KİK Kararı: 2019/UY.I-868

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/037
Gündem No : 21
Karar Tarihi : 01.08.2019
Karar No : 2019/UY.I-868
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

En-Ez İnş. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/662722 İhale Kayıt Numaralı “Emirdağ - Davulga - Yunak İl Yolu Km:0+000 - 63+888 Arası Yol Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 29.01.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Emirdağ - Davulga - Yunak İl Yolu Km:0+000 - 63+888 Arası Yol Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak En-Ez İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin 12.07.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.07.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.07.2019 tarih ve 30667 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/761 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 29.01.2018 tarihinde ihalesi yapılan “Emirdağ –Davulga- Yunak Yolu Km:0+000- 63+888 Arası Yol Yapım İşi” ihalesinin yüklenimlerinde olduğu, Danıştay Onüçüncü Dairesinin 12.02.2019 tarihli ve E:2018/3902, K:2019/350 sayılı kararı üzerine alınan 08.05.2019 tarihli ve 2019/MK-150 sayılı Kurul kararına istinaden idarece verilen 2 no’lu komisyon kararı gereğince aşırı düşük teklif sorgulaması yenilenerek Kızılırmak İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş. adlı isteklinin aşırı düşük açıklamasının kabul edildiği ve kendilerinin en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, Danıştay kararı ve bu karar üzerine Kurul tarafından alınan karara göre taşıma mesafelerini tevsik etmek amacıyla istekliden işletme ruhsatı, koordinatlı kadastro belgesi, sahiplik belgesi, arazi kullanım taahhütnamesi vb. gibi belgeler istenilerek belgelerin sunuluş şekline uygunluğunun, tevsik için yeterliliğinin, taşıma mesafelerinin doğruluğunun, taahhüt ve izinlerin alınıp alınmadığının değerlendirmesi yapılarak karar verilmesi gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük açıklamasının mevzuata aykırı olduğu ve ihaleye katılımda yeterlik şartlarını sağlamadığı yönündeki detaylı şikâyet dilekçesinin idarece herhangi bir değerlendirme yapılmadan reddedildiği,

“YYT-1 Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyet, yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve kullanılması” iş kalemi girdisi olan yarma ve yan ariyet kazılarının taşınması mesafesinin herhangi bir bilgi ve belgeye dayalı olmadan düşürüldüğü; şöyle ki yapılacak yol güzergâhındaki fazla malzemenin kazılıp eksik olan düşük kottaki yerlere doldurularak yol platformunun oluşturulması için yapılan yarma ve yan ariyet kazısı nakliyesinin ortalama mesafeye göre hesaplanması gerektiği, bu mesafenin yaklaşık maliyete esas mesafeyi oluşturduğu ve itinerer kroki veya genel bir kazı dolgu alanı gibi basit anlatımlarla hesaplanması mümkün olmayan bu mesafeye ilişkin olarak istekli tarafından detaylı bir hesaplama sunulmadığı, idarece hesaplamanın aynı proje üzerinden yapıldığı, dolayısıyla ya idarenin yaklaşık maliyet hesaplamasının hatalı olduğu ya da isteklinin hesaplamasının hatalı olduğu,

İstekli tarafından YYT-1 “Her cins ve klastaki zeminde ocak, ariyet, yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve kullanılması” iş kalemi analiz girdisi olan depoya gidecek kazının taşınması mesafesinin herhangi bir bilgi ve belgeye dayandırılmadan düşürüldüğü,

YYT-1 iş kalemi miktarı olan 7.500.000m3x0,15(analizdeki oran)=1.125.000m3 kazının sığacağı büyüklükte bir alanın gerekli olduğu ve depo sahası olarak kullanılacak bu alanın uygunluğunu değerlendirmek amacıyla ruhsat, döküm izni, sahiplik durumu, depo kirası ve arazi kirası gibi belgelerin istenilmesi gerektiği, ancak depo alanı ile ilgili idarece istenen ve isteklinin avantajlı koşul olarak gördüğü depo sahasına ilişkin tevsikin yapılmayıp ibraz edilen belgelerin ise belgelerin sunuluş şekline aykırı olarak fotokopi şeklinde sunulduğu,

2. İstekli tarafından sunulan kendi malı amortismanı düşürülmüş makine hesabının yanlış yapıldığı şöyle ki; yasal olarak amortisman faydalı ömrü ekskavatör için 6 yıl, kırma eleme tesisi için 15 yıl, delgi makinesi için 10 yıl olarak alınması gerekirken tespit raporunda amortisman ömrü tamamlanmış makineler şeklinde genel ifadelerin kullanılıp ek olarak sunulan fatura ve ruhsat tarihlerinin faydalı ömrünün tamamlanmamış olması konusunda uyumsuzluk gösterdiği,

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ile Karayolları Genel Müdürlüğü rayiç ve birim fiyatlarındaki amortisman, yedek parça, sermaye faizi ve sigorta oranlarında yanlışlık yapıldığı,

Amortisman düşürülmesi hesabı yapılmadan önce verilen örnekte genele atıfta bulunularak ekskavatöre ilişkin hesaplama yapıldığı, ancak 03.030 (Y) poz numaralı konkasöre yönelik hesaplama yapılmadığı ve amortisman düşümünün neye göre yapıldığı belirlenmeden amortisman ömrü tamamlanmış makine şeklinde yapılan hesaplamada rayiç fiyatın altında fiyat verildiği,

Çevre ve Şehircilik Bakanlığına ait olan 03.030 (Y) poz numaralı konkasöre ilişkin amortisman, yedek parça, sermaye faizi, sigorta vb. detayların gösterildiği analiz olmadığından bu poza yönelik amortisman düşümü yapmanın mümkün olmadığı,

3. Aşırı düşük teklif açıklamalarında avantajlı durum elde edilecek koşulların ortaya koyulması durumunda avantaj sağlayanın, durumun sağladığı dezavantaj ve maliyetleri de aşırı düşük açıklamalarına yansıtması gerektiği, dolayısıyla istekli tarafından 2 adet konkasör ve 2 adet plentmiks plentinin farklı ocaklara kurularak üretim yapılacağı beyan edilmiş olup analizlerin de bu beyan doğrultusunda 2 adete göre yapılması gerekirken idarenin tasarladığı gibi tek ocağa tek makine şeklinde açıklama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu,

