’ten çok olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ana girdi ibaresi kapsamında; kırmızı et, beyaz et, balık, işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi), kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi), sebze, meyve, toz şeker, süt, yoğurt, ayran, yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı), kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi), pet su ve ekmeğin açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınacağı, isteklilerin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve anılan unsurlar için açıklama sunulmasının gerekmediği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin 6’ncı kısmına ilişkin olarak sınır değerin altında teklif sunan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunan Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihalenin 6’ncı kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Anılan istekliye 14.02.2020 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” adlı yazıda “…Karşıyaka Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğüne ait 6. Kısım için aşırı düşük sorgulamasına cevabınızı 19.02.2020 tarihinde kadar vermeniz gerekmektedir. 14 günlük menü teknik şartnamede bulunmaktadır…” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerin başvuru sahibi tarafından iddia edilen hususlar bakımından incelenmesi neticesinde;

a) Anılan istekli tarafından sunulan malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin "A) Ana girdileri" kısmında ekli belgelerin kaçıncı sayfada olduklarının açıkça yazıldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

b) İsteklinin sunduğu Ek-H.4 malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde işçilik girdileri tablosunda personele ait maaş, SGK, vergi, yol ve personel yemek gideri, ulusal bayram ve genel tatil günleri mesai giderlerinin yer aldığı, dipnotunda personele ait giyim giderlerinin yardımcı giderler arasında yer aldığının belirtildiği, ayrıca “Yardımcı Giderler” tablosu da oluşturulduğu ve tablo içerisinde “personel giyim gideri” başlığıyla öngörülen fiyatın belirtildiği, ana girdi gider toplamı, işçilik gider toplamı ve yardımcı girdi (kâr dâhil) ve bu girdilere ait oranların yer aldığı tabloda “(ana girdi maliyeti+ işçilik maliyeti)/toplam teklif tutarı” oranının 0,80 - 0,95 oranları arasında (0,89) olduğu da görülmekte olup, bu haliyle yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.2.6'ncı maddesine uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

c) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde … “(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Bu çerçevede, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının somut bir hukuka aykırılık gerekçesine veya delile dayanmadığı, malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde (Ek-H.4) ve yemek reçetelerinde yer alan girdilerden hangilerinin birim fiyat ve gramajlarında hata yapıldığı ve ihale süresince kullanılacak ana girdilerden hangilerinin hesap cetveline yansıtılmadığı, hangi ürünlerin örnek menüye göre hazırlanan yemek reçetelerinde bulunmasına rağmen ana girdileri tablosunda yer almadığı, hangi ana girdilerin birim fiyatlarının ve açıklama yöntemlerinin malzemeli yemek sunumu hesap cetveline hatalı olarak yansıtıldığı iddialarına ilişkin dilekçede somut bir belirleme yapılmadığı, iddiaların genel nitelikli hukuka aykırılık ifadeleri içerdiği ve bahse konu iddiaların dolaylı olarak EK-H.4 belgesi ile yemek reçetelerinin baştan sona tamamen yeniden incelenmesi ve değerlendirilmesi talebini içerdiği anlaşılmış olup, Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmadığı anlaşılmıştır. Kaldı ki isteklinin ana girdi maliyetleri ile işçilik maliyeti toplamının teklif tutarına oranının 0,95’in üzerinde olmadığı (0,89) görülmüş olup bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle de yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

d, e, f, g, h) Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının ticaret borsası bültenleri ve Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağıyla (Malın Üreticisi Olunması, Mala İlişkin Alım veya Satım Yapılması Durumunda Açıklama) yapıldığı, üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınmadığı, buna ek olarak kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen birim fiyatlar ile toptancı hal fiyatlarının kullanılmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

ı) Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında ticaret borsası bültenleriyle açıklanan girdilerinihale tarihi itibariyle son 12 ayın işlem gününde olduğu ve teklif kapsamında sunulan söz konusu bültenlerde ortalama birim fiyatların kullanıldığı açıkça görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

i) Biter Kervan Yemek Üretim Sağ. Gıda Ürünleri İnş. Tem. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ceviz içi ve fındık içi girdilerinin başvuru sahibinin iddiasının aksine ticaret borsası bültenleriyle açıklanmadığı, her iki girdinin de Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağıyla açıklandığı ve söz konusu girdilerin ceviz içi ve fındık içi olarak açıklandığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır. Bahse konu ihalenin şikayete konu 6’ncı kısmının başvuru bedeli 6.139,00 TL’dir. Başvuru sahibi istekli tarafından 12.284,00 TL başvuru bedeli yatırıldığı görülmüştür. Başvuru sahibi isteklinin talebi halinde fazla yatırılan 6.145,00 TL’nin anılan istekliye iadesi gerektiği sonucuna varılmıştır

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.