KİK Kararı: 2019/UY.I-1338

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/047
Gündem No : 25
Karar Tarihi : 16.10.2019
Karar No : 2019/UY.I-1338
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ramazan ACAR,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri 9. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/287228 İhale Kayıt Numaralı “Malatya Hