KİK Kararı: 2019/UY.I-800

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/033
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 10.07.2019
Karar No : 2019/UY.I-800
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Sargun Keçeli - Mütevelli Yapı İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/151650 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 153 (Safranbolu) Şube Şefliği Tesis İnşaatlarının Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 15. Bölge Müdürlüğü tarafından 30.04.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 153 (Safranbolu) Şube Şefliği Tesis İnşaatlarının Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Sargun Keçeli - Mütevelli Yapı İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 31.05.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 31.05.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.06.2019 tarih ve 23264 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.06.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/594 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Söz konusu ihalede aşırı düşük teklif açıklamalarını sunan Yıldırım Yapı Rest. İnş. Nak. Teks. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ve Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin yeterlik belgelerinde mevzuata aykırılıklar bulunduğu,

a) Tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri ve kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil gazetelerinin sunulmadığı, firma ortaklarına ilişkin bilgilere göre adı, soyadı, ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranlarını gösteren belgelerin bulunmadığı, teklif vermeye yetkili olduklarını gösteren imza beyannamesi veya imza sirkülerinin “aslı gibidir” yapılarak sunulması gerekirken fotokopi ve suretlerinin sunulduğu, teklifler ve ihale dosyasının yetkili kişilerce imzalanmadığı, teklifi ve eki belgeleri imzalayan kişi adına düzenlenmiş noter onaylı vekaletname sunulmadığı, teklif mektubundaki imzalarla imza sirkülerindeki imzaların farklı olduğu,

b) Bilanço rasyolarının istenilen oranları karşılamadığı, bilançolarda yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın hak ediş gelirlerinin gösterilmediği, bilançolara ilişkin belgelerin ilgili meslek mensubu tarafından onaylanmadığı, bilanço kriterlerini gösteren belgenin standart forma uygun olmadığı, iş hacmini gösteren belgelerin İdari Şartname’de istenilen kriterleri sağlamadığı, belgelerin fotokopi ve suret olarak sunulduğu,

c) Sunulan geçici teminat mektubunda banka yetkilisinin ıslak imzalı onayı ve banka kaşesinin bulunmadığı, idarenin adı ve işin adının belirtilmediği, geçici teminat mektubunun standart forma uygun olmadığı, geçici teminat mektubunun süresinin yeterli olmadığı,

d) Sunulan iş deneyim belgelerinin B-III grubuna uygun olmadığı,

2. Söz konusu ihalede aşırı düşük teklif açıklaması sunan ve uygun bulunan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu,

a) Sunulan açıklamalarda yer alan miktarların açıklama istenilen iş kalemlerine yönelik kamu kurumlarınca yayımlanmış analizlerde ve alt analizlerde yer alan işçilik, malzeme, makine ve teçhizat girdi miktarlarından düşük olduğu, analizlerde belirtilen düz işçi ücretlerinin yürürlükte olan asgari ücretten düşük olduğu, usta, formen, usta yardımcısı ücretlerinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca belirlenmiş olan rayiç bedellerinden düşük olduğu,

b) Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca yayımlanmış rayiçler kullanılmasına rağmen bahsi geçen rayiçlerin poz numarası belirtilerek liste halinde sunulmadığı,

c) Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri üzerinde Tebliğ açıklamaları gereği bulunması gereken ilgili meslek mensubuna ait imza, iletişim bilgilerini içeren kaşenin bulunmadığı, birim fiyatların ağırlıklı ortalama satış tutarının %80’inin altında olduğu, bu tutanakların ilgili meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, tutanakların son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmediği, tutanaklarda idarenin adı, İKN, ihale tarihi ve isteklinin adının tam olarak yazılmadığı, meslek mensubuna ait oda faaliyet belgesinin süresinin dolduğu, fiyat tekliflerinde yer alan imzanın imza beyannamesinde yer alan imzalarla aynı olmadığı, fiyat tekliflerinin ilgili alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmadığı, sunulan açıklamalarda analizlere dayanak teşkil eden belgelerin bulunmadığı, fiyat tekliflerine dayanak gösterilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının ağırlıklı birim maliyet veya satış tutarını göstermesi gerekirken dönemdeki bütün faturalardan uygun olanları üzerinden hesaplama yapıldığı,

d) İsteklilerin açıklamalarındaki miktarlar ile idarenin öngördüğü miktarlar arasında farklılıkları olduğu, farklı tutarlar esas alındığında istekli lehine avantaj sağlanmış olduğu ve sıralamanın değiştiği,

e) Açıklama istenilen iş kalemlerinin bir kısmı için kullanılan fiyatların kamu kurum ve kuruluşlarının yayımladığı kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatlardan daha düşük olduğu,

f) Açıklama kapsamında sunulan hesap cetvelinde kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı ifade edilen kalemlerin fiyatlarının birbiri ile uyumlu olmadığı, hesap cetvelinde belirtilen fiyatlar ile fiyat tekliflerinde belirtilen fiyatların da uyumlu olmadığı,

g) Tesisat iş kalemlerine ilişkin açıklamalarda malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği,

h) Analizlerde belirtilen müteahhitlik kârı ve genel giderler için belirlenen oranın çok düşük olduğu, sözleşme ve genel gider hesaplamalarının yapılmadığı,

ı) Teklifin bütününde 2019 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatları ile projedeki birim miktarlar esas alındığında bu fiyatlarla işin yapılmasının mümkün olmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması istenilen iş kalemlerinin kârsız ve zarar edecek şekilde açıklandığı,

i) Aşırı düşük teklif açıklamalarında idare analizleri ve girdi miktarlarının değiştirilerek istekli lehine avantaj sağlandığı,

j) Aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan yardımcı analizlerin idarenin yardımcı analizlerinden farklı olduğu, girdi miktarları ve cinslerinin aynı olmadığı,

k) Aşırı düşük teklif açıklamalarında gerek ana iş kalemleri analizlerinde ve yardımcı analizlerde aritmetik hatalar yapıldığı, analizlerin içerisinde bulunan girdilerin bazılarına 0,00 TL bedel yazıldığı, yardımcı analizlerden ana iş kalemlerine fiyatların yanlış aktarıldığı, bu hataların düzeltilmesi durumunda toplam analiz tutarının üzerine çıkıldığı, MSB.852/1 poz nolu “Sac yağmur oluğu yapılması” analizinde aritmetik hata yapıldığı, açıklama istenilmeyen bazı analiz girdileri için herhangi bir bedel öngörülmediği, analiz girdilerinde farklı iş kalemlerinde yer alan aynı analiz girdilerinin aynı fiyat kullanılarak açıklanması gerektiği, bu şekilde açıklama yapılmadığı,

l) Aşırı düşük teklif açıklamasında gerek yardımcı analiz, gerekse iş kalemleri analizleri için paçal fiyat teklifi alındığı, fiyat tekliflerinde işçilik, malzeme, nakliye girdilerinin tutarlarının belli olmadığı, analizlerde 2019 yılı asgari işçilik ücretinin altında işçilik bedeli öngörüldüğü,

Motorin fiyatının Karabük ili için EPDK tarafından belirlenen fiyatın altında olduğu,

Y.26.020/012B/A2 pozunda K: Taşıt Katsayısı için 2019 yılı değeri olan 330 yerine 2018 yılına ait olan 278 değerinin kullanıldığı,

Analizlerde bulunan nakliye girdilerinin mesafe tutanağı ile tevsik edilmediği, idare tarafından poz numaraları verilen ve nakliye formülleri belli olan bu girdiler için taşıma formüllerinin kullanılmadığı, fiyat teklifi ile açıklama yapılarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayici olan K katsayısının değiştirildiği,

Birim fiyat tariflerinden, 15.001/2B makine ile her derinlikte yumuşak ve sert toprağın kazılması ve 151.201.002 makine ile yumuşak ve sert küskülük kazılması girdisi maliyeti hesaplanırken döküm sahası bedelinin de dâhil edilmesi gerektiği,

