KİK Kararı: 2020/UH.I-870

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/020
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 13.05.2020
Karar No : 2020/UH.I-870
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Beydağ Tem. ve İlaçl. Hizm. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Adapazarı Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/534380 İhale Kayıt Numaralı “Katı Atık Toplama ve Nakli İçin Kullanılacak Araçların Kiralanması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adapazarı Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 25.11.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Katı Atık Toplama Ve Nakli İçin Kullanılacak Araçların Kiralanması İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 06.05.2020 tarih ve 20297 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/790 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle;

1. a) Eçak Tem. Hiz. Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Erce Dan. Gay. Oto. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının bilgi isteme yazısı kapsamında sundukları tüm araçların marka, modelini gösteren listede teklif ettikleri araçlar ile idarenin ikinci belge isteme yazısında teklif edilen araçların aynı olmadığı ve idarenin yanıltıldığı, şartnameye göre teklif vermeyip tekliflerini şartnameye uydurmaya çalıştıkları ve Kamu İhale Kanunu'nun "Temel ilkeleri"nin zedelendiği,

b) Her araç için ayrı ayrı kasko değer listesine göre teklif verilmeyip, toplamının kasko değer listesine göre teklif verilmiş olması iş artışı ve iş eksilişi durumlarında kamu zararına sebep olacağı, aylık fiyat teklifi kasko değer listesinin % 2'sinden fazla ve az olan araçlarda iş artışı ve iş eksilişi olduğu durumda kamu zararı oluşacağı, kaldı ki Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Usul ve Esaslar'da yoruma açık herhangi bir tabirin bulunmadığı ve yoruma dayalı karar verilmesinin mevzuat hükümlerine açıkça aykırılık teşkil ettiği, idarenin cevap yazısında emsal Kurul kararlarına yer verildiği ancak bu değerlendirmenin hatalı olduğunun Mahkeme kararlarında belirtildiği, anılan İş Ortaklığının sunduğu teklifin tekrar incelenerek ilgili araçların kasko değer listelerinin kontrolünün yapılması gerektiği, birim fiyat teklif cetvelinde ilgili araçlar için teklif etmiş oldukları aylık kira bedeli, ilgili araçların şartname şartlarını karşılayan araçların 2019 modellerinin ocak ayı kasko değer listesinde yer alan bedellerinin % 2'sinden dahi daha fazla olduğu, yani firmaların teklif fiyatlarını kasko değer listelerini düşünmeden hazırladığı fiyatlara uygun araçları belirledikleri,

c) Anılan iş ortaklığının bilgi ve belge talebi yazısında sunmuş oldukları belgelerinde eksiklikler bulunduğu, sunmuş oldukları araçların teknik özellikleri teknik şartnamede istenilen teknik özelliklerle örtüşmediği ve kasko değer listesinde yer alan marka ve modeldeki araçların teknik özelliklerini tevsik edici belgeleri dosyaya eklemedikleri,

2. Anılan iş ortaklığının otomobil için teklif etmiş oldukları araçların yerli muhteva oranını karşılamadığı, kısacası yerli menşei kanunda bahsi geçen hizmetler hariç diğer tüm hizmetler için zorunlu olduğu, idareye yerli menşei konusunda takdir yetkisi verilmediği, dolayısıyla şartnamede yazıp yazmadığına bakılmaksızın isteklilerin yerli menşei araç teklif etmelerinin gerekli olduğu ve bu hususun kontrol edilmesi gerektiği,

3. Ayrıca MCY Or. Ür. Pey. Tem. İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. - Yeşilçam Pey. Tem. İnş. Nak. San.Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve Erçak Tem. Hizm. Nak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Erce Dan. Gay. Oto. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının birbirleriyle organik bağlarının bulunduğu, bankalarda grup firması olduğu, tek merkezden yönetildikleri, anılan firmaların çeşitli zamanlarda aynı adreste faaliyet gösterdikleri, aynı kişilerin dönem dönem aynı şirketlerde müdürlük veya ortaklık yaptıkları, yönetim kurulu üyesi oldukları, ihalelere anlaşmalı ve birlikte teklif vermek için zaman zaman ayrı ayrı kimlik göstermek için hisselerini, yetkililerini, adreslerini değiştirdiklerini, mali müşavirlerinin aynı olduğu, söz konusu isteklilerin birlikte hareket ederek sınır değeri değiştirerek ihale sonucunu etkiledikleri, dolayısıyla anılan firmalar hakkında yasaklılık kararı verilmesi gerektiği, söz konusu isteklilerin teklif dosyası kapsamında sundukları teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetveli, teminat mektupları, banka referans mektubu gibi belgelerde yer alan bilgilerin yazı karakterleri düzenleme şekillerinin, belgelerde yer alan tarih ve sayı numaralarının, iletişim bilgilerinin, adreslerinin, belgelerin alındığı bankaların aynı olup olmadığı, bu belgelerin aynı tarih ve ardışık sayılarla alınıp alınmadığı, geçici teminat ve banka referans mektuplarının kimlere teslim edildiği, bu durumların detaylı şekilde incelenmesi durumunda anılan firmaların birlikte hareket ettiğinin anlaşılacağı, ayrıca kullanacakları kredilerde çapraz kefalette bulundukları ve grup firması olduklarının bankalarla yapılacak basit yazışmalarla bile tespit edilebileceği, özellikle devlet bankalarından söz konusu firmaların grup firması olup olmadıklarının sorulması gerektiği,

4. a) Anılan iş ortaklığının teklif zarfı içerisinde son durumu göstermek üzere sunduğu belgelerin uygun olmadığı, sunulan belgelerde ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanını ve T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranını göstermediği, bu hususun Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 38'inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği'nin 10/A maddesinde yer alan açıklamalara aykırılık teşkil ettiği,

b) Gelir tablolarına göre hesap edilen toplam ciroları, teklif edilen bedellerinin % 20'sini karşılamadığı,

c) Bilanço rakamlarının (cari oran, özkaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının özkaynaklara oranı) istenilen oranları karşılamadığı,

d) Bilanço ve gelir tablosu evraklarında yetkili meslek mensubunun imza ve kaşesinin bulunmadığı iddialarına yer verilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasının (a), (b) ve (c) bölümündeki iddiaları ile 2 ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olup, itirazen şikâyet başvuruları üzerine Kurul tarafından verilen nihai karar ile uyuşmazlık, idari başvuru aşaması bakımından sonuçlandırılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde, Kamu İhale Kurulunun, Kuruma gelen itirazen şikâyet başvurularıyla ilgili olarak gerekçesini belirtmek suretiyle karar vereceği hüküm altına alınmış olup, mevzuatta Kurul tarafından karara bağlanan hususların yeniden incelemeye alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.

Diğer yandan, anılan Kanun’un 57’nci maddesinde şikâyetler ile ilgili olarak Kurum tarafından verilen nihai kararların mahkemelerde dava konusu edilebileceği belirtilmiş, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurul kararlarına karşı başvuru” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “4734 sayılı Kanunun 57 nci maddesi uyarınca Kurul kararları idari yargı mercilerinde dava konusu edilebileceğinden, hak kaybına uğranılmaması bakımından Kurul kararının yeniden incelenmesi talebiyle Kuruma başvuruda bulunulmaması önem arz etmektedir.” açıklaması ile Kurul tarafından karara bağlanan hususlar hakkında yargısal denetim yolunun işletilmesi gerektiği hususu da ayrıca vurgulanmıştır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin bahse konu iddialarının, 29.01.2020 tarihli ve 2020/UH.I-232 sayılı Kurul kararı ile idarece yeniden tesis edilen işlem üzerine yapılan inceleme neticesinde alınan 01.04.2020 tarihli ve 2020/UH.I-654 sayılı Kurul kararında yapılan incelemelere ilişkin olduğu ve başvuru sahibinin söz konusu iddialarının anılan Kurul kararına itiraz niteliği taşıdığı, dolayısıyla söz konusu iddiaların 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince görev yönünden reddedilmesine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin dilekçesinde yer alan 2'nci iddiası ile ilgili olarak; 01.04.2020 tarihli ve 2020/UH.I-654 sayılı Kurul kararında tüm isteklilere yönelik yerli muhteva oranı ile ilgili olarak iddianın 29.01.2020 tarihli ve 2020/UH.I-232 sayılı Kurul kararına itiraz niteliği taşıdığı gerekçesiyle görev yönünden uygun görülmediği görülmüştür.

Başvuru sahibinin dilekçesinde yer alan 3'üncü iddiası ile ilgili olarak ise; 01.04.2020 tarihli ve 2020/UH.I-654 sayılı Kurul kararında bu yöndeki iddiaların süre yönünden uygun görülmediği de görülmüştür.

2. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasının (a), (b), (c) ve (d) bölümünde yer alan iddialarına ilişkin olarak yapılan incelemede:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak; Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne,

Anılan Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

…

İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir. İlan ile ihale veya ön yeterlik dokümanına yönelik başvurular dışında istekli olabileceklere bildirim yapılmaz.” hükmüne,

Anılan Kanun' “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “…Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

…

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar. ” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “…(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez…” hükmüne,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz…” açıklamasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin söz konusu iddialarına şikâyet başvurusunda yer vermediği, ayrıca idarece söz konusu iddialara cevapta da bulunulmadığı, idareye yapılan şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği hüküm altına alınmış olduğundan, başvuru sahibinin bu iddialarına ilişkin inceleme yapılmasının mümkün bulunmadığı ve başvurunun reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan isteklilerin yeterlik değerlendirmesine ilişkin hususların başvuru sahibine 09.12.2019 tarihli kesinleşen ihale kararı ve eki ihale komisyonu kararı ile bildirildiği, sonrasında ihale sürecinde alınan Kurul kararı neticesinde yine isteklilerin teklif değerlendirmeleri yapılarak anılan isteklinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olduğu hususu da dahil olmak üzere 24.02.2020 tarihli kesinleşen ihale kararı ve eki aynı tarihli ihale komisyonu kararı ile EKAP üzerinden başvuru sahibi istekliye tebliğ edildiği, ancak başvuru sahibi istekli tarafından ihale komisyonu kararının tebliğ tarihini izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken söz konusu husus ile ilgili olarak süresi içerisinde herhangi bir başvuruda bulunulmadığı ve bu süre geçtikten sonra (22.04.2020) tarihinde idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu ve başvurunun süre yönünden uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.