KİK Kararı: 2020/UH.II-1296

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/034
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 29.07.2020
Karar No : 2020/UH.II-1296
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Elips Teknoloji Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C Devlet Demiryolları İşletmesi 2. Bölge Müdürlüğü Satınalma Servis Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/196328 İhale Kayıt Numaralı “Eskişehir Hasanbey Arıtma Tesisi İşletilmesi Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü(Tcdd) 2. Bölge Satınalma Servis Müdürlüğü tarafından 12.05.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Eskişehir Hasanbey Arıtma Tesisi İşletilmesi Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Elips Teknoloji Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.06.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.06.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.06.2020 tarih ve 28628 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.06.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/1041 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığı, şöyle ki; söz konusu iş deneyim belgesinin sadece personel çalıştırmaya dayalı bir hizmet işine ait olduğu, hâlbuki idarece belirlenen benzer işin ise uzmanlık gerektiren kimyasal veya atık su arıtma tesislerinde bakım onarım, işletme veya danışmanlık hizmeti işine ilişkin olduğu, sadece personel çalıştırmaya dayalı hizmet işine ait olan bir iş deneyim belgesinin uygun olmayacağı, şikâyet başvurusu üzerine verilen cevapta hangi gerekçeyle söz konusu belgenin uygun olduğuna dair idarece bir açıklamanın yapılmadığı,

2. Yeterlilik değerlendirme kapsamında ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan belgelerde eksikler ve gerçeğe aykırı beyanlar bulunduğu halde, bahse konu eksikliklerin idarece tamamlatılmaya çalışıldığını öğrendikleri, yeterliğe ilişkin belgelerin tekliflerin elektronik ortamda sunulması esnasında eksiksiz olarak verilip verilmediğinin Kurum tarafından kontrol ve tespit edilebileceğini değerlendirdikleri,

3. İdari Şartname ve Teknik Şartname’de yapılan işin yürütülmesiyle ilgili eksiklik ve hataların bulunduğu, bu eksiklik ve hatalar nedeniyle yaklaşık maliyetin ve isteklilerce verilen tekliflerin sağlıklı hazırlanmadığı, ayrıca başkaca firmalar tarafından ihale öncesinde ihale dokümanına yönelik olarak idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu ancak bu başvuruların idarece dikkate alınmayarak cevap verilmediği, tüm bu eksik ve hataları göz önünde bulundurarak tekliflerini hazırladıkları bu nedenle ihalenin kendi üzerlerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,

…

ç) İş deneyim belgesi: Adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesini,

ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: ESKİŞEHİR HASANBEY ARITMA TESİSİ İŞLETİLMESİ HİZMET ALIMI İŞİ” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 40'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir. …

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

KİMYASAL ARITMA TESİSİ VEYA ATIKSU ARITMA TESİSİ BAKIM ONARIMI VEYA İŞLETİLMESİ VEYA KİMYASAL ARITMA TESİSİ VEYA ATIKSU ARITMA TESİSİ DANIŞMANLIK HİZMETİ İŞLERİ BENZER İŞ OLARAK KABUL EDİLECEKTİR.” düzenlemesi yer almaktadır.

İşe ait Teknik Şartname’nin “Konu ve Kapsam” başlıklı 1’inci maddesinde “Eskişehir Hasanbey Kimyasal ve Biyolojik Arıtma Tesisi’nin (bundan böyle Tesis olarak anılacaktır) 12 ay süreyle ihale (hizmet alımı) suretiyle tesisin işletilmesi, kimyasal ve biyolojik malzemelerin temini sistemin periyodik bakımı, Aylık olarak hakedişlere esas olacak çıkış suyu numunesinin analizlerinin yapılarak sınır değerlerin sunulması ve raporlanması işleri bu şartnamenin konusunu teşkil etmektedir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Genel İş Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinde “Eskişehir Hasanbey Kimyasal ve Biyolojik Arıtma Tesisi'ne personel, biyolojik ve kimyasal sarf malzeme temini ve tesisten çıkan çamurun bertaraf edilmesi ve tesisin faal bir şekilde ilgili kanun, yönetmelik, tebliğ, genelgelere uygun bir şekilde işletilmesidir.

İşletme süresince kullanma suyu ve elektrik enerji gideri hariç, Atıksu Arıtma Tesisi İşletimi, Tesis Bakım Onarım ve Temizliği, Tesisten Çıkan Atıkların Bertarafı, sistem için Kimyasal Madde Giderleri (Demirüçklorür, bakteri), sistem için gerekli Sarf Malzemeleri, Makine Teçhizat ve Ekipmanlarının Periyodik Bakımlarında Kullanılması Gereken Yağlar ve Personel giderleri YÜKLENİCİ tarafından karşılanacaktır.

Atıksu Arıtma Tesisinin ilgili yönetmeliklerinin gerektirdiklerine göre İDARE tarafından belirlenecek olan sözleşme süresi içerisinde işletilmesi, atıkların bertaraf, ekipman bakım ve onarım çalışmalarının gereken periyotlarda yapılarak sistemin sürekliliğinin ve çıkış suyu numunesinin analizlerinin yapılarak Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği Numune Alma ve Analiz Metotları Tebliği gereğince sınır değerlerin sağlanması ile ilgili hizmet alımıdır.” düzenlemesi,

Bahse konu Şartname’nin “Hizmet İle İlgili Hususlar” başlıklı 5’inci maddesinde “5.1. İdare Elemanlarına Sağlanacak Hususlar

…

Yüklenici ihale konusu hizmet kapsamında yukarıdaki şartları sağlayan ve aşağıdaki tabloda bulunan özellikleri taşıyan aracı temin edecektir. Bu araçlarla alakalı 1 günü aşan bakım ve tamirat işlerinde aynı özellikteki araç Yüklenici tarafından sağlanacaktır.

ARAÇ

ÖZELLİKLERİ

MODEL

MİKTAR

Otomobil (Motor Hacmi 1300-1600 otomatik vites )

Ruhsata göre 2018 model ve üzeri

1 Ad.

” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “YÜKLENİCİNİN PERSONELİ” başlıklı 6’ncı maddesinde “6.1.Personel Alımı ve Çalıştırılması

6.1.1. Yüklenici, hizmetlerin yürütülebilmesi için EK:3’da belirtilen gerekli vasıf ve tecrübede personeli bünyesinde bulundurmak zorundadır. …

EK:3

…

Yüklenicinin Bünyesinde Bulundurmak Zorunda Olduğu Min. Personel ve Sayısı

Unvanları

Adetleri (kişi)

Tesis Sorumlusu

1

Anlına Tesisi Operatörü Arıtma Tesisi Operatörü (Elektrik Teknikeri veya Teknisyeni)

1

Arıtma Tesisi Operatörü (Makine Teknikeri veya Teknisyeni)

1

Toplam

3

” düzenlemesi yer almaktadır.

Aktarılan ihale dokümanı düzenlemelerinden ihale konusu işin gerekli sarf malzemeleri, makine teçhizat ve ekipman kullanılarak, personel marifetiyle atıksu arıtma tesisinin işletilmesi, atıkların bertarafı, tesiste bulanan ekipmanın bakım ve onarım çalışmalarının gereken periyotlarda yapılarak sistemin sürekliliğinin ve çıkış suyu numunesinin analizlerinin yapılarak Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği Numune Alma ve Analiz Metotları Tebliği gereğince sınır değerlerin sağlanması hizmeti olduğu anlaşılmıştır.

Tekliflerin elektronik ortamda alınarak gerçekleştirilen uyuşmazlığa konu ihalede 29.05.2020 tarihli ihale komisyonu kararı incelendiğinde, başvuruya konu ihaleye 6 istekli tarafından teklif sunulduğu, bir istekliye ait teklifin, sunulan iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, yeterlik bilgileri tablosunda yer verdiği bilgilerin sunulan belgeler üzerinden doğrulanması üzerine ihalenin Batuhan Kurumsal Personel Hizmet işleri Temizlik Gıda Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Elips Teknoloji Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ait teklifin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinin aktarılan düzenlemesi gereğince uyuşmazlık konusu ihalede isteklilerce yeterlilik bilgileri tablosunda bilgileri beyan edilen ve sonrasında idareye sunulacak olan iş deneyim belgesine konu işin, yukarıda tarifi yapılan ihale konusu iş ya da aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde düzenlenen kimyasal arıtma tesisi veya atıksu arıtma tesisi bakım onarımı veya işletilmesi veya kimyasal arıtma tesisi veya atıksu arıtma tesisi danışmanlık hizmeti işlerinden olması gerektiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteki tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde 2016/381936-1852548-1-1 sayı ile EKAP’ta kayıtlı olan iş deneyim belgesinin iş deneyimini tevsik etmek üzere beyan edildiği görülmüştür.