Analiz ve yardımcı analizlerde kullanılan iş makinaları için resmi kurum rayiçlerinin kullanılmadığı, iş makinaları için fiyat teklifi alınarak açıklama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu, kendi malı iş makinaları için amortismanı tamamlanmış iş makinalarının kullanıldığı, kendi malı olan makinalara ilişkin amortisman bedeli üzerinden açıklama yapıldığı, diğer giderlerin ise rayiç üzerinden hesaplama yapılması gerekirken, analizde kullanılan iş makinalarının teknik özelliklerinin idarece istenilen özellikte olmadığı, iş makinalarında haksız avantaj sağlandığı,

151.501.003 C/16/20 hazır beton harcı, 151.501.006 C30/37 hazır beton harcı malzemesi gibi girdiler için alınan fiyat teklifinde şantiyeye naklinin dâhil olduğunun belirtilmediği, nakliye hariç fiyat alındığı,

Piyasada alınan fiyat tekliflerinin usulüne uygun olmadığı, fiyat tekliflerinde belirtilen birimler ile analizlerde belirtilen birimlerin farklı olduğu, fiyat tekliflerinde meslek mensubunun beyanının bulunmadığı, sunulan fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden Maliyet/Satış Tutarı Tespit tutanaklarının ilgili meslek mensubundan istenilerek değerlendirme yapılması gerektiği,

Fiyat tekliflerinin dayanağı olan Maliyet/Satış Tutarı tespit tutanaklarının tarih ve sayısının fiyat tekliflerinde belirtilen sayı ve tarih ile uyuşmadığı, meslek mensubuna ait oda faaliyet belgesi ile mükellefe ait imza sirkülerinin sunulmamış olduğu,

Aşırı düşük teklif açıklaması istenirken idarece yaklaşık maliyetteki toplam tutar güncellenirken, yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan iş kalemlerinin analizlerindeki miktarların güncellenmediği, bu durumun ihalede 2019 rayiç ve birim fiyatları kullanılarak açıklama yapılmasını kolaylaştırdığı,

Açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin alt analizlerin verilmemiş olduğu, analizler alt analizler olarak ayrıştırılmamış olduğu, bu açıdan idare tarafından verilen analiz formatlarının Kamu İhale Genel Tebliği’ndeki açıklamalara uygun olmadığı,

İdarece aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde bazı iş kalemlerinin altında yer alan işçilik girdilerinin açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak belirtildiği, mevzuat uyarınca işçilik girdisi iş kaleminin analiz toplamının %3’ünün altında olsa dahi açıklama istenmeyen bir kalem olarak belirlenemeyeceği,

Dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan Yıldırım Yapı Rest. İnş. Nak. Teks. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ve Şahinoğulları Halı Kilim Tekstil Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamalarının kabul edilmeyerek anılan isteklilerin tekliflerinin reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin (a) fıkrasındaki iddiasına ilişkin olarak,

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibariyle mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir.

(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinin birinci fıkrasında “İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşmeyi imzalayanlar da dahil olmak üzere tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişiler anlaşılır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri.

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu.

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar.

d) Bu şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri.

e) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, tüzel kişi isteklilerin ihaleye katılabilmeleri için ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerini sunmaları gerektiği ve tüzel kişi isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranlarının (halka arz edilen hisseler hariç), “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişilerin gösterilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Yıldırım Yapı Rest İnş. Nak. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgeler incelendiğinde; 12.02.2012 tarihli ve 6997 sayılı, 18.12.2009 tarihli ve 7461 sayılı, 14.04.2010 tarihli ve 7543 sayılı, 16.10.2012 tarihli ve 8175 sayılı, 09.01.2013 tarihli ve 8232 sayılı Ticaret Sicil Gazetelerinin sunulduğu, 16.10.2012 tarihli ve 8175 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinden şirketin hisse devri sonucunda tek ortaklı yapıya dönüştüğü ve şirketi temsile yetkili ortağının Hacı Mehmet Gençer olduğu, şirket adresinin yer aldığı, Hacı Mehmet Gençer’in tek ortak olduğu ve T.C. kimlik numarasına yer verildiği görülmüştür.

Anılan istekli tarafından sunulan imza sirkülerinin 28.09.2017 tarihli ve yevmiye no. 03005 sayılı Karabük 1. Noterliği tarafından düzenlendiği, söz konusu belge 08.04.2019 tarihli ve yevmiye no. 13689 sayılı Karabük 1. Noteri tarafından “İŞ BU SURET ASLINA UYGUNDUR” ibaresine yer verildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan imza sirkülerinde, temsil şekli/süresi olarak Hacı Mehmet Gençer’in 06.04.2010 tarihinden itibaren10 yıl süre ile yetkilendirildiği, imza sirkülerinin noter onaylı suretinin belgeyi düzenleyen aynı noter tarafından onaylandığı, söz konusu belgenin mevzuata aykırılık taşımadığı, ihaleye vekaleten katılma durumu oluşmadığından vekaletname sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgeler incelendiğinde; 04.04.2018 tarihli ve 9551 sayılı, 04.04.2017 tarihli ve 9298 sayılı, 25.12.2014 tarihli ve 8723 sayılı, 11.11.2013 tarihli ve 8440 sayılı, 08.01.2010 tarihli ve 7475 sayılı, 01.09.2008 tarihli ve 7139 sayılı, 15.05.2006 tarihli ve 6556 sayılı Ticaret Sicil Gazetelerinin sunulduğu, 11.11.2013 tarihli ve 8440 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinden şirketin hisse devri sonucunda tek ortaklı yapıya dönüştüğü ve şirketi temsile yetkili ortağının Orhan ABI olduğu, şirket adresinin yer aldığı, Orhan ABI’nın tek ortak olduğu ve TC kimlik numarasına yer verildiği görülmüştür.

Anılan istekli tarafından sunulan imza sirkülerinin yevmiye no. 04053 sayılı Van 6. Noterliği tarafından düzenlendiği, söz konusu belgede yevmiye no. 01930 sayılı Van 6. Noteri tarafından “ASLI GİBİDİR” ibaresine yer verildiği, teklif dokümanındaki imzalarla imza sirkülerindeki imzalarda farklılıklar bulunmadığı gibi ihaleye vekaleten katılma durumu oluşmadığından vekaletname sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Başvuru sahibinin (b) fıkrasındaki iddiasına ilişkin olarak,

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi,

sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleriise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(8) Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

(9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren faturalardır.

(2)İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin ise üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir.

(3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması,

b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerin ön yeterlik aşaması ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerin yeterlik aşamasında; aday veya isteklinin cirosunun, yaklaşık maliyetin % 25’i ile % 35’i aralığında idarece belirlenen tutardan, taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise yaklaşık maliyetin % 15’i ile % 25’i aralığında idarece belirlenen tutardan az olmaması,

gerekir. Yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını tevsik etmek üzere; fatura örnekleri ya da bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı suretleri sunulur.

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(8) Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen yapım işi faaliyetlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.

(10) Gelir tablosunun, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(11) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

(12) Konsorsiyum olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından kendi kısmı için sağlanması zorunludur.

(13) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirdiği yapım işlerinin parasal tutarı, iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt edilen iş kısmı üzerinden hesaplanır.

(14) Aday veya isteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda aday veya isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.4’üncü maddesinde “7.4.1. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler

İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren faturalar.

İsteklinin cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını tevsik etmek üzere; fatura örnekleri ya da bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı suretleri sunulur.

Gelir tablosunun, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

Aday veya isteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda aday veya isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerine bırakılan Yıldırım Yapı Rest İnş. Nak. Teks. San Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan bilanço bilgileri tablosunun incelenmesi neticesinde yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın hakediş gelirlerine yer verildiği, söz konusu belgede cari oranın 1,65 olduğu, öz kaynak oranının 0,27 olduğu, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranın 0,44 olduğu ve SMMM kaşesi ile TÜRMOB özel kaşesinin yer aldığı, bilanço bilgileri tablosunun standart forma uygun olduğu, Kurumlar vergisi beyannamesi eki bilanço ve iş hacmine ilişkin belgelerinde sunulduğu, bilanço bilgileri ile iş hacmine ilişkin bilgilerin EKAP üzerinden yapılan sorgulama sonucunda da uyumlu olduğu, anılan isteklinin teklifinin 19.880.000,00 TL olduğu, sağlanması gereken asgari iş hacmi tutarının (19.880.000,00x0,25) 4.970.000,00 TL olduğu, iş hacmine ilişkin kriterin sağlandığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle uygun olmadığı,

Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan bilanço bilgileri tablosunun incelenmesi neticesinde yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın hakediş gelirlerine yer verildiği, söz konusu belgede cari oranın 5,39 olduğu, öz kaynak oranının 0,48 olduğu, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranın 0,00 olduğu ve SMMM kaşesi ile TÜRMOB özel kaşesinin yer aldığı, bilanço bilgileri tablosunun standart forma uygun olduğu, Kurumlar vergisi beyannamesi eki bilanço ve iş hacmine ilişkin belgelerinde sunulduğu, bilanço bilgileri ile iş hacmine ilişkin bilgilerin EKAP üzerinden yapılan sorgulama sonucunda da uyumlu olduğu, anılan isteklinin teklifinin 20.590.000,00 TL olduğu, sağlanması gereken asgari iş hacmi tutarının (20.590.000,00x0,25) 5.147.500,00 TL olduğu, iş hacmine ilişkin kriterin sağlandığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (c) fıkrasındaki iddiasına ilişkin olarak,

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 56’ncı maddesinde “(1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır.

(2) İhale üzerinde bırakılan istekliden sözleşme imzalanmadan önce, teklif fiyatının sınır değere eşit veya üzerinde olması halinde teklif fiyatının % 6’sı, sınır değerin altında olması halinde ise yaklaşık maliyetin % 9’u oranında kesin teminat alınır.

(3) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(4) İstekli veya yüklenici tarafından, teminat olarak banka teminat mektubu verilmesi halinde, bu teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez. İstekli tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın sunulmayacak belgeler tablosunda belirtilmesi yeterlidir.

(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

(6) Kesin teminat mektuplarının süresi, ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.

(7) İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir.

(8) Her ne suretle olursa olsun, idarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.

(9) Gerek görüldüğünde teminat mektuplarının ilgili bankanın genel müdürlüğünden veya şubesinden teyidi idarelerce yapılabilir. Yapılan teyitlerde, bankanın en az iki yetkilisinin imzasının bulunması gerekir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler, teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde, toplam geçici teminat miktarı ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen tekliflere bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir.

26.3. Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 26.09.2019 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Kabul edilebilir bir geçici teminat ile birlikte verilmeyen teklifler, İdare tarafından istenilen katılma şartlarının sağlanamadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan geçici teminat mektubunun Yapı Kredi Bankası A.Ş. Karabük Şubesi tarafından 29.04.2019 tarihinde düzenlendiği, geçerlilik tarihinin 30.10.2019 olduğu, toplam teminat tutarının ise 720.000,00 TL olduğu, teminat mektubu geçerlilik tarihinin İdari Şartname’de belirlenen 26.09.2019 tarihinden önceki bir tarih olmadığı ve standart forma uygun olduğu görülmüştür.

Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan geçici teminat mektubunun Albaraka Bankası A.Ş. Van Şubesi tarafından 17.04.2019 tarihinde düzenlendiği, geçerlilik tarihinin 20.10.2019 olduğu, toplam teminat tutarının ise 900.000,00 TL olduğu, teminat mektubu geçerlilik tarihinin İdari Şartname’de belirlenen 26.09.2019 tarihinden önceki bir tarih olmadığı ve standart forma uygun olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibinin geçici teminat mektuplarının ıslak imzalı olmadığı iddiasına ilişkin olarak yapılan imcelemede;

25.06.2019 tarihli ve 11875 sayılı Kurum yazısı ile idareden geçici teminat mektuplarının asıllarının gönderilmesi istenilmiştir.

İstenilen bilgi ve belgeler ise 01.07.2019 tarihinde Kurum kayıtlarına alınmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan geçici teminat mektubunda şube müdürü ile kıdemli bankacılık işlemleri yetkilisinin ıslak imzalarının bulunduğu,

Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan geçici teminat mektubunda ise operasyon yöneticisi ile pörtföy yöneticisine ait ıslak imzaların bulunduğu görülmüştür.

Dolayısıyla başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin (d) fıkrasındaki iddiasına ilişkin olarak,

Yapım İşi İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde;ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

(3) Geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de ikinci fıkra kapsamında değerlendirilir.

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.” hükmü,

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin Ek-1: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nde “(B) ÜSTYAPI (BİNA) İŞLERİ

III. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. BII. Grup işler

2. BI. ve BII. Grubu işlerin dışındaki bina işleri” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.”

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin ilgili maddesine göre isteklilerin iş deneyiminin tevsiki amacıyla ihale konusu iş veya benzer iş tanımına uygun ve teklif edilen bedelin %50'sinden az olmamak üzere iş deneyim belgesi sunmaları gerektiği, benzer iş olarak Yapım İşleri Benzer İş Grupları Tebliği’nde yer alan B-III. Grup: Bina İşlerinin belirlendiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Yıldırım Yapı Rest İnş. Nak. Teks. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla Karabük Özel İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından anılan istekli adına düzenlenen 13.10.2014 tarihli ve 2012/71087-462933-1-1 sayılı yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgeye konu işin adının “Karabük Kültür Merkezi Yapım İşi, 2012/71087” olarak belirtildiği, sözleşme tarihinin 29.08.2012, geçici kabul tarihinin 19.03.2014 ve belge tutarının da 8.995.756,88 TL olduğu tespit edilmiştir.

Bahse konu iş deneyim belgesinin ihale dokümanında belirtilen benzer iş tanımına uygun olduğu, geçici kabulü 19.03.2014 tarihinde yapılmış Karabük Kültür Merkezi Yapım İşi olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla Sağlık Bakanlığı Van İl Sağlık Müdürlüğü tarafından Şahinoğulları Halı K İlim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti - 99,00%; İntaş İnşaat Tarım Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. - 1,00% iş ortaklığı adına düzenlenen 06.11.2018 tarihli ve 2017/112369-2037166-1-1sayılı yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgeye konu işin adının “15 Adet Asm-Tsm-112 Ashi-Lojman Binaları Yapım İşi, 2017/112369” olarak belirtildiği, bununla birlikte sözleşme tarihinin 28.04.2017, geçici kabul tarihinin 29.06.2018 ve belge tutarının da 28.112.762,37 TL olduğu tespit edilmiştir.

Bahse konu iş deneyim belgesinin ihale dokümanında belirtilen benzer iş tanımına uygun olduğu, geçici kabulü 29.06.2018 tarihinde yapılmış 15 adet lojman binası yapım işi olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3.İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.” açıklamaları,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, idarece hesaplanan sınır değerin altında teklif verdiği tespit edilen 8 istekliye EKAP üzerinden gönderilen 07.05.2019 tarihli ve “aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazı ile 5 iş günü içinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulmasının istenildiği ve söz konusu yazı ekinde açıklama istenilen iş kalemleri ve açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin yer aldığı tablolara yer verildiği, teklifi sınır değerin altında olan Servet Alpaslan Mühendislik A.Ş., 7 K Öztürk İnş. Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti., Fff İnş. Taah. Tur. Enerji Tar. ve Hay. Hiz. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti., Akzemin Mühendislik A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı gerekçesiyle tekliflerinin reddedildiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunan Servet Geboloğlu - Melih Kardeşler Beton Yapı Elemanları İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının açıklamaları uygun bulunmadığından teklifinin reddedildiği, aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan Yıldırım Yapı Rest İnş Nak Teks Santic Ltd Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve Şahinoğulları Halı Kilim Teks. Tur. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiaları çerçevesinde söz konusu aşırı düşük teklif açıklama talebine ilişkin yazılar ve ekleri incelendiğinde ulaşılan tespitlere aşağıda yer verilmiştir.

İdarece açıklama istenilecek iş kalemi/iş grubu olarak belirlenen iş kalemi/iş gruplarına ilişkin olarak hazırlanan söz konusu analizler ile başvuru sahibi istekliye gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazıları ve eklerinde yer alan analiz formatları incelendiğinde, bahsi geçen analizlerin birden çok birim fiyatın bir arada kullanılması suretiyle paçal iş kalemi olarak hazırlandığı, ilgili pozun numarası, girdi adı, ölçü birimi ve miktarı ile açıklama istenilen iş kalemleri ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri bilgisini içeren analiz formatlarına yer verilmek suretiyle anılan istekliden açıklama talep edildiği, ancak birden fazla sayıda birim fiyattan oluşan her bir analiz girdisinin en temel bileşenlerine (malzeme, işçilik ve makine vb.) kadar ayrıştırılmadığı, açıklama istenilecek ve istenilmeyecek analiz girdilerinin de bu girdilerin ayrıştırılmamış birim fiyatları baz alınarak hazırlandığı, örneğin;

- 15.125.1008 “32mm’ye Kadar Kırmataş Temin Edilerek, Makine ile Serme, Sulama ve Sıkıştırma yapılması (Nakliye dahil) ” iş kaleminde “19.100.1044” poz numaralı,

- 15.140/İB-3 “Stabilize(08.008) Malz. Demir Merdaneli Silindirle Sıkıştırılarak Temel Üstü Dolgusu” iş kaleminde “03.521” ve “03.538” poz numaralı,

- 15.150.1006 “Beton Santralinde Üretin veya Satın Alınan ve Beton Pompasıyla Basılan, C30/37 Basınç Dayanım Sınıfında, Gri Renkte” iş kaleminde “19.100.1033” poz numaralı,

- 15.185.1002 “Çelik Borudan Kalıp İskelesi Yapılması (4,01-6,00m arası) (Nakliye Dahil)” iş kaleminde “19.100.1092” poz numaralı,

- 15.185.1011 “Ön Yapımlı Bileşenlerden Oluşan Tam Güvenlikli, Dış Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-51,50m arası) (Nakliye Dahil)” iş kaleminde “19.100.1092” ve “19.100.1110” poz numaralı,

- 15.185.1012 “Ön Yapımlı Bileşenlerden Oluşan Tam Güvenlikli, Dış Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-21,50m arası) (Nakliye Dahil)” iş kaleminde “19.100.1092” poz numaralı,

- 15.250.1001 “200kg Çimento Dozlu Tesviye Tabakası Yapılması (Nakliye Dahil)” iş kalemi, 15.250.1101 “2.5cm Kalınlığında 400kg Çimento Dozlu Şap Yapılması” iş kaleminde “09.001/K” poz numaralı,

- 15.530.1137 “12.5mm Tek Kat Suya ve Yangına Day. Alçı Duvar Leh. İle Çift İsk. Askı Sist. Asma Tavan Yapılması” iş kaleminde “19.100.2428” poz numaralı birim fiyatların yer aldığı görülmektedir.

Yapılan incelemede söz konusu birim fiyatların temel analiz girdilerinin ayrı ayrı gösterilmediği ve söz konusu birim fiyatların tek başına “açıklama istenilmeyecek girdi” olarak belirlendiği, analiz girdilerinin temel bileşenlerinin (malzeme, makine, işçilik) ayrı ayrı gösterilmediği görülmüş olup, idarece başvuru sahibi istekliye verilen söz konusu analiz formatlarının ve bu şekilde yapılan bir sorgulamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 45.1.2’nci maddesine aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde, açıklama istenilen söz konusu iş grupları/iş kalemlerine ilişkin olarak verilen analiz formatlarında açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak belirlenen “03.521, 03.538, 09.001/K, 19.100.1033, 19.100.1044, 19.100.1092, 19.100.1110, 19.100.2417 ve 19.100.2428” birim fiyatlar/analiz girdilerinin içeriğinde işçilik girdisinin yer aldığı ve yine aynı iş grubu/kalemlerde açıklama istenilmeyecek girdi olarak belirlenen “01.104” poz numaralı “operatör” ve “01.408” poz numaralı “yağcı” (03.521 ve 19.100.1033 poz numaralı iş grubunda), “10.100.1051” poz numaralı şoför (03.538 ve 19.100.1044 poz numaralı iş grubunda), “01.501” poz numaralı “düz işçi” (09.001/K poz numaralı iş grubunda) girdilerinin işçilik girdisi niteliğinde olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 45.1.2.2’nci maddesinde iş kalemi analizleri ve alt analizlerinde yer alan bütün işçilik girdilerinin girdi tutarının analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olmasına bakılmaksızın açıklama istenilecek girdiler arasında gösterilmesi gerektiği açıklanmıştır. Bu itibarla, içerisinde işçilik girdisi barındıran pozlarda yer alan işçilik girdilerinin açıklama istenecek girdiler olarak belirlenmesi gerekmektedir.

Yukarıda örnek olarak sayılan söz konusu iş kalemlerinde yer alan birim fiyat/girdilerin idarece açıklama istenilmeyecek girdi olarak belirlenmesi mevzuata uygun olmadığı gibi, bu şekilde açıklama istenilmesinin işçilik girdilerinin açıklama istenilmeyecek girdi olarak belirlenmesi sonucunu doğurduğu anlaşılmış olup, aşırı düşük teklif açıklaması bu yönüyle de mevzuata uygun şekilde istenilmediği sonucuna ulaşılmıştır.

Bu çerçevede, idarece mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmeyen söz konusu aşırı düşük teklif sorgulamasına istinaden yapılacak olan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olup olmadığına ilişkin olarak sağlıklı bir değerlendirme yapılabilmesinin imkân dâhilinde olamayacağı anlaşılmış olup, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıklar göz önüne alınarak,

1. Açıklama istenilecek tüm paçal iş kalemlerine ait birim fiyat analizlerinin temel girdilere (işçilik, makine amortismanı, mazot, makine ve diğer malzeme girdileri vb.) kadar ayrıştırılması,

2. İş gruplarına ait analizlerde aynı poz numarasına sahip girdilerin miktar ve tutarlarının anılan poz miktarları dikkate alınarak toplanması (örneğin aynı iş kalemi analizi içerisinde yer alan işçilikle ilgili operatör makinist girdilerinin söz konusu poz birim miktarı dikkate alınarak toplanması), farklı poz numarasına sahip girdilerinin ise ayrı ayrı gösterilmesi,

3. Yukarıdaki işlemlerden sonra anılan Tebliğ’in 45.1.2.2’nci maddesine göre açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenmesi

4. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine göre aynı girdinin birden fazla paçal iş kalemi analizinde yer alması halinde, bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi (Örneğin mazot girdisi birden fazla paçal iş kalemi analizinde yer alıyorsa ve eğer bu paçal iş kalemleri analizlerinden en az birinde mazot girdisinin oranı söz konusu analiz toplamının %3’ünün üstünde olması halinde söz konusu mazot girdisi için açıklama istenilmesi),

5. Açıklama istenilecek paçal iş kalemlerinin tümüne ilişkin olarak tek bir açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin hazırlanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece, yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak, sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.