KİK Kararı: 2020/UH.I-2064

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2020/056
Gündem No : 38
Karar Tarihi : 16.12.2020
Karar No : 2020/UH.I-2064
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Fayat Grup Atık Yönetimi Asfalt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Hatay Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/551972 İhale Kayıt Numaralı “Sürücülü Araç ve İş Makinası Kiralama” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Hatay Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 17.11.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sürücülü Araç ve İş Makinası Kiralama” ihalesine ilişkin olarak Fayat Grup Atık Yönetimi Asfalt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 26.10.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.11.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.11.2020 tarih ve 50363 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.11.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/1759 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ilan tarihi 19.10.2020 tarihi olan ve 17.11.2020 tarihinde gerçekleşecek ihaleye ilişkin ihale dokümanının 26.10.2020 tarihinde indirildiği, ihale ilanı ile dokümanda tespit ettikleri mevzuata aykırılıklara ilişkin 26.10.2020 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, ancak idare tarafından 04.11.2020 tarihinde şikâyet başvurularının uygun bulunmadığının bildirildiği, aşağıda belirtilen iddialar kapsamında başvuruya konu ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

1. İhale İlanı’nın 4.4.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde benzer iş tanımının “Kamu veya özel sektöre yapılan personel taşıma ve/veya araç (taşıt ve/veya iş makinası) kiralama işleri benzer iş olarak kabul edilecektir.” şeklinde yapıldığı, İdari Şartnamenin 2’nci maddesinde ise ihale konusu işin adının “Sürücülü araç ve iş makinası kiralama” şeklinde belirlendiği, idarelerce benzer iş tanımı yapılırken, ihale konusu iş ile bire bir aynı benzer iş tanımı yapılmaması gerektiği, ihale konusu işin yanında ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işlerin benzer iş tanımına yazılması gerektiği, ancak idare tarafından belirlenen benzer iş tanımının ihale konusu iş ile bire bir aynı olduğu, bu bakımdan yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,

2. İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde ihaleye katılan isteklilerin kendi malı olması istenilen araçlara ilişkin düzenleme bulunduğu, ihale ilanının 19.10.2020 tarihinde yayımlandığı, bununla birlikte 30.09.2020 tarih ve 31260 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik’in 4’üncü maddesinde, ihale kapsamında çalıştırılacak araçların isteklilerin kendi malı olmasının katılım şartı olarak belirlenemeyeceğinin hüküm altına alındığı, idare tarafından kendi malı araçlara ilişkin yapılan söz konusu düzenlemenin, anılan mevzuat hükmü yürürlüğe girmeden yapılarak ihaleye çıkılmış olmasının, her ne kadar anılan mevzuat hükmü kapsamında olunmasa da, ihaleye rekabetin arttırılması amacıyla dikkate alınması gereken bir husus olduğu, başvuruya konu ihalede kendi malı araç şartı getirilmek suretiyle ihaleye katılımın daraltıldığı, ihale kapsamında çalıştırılacak araçların piyasadan temin edilebilecek araçlar olduğundan bu araçlara ilişkin kendi malı şartı getirilmesinin ihaleye katılımı kısıtlamaktan başka bir anlam taşımadığı,

3. İdari Şartname’nin 7.1(h) maddesinde Ulaştırma Bakanlığı’ndan alınmış ve ihale tarihi itibariyle geçerliği devam eden K1 ve D2 yetki belgelerinin teklif dosyasında sunulmasının istenildiği, ayrıca isteklinin ortak girişim olması halinde K1 ve D2 yetki belgelerinin her bir ortak tarafından sunulması gerektiğinin düzenlendiği,

Ulaştırma Bakanlığı onaylı yetki belgesi istenmesinin makul olduğu, bununla birlikte ihale konusu hizmeti gerçekleştirecek firmaların taşıyacakları malzeme ve atıkların, firmaların ana iştigal konusu ile ilgili olacağının açık olduğu, bu bağlamda ihale konusu hizmetin gerçekleştirilmesi için K2, C2, L1, L2, R1 ve R2 yetki belgeleri de kullanılabilecekken, söz konusu düzenleme ile bu yetki belgelerine yer verilmemesinin ihaleye katılımı kısıtladığı, K2, C2, L1, L2, R1 ve R2 yetki belgelerinin yeterlilik kriterleri arasında sayılmamasının katılımı kısıtlayıcı nitelikte olduğu, diğer taraftan ihale konusu hizmeti gerçekleştirecek firmaların yapacakları yolcu taşımacılığı için B2, D1, F1 yetki belgelerinin de kullanılabileceği, ancak söz konusu düzenleme ile bu belgelere sahip olan firmaların da ihaleye katılımının engellendiği, ihale kapsamında çalıştırılacak 181 adet aracın sadece 7 tanesi minibüs/otobüs sınıfında olmasına rağmen, tali nitelikteki bir iş için D2 yetki belgesinin katılım şartı olarak istenilmesinin mevzuata uygun olmadığı,

Sadece K1 ve D2 yetki belgelerinin teklif dosyasında sunulması katılımı kısıtlayıcı nitelikte iken, ortak girişim olarak teklif verilmesi halinde bu kriterlerin her bir ortak tarafından sağlanması gerekliliğinin de ihaleye katılımı daha da zorlaştırdığı,