EKAP’tan tebliğ edilen 13.05.2020 tarihli ve 533804 sayılı beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması konulu yazı ile istenilmesi üzerine ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 2016/381936-1852548-1-1 sayılı iş deneyim belgesinin, belgeye konu işe ait Teknik Şartname ve İdari Şartname’nin idareye sunulduğu görülmüştür.

İş deneyim belgesi incelendiğinde, belgenin Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli adına düzenlendiği, belgeye konu işin 01.10.2016-31.12.2016 tarihleri arasında çalıştırılmak üzere 1644 kişi personel hizmeti alımı olduğu anlaşılmıştır. Söz konusu iş deneyim belgesi ve belgeye konu işe ait Teknik Şartname ve İdari Şartname’nin incelenmesi sonucunda belgeye konu işin, personel çalıştırmaya dayalı hizmet alım işi olduğu, bu kapsamda yapılan işlerin şikayete konu ihale konusu iş veya benzer işleri kapsadığına dair bir veriye ulaşılamamıştır. Bu nedenle 13.07.2020 tarihli ve 9986 sayılı yazı ile iddiaya konu iş deneyim belgesini düzenleyen idareden anılan belgeye konu iş kapsamında Arıtma Tesisi İşletilmesi Hizmeti, Kimyasal Arıtma Tesisi veya Atıksu Arıtma Tesisi Bakım Onarımı Hizmeti, Kimyasal Arıtma Tesisi veya Atıksu Arıtma Tesisi İşletilmesi Hizmeti, Kimyasal Arıtma Tesisi veya Atıksu Arıtma Tesisi Danışmanlık Hizmeti işlerinden herhangi birinin bulunup bulunmadığı sorulmuştur.

13.07.2020 tarihli ve 9986 sayılı Kurum yazısına iş deneyim belgesini düzenleyen idarece 14.07.2020 tarih ve 4457 sayılı yazı ile “ilgi yazınızda belirtilen şirketin 2016/381936 sayılı ihale kapsamında Atıksu Arıtma İşletme, bakım onarım veya danışmanlık hizmetleri ile ilgili işleri bulunmamaktadır.” şeklinde cevap verildiği görülmüştür.

Yapılan tespit ve değerlendirmeler ve ilgili idaresiyle yapılan yazışma neticesinde ihale üzerinde bırakılan Batuhan Kurumsal Personel Hizmet işleri Temizlik Gıda Tic. A.Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer işe uygun işleri kapsamadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu ve ihale üzerinde bırakılan istekliye ait teklifin bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 19’uncu maddesinde “(1) e-teklifler, istekliler tarafından EKAP üzerinden hazırlanır. İlan ve ihale dokümanında, EKAP üzerinden sorgulanması mümkün olmayan katılım ve yeterlik belgelerinin Kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara uygun şekilde bilgisayarda taratılarak e-teklif kapsamında sunulacağı yönünde düzenleme yapılır.

(2) e-teklifler, istekliler tarafından EKAP üzerinden hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortak girişim ortaklarının tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “e-tekliflerin açılması” başlıklı 23’üncü maddesinde “İhale tarih ve saati ile tekliflerin açılma saati arasında asgari üç saatlik bir farkın bulunması kaydıyla, e-teklifler, aynı günün mesai saatleri içerisinde istekliler ve hazır bulunanlar önünde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır. e-anahtarının bozuk olması veya e-teklifin virüs içermesi gibi nedenlerle EKAP tarafından açılamayan e-teklifler tespit edilerek açılamama gerekçeleri belirtilmek suretiyle EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “Açılamayan e-tekliflere İlişkin İhale Komisyonu Tutanağı” düzenlenir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu hazır bulunanlara duyurulur. İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca alınan geçici teminat mektuplarının değerlendirilmesi, geçici teminat tutarının teklif bedelinin yüzde üçünü karşılayıp karşılamadığının ve geçici teminat mektubu geçerlilik süresinin EKAP tarafından kontrol edilmesi suretiyle yapılır. EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “e-teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” düzenlenir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet açıklanır ve EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “İsteklilerce Teklif Edilen Fiyatlara İlişkin Tutanak” hazırlanır. Hazırlanan bu tutanaklar durum izleme ekranında ihaleye katılan istekliler tarafından görülebilir ve EKAP üzerinde kayda alınır. Bu tutanakların çıktısı ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilemez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere ilk oturum kapatılır.” hükmü,

“e-tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “(1) e-tekliflerin açılması ve ilk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Ancak bu durumda her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP’a kaydedilir.

(2) Teklif değerlendirmesinde öncelikle ilk oturumda 23 üncü madde uyarınca e-teklifinin açılamadığı veya belgelerinin eksik olduğu ya da geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilenlerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve buna ilişkin kayıt yapılır.

(3) İhale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile ilgili değerlendirme, e-teklif kapsamında yüklü olan belgelerin ve EKAP üzerinden ilgili kurum ve kuruluşların sistemlerinden sorgulama suretiyle elde edilen bilgilerin değerlendirilmesi suretiyle yapılır.

(4) Yeterlik kriterlerinin istekliler tarafından karşılanıp karşılanmadığına ilişkin değerlendirme ihale dokümanında yer alan hükümler çerçevesinde yapılır. Yeterlik kriterlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve bu husus gerekçesi de açıkça belirtilmek suretiyle EKAP’a kaydedilir.

(5) EKAP üzerinden sorgulanmasının mümkün olmaması nedeniyle bilgisayarda taratılarak sunulması gereken belgeler ve eklerinden herhangi birinin e-teklif kapsamında sunulmamış olması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılamaz ve bu isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Ancak, bilgisayarda taratılarak e-teklif kapsamında sunulan belgelerde, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, bilgi eksikliği bulunması halinde idare tarafından bilgilerin tamamlanması istenir. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin tamamlanması için iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilir. Bu süre içerisinde istekli tarafından eksik bilgilere ilişkin belgeler idareye sunulur. Belirlenen sürede eksik bilgileri tamamlamayanların teklifleri dördüncü fıkrada belirtildiği şekilde değerlendirme dışı bırakılır.

(6) Teklif değerlendirme işlemleri sonrasında, EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “Uygun Olmayan Belgelerin Uygun Sayılmama Gerekçelerine İlişkin Tutanak” hazırlanır ve bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.” hükmü yer almaktadır.

Uyuşmazlığa konu İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterlere ilişkin düzenlemelerin yer aldığı İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilginlerin e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.:

…

7.9. Belgelerin sunuluş şekli:

7.9.1. İdarece talep edilmesi halinde istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenler ekleri ile birlikte bu maddede düzenlenen şekil kurallarına uygun olarak sunulur.

…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir.

…

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. …

22.8. İdarece talep edilmesi durumunda istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenler ekleri ile birlikte, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak süresi içerisinde sunulmak zorundadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı maddesinde “30.1. Teklifler, bu Şartnamede belirtilen ihale saatine kadar EKAP üzerinden verilecektir.

30.2. e-teklifler, ihale tarih ve saatinde hazır bulunanlar önünde, ihale komisyonu tarafından e-anahtarlar kullanılmak suretiyle EKAP üzerinde açılır. e-anahtarın bozuk olması veya e-teklifin virüs içermesi gibi nedenlerle açılamayan e-teklifler tespit edilerek açılamama gerekçeleri belirtilmek suretiyle, EKAP üzerinden Açılamayan e-tekliflere İlişkin İhale Komisyonu Tutanağı düzenlenir. İhale komisyonunca ihale saatine kadar kaç teklif verilmiş olduğu EKAP üzerinde ve hazır bulunanlara duyurulur. İsteklilerin teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Kanunun 21 inci maddesinin (f) bendine göre pazarlık usulü ile yapılan ihaleler ile fiyat veya fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar üzerinden elektronik eksiltme yapılması öngörülen ihaleler dışındaki ihalelerde; istekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet açıklanarak, EKAP üzerinden İsteklilerce Teklif Edilen Fiyatlara İlişkin Tutanak? hazırlanır. Hazırlanan bu tutanaklar durum izleme ekranında ihaleye katılan istekliler tarafından görülebilir ve EKAP üzerinde kayda alınır. Bu tutanakların çıktısı ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır ve talep etmeleri halinde hazır bulunan isteklilere birer örneği verilir. Bu aşamada hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilemez. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere ilk oturum kapatılır.” düzenlemesi,

Bahse konu Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’nci maddesinde “31.1. İlk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirilmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP'a kaydedilir ve düzenlenen tutanakların bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.

31.2. Teklif değerlendirmesinde öncelikle ilk oturumda 30 uncu madde uyarınca e-teklifinin açılamadığı veya teklif mektubu ile geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. …

31.8. Yapılan değerlendirme sonucunda, ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılarak ya da aşırı düşük teklif açıklaması yeterli görülmeyen teklifler reddedilerek, EKAP üzerinden Uygun Olmayan e-Teklif Kontrol Tutanağı düzenlenir ve değerlendirme dışı bırakma işleminin gerekçeleri belirtilir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhalenin karara bağlanması” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1. Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen tekliflerin sahiplerine, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları ile beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilemeyenler ile yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan veya yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgelere ilişkin tevsik edici belgeleri ekleri ile birlikte, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verilir. …

36.3. 36.1 maddesi uyarınca, istenen belgeleri idarece verilen süre içerisinde sunmayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon işlemlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir. Geçici teminat mektubu ve sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon değerlendirmesi başarısız sonuçlanan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır. Bu işleme ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edilir. …

36.4. Değerlendirme dışı bırakılan teklifler için EKAP üzerinden Uygun Olmayan e-Teklif Kontrol Tutanağı düzenlenerek uygun görülmeme gerekçeleri belirtilir.

36.5. Yapılan değerlendirme sonucunda ihale komisyonu tarafından ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren istekli üzerinde bırakılır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Aktarılan mevzuat hükümleri ve İdari Şartname düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde şikâyete konu ihalede tekliflerin EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilmek suretiyle verileceği, teklif değerlendirmesinde öncelikle e-teklifinin açılamadığı veya teklif mektubu ile geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı, daha sonra istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılacağı, yapılan değerlendirme sonucunda, ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılanların değerlendirme dışı bırakılacağı, elektronik olarak EKAP üzerinden gönderilen tekliflerin, yeterlik bilgileri tablosunda isteklilerce beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan değerlendirme sonucunda ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen tekliflerin sahiplerinden Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21’inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları ile beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilemeyen belgelere ilişkin tevsik edici belgeleri ekleri ile birlikte belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmalarının istenileceği, istenen belgeleri idarece verilen süre içerisinde sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatlarının gelir kaydedileceği, geçici teminat mektubu ve sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan isteklilerin tekliflerinin ise değerlendirme dışı bırakılacağı, bu işleme ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edileceği ve yapılan değerlendirme sonucunda ihale komisyonu tarafından ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren istekli üzerinde bırakılacağı anlaşılmaktadır.

Diğer yandan ihale dokümanı kapsamında yer alan birim fiyat teklif mektubu standart formu incelendiğinde, “1) Birim fiyat teklif cetveli (İhalenin türüne göre [mal/hizmet/yapım] ekte yer alan cetvellerden uygun olanı seçilecektir.)

2. Yeterlik bilgileri tablosu

3. İş ortaklığı beyannamesi (İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde doldurulacaktır.)

4. Konsorsiyum beyannamesi (İhaleye konsorsiyum olarak teklif verilmesi halinde doldurulacaktır.)” belgelerinin teklif mektubu ekinde sunulacak belge olarak belirtildiği görülmüştür.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “Geçici teminatın verilmesi” başlıklı 28’inci maddesinde “28.1. Geçici teminat mektuplarının Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması halinde, mektuba ilişkin ayırt edici numara; anılan maddeye uygun olarak alınmaması halinde ise düzenlenen mektuba ilişkin bilgiler, yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.

28.2. Teminat mektupları dışındaki teminatların TCDD 2.Bölge Müdürlüğü Muhasebe ve Finansman Servis Müdürlüğüne veya TCDD 2.Bölge Müdürlüğü hesaplarına (Vakıfbank Ankara Kurumsal Şubesi : TR 26 0001 5001 5800 7267 1961 15 veya Ziraat Bankası Ankara Kamu Kurumsal Şubesi : TR 83 0001 0017 4507 0385 5751 34 yatırılması ve teminatın yatırıldığını gösteren belgelere ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilmesi gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Aktarılanlar çerçevesinde tekliflerin elektronik ortamda EKAP üzerinden gönderilmesi sırasında tüm isteklilerce teklif mektubu ile birlikte teklif cetveli ve yeterlik bilgileri tablosunun gönderilmesinin yeterli olacağı anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyasında yer alan E-Teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağı incelendiğinde, söz konusu tutanağın ihale üzerinde bırakılan istekliye ait satıra karşılık gelen “Teklif Mektubu” sütununda “UYGUN/Teklif mektubu ve eki cetvel uygundur.” ifadesinin, “Geçici Teminat Mektubu” sütununda “UYGUN/Geçici teminat mektubu uygundur.” ifadesinin, “Yeterlik Bilgileri Tablosu” sütununda “Var” ifadesinin yer aldığı görülmüştür.