4. İstekli tarafından sunulan analiz girdilerindeki girdi miktarlarının, idarece isteklilere gönderilen analizlerdeki girdi miktarından daha düşük alınarak hesaplama yapıldığı ve herhangi bir avantajlı koşul sunmadan girdi cins ve miktarlarının değiştirilmesi mümkün olmayacağından aşırı düşük açıklamalarının reddedilmesi gerektiği,

5. Demir fiyat teklifine ilişkin satış tespit tutanağının istenmesi gerektiğinin idare tarafından açıkça ortaya konulduğu ve gerçek defter kayıtlarına aykırı bir şekilde ve satış tespit tutanağı düzenlenmeden oluşturulan demir, anfo fiyat tekliflerine ilişkin “Satış Tespit Tutanağı” istenerek karar verilmesi gerektiği,

6. İsteklinin yaklaşık maliyete esas olan mesafeden daha düşük demir nakli mesafesi hesaplayarak kendi lehine avantajlı koşul elde ettiği ve kabul edilebilmesi için konunun uzmanı tarafından tespit ve onayı yapılmış bir belge gerekirken, doğrulanmaya muhtaç ve belge niteliği taşımayan internet harita çıktısı ile mesafenin tevsik edildiği, demir ihtiyacının tüm yol güzergahında olduğu dikkate alındığında isteklinin hesaplamasında bu mesafenin dahil edilip edilmediği belli olmadığı gibi 450 km mesafede demir çelik fabrikası ile iş yeri arasındaki gerçek mesafeyi yansıtmadığı,

7. Aynı analiz girdisi içerisinde (YYU/1 iş kalemi) 02.017 poz numaralı her cins ve tonajda taşıma katsayısı için 0,01 TL ve 245 TL şeklinde iki fiyat belirlemesi yapıldığı, aynı iş kaleminde hem aynı analiz girdisi hem açıklama istenilen hem de açıklama istenmeyen analiz girdisi olamayacağından her iki analiz girdisi için de rayiç bedelin yazılması gerekirken hesaplamalara 0,01 TL olarak dahil edilmesinin yanlış olduğu,

8. Aşırı düşük teklif açıklaması eki olan belgelerin, Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı maddesine aykırı olarak “Aslı gibidir.” onayı yapılmadan fotokopi olarak sunulduğu ve fotokopi olarak sunulan belgelerin kabulünün mümkün olmadığı,

9. İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanmış rayiçlerle ilgili listenin aşırı düşük teklif açıklaması ekinde sunulmamış olmasının mevzuata aykırı olduğu,

10. İstekli tarafından ihaleye katılımda yeterlik kriterlerine yönelik sunulan belgelerin mevzuata aykırı olması sebebiyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği şöyle ki;

a) İdari Şartname’nin 7.1.b.2’nci maddesindeki düzenleme gereği sunulması gereken belgelerin anılan istekli tarafından eksik sunulduğu ve bu sebeple isteklinin değerlendirme dışı bırakılarak ihalenin kendileri üzerine bırakılması gerektiği, mevzuat gereği sunulması gerekli olan T.C. kimlik numarası/ vergi kimlik numarası ile ortaklık oranlarını içeren herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı,

b) Yasal süresi içerinde verilmiş olan son beyannameye göre değil düzeltilmiş beyannamelere göre hesaplama yapılan bilanço bilgileri tablosundaki bilanço rasyolarının yanlış hesaplandığı ve kısa vadeli banka borçları değerlendirilirken tüm mali borçların hesaba katılması gerekirken eksik ve hatalı hesaplama yapıldığı,

c) İhale İlanı ve İdari Şartname’de teknik kriterlere ilişkin belge sunulması istenmesine rağmen istekli tarafından kendi malı iş makinelerinin kapasitelerini gösterir tevsik edici bir belge sunulmadığı ve kendi malı iş makinelerine ilişkin sunulan belgelerin Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesine, İdari Şartname’ye, İhale İlanın’a ve kamu ihale mevzuatına aykırı olarak ibraz edildiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdarece yapılan "Emirdağ - Davulga - Yunak İl Yolu Km:0+000 - 63+888 Arası Yol Yapım İşi" ihalesine ilişkin olarak ihaleye katılan Kızılırmak İnşaat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketince 21.03.2018 tarihli ihale komisyonu kararı ile aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesi sebebiyle itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş olup, buna karşılık Kurulca alınan 09.05.2018 tarihli ve 2018/UY.I-934 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Bu defa Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada, Ankara 1. İdare Mahkemesinin 25.09.2018 tarih ve E:2018/1201, K:2018/1922 sayılı kararı ile “davanın reddine” karar verilmesi üzerine yapılan temyiz başvurusu sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesinin 12.02.2019 tarihli ve E.2018/3902 K:2019/350 sayılı kararında ihale komisyonu tarafından, aşırı düşük teklif açıklama istem yazısında, isteklilerce açıklamalarına esas alınan nakliye mesafesinin tevsikine ilişkin olarak belge sunulacağına ya da hangi belgelerin sunulması gerektiğine ilişkin bir belirlemeye yer verilmediğinden, sunulan belgelerin yetersizliği gerekçesi ile davacının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı belirtilerek teklifinin doğrudan değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı, sunulan belgelerin ihale komisyonu tarafından yeterli görülmemesi durumunda tereddüt duyulan hususlara ilişkin olarak gerektiğinde ilave belgeler istenilmesi suretiyle yeniden bir değerlendirme yapılması gerektiği sonucuna varıldığından, itirazen şikâyet başvurusunun reddine dair dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk, davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Danıştay Onüçüncü Dairesinin söz konusu kararının uygulanmasını teminen alınan 08.05.2019 tarihli ve 2019/MK-150 sayılı Kurul kararında “1- Kamu İhale Kurulunun 09.05.2018 tarihli ve 2018/UY.I-934 sayılı kararının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında nakliye mesafesinin tevsikine ilişkin olarak sunulan belgelerle ilgili tereddüt duyulan hususlar bakımından ilave belgeler istenilmesi suretiyle yeniden bir değerlendirme yapılması yönünde 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,” karar verilmiştir.