4. Başvuruya konu ihalenin kısmi teklife açık olmadığı, ancak ihale kapsamında çalıştırılacak 181 adet araçtan; 109 adedinin binek ve çift kabin gibi hafif ticari araçlardan, 7 adedinin minibüs ve otobüs gibi araçlardan, 65 adedinin de muhtelif tiplerdeki ağır vasıta ve iş makinelerinden oluştuğu, ayrıca ortak girişim olarak teklif verilmesi halinde bu araçlara ilişkin istenilen yeterlik kriterlerinin ortak girişimin her bir ortağı tarafından sağlanması gerektiğinin düzenlendiği, söz konusu düzenlemeler kapsamında ihaleye katılımın daraltıldığı, başvuruya konu ihalede çalıştırılacak araç tiplerine göre ihalenin kısımlara ayrılması ve her bir kısım için yeterlik kriterlerinin ayrı ayrı düzenlenmesi gerektiği,

5. İhale kapsamında çalıştırılacak şoför ve operatörlerin tam zamanlı çalıştırılacağının açık olduğu, 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereğince belediye ve belediye şirketleri tarafından personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya nitelik itibariyle bu sonucu doğuracak hizmet alımı yapılamayacağı, ancak başvuruya konu ihalede bu durumun ihlal edildiği, ayrıca çalıştırılacak personele verilecek fazla çalışma ve resmi tatil çalışma ücretleri ile personel giderlerine ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78’inci maddesinde belirtilen hususlara yönelik ihale dokümanında düzenleme yapılmadığı, diğer taraftan Teknik Şartname’nin C maddesinin 14 numaralı bendinde çalıştırılacak personele verilecek kıdem ve ihbar tazminatlarının yüklenici üzerinde bırakılmasının da mevzuata aykırı olduğu,

6. Teknik Şartname’nin C maddesinin 12 numaralı bendi ile birim fiyat teklif cetvelinde çalıştırılacak araçlara ilişkin, günlük 24 saat süreyle sınırsız kilometre üzerinden teklif fiyat verileceğinin düzenlendiği, aynı düzenlemede araçların amortisman, yedek parça, bakım onarım, trafik sigortası ve diğer bütün giderlerinin yükleniciye, akaryakıt giderinin ise idareye ait olduğunun belirtildiği, sınırsız kilometre ile çalıştırılacak araçların amortisman, bakım, yedek parça ve lastik giderlerinin sözleşme süresince kaç kilometre kullanılacağı bilinmeden hesaplanmasının ve bu kapsamda teklif verilmesinin mümkün olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “… a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Temel ilkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) İdareler, yapacakları ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Sürücülü Araç ve İş Makinası Kiralama

b) Miktarı ve türü: Muhtelif cins ve miktarda, toplam 181 adet Araç ve İş Makinası Kiralama İşi. Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Hatay İl sınırları ve İdarenin Belirleyeceği Yurtiçi Yerler” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Kamu veya özel sektöre yapılan personel taşıma ve/veya araç (taşıt ve/veya iş makinası) kiralama işleri benzer iş olarak kabul edilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, benzer işlerin ihale konusu işin niteliği ve büyüklüğü ile benzerlik göstermesi, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilmesi, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden, ihale konusu işin “Sürücülü Araç ve İş Makinası Kiralama” hizmet alımı işi olarak belirlendiği, benzer iş olarak ise, kamu veya özel sektöre yapılan personel taşıma ve/veya araç (taşıt ve/veya iş makinası) kiralama işlerinin belirlendiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, başvuru sahibinin iddiasının aksine ihale dokümanında belirlenen ihale konusu iş ile benzer iş tanımının aynı olmadığı, idare tarafından belirlenen benzer iş tanımındaki işlerin ihale konusu iş ile aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilecek niteliğinin olduğu, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıdığı, bu çerçevede ihaleye katılımı artıracak şekilde belirlenen benzer iş tanımında kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinin birinci fıkrasında “İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5.2. İdaremizin ihtiyacı zamanında karşılaması, isteklilerin ihale konusu hizmette etkin olarak faaliyette olduğunu gösterebilmesi, kullanılacak makina ve ekipmanı için gerçekleştirilmesindeki önem derecesi ve özellik arz etmesi gibi kriterler göz önünde bulundurularak, belirli nitelikteki makina ve ekipman için kendi malı şartı aranması idaremizin takdir yetkisi dahilinde olduğundan, söz konusu hizmet alımı işinde kullanılacak makine ve ekipmanlardan Binek Otomobil(1590cm3, 115HP) sınıfından 1 adet, Binek Otomobil(1450cm3, 110HP) sınıfından 1 adet, Binek Otomobil(1450cm3, 85HP) sınıfından 8 adet, Çift Sıra Pikap(100HP) sınıfından 2 adet, Çift sıra Pikap (110HP) sınıfından 4 adet, Minibüs sınıfından 1 adet, Otobüs (27+1 kişilik) sınıfından 2 adet, Otobüs (33 kişilik) sınıfından 1 adet, Akaryakıt Tankeri sınıfından 1 adet, Damperli Kamyon (Büyük) sınıfından 3 adet, Tek Kabin Damperli Kamyon (Küçük) sınıfından 2 adet, Kombine Kanal Açma ve Temizleme Aracından (9000 litre) 1 adet, Kombine Kanal Açma ve Temizleme Aracından (14000 litre) 1 adet, Vidanjör sınıfından 4 adet, Su Tankeri sınıfından 2 adet, Minibüs Tipi Kanal Açma Aracı sınıfından 1 adet, Tamir Bakım Aracı sınıfından 1 adet olmak üzere toplam 36 adet aracın isteklinin kendi malı olması şartı aranmaktadır.

Özmal olması istenen tüm Kombine Kanal Açma ve Temizleme Araçları, Minibüs Tipi Kanal Açma Aracı, Su Tankeri, Vidanjörler, Tamir Bakım Aracı için; araçların İmal, Tadil ve Montaj Hakkında Yönetmelik kapsamında düzenlenen, TSE tarafından onaylı, aracın şasi numarasını içeren, AİTM (Münferit Araç Uygunluk Belgesi)'nin ihale teklif zarfı içinde sunulması zorunludur.

İstekliler yüklenici malı araçlara ilişkin belgeleri ihale teklif zarfında sunacaklardır. Adayın veya isteklinin kendi malı olan makine, teçhizat ve diğer ekipman, ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müsavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında makine, teçhizat ve ekipman ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından sağlanabilir.” düzenlemesi yer almakta olup, aynı düzenlemeye İhale İlanı’nın 4.3.2’nci maddesinde de yer verildiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden anılan Kanun’un 5’inci maddesinde belirtilen temel ilkeler çerçevesinde, isteklilerin ihale konusu işe ilişkin yeterliklerinin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterlerinin rekabeti engellemeyecek şekilde belirlenmesi gerektiği, bu bağlamda işte kullanılacak makine ve ekipmana ilişkin olarak kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu, ancak ihale konusu işin niteliği ve kapsamına göre ve bilhassa ihtiyacın gecikmeksizin karşılanması maksadıyla, isteklilerin ihale konusu alandaki etkinliklerinin hâlihazırdaki durumu için bir gösterge olması bakımından, makine ve ekipmanın bir bölümünün kendi malı olma şartının idarece aranmasının mümkün olabileceği, diğer bir anlatımla kendi malı olma şartına ilişkin yeterlik kriterleri belirlenirken, bir yandan rekabetin sağlanması, diğer taraftan da ihale konusu işin, sözleşmeyi şartlarına uygun şekilde ve zamanında ifa edecek ehil yüklenicilere ihale edilmesi hususlarının yani temel ilkeler arasında kurulması gereken dengenin ihale konusu işi yaptıracak idare tarafından gözetilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli incelediğinde ihale konusu işte çalıştırılacak araçlarla ilgili araçların günlük çalışma bedelleri ile bazı araçların fazla çalışma sürelerine ilişkin saatlik çalışma bedelleri üzerinden hesaplama yapıldığı görülmüştür.

İhale konusu işte çalıştırılması öngörülen toplam araç sayıları ve kendi malı olarak istenen araçlarla ilgili tabloya aşağıda yer verilmiştir:

Sıra No

Araçlar

Çalıştırılacak araç sayısı

Kendi malı olması istenilen araç sayısı

1

Binek Otomobil 1590 cm³ 115 hp

1

1

2

Binek Otomobil 1450 cm³ 110 hp

2

1

3

Binek Otomobil 1450 cm³ 85 hp

69

8

4

Çift Sıra Pikap 1890 cm³ 100 hp

8

2

5

Çift Sıra Pikap 1450 cm³ 110 hp

29

4

6

Minibüs 1960 cm³ 110 hp

3

1

7

Otobüs 4400 cm³ 145 hp

1

1

8

Otobüs 4400 cm³ 130 hp

3

2

9

Akaryakıt Tankeri 6000 lt 4000 cm³ 110 hp

2

1

10

Damperli Kamyon 5800 cm³ 174 hp

15

3

11

Tek Kabin Damperli Kamyon 2900cm³ 140 hp

13

2

12

Kombine Kanal Açma ve Temizleme Aracı 6000 lt 8000 lt 8500 cm³ 330 hp

2

1

13

Kombine Kanal Açma ve Temizleme Aracı 4000 lt 5000 lt 7000 cm³ 250 hp

2

1

14

Vidanjör Tip Kanal Aracı 5800 cm³ 170 hp

10

4

15

Minibüs Tipi Kanal Açma Aracı 800 lt 1960 cm³ 120 hp

2

1

16

Tamir Bakım Aracı 2900 cm³ 140 hp

1

1

17

Su Tankeri 15000 lt 5800 cm³ 170 hp

4

2

18

Kazıcı Yükleyici Kepçe 90 hp

14

---

TOPLAM

181

36

Yapılan inceleme neticesinde, idare tarafından ihalede çalıştırılması öngörülen muhtelif niteliklerdeki 181 adet araçtan 36’sının (%19,88) isteklilerin kendi malı olmasının istenildiği, kendi malı olması istenilen araçların farklı tür ve özellikleri bulunan, aynı zamanda farklı iş kollarında kullanılan; binek otomobil, pikap, minibüs, otobüs, tanker, kamyon, kanal açma ve temizleme araçları, vidanjör ve kazıcı yükleyici kepçe araçlarından oluştuğu, bu bağlamda bahse konu araçların işin yürütülmesi sırasında yüklenici tarafından, farklı yöntemlerle tedarik edilmesi mümkün olabilecek iken, idare tarafından farklı faaliyet alanlarında kullanılan ve birçok farklı özelliği bulunan söz konusu araçlara kendi malı olma şartı getirilmesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkeleri arasında sayılan rekabet ilkesine aykırı hususlar içerdiği, ihaleye katılımı engelleyici ve rekabeti daraltıcı nitelikte olduğu anlaşılan söz konusu düzenlemelerin idarenin takdir yetkisi kapsamında değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’na dayanılarak hazırlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “… Yetki belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen belgeyi, ” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Yetki belgesi alma zorunluluğu” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmelik kapsamına giren taşımacılık, acentelik, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri faaliyetlerde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin yapacakları faaliyetlere uygun olan yetki belgesini/belgelerini Bakanlıktan almaları zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yetki belgesi türleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) A türü yetki belgesi: Otomobille ticari tarifeli veya tarifesiz olarak, yurt içi veya uluslararası yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) A1 Yetki Belgesi: Yurtiçi tarifeli veya tarifesiz yapacaklara,

b) A2 Yetki Belgesi: Uluslararası tarifesiz yapacaklara, verilir.

(2) B türü yetki belgesi: Otobüsle yurtiçi ve/veya uluslararası yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Bu belgelere 24 üncü maddenin ikinci fıkrasının (m) bendindeki şartları haiz otomobiller de kaydedilebilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) B1 yetki belgesi: Ticari ve tarifeli olarak yapacaklara,

b) B2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz yapacaklara,

c) B3 yetki belgesi: Hususi taşımacılık faaliyetinde bulunarak, kendi personelinin taşımasını yapacaklara, verilir.

(3) C türü yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası eşya taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) C1 yetki belgesi: Hususi taşımacılık yapacaklara,

b) C2 yetki belgesi: Ticari amaçla yapacaklara,

c) C3 yetki belgesi: Ticari amaçla taşınma eşyası taşımacılığı yapacaklara, verilir.

(4) D türü yetki belgesi: Otobüsle tarifeli veya tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Bu belgelere 24 üncü maddenin ikinci fıkrasının (m) bendindeki şartları haiz otomobiller de kaydedilebilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) D1 yetki belgesi: Ticari ve tarifeli olarak yapacaklara,

b) D2 yetki belgesi: Ticari ve tarifesiz olarak yapacaklara,

c) D3 yetki belgesi: Hususi taşımacılık faaliyetinde bulunarak, kendi personelinin taşımasını yapacaklara,

ç) D4 yetki belgesi: Ticari olarak, taşıma mesafesine bakılmaksızın iliçi ve 100 kilometreye kadar olan şehirlerarası tarifeli ve tarifesiz olarak yapacaklara, verilir.

(5) F türü yetki belgesi: Ticari amaçla yolcu taşımacılığı alanında acentelik yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) F1 yetki belgesi: Yurtiçi acentelik yapacaklara,

b) F2 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası acentelik yapacaklara, verilir.

(6) G türü yetki belgesi: Ticari amaçla eşya veya kargo taşımacılığı alanında acentelik yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) G1 yetki belgesi: Yurtiçi eşya acenteliği yapacaklara,

b) G2 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası eşya acenteliği yapacaklara,

c) G3 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası kargo acenteliği yapacaklara, verilir.

(7) H türü yetki belgesi: Ticari amaçla yurtiçi ve uluslararası eşya taşımacılığı alanında komisyonculuk yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) H1 yetki belgesi: Yurtiçi yapacaklara,

b) H2 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası yapacaklara, verilir.

(8) K türü yetki belgesi: Yurtiçi eşya taşımacılığı veya hususi taşımacılık yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) K1 yetki belgesi: Ticari amaçla eşya taşımacılığı yapacaklara,

b) K2 yetki belgesi: Hususi taşımacılık yapacaklara,

c) K3 yetki belgesi: Ticari amaçla taşınma eşyası taşımacılığı yapacaklara, verilir.

(9) L türü yetki belgesi: Ticari amaçla lojistik işletmeciliği yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) L1 yetki belgesi: Yurtiçi yapacaklara,

b) L2 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası yapacaklara, verilir.

(10) M türü yetki belgesi: Ticari amaçla tarifeli olarak kargo işletmeciliği yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) M1 yetki belgesi: İliçi yapacaklara,

b) M2 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası yapacaklara, verilir.

(11) N türü yetki belgesi: Ticari amaçla nakliyat ambarı işletmeciliği yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) N1 yetki belgesi: İliçi yapacaklara,

b) N2 yetki belgesi: Yurtiçi yapacaklara, verilir.

(12) P türü yetki belgesi: Ticari amaçla dağıtım işletmeciliği yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) P1 yetki belgesi: İliçi yapacaklara,

b) P2 yetki belgesi: Yurtiçi yapacaklara, verilir.

(13) R türü yetki belgesi: Ticari amaçla eşya taşımacılığı alanında taşıma işleri organizatörlüğü yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Faaliyetin şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) R1 yetki belgesi: Yurtiçi yapacaklara,

b) R2 yetki belgesi: Yurtiçi ve/veya uluslararası yapacaklara, verilir.