İhale işlem dosyasında yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan istekliye ait birim fiyat teklif mektubu, birim fiyat teklif cetveli, yeterlik bilgileri tablosunun yer aldığı görülmüştür. İhale üzerinde bırakılan istekliye ait yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde, anılan istekli tarafından yeterliğe ilişkin beyan edilen bilgiler ve bu bilgilere ulaşılabilecek belge isimlerinin yer aldığı görülmüştür.

Yapılan değerlendirme ve tespitler neticesinde, tekliflerin elektronik olarak EKAP üzerinden verilmesi sırasında birim fiyat teklif mektubu ve cetveli ile birlikte yeterlik bilgileri tablosu dışında herhangi hangi bir belgenin gönderilmesinin istenilmediği (iş ortaklığı ile ihaleye katılma durumunda iş ortaklığı beyannamesi hariç), yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından birim fiyat teklif mektubu ve cetveli ile birlikte yeterlik bilgileri tablosusun ihale işlem dosyası kapsamında yer aldığı, yeterlik bilgileri tablosunda imza beyannamesi, imza siküleri, ticaret sicili bilgileri, geçici teminat mektubu ve iş deneyim belgesine ilişkin bilgilerin bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “…İstekli: Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidini,

İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi,

…ifade eder.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler…” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır. Şikâyet üzerine yapılan incelemede tekliflerin hazırlanmasını veya işin gerçekleştirilmesini etkileyebilecek maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin bulunması ve idarece ihale dokümanında düzeltme yapılmasına karar verilmesi halinde, gerekli düzeltme yapılarak 29 uncu maddede belirtilen usule göre son başvuru veya ihale tarihi bir defaya mahsus olmak üzere ertelenir. Ancak belirlenen maddi veya teknik hataların veya eksikliklerin ilanda da bulunması halinde 26 ncı maddeye göre işlem tesis edilir.

İdare, şikâyet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikâyetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

b) Adaylar; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ön yeterlik başvurularının sunulması, değerlendirmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem ve eylemler; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ise kısa listeye alınmış olmaları kaydıyla ayrıca ihale daveti ve/veya ihale dokümanının gönderilmesi, ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler, hakkında başvuruda bulunabilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1)Süreler;

…

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…izleyen günden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri gereğince, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlemler veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden istekli olabilecekler, açık ihale usulü ile yapılan ihalelerde ihale dokümanının verilmesi, ihale ilanında ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklara ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında mevzuatta hüküm altına alınan süreler içerisinde başvuruda bulunabileceklerdir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde yer alan ifadeler incelendiğinde, başvuru sahibince ihale dokümanında bir takım eksiklik ve hataların bulunduğunun ifade edildiği, bu hata ve eksiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin idarece yanlış hesaplandığının iddia edildiği görülmüştür.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibi istekli tarafından 29.04.2020 tarihinde ihale dokümanının EKAP üzerinden indirildiği, dolayısıyla şikâyete yol açan durumun farkına varılması gereken tarihin 29.04.2020 olduğu, istekli tarafından 15.05.2020 tarihindeki ihaleye teklif verildiği, isteklinin idareye şikâyet başvuru tarihinin 09.06.2020 olduğu, bu çerçevede açık ihale usulü ile gerçekleştirilen uyuşmazlığa konu ihalede şikâyetçinin şikâyete konu durumun farkına varıldığı tarihten itibaren 10 gün içinde ihale dokümanına itiraz niteliğinde şikâyet başvurusunda bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddiasının dokümana itiraz niteliğinde olduğu, gelinen aşamada ihale dokümanı düzenlemelerinin kesinleştiği, ayrıca şikâyete konu hususların farkına varıldığı tarihin dokümanın satın alındığı tarih olduğu, anılan istekli tarafından dokümana yönelik olarak 10 günlük şikâyet süresi içinde herhangi bir başvuruda bulunulmadığı görülmüş, başvuru sahibinin 3’üncü iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Batuhan Kurumsal Per. Hiz. İş. Tem. Gıda A.Ş.ye ait teklifin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.