Danıştay kararı ve söz konusu karara karşılık alınan Kurul kararının gereklerinin yerine getirilmesi bakımından idarece yapılan işlemlerin incelenmesinde, idarenin 11.06.2019 tarih ve E.162119 sayılı bilgi belge tamamlama yazısında “…Danıştay Onüçüncü Dairesi’nin 12.02.2019 tarihli E:2019 K:2019/350 sayılı karar bozma gerekçesinde “aşırı düşük teklif açıklama istem yazısında, isteklilerce açıklamalarına esas alınan nakliye mesafesinin tevsikine ilişkin olarak sunulacağına ya da hangi belgelerin sunulması gerektiğine ilişkin bir belirlemeye yer verilmediğinden, sunulan belgelerin yetersizliği gerekçesi ile davacı iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı belirtilerek teklifinin doğrudan değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı, sunulan belgelerin ihale komisyonu tarafından yeterli görülmemesi durumunda tereddüt duyulan hususlara ilişkin olarak gerektiğinde ilave belgeler istenilmesi suretiyle yeniden bir değerlendirme yapılması gerektiği sonucuna varıldığından…” denilmektedir. Bu nedenle ilgi (c)’de kayıtlı aşırı düşük teklif sorgulama yazımız revize edilerek aşırı düşük teklif sorgulaması yenilenecektir. Ancak bu yenileme mahkeme kararında yer alan bozma gerekçeleri dikkate alınarak yapıldığından ilgi(b)’de kayıtlı yazınız ile idaremize sunmuş olduğunuz açıklama ekindeki analizler, itinererler, listeler vb. belge ve bilgilerin tekrar idaremize verilmesine gerek bulunmamaktadır.

Danıştay karar bozma gerekçesi “hangi belgelerin sunulması gerektiğine ilişki bir belirlemeye yer verilmediği ve ilave belgeler istenilmesi suretiyle yeniden bir değerlendirme yapılması gerektiği” nedeniyle olduğu için aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin idaremize vermiş olduğunuz açıklamalara ilave olarak aşağıdaki bilgi ve belgelere ihtiyaç duyulmuştur. Yaklaşık maliyette depoya gidecek kazının taşınması, YYT/1 pozunun içeriğinde (F=(1.25x0,00034xKxVM-0,00425xK)/1,25) taşıma formülü baz alınarak yer almıştır. Yine aynı poz içerisinde yarma ve yan ariyet kazılarının taşınması, (F=(1.25x0,00046xKxVM-0,00575xK)/1.25) taşıma formülü baz alınarak yer almıştır. İhale dokümanı içerisinde verilen proje paftalarında, kilometreler arası hafir ve ariyet miktarları ile depo miktar ve yerleri belirtilmiş olup, bu doneler ışığında, tarafınızca proje kapsamında hesaplanan hafriyata ilişkin ortalama mesafelerin 1500 m ve 1000 m olarak hesaplanmasına ait çalışmaların ve belgelerin sunulması gerekmektedir.

Bu belgeler; brükner eğrisi, (hangi malzemenin hangi dolguda kullanılacağına ilişkin hesap) ariyet ocaklarına ait itinerer, depo yerlerine ait itinerer, depo yerlerinin şahsa ait olması durumunda muvafakatname ve sözleşme, sunulacak olan muvafakatname veya sözleşme için imzalayan kişiye ait oldukları ya da bu kişilerin bu araziler bakımından bir kullanım yetkisinin bulunduğuna ilişkin mülkiyet ya da zilyetlik hakkını gösteren tasdik edici belge (tapu, sözleşme vb.) ile imzalayan kişinin aslı veya aslı gibi yapılmış nüfus cüzdanları suretidir.

Ayrıca belirtilen nakliye mesafelerinin idare tarafından kontrolünün yapılabilmesi için itinererin ekinde tarafınızca kullanılacak olan arazilerin harita üzerinde gösteriminin yapılarak sunulması gerekmektedir. Sunulmadığı takdirde açıklamalar kabul edilmeyecektir. İdaremizce hesaplanan mesafelerin hatalı olduğunun iddia edilmesi suretiyle yapılan açıklamalar kabul edilmeyecek olup, ihale dokümanı kapsamında tarafınıza verilen Onaylı proje ile bu mesafeler hesaplanabilmektedir…” şeklinde ifadelere yer verilmek suretiyle Kızılırmak İnşaat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketinden nakliye mesafesine yönelik olarak tereddüt duyulan hususları açıklığa kavuşturmak amacıyla ihtiyaç duyulan bazı belgelerin istenildiği görülmüştür.

Buna mukabil yeniden alınan 04.07.2019 tarihli ihale komisyonu kararında da 29.01.2018 tarihinde ihale edilen işte 1 nolu ihale komisyonu kararı ile aşırı düşük teklif veren istekli Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve başvuru sahibi olan En-Ez İnş. San. ve Tic. A.Ş. ile 07.06.2018 tarihinde sözleşme imzalandığı, Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş.nin söz konusu karar üzerinde yaptığı başvurular neticesinde Danıştay Onüçüncü Dairesinin karar bozma gerekçesi üzerine aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilendiği ve Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş.nin açıklamalarının uygun görüldüğü, Kamu İhale Kurulu’nun 2019/MK-150 sayılı kararı ile yapılan düzeltici işlemin Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş. ile En-Ez İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin tekliflerinin durumunu etkilemesi sebebiyle ihaleye katılan diğer isteklilerin tekliflerinin değerlendirmeye alınmadığı ve yapılan değerlendirmeler sonucunda ihalenin Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş.nin üzerinde bırakılarak ikinci avantajlı teklif sahibi olarak da En-Ez İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş.nin Kuruma yapmış olduğu itirazen şikayet başvurusu üzerine 09.05.2018 tarihli ve 2018/UY.I-934 sayılı Kurul kararının alındığı, anılan Kurul kararında söz konusu isteklinin aşırı düşük teklifinin sorgulanması sonucunda idarece yapılan tespitlerin nakliye mesafelerine ilişkin kısmının yerinde görülmesi sebebiyle şikayetin reddedildiği, söz konusu Kurul kararına istinaden anılan isteklinin kararın iptali istemiyle açmış olduğu davaya karşılık Danıştay Onüçüncü Dairesinin vermiş olduğu bozma kararında ve bu kararın uygulanmasını teminen alınan 08.05.2019 tarihli ve 2019/MK-150 sayılı Kurul kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda idarece ikinci bir ihale komisyonu kararı alındığı, Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş.den aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin idareye verilmiş olunan açıklamalara ilave olarak ek bilgi ve belge istenilmek suretiyle söz konusu isteklinin teklifinin daha önce değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olarak gösterilen ancak anılan Mahkeme kararına binaen bilgi ve belgelerin adı belirtilerek verilen belgeler üzerinden yeniden değerlendirme yapıldığı görülmüştür.

Bu kararlar üzerine idarece nakliye mesafelerinin tevsikine yönelik brükner eğrisi, (hangi malzemenin hangi dolguda kullanılacağına ilişkin hesap) ariyet ocaklarına ait itinerer, depo yerlerine ait itinerer, depo yerlerinin şahsa ait olması durumunda muvafakatname ve sözleşme, sunulacak olan muvafakatname veya sözleşme için imzalayan kişiye ait oldukları ya da bu kişilerin bu araziler bakımından bir kullanım yetkisinin bulunduğuna ilişkin mülkiyet ya da zilyetlik hakkını gösteren tasdik edici belge (tapu, sözleşme vb.) ile imzalayan kişinin aslı veya aslı gibi yapılmış nüfus cüzdanları suretinin istenildiği ve Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından sunulan belgelerin şikayete konu hususlar açısından uygun olup olmadığı yönünden incelenmesinde de, anılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında taşıma mesafelerine ilişkin açıklamalar, ariyet ocakları ve depo yerlerine ait itinerer, ariyet ocakları ve depo yerlerine ait 1/25.000 ölçekli harita, brükner eğrisi, hafriyat ve paralı taşıma cetveli, depo yerleri arazi sahipleri taahhütname, kimlik belgeleri ve mülkiyet durumunu gösterir belgeler, Orman İşletme Müdürlüğü nezdinde izin talebi ve Konya Orman Bölge Müdürlüğü’nün 12/06/2019 tarih ve E.1151271 sayılı yazısı ile ihale dokümanında yer alan itinererin sunulduğu ve bu durumun idarece “Aşırı Düşük Teklif Değerlendirme Tutanağı” başlığı altında belirtildiği ve açıklamaların bu haliyle yeterli bulunduğu anlaşılmıştır.

İdarece ilk olarak yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş. tarafından nakliye mesafelerinin tevsikine yönelik yapılan değerlendirmelerin anılan isteklinin itirazı üzerine alınan Danıştay Onüçüncü Dairesi kararı ile söz konusu kararın uygulanmasını teminen alınan Kurul kararında belirtildiği üzere nakliye mesafesinin tevsikine ilişkin olarak sunulacağına ya da hangi belgelerin sunulması gerektiğine ilişkin bir belirlemeye yer verilmemesinden dolayı, sunulan belgelerin yetersizliği gerekçesi ile davacı iş ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı belirtilerek teklifinin doğrudan değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı, sunulan belgelerin ihale komisyonu tarafından yeterli görülmemesi durumunda tereddüt duyulan hususlara ilişkin olarak gerektiğinde ilave belgeler istenilmesi suretiyle yeniden bir değerlendirme yapılması gerektiği yönündeki gerekçeler doğrultusunda, söz konusu açıklamayı hangi ilave belgelerin tevsik edecek nitelikte olduğunun belirlenmesi ve belirlenen belgeler üzerinden yeniden bir değerlendirme yapılarak ihalenin sonuçlandırılması takdir yetki ve sorumluluğunun idarede olduğu dikkate alındığında, idarece anılan istekliye gönderilen belge ve bilgi tamamlatma yazısında bahsi geçen belgelerin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulması sonucunda söz konusu belgeler üzerinden işlem yapılmak suretiyle hareket edilmesinde mevzuata bir aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan idarece kendisine yapılan şikayete süresi içerisinde cevap verilmemesi ya da hiç cevap verilmemesi halinin de şikayetin uygun görülmediği anlamına geleceği dikkate alındığında, mevcut durumda idarece cevap yazısının gönderildiği ve detaylı bir gerekçeye yer verilmemiş olsa dahi bu durumun mevzuata bir aykırılık taşımadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin depo sahasına ilişkin ibraz edilen belgelerin, belgelerin sunuluş şekline aykırı olarak fotokopi şeklinde sunulduğu iddiasının incelenebilmesi açısından idareden 26.07.2019 tarihli yazı ile belgelerin asılları talep edilmiş olup, idarenin 29.07.2019 tarihli ve E.208049 sayılı yazısı ekinde yer alan belge asıllarının incelenmesi sonucunda, ibraz edilen belgelerin fotokopi olmadığı ve sunuluş şekline bir aykırılık taşımadığı tespit edilmiştir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamaları incelendiğinde, amortisman hesaplamalarına ilişkin Yeminli Mali Müşavirlik Raporu, iş makinelerine ait fatura, teknik belge ve ruhsat, ayrıca mekanik plentler ve konkasörlere ait faturalar ve konkasörlere ait katalogların sunulduğu görülmüştür.

Anılan isteklinin açıklama istenilen iş kalemlerinde makine girdisi olarak “Ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 HP (21/2 Yd3), “Konkasör (120-150 m3/sa-215 HP), Paletli Delgi makinesi (160 HP)” makinelerinin bulunduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından örnek olarak verilen 03.004 poz nolu ekskavatörün 1 saatlik ücreti analizi aşağıdaki gibidir.

Amortisman 0,000063 A İş Makinası Edinim Değeri

Yedek Parça 0,000033 A

Tamir, Bakım 0,000008 A

Sermaye Faizi, Sigorta 0,000023 A

Nakil, Montaj, Demontaj 0,000010 A

0,000137 A

03.004 nolu ekskavatörün 2017 yılı rayiç bedeli:432.000,00 TL

Ekskavatöre ait aktarılan analizde yer alan yedek parça, tamir, bakım, sermaye faizi, sigorta, nakil, montaj, demontaj giderleri toplamı olan 0,000074 değerinin analiz toplamı olan 0,000137 değerine bölünmesi sonucunda elde edilen değerin 0,5401 olduğu, başka bir deyişle ekskavatöre ait amortisman gideri dışında kalan yedek parça, tamir, bakım, sermaye faizi, sigorta, nakil, montaj, demontaj giderlerine ait bedelin 03.004 poz nolu ekskavatöre ait rayicin 0,5401 oranına karşılık geldiği, 03.004 poz nolu ekskavatör girdisine ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 2017 yılı için yayımlanan 432.000,00 TL rayicin 0,5401 ile çarpımı sonucunda elde edilen 233.323,20 TL’lik (432.000,00x0,5401) kısmının ekskavatöre ait yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi, sigorta, nakil, montaj, demontaj giderlerinin karşılığı olarak açıklamaları kapsamında kullanıldığının belirtildiği,

Açıklama istenilen konkasör ve paletli delgi makinası için de aynı hesaplama yöntemi ile elde edildiği belirtilen tutarın analizlerde kullanıldığı anlaşılmıştır.

Belgelerden anlaşılacağı üzere, amortisman ömrünün, söz konusu makinelerin amortisman tabi iktisadi kıymetler listesinde ekskavatör için 6 yıllık, konkasör (kırma-eleme tesisi) için 15 yıllık, delme makinesi için 10 yıllık amortisman ömrünün var olduğu anlaşılmıştır. İstekli tarafından amortismanın satın alınan tarih ve model yılı itibarıyla hesaplanması gerektiği, açıklama belgelerinin incelenmesinden ilgili makinelerden konkasörün (kırma-eleme tesisi) model yılının 2007 ve alış faturasında yer verilen tarihin de 31.12.2007 tarihi olduğu, yine delme makinasının tarihinin ise model yılı ve edinilme tarihinin de 09.03.2010 olduğu ve söz konusu makinaların amortisman ömürlerini tamamlamadıkları görülmüştür.

İhaleye katılan isteklilerin sahip oldukları iş makinelerinin kullanılması suretiyle açıklama yapmasında mevzuata aykırılık bulunmamakla birlikte, bu durumda iş makinelerinin maliyetine yönelik olarak yapılacak hesabın belgelere dayalı şekilde açıklanması ve kendi malı olan iş makinesinin amortisman ömrünü tamamlamış olsa bile yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi sigorta montaj demontaj gideri için asgari bir bedel öngörülmesi gerektiğinden hareketle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de bu çerçevede söz konusu iş makinaları için analiz formatında amortisman değerinin tamamlandığı ifade edilen kendi malı olan makineleri kullandığı, amortisman haricinde yedek parça, tamir bakım, sermaye faizi sigorta montaj demontaj gideri için Karayolları Genel Müdürlüğünün bu pozlara ilişkin analiz formatına uygun olarak maliyetlerin hesaplanarak analize dâhil edildiği, makinelere ilişkin olarak alış faturalarının ve meslek mensubu tarafından düzenlenen söz konusu makinelerin amortisman ömürleri tamamlanan makineler olduğu tespitini içeren rapor sunulduğunun görüldüğü, ancak iki makinanın (konkasör/kırma eleme tesisi, delme makinası) amortisman ömrünü tamamlamadığı hususunun istekli tarafından sunulan diğer belgelerden tespiti karşısında, anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan iş makinalarına ilişkin hesaplamalarda hesap yöntemi bakımından hata bulunmadığının söylenebilmesi için açıklamaya konu iş makinalarının amortisman ömürlerini tamamlamış olması koşulunun gerekli olduğu ve sunulan belgelerden de gerek model yılı, gerekse edinme tarihi bakımından amortisman ömrünü tamamlamamış makinalar için açıklama yapıldığının anlaşıldığı, bu itibarla da yapılan açıklamanın bu haliyle uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Sözleşme Tasarısı’nın “Teknik personel, makine, teçhizat ve ekipman bulundurulması” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.4. Yüklenici, işe başlama tarihinden itibaren aşağıda cinsi, çeşidi, adedi ve kapasitesi belirtilen makine, teçhizat ve ekipmanı iş programına uygun olarak iş yerinde bulundurmak zorundadır.

2 adet Konkasör (primer+seconder+dik milli kırıcı) grubu

1 adet Mekanik Stabilizasyon plenti

1 adet Asfalt Plenti (En az 240 ton/saat kapasiteli) (İsteklinin Kendi Malı Olacaktır.)

4 adet Demir bandajlı silindir

2 adet Lastik tekerlekli silindir

4 adet Asfalt Finişeri

40 adet Damperli Kamyon

4 adet Yükleyici

8 adet Ekskavatör

1 adet Kaya Delici

2 adet Greyder

3 adet Arazöz

1 adet beton santrali

6 adet transmikser

1 adet beton pompası

2 adet Dozer

1 adet Traktör Kepçe

1 adet Jeneratör

1 adet Kompresör

2 adet Vibratör

1 adet Derz kesme makinesi

1 adet Mobil vinç

1 adet Süpürge” düzenlemesi,

Anılan Tasarı’nın “Ocakların Temini” başlıklı 33.1’inci maddesinde “ Bu yolun yapım işi bünyesinde kullanılmak üzere malzeme ocakları idare tarafından verilecektir. İdarenin nakliye mesafesi bakımından avantajlı taş ocağı temini halinde bu ocak kullanılacak olup sadece nakliye fiyatları avantajlı olan ocağa göre hesaplanacaktır.

Depo yerleri, su temin yeri, konkasör, beton santrali, plent sahaları ile şantiyenin kurulacağı alanlar yüklenici tarafından temin edilecektir. İdarenin vereceği taş ocağı sahasında yer bulunması halinde konkasör, plentler ve beton santralinin kurulacağı alanlar İdare tarafından verilebilecektir. Bu işte kullanılacak bitüm idare tarafından verilecektir.
Taş ocaklarının işletilmesi esnasında gerekli olan daimi nezaretçinin ataması yüklenici tarafından yapılarak İdarenin onayına sunulacaktır. İdarenin uygun görmesi durumunda daimi nezaretçi iş başı yapacaktır. Daimi nezaretçiye ait maaş, sigorta v.b. giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır. İdare tarafından yükleniciye verilen taş ocaklarında her çalışma sezonunun sonunda çalışılan yıla ait imalat haritası Yetkili Tüzel Kişilik? eğitimi almış olan harita mühendisi bulunduran bir firma tarafından hazırlanıp İdarenin onayına sunulacaktır. İmalat haritasının hazırlanması sırasında yapılacak her türlü masraf yüklenici tarafından karşılanacaktır.
İdarenin vereceği taş ocaklarında Yapım işleri Genel Şartnamesinin 31. maddesi gereği açık işletme yapılarak, galeri atılmayacak, basamaklı işletme sistemi uygulanacaktır. Ocak sahaları poligon taşları, çit v.b. ile belirlenerek koordinatları verilen çalışma sahalarında çalışılacaktır. Bu hususlara uyulmadığı takdirde Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 10. Maddesi hükümleri uygulanacaktır.

Ocakta yüklenici firma tarafından yapılacak çalışmalar esnasında; çevrenin korunmasında gerekli hassasiyetin gösterilmesi ve uygulamalarda herhangi bir sorunla ve cezai müeyyide ile karşılaşılmaması için yüklenici firma tarafından yapılacak çalışmalar esnasında, "Çalışmalarda Dikkat Edilecek Hususlar" konulu Karayolları Genel Müdürlüğü’nün 2009/18 Sayılı İç Genelgesi kapsamında ilgili Yönetmeliklere ve hususlara dikkat edilmesi ve "ÇED Uygulamaları ve Yapım Sözleşmeleri" konulu Karayolları Genel Müdürlüğü’nün 2008/17 Sayılı İç Genelgesinde yer alan “Yüklenici ÇED Raporu/Proje Tanıtım Dosyası, Doğaya Yeniden Kazandırma Planı, Çevre Yönetim Planı, Rehabilitasyon Projesi ile Toprak Koruma Projesinde yer alan hususlara ve taahhütlere uygun olarak çalışacaktır. Yüklenici Çevre Kanununa istinaden hazırlanan mevzuat ve ilgili diğer mevzuatlar çerçevesinde ilgili kurum kuruluşlardan gerekli izinleri alacaktır.” şeklinde yer alan hüküm gereğince gerek Proje Tanıtım Dosyası ekinde yer alan ve gerekse Proje Tanıtım Dosyası dışında ayrıca hazırlanan Doğaya Yeniden Kazandırma Planı ( Taş Ocakları), Çevre Yönetim Planı ( Ariyet ocakları), Orman Rehabilitasyon Planı ( orman alanlarındaki ariyet-taş ocakları), Toprak Koruma Projesine ( mera alanlarındaki ariyet-taş ocakları için) uygun olarak bırakmakla yükümlüdür.
Ayrıca, 23.01.2010 tarih ve 27471 Sayılı Madencilik Faaliyetleri İle Bozulan Arazilerin Doğaya Yeniden Kazandırılması Yönetmeliği’nin 8. Maddesinin 1 ve 2. Bentlerinde yer alan “(1) Doğaya yeniden kazandırma çalışması işletmeci tarafından faaliyet alanında tüm işletme faaliyetleri tamamlandıktan sonraki iki yıl içinde son işlemler uygulanarak bitirilir.” ve “(2) Çalışmaya uygun olarak doğaya yeniden kazandırma çalışması yapılan alan, iki yıla ilaveten üç yıl veya madenin cinsine göre Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği kapsamında verilen izleme süresince amacına uygun olarak izlenir ve bu süreç sonunda işletmeci tarafından terk edilir. Doğaya yeniden kazandırma çalışmalarının sonuçlandırıldığı ve alanın faaliyet sonrası için öngörülen amaca uygun hâle getirildiği, ilgili (Değişik ibare:RG-28/9/2012-28425) çevre ve şehircilik il müdürlüğünün değerlendirmesi sonucunda kesinlik kazanır.” hükümleri gereğince hazırlanan Doğaya Yeniden Kazandırma Planı ( Taş Ocakları) , Çevre Yönetim Planı ( Ariyet ocakları), Orman Rehabilitasyon Planı ( orman alanlarındaki ariyet-taş ocakları), Toprak Koruma Projesine (mera alanlarındaki ariyet-taş ocakları için )uygun olarak bırakmakla yükümlüdür.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihale dokümanı düzenlemeleri uyarınca ihale konusu işin yapılması sırasında kullanılacak malzemelerin teminine yönelik kurulacak ocakların idare tarafından verileceği, iş yerinde bulundurulmak zorunda olunan konkasör, mekanik stabilizasyon ve asfalt plentlerinin kurulacağı alanlara ilişkin bir belirlemenin yapılmayıp, bu hususun da yüklenicinin takdirine bırakıldığı anlaşılmıştır.

Bu doğrultuda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işin yürütülmesi aşamasında itinererde yer alan Yellitepe ve Karataş taş ocaklarına iki adet mekanik stabilizasyon plentinin kurulacağı, plentmiks temel ve alt temel imalatları için yapılacak taşımalarda düzenlenen itinererin açıklama belgeleri arasında sunulduğu, söz konusu itinerer uyarınca km:0+000 km:24+000 arasındaki kesimde plentmiks temel ve alt temel imalatları için Yellitepe Taşocağından, km: 24+000-63+888 kesimindeki imalatlar için Karataş Taşocağından malzeme taşınacağı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin YYU/1 pozu için sunduğu analizde idarece verilen analiz formatında yer alan tüm girdilerin gösterildiği, Sözleşme Tasarısı’nda belirtilen makineler içerisinde 1 adet mekanik stabilizasyon plentine yer verilmekle birlikte, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ikinci bir mekanik stabilizasyon plenti teklif edildiği, bu durumun analiz içerisinde “Ek Tesis” adıyla 03.060/1Ek girdisi olarak belirtildiği ve analiz fiyatının bu girdi maliyeti de dahil edilmek suretiyle hesaplandığı,

Yine anılan Tasarı’da “2 adet Konkasör (primer+seconder+dik milli kırıcı) grubu” olarak belirtilen girdinin de analizlerde yer aldığı ve analiz fiyatının bu girdi maliyeti de dahil edilmek suretiyle hesaplandığı, söz konusu 2 adet konkasörün Yellitepe ve Karataş Taşocağına kurulmasını gösteren itinererin sunulduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere İdarece yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır…” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in 45’inci maddesinde “45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklaması yer almaktadır.

İdarece, ihale üzerinde bırakılan istekliye 06.03.2018 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde aşırı düşük teklif sorgulama tablolarının verildiği, söz konusu tablolarda açıklama istenilecek iş kalemlerini ve açıklama istenilmeyecek girdilerin yer aldığı, ayrıca açıklama istenilecek nakliye girdileri ile ilgili olarak da nakliye formüllerinin belirlendiği görülmüştür.

Anılan Tebliğ açıklamasında yapım işi ihalelerinin aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılmak üzere, idarelerce tanımlanan iş kalemleri için analiz girdi ve miktarlarının yer aldığı analizlerin hazırlanarak teklifi aşırı düşük olan isteklilere verilmesi gerektiğinden hareketle, idarece iş kalemlerine ait analiz girdilerinin ve miktarlarının gösterildiği analizlere yer verilmek suretiyle örnek analiz formatı oluşturularak ihale üzerinde bırakılan istekliye gönderilmesine binaen anılan istekli tarafından sunulan analizlerde belirlenen girdi miktarlarının da idarece belirlenen girdi miktarlarına uygun olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapılan incelemede, mevcut durumda ihale üzerinde bırakılan Kızılırmak İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş,nin aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece alınan ilk ihale komisyonu kararında anılan isteklinin demir için alınan fiyat tekliflerinin günümüz şartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı buna karşılık anılan isteklinin Kuruma yapmış olduğu başvuruda demir için alınan fiyat tekliflerinin günümüz şartlarına uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmalarının yerinde olmadığı ve kendilerince ince ve kalın nervürlü demir için ayrı ayrı iki farklı tedarikçiden fiyat teklifi alındığı ve Tebliğ’e uygun olduğu, fiyat tekliflerinin dayanağı olan tutanakların son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olduğu ve dolayısıyla demir fiyatının günümüz şartları ile mukayese edilmemesi gerektiği yönündeki iddialarla başvuruda bulunulması üzerinde alınan 09.05.2018 tarihli ve 2018/UY.I-934 sayılı Kurul kararında bu durum “..Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.14’üncü maddesinde “Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.” açıklaması uyarınca başvuru sahibi isteklinin sunduğu demir girdisine ilişkin fiyat teklifinin mevzuata uygun olduğu, söz konusu belgenin üzerinde meslek mensubunun “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 12.03.2018 tarih ve 2018/01 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim” ibaresinin var olduğu ve bahsi geçen ibarenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan ifade ile uyumlu olduğu, ayrıca söz konusu belgenin altında meslek mensubunun imzasının ve kaşesinin bulunduğu anlaşıldığından söz konusu girdiye dair yapılmış olan açıklamada mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmış olup, aşırı düşük teklif açıklamasının anılan Tebliğ’in (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun olduğundan hareketle idarenin başvuru sahibinin demir girdisine ilişkin teklifinin günümüz şartlarını yansıtmadığı yönündeki tespite dayanılarak işlem tesis etmesinde mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Kaldı ki diğer taraftan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesine göre üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin dayanağı tespit tutanaklarının fiyat teklif ekinde idareye verilmesinin zorunlu olmamakla birlikte, idarenin takdirine bağlı olarak gerekli görülmesi halinde ilgili meslek mensuplarından istenebileceği, gelinen aşamada her ne kadar idarece şikayete verilen cevapta açıklamanın Tebliğe uygun görüldüğü ancak fiyat teklifine konu satış tespit tutanağının kontrol edilmesi gerektiği belirtilmekteyse de, değerlendirme sonucunu değiştirmeyeceği için idare tarafından istenmediği, bu çerçevede yetkilendirilen meslek mensubu tarafından yapılan iş ve işlemlerin hukuka uygunluğu ve düzenlenen belgelerdeki bilgilerin doğruluğundan meslek mensubunun sorumlu olduğundan hareketle fiyat teklif üzerinde tereddüt yaratacak herhangi bir hususa da rastlanılmadığından maliyet/satış tutarı tespit tutanağının istenmesine gerek bulunmadığı anlaşılmış olup…” şeklinde karara bağlanmış ve Danıştay Onüçüncü Dairesinin 12.02.2019 tarihli ve E:2018/3902, K:2019/350 sayılı kararı ile de kesinleşmiştir.