(14) T türü yetki belgesi: Terminal işletmeciliği yapacak gerçek ve tüzel kişiler ile kamu kurum ve kuruluşlarına verilir. Faaliyet şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) T1 yetki belgesi: Büyükşehir Belediyesi sınırları içinde yolcu terminali işletmeciliği yapacaklara,

b) T2 yetki belgesi: Büyükşehir Belediyesi sınırları dışında kalan yerleşim birimlerinde yolcu terminali işletmeciliği yapacaklara,

c) T3 yetki belgesi: Eşya terminali işletmeciliği yapacaklara, verilir.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir: …

h) İstekliler 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun 5. Maddesi ve Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 6. Maddesine istinaden Ulaştırma Bakanlığından alınmış ve ihale tarihi itibariyle geçerliliği devam eden K1 ve D2 yetki belgesinin aslını veya noter tasdikli suretini ihale teklif dosyası içerisinde sunacaklardır.

İsteklinin ortak girişim olması halinde K1 ve D2 Belgelerini her girişimci ayrı ayrı sunacaktır..” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen doküman düzenlemelerinden, ihaleye katılan istekliler tarafından ihale tarihi itibariyle geçerliliği devam eden K1 ve D2 yetki belgelerinin her ikisinin de teklif dosyasında birlikte sunulmasının istenildiği, isteklinin ortak girişim olması halinde bu yetki belgelerinin her ikisinin her bir ortak tarafından ayrı ayrı sunulmasının istenildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin eşya taşımacılığına ilişkin sadece K1 yetki belgesi istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddiasına yönelik yapılan incelemede, 23.09.2020 tarihli ve 2020/UH.II-1576 sayılı Kurul kararında benzer bir iddiaya ilişkin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğünden bilgi istenildiği ve Ulaştırma Hizmetleri Düzenleme Genel Müdürlüğünün 14.09.2020 tarihli ve E.50863 sayılı yazısında “… Bilindiği üzere, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Yönetmeliğine göre; taşımacılık işi ile iştigal eden her firmanın, faaliyet alanına göre yetki belgesi alması ve operasyonlarında kullandığı her bir taşıtı (özmal veya sözleşmeli), yetki belgesi eki taşıt belgesine ilave ettirilerek taşıt kartını alması; ülkedeki taşıma düzeninin sağlanması, taşımada kullanılan taşıtların tespiti ve takibi, yapılan taşımalarda ülke ekonomisine maksimum verimin sağlanması ile 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununun amacı çerçevesinde bir zorunluluk olup, kapsam dışı bırakılan taşımalar, anılan Yönetmeliğin 2 nci maddesinde açıkça belirtilmiştir.

Bununla birlikte, Karayolu Taşıma Yönetmeliği çerçevesinde, adlarına yetki belgesi düzenlenmiş firmaların, almış oldukları yetki belgelerinin faaliyetlerine uygun olması anılan Yönetmeliğin 5 inci maddesi gereği zorunludur.

Yukarıda belirtilen açıklamalar çerçevesinde, Kamu Kurum ve Kuruluşlarının düzenlemiş olduğu taşıma ihalelerinde, ihaleye iştirak edecek firmalardan; ihaleye konu taşıma faaliyetinin niteliği, mahiyeti, büyüklüğü (taşıması yapılacak eşyanın ağırlığı) ve gerekli taşıt sayısı göz önünde bulundurularak, Karayolu Taşıma Kanunu ve Karayolu Taşıma Yönetmeliği çerçevesinde düzenlenen C2, K1, L1, L2, M1, M2, N1, N2, P1, P2 yetki belgelerinden, uygun türdeki yetki belgesinin istenilmesi gerekmektedir.

Bununla birlikte, Karayolu Taşıma Yönetmeliği çerçevesinde düzenlenen yetki belgelerinin kapsamları ve faaliyet gösterebilecekleri alanlar da dikkate alınarak;

• C2 yetki belgesine sahip firmaların K1,

• L1 veya L2 yetki belgesine sahip firmaların C2, K1, N1 veya N2,

• M1 veya M2 yetki belgesine sahip firmaların P1 veya P2,

• N1 veya N2 yetki belgesine sahip firmaların C2 veya K1,

yetki belgesi kapsamında da faaliyet gösterebileceklerinin (uluslararası taşımalar sadece C2, L2 ve M2 yetki belgesi ile yapılabilmektedir) göz önünde bulundurulması gerekmektedir.

Bu itibarla; ilgi yazınızda belirtilen taşıma ihalesine ilişkin hazırlanan İdari Şartname'de belirtilen taşıtların, yapılacak taşımanın niteliği göz önünde bulundurularak, uygun olan bir yetki belgesi eki taşıt belgesinde kayıtlı bulunmaları gerekmekle birlikte, söz konusu ihalenin, sadece K türü (K1) yetki belgesi düzenlenmiş firmalarla sınırlandırılmasının uygun olmayacağı mütalaa edilmektedir.” ifadelerine yer verildiği görülmüş olup, eşya taşımacılığına ilişkin sadece K1 yetki belgesinin istenilmesine yönelik ihale dokümanında yapılan düzenlemenin ihaleye katılımı daraltıcı nitelikte olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan otobüsle yolcu taşımacılığına ilişkin istenilen D2 yetki belgesinin, yukarıda ifade edildiği üzere tek başına istenilmesi ihaleye katılımı daraltıcı nitelikte olan K1 yetki belgesi ile birlikte sunulmasının istenilmesinin, ihaleye katılımı daha da daraltacağı anlaşıldığından, D2 yetki belgesine alternatif otobüsle yolcu taşımacılığına ilişkin hangi belgelerin istenilmesi gerektiğine bakılmaksızın, başvuruya konu ihalede K1 ve D2 yetki belgelerinin birlikte istenilmesine ilişkin düzenlemenin ihaleye katılımı daraltıcı ve rekabeti engelleyici nitelikte olduğu ve başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinde “İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur. Ön yeterlik dokümanında ise adaylarda aranılan şartlara, ön yeterlik kriterlerine ve gerekli diğer belge ve bilgilere yer verilir.

İdari şartnamede ihale konusuna göre asgari aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:…

h) İhale konusu işin tamamına veya bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olup olmadığı...” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

20.2.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinin ikinci fıkrasının (h) bendinde, ihale konusu işin tamamına veya bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olup olmadığı idari şartnamede belirtilmesi zorunlu hususlar arasında sayılmıştır. Bu açıdan idarelerce ihalelere katılımı daraltıcı nitelikte düzenlemelerin yapılmaması esas olup, kamu yararı, hizmet gerekleri ve ihale konusu işin ifası sırasında oluşabilecek durumlar göz önünde bulundurularak ihalenin kısmi teklife açılıp açılamayacağı hususunun ayrıca değerlendirilmesi gerekmektedir.

Başvuru sahibinin söz konusu iddiası incelendiğinde, 2’nci ve 3’üncü iddialarında belirttiği hususlar kapsamında ihalenin kısmi teklife açılması gerektiğinin iddia edildiği anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda başvuru sahibinin 2’nci iddiası kapsamında yapılan incelemede ayrıntısıyla yer verildiği üzere, başvuruya konu ihale kapsamında çalıştırılması öngörülen 181 adet aracın; binek otomobil, pikap, minibüs, otobüs, tanker, kamyon, kanal açma ve temizleme araçları, vidanjör ve kazıcı yükleyici kepçe araçlarından oluştuğu, bu bağlamda söz konusu araçların her birinin farklı faaliyet alanlarında kullanıldığı ve her bir aracın ayrıntılı teknik özellikleri haiz olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiası kapsamında yapılan incelemede ayrıntısıyla yer verildiği üzere, İdari Şartname’nin 7.1(h) maddesi uyarınca, ihaleye ortak girişim olarak teklif verilmesi halinde, K1 ve D2 yetki belgelerinin her bir ortak tarafından birlikte sunulmasının istenildiği görülmüştür. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38’inci maddesinin 4’üncü fıkrası uyarınca ihale konusu işin gerçekleştirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu belgelerin iş ortaklığının her bir ortağınca ayrı ayrı sunulması zorunlu olmakla birlikte, başvuruya konu ihaledeki araç sayısı, araçların kullanım alanlarının farklılığı ve teknik özellikleri dikkate alındığında bu kadar geniş ölçekli araç kiralama hizmetinde ortak girişimin her bir ortağından ayrı ayrı yetki belgeleri istenildiği anlaşılmıştır.

Kısmî teklif verilmesine izin verilip verilmemesi hususunda idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, diğer bir ifadeyle idarenin ihaleye konu olan alımı kendi arasında kısımlara bölebileceği, idarenin bu kapsamda belirli bir serbestiye sahip olduğu görülmekle birlikte, başvuru sahibinin uygun bulunan 2’nci ve 3’üncü iddialarında belirttiği aykırılıkların ihalenin kısmi teklife açılmasıyla giderilebileceği hususu da dikkate alındığında, başvuruya konu ihalenin mevcut doküman düzenlemeleriyle kısmi teklife açılmadan yapılmasının katılımı engelleyici ve rekabeti daraltıcı nitelikte olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesinin (e) bendinde “1) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü, mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamaz ve buna imkân sağlayan diğer mevzuat hükümleri uygulanmaz.

2. Bu bendin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; bu Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konuşu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmez.

3. Kurum, hizmet alımının personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı ya da niteliği itibarıyla bu sonucu doğurup doğurmadığı hususunda (2) numaralı alt bentte sayılan kriterleri ayrı ayrı ya da birlikte dikkate almak suretiyle usul ve esaslar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1. Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır.

78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder…

78.1.3. Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işleri, 78.1.1 inci maddede yer alan diğer koşullara bakılmaksızın personel çalıştırılmasına dayalı hizmet olarak kabul edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Yedek parça, bakım-onarım, trafik sigortası, kasko sigortası, otobüsün kara yolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk kaza sigortası (şehir içi-şehir dışı),zorunlu kara yolu taşımacılık mali sorumluluk sigortası, taşıt pulu, araç muayenesi vb. tüm giderler ile sözleşmenin uygulanmasına ait vergi, resim, harç, sigorta, ulaşım ve kik payı gibi her türlü giderler yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

1. Binek Otomobil ve Çift Sıra Pikaplarda çalıştırılmak üzere 65 kişi Araç Sürücüsü.

2. 1 Adet Binek otomobil (4+1) araçlar sedan, Dizel, klimalı, 2016 model ve yukarısı olacak motor hacmi 1590 cm3 ten gücü 115 HP' den az olmayacaktır.

3. 2 Adet Binek otomobil (4+1) araçlar sedan, Dizel, klimalı, 2015 model ve yukarısı olacak motor hacmi 1450 cm3 ten gücü 110 HP' den az olmayacaktır.

4. 69 adet binek otomobiller (4+1) araçlardan sedan, dizel, klimalı, 2015 model ve yukarısı olacak motor hacmi 1450 cm3 ten gücü 85 HP den az olmayacaktır.

5. 8 adet Çift Sıra Pikap araçlar, Dizel, klimalı 2014 Model ve yukarısı olacak. Motor hacmi 1890 cm3 Motor Gücü 100HP den az olmayacaktır.

6. 29 Adet Çift Sıra Pikap araçlar, Dizel, klimalı 2015 Model ve yukarısı olacak. Motor hacmi 1990 cm3 Motor Gücü 110HP den az olmayacaktır. İstiap haddi en az 1000 kg en fazla 1700 Kg olacaktır.

7. 3 Adet Sürücülü Minibüs (14+1) araçlar, Dizel, klimalı 2015 model ve yukarısı olacak. Motor hacmi 1960 cm3 motor gücü 110 HP den az olmayacaktır.

8. 1 adet Sürücülü otobüs, dizel, klimalı, 2017 model ve yukarısı olacak motor hacmi 4400 cm3’ten, motor gücü en az 145HP’den az olmayacak, en az iki kapılı ve koltuk sayısı 33' ten az olmayacak.

9. 3 adet Sürücülü otobüs dizel, klimalı, 2017 model ve yukarısı olacak motor hacmi 4400 cm3 motor gücü en az 130 hp gücünde olacak, en az iki kapılı ve koltuk sayısı 27' den az olmayacak.

10. 2 adet sürücülü akaryakıt tankeri; 2017 model ve yukarısı, dizel, klimalı, akaryakıt taşıma kapasitesi 6000 litreden az olmayacak, 3 gözlü tankere sahip olacak, motor hacmi 4000 cm3'ten, motor gücü 110 HP'den az olmayacaktır. (Sayaçlı pompalı akaryakıt ikmali yapabilecek tipte olacaktır.) Kiralanacak araçlar ADR yönetmeliğine uygun olacaktır.

11. 15 adet sürücülü Damperli Kamyon Dizel 2011 model ve yukarısı olacak. Motor hacmi 5800 cm3 motor gücü 174 HP den az olmayacaktır.

12. 13 adet Sürücülü Tek Kabin Damperli Kamyon, Dizel 2014 model ve yukarısı olacak, motor hacmi 2900 cm3, motor gücü 140 hp'den az olmayacaktır. Azami yüklü ağırlığı en az 7000 kg olacaktır.

13. 2 Adet Sürücülü Kombine Kanal Açma Ve Temizleme Aracı; Dizel, klimalı, 2015 model ve yukarısı olacak motor hacmi en az 8500 cm3 ten gücü 330 HP' den az olmayacaktır. Temiz su tank kapasitesi 6000 litreden pis su tank hacmi 8000 litreden az olmayacaktır

14. 2 Adet Sürücülü Kombine Kanal Açma Ve Temizleme Aracı; Dizel, klimalı, 2015 model ve yukarısı olacak motor hacmi en az 7000 cm3 ten, motor gücü 250 HP den az olmayacaktır. Temiz su tank kapasitesi 4000 litreden, pis su tank hacmi 5000 litreden az olmayacaktır.

15. 10 Adet Sürücülü Vidanjör Tip Kanal Aracı; Dizel,2015 model ve yukarısı olacak tank kapasitesi 9000 litreden az olmayacak ve dalgakıran bulunacaktır. Pompa en az 8000lt/dk vakum sağlayacaktır. Aracın motor hacmi 5800 cm3’ten, motor gücü 170 HP’den düşük olmayacaktır.

16. 2 Adet Sürücülü Minibüs Tip Kanal Açma Aracı; araç dizel, klimalı 2015 model ve üzeri olacak, motor hacmi 1960 cm3 ten motor gücü 120 HP’den düşük olmayacaktır. Pompa gücü 150 bardan az olmayacaktır.

17. 1 Adet Sürücülü Tamir Bakım Aracı; dizel 4*2 çift kabin kapalı kasa,2016 model veya üzeri şasi araç kullanılacak olup motor hacmi en az 2900 cc motor gücü 140 HP’den aşağı olmayacaktır.

18. 4 Adet Sürücülü Su Tankeri; araç dizel, 2016 model ve yukarısı, motor hacmi 5800 cm3'ten, motor gücü 170 hp'den az olmayacaktır.

19. 14 Adet Sürücülü Kazıcı Yükleyici Kepçe; en az 2017 model ve yukarısı olup, kepçenin minimum kazı derinliği 4 metre, yük kapasitesi hacmi en az 1m3 olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli incelediğinde; işçilik maliyetlerine ilişkin 65 araç sürücüsüne brüt asgari ücretin %20 fazlası ücret belirlenerek 12 ay üzerinden satır açıldığı, ihale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin olarak ise, çalıştırılması öngörülen araçların günlük çalışma bedelleri ile fazla çalışma yapılması öngörülen bazı araçların fazla çalışma sürelerine ilişkin saatlik çalışma bedelleri üzerinden satır açıldığı görülmüştür.

İdari Şartname’nin 25.3.1.1’inci maddesinde binek otomobil ve çift sıra pikaplarda çalıştırılmak üzere 65 araç sürücüsünün belirtildiği, ihaleye ilişkin birim fiyat teklif cetvelinde, 65 araç sürücüsüne ilişkin brüt asgari ücretin %20 fazlası ücret belirlenerek 12 ay üzerinden satır açıldığı görülmüştür. Bu kapsamda idare tarafından gönderilen yaklaşık maliyet hesaplama tablosuna göre 65 araç sürücüsüne ilişkin işçilik maliyetlerinin yaklaşık maliyete oranı (3.714.001,20/34.555.889,10=) %10 olarak hesaplanmıştır.