Bu çerçevede Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesine göre üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin dayanağı tespit tutanaklarının fiyat teklif ekinde idareye verilmesi zorunlu olmamakla birlikte, idarenin takdirine bağlı olarak gerekli görülmesi halinde ilgili meslek mensuplarından istenebileceği dikkate alındığında, idarece demir, anfo fiyat tekliflerine ilişkin “Satış Tespit Tutanağı” istenmeden karar verilmesinde mevzuata bir aykırılık bulunmadığı ve başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından betonarme demir nakli için sunulan haritada demirin teslim yeri olarak Karabük demir çelik fabrikasının gösterildiği, Karabük demir çelik fabrikası ile proje güzergahına mesafenin 408 km olarak belirlendiği, söz konusu mesafenin gösterildiği google çıktısındaki bilgilerin teyit edilebilir nitelikte bir bilgi olduğu, ihale konusu işe ait idarece hazırlanan itinererde işin toplamda Emirdağ-Davulga-Yunak İl Yolu Km:0+000-63+888 arası 63 km’lik mesafeye tekabül ettiği, ortama mesafenin yaklaşık 32 km olduğu, Karadeniz demir çelik fabrikasının proje güzergahına mesafesi olan 408 kilometreye bu mesafenin eklenmesiyle 440 km olacağı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ise bu mesafenin 450 km kullanıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdarece açıklama istenilen iş kalemleri arasında yer alan YYU/1 poz nolu “Plent-Miks Alttemel ve Plent-Miks Temel Yapılması (Kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)” kalemine ait açıklama istenecek analiz girdileri arasında bulunan 02.017 poz nolu “Araçların bekletilmesi (Her cins ve tonajda motorlu araca ait taşıma katsayısı)” girdisinin birim fiyatının 245,00 TL ve yine 02.017 poz nolu “Kamyonların müşterek çalıştırılması (Her cins ve tonajda motorlu araca ait taşıma katsayısı)” girdisinin birim fiyatının da 245,00 TL olarak belirtildiği görülmüş olup, başvuru sahibinin aynı analiz girdisi içerisinde (YYU/1 iş kalemi) 02.017 poz numaralı her cins ve tonajda taşıma katsayısı için 0,01 TL ve 245 TL şeklinde iki fiyat belirlemesi yapıldığı şeklindeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “…(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.

…

(4) Başvuru veya teklif kapsamında sunulacak belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

…

(7) İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi ve teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,…

…

7.7. Belgelerin sunuluş şekli:

7.7.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir. İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi ve teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz…7.7.5.1.1. Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin söz konusu iddiasının incelenebilmesi açısından idareden 26.07.2019 tarihli yazı ile belgelerin asılları talep edilmiş olup, idarenin 29.07.2019 tarihli E.208049 sayılı yazısı ekinde yer alan belge asıllarının incelenmesi sonucunda, yukarıda belirtilen mevcut hüküm uyarınca ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklama belgelerinin belgelerin sunuluş şekline bir aykırılık taşımadığı anlaşıldığından iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…
İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.
İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.
45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır…” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen açıklamalar doğrultusunda ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “Teklifte kullanılan fiyat ve rayiçler” başlığı altında bazı analizler ve yardımcı analizlerde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın rayiçlerinin kullanıldığını gösteren listenin sunulduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

10. Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

a)Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “…(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde ise “İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşmeyi imzalayanlar da dahil olmak üzere tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişiler anlaşılır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhaleye Katılabilmek için gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin şikayete konu 1.b.2’nci maddesinde de “Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Anılan Şartname düzenlemesi uyarınca ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından ortakların (isim ve yetki), yönetimdeki kişiler, sermaye durumu, ortaklık oranları ve T.C. kimlik numarası/ vergi kimlik numarası içeren 03.03.2015 tarih ve 8770 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinin ve imza sirkülerinin sunulduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

b) İdari Şartname’nin bilanço bilgilerine yönelik 7.4.2’nci maddesinde “İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” düzenlemesi yapılmıştır.

İdari Şartname’nin anılan düzenlemesi uyarınca ihale üzerinde bırakılan isteklinin bilanço bilgileri tablosunun incelenmesinde, anılan belgede isteklinin cari oranının 2,6544, öz kaynak oranının 0,4463 ve kısa vadeli banka borçlarının 0,000 olduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

c) Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir. Tevsik işleminin aslına uygunluğu noter tarafından onaylanmış ruhsat örneklerinin sunularak yapılması halinde örnek çıkarma işleminin ilan veya davet tarihinden sonra yapılmış olması zorunludur.

(4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

(5) İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır. Konsorsiyumda, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ilişkin belgeler her bir ortağın kendi kısmı göz önünde bulundurularak ortaklardan ayrı ayrı istenir ve değerlendirilir...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İhale Uygulama Yönetmeliklerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeleri düzenleyen maddelerinde kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu hükme bağlanmıştır. İdareler tarafından bazı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için aday veya isteklinin kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriter ve özelliklerine ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilecek, aday veya istekliler de kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanı; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edeceklerdir. Makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir.

9.2. Yapım işi ihalelerinde, ihale konusu işin yürütülmesi için işyerinde bulundurulması öngörülen; tesis, makine, teçhizat ve ekipmana ilişkin bilgilere sözleşme tasarısında yer verilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.5.5’inci maddesinde “1 adet Asfalt Plenti (En az 240 ton/saat kapasiteli) (İsteklinin Kendi Malı Olacaktır.)

İsteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

İsteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir ve mali müşavir raporu ile tevsik edilir.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır. ” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda belirtilen düzenlemeler uyarınca ihale üzerinde bırakılan isteklinin ihale işlem dosyasında yer alan ve teklifi ekinde sunduğu belgelerin şikayete konu hususla ilgili olarak yapılan incelemesinde, İdari Şartname’de kendi malı olması istenilen “1 adet Asfalt Plenti (En az 240 ton/saat kapasiteli)” nin idarece istenilen söz konusu özelliği taşıdığını açıkça gösterir amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağının var olduğu,

Yine başvuru sahibinin aynı kapsamda sunmuş olduğu SMMM onaylı ve TÜRMOB kaşeli “253 hesap: Tesis Makine ve Cihazlar/254 Hesap:Taşıtlar Listesi” başlıklı demirbaş defterinde de söz konusu en az 240 ton kapasiteli asfalt plentinin var olduğunun belirtildiği ve belgenin bu haliyle mevzuata bir aykırılık taşımadığı sonucuna ulaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından kendi malı iş makinelerine ilişkin sunulan belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesine, İdari Şartname’ye, İhale İlanı’na ve kamu ihale mevzuatına aykırı olarak ibraz edildiği iddiasının incelenebilmesi açısından idareden 26.07.2019 tarihli yazı ile belgelerin asılları talep edilmiş olup, idarenin 29.07.2019 tarihli E.208049 sayılı yazısı ekinde yer alan belge asıllarının incelenmesi sonucunda, sunulan demirbaş ve amortisman defterinin sunuluş şekli itibariyle Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda belirtilen 31’inci maddesindeki hükümlere ve dolayısıyla mevzuata bir aykırılık taşımadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Kızılırmak İnş. Tic. ve San. A.Ş’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.