Ancak başvuruya konu ihalede binek otomobil ve çift sıra pikap dışında çalıştırılması öngörülen diğer araçların “sürücülü” olarak kiralanacağının düzenlendiği, bu araçlarda çalıştırılacak personele ilişkin olarak gerek Teknik Şartname’de gerekse de birim fiyat teklif cetvelinde “…Araçların şoför, … ve diğer bütün giderleri birim fiyata dahildir…” düzenlemesinin yer aldığı, bu haliyle söz konusu araçlarda çalışacak personele ilişkin giderlerin teklif fiyata dahil edildiği, bununla birlikte ihale dokümanında söz konusu araçlarda çalıştırılması öngörülen personel sayısına ve ücretlerine ilişkin herhangi bir belirlemenin yapılmadığı görülmüştür. Dolayısıyla başvuruya konu ihalede binek otomobil ve çift sıra pikaplarda çalıştırılacak 65 sürücüye ilişkin işçilik maliyetinin açık bir şekilde belirlendiği görülmekle birlikte, ihale kapsamında bu araçlar dışında çalıştırılacak diğer araç sürücülerine ilişkin işçilik maliyetinin belirlenmediği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.1.1’inci maddesinde belirtilen açıklamalar uyarınca ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığının tespit edilmesinde toplam işçilik maliyetinin yaklaşık maliyete oranının tespitinin gerektiği, ancak başvuruya konu ihalede gerek ihale dokümanında gerekse de yaklaşık maliyet hesaplamasına konu olan belgelerde çalıştırılacak personelin tamamına ilişkin toplam işçilik maliyetinin hesaplanamadığı, bu kapsamda başvuruya konu ihalede toplam işçilik maliyetinin tespitine ilişkin araştırma yapılması gerektiği, bununla birlikte yapılan inceleme sonucu başvuru sahibinin uygun bulunan iddiaları kapsamında başvuruya konu ihalenin iptal edilmesinin uygun olacağı anlaşıldığından usul ekonomisi açısından söz konusu araştırmanın yapılmasına gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “C- Yüklenicinin Sorumlulukları” başlığı altında bulunan 3’üncü maddesinde “Trafik cezası (Sürücüsü yüklenici tarafından sağlanan araçlarda trafik cezası yükleniciye, sürücüsü HATSU tarafından sağlanan araçlarda trafik cezası araç sürücüsüne ait olacaktır.), yedek parça, bakım-onarım, trafik sigortası, kasko sigortası, otobüsün kara yolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk kaza sigortası (şehir içi - şehir dışı), zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortası, taşıt pulu, araç muayenesi, şoför ve operatörün SGK primleri vb. tüm giderler ile sözleşmenin uygulanmasına ait vergi, resim, harç, sigorta, ulaşım gibi her türlü giderler yükleniciye aittir. Akaryakıt giderleri İdaremize ait olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Akaryakıt hariç araçlara ilişkin giderlerin yükleniciye ait olduğuna ilişkin benzer düzenlemelere anılan Şartname’nin aynı başlık altında bulunan 12’nci maddesinde yer alan tabloda ve birim fiyat teklif cetvelinde yer verildiği görülmüştür.

Bununla birlikte söz konusu tabloda ve birim fiyat teklif cetvelinde “günlük” ve “saatlik” birim üzerinden çalıştırılacak araçlara ilişkin teklif fiyatların; binek otomobil ve çift sıra pikap araçlar için 24 saat, bu araçların dışındaki diğer araçlar için ise 8 saat üzerinden sınırsız kilometre yapma hizmeti karşılığı olduğu, “saatlik” birim üzerinden çalıştırılacak araçlara ilişkin teklif fiyatların ise, 1 saat üzerinden sınırsız kilometre yapma hizmeti karşılığı olduğu belirlenmiştir.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinde araç kiralanmasına ilişkin birimin gün ve saat olarak belirlendiği (kilometre üzerinden birim oluşturulmadığı), bu kapsamda idare tarafından ihaleye katılan isteklilerden günlük ve saatlik araç kiralamalarına ilişkin teklif verilmesinin istenildiği, kiralanacak araçlarda sınırsız kilometre düzenlemesi bulunmasından, birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen gün ve saatlere ilişkin kiralanacak olan araçların idare tarafından bu süre içerisinde herhangi bir kilometre kısıtı olmaksızın kullanılmasının amaçlandığı anlaşılmıştır. Araçların amortisman, periyodik bakım ve onarımında yapılacak kilometre önem arz etmekle birlikte, bu durumun fiyatlandırılamaz nitelikte olmadığı, nitekim araç kiralama firmalarınca belirlenen süre içerisinde sınırsız kilometre üzerinden kiralamaların yapılabildiği ve böylesi durumun da fiyatlandırılabildiği dikkate alındığında, başvuruya konu ihalede birim fiyat teklif cetvelinde belirlenen süre içerisinde sınırsız kilometre üzerinden teklif verileceği düzenlemesinin teklif vermeye engel teşkil etmediği, bu kapsamda başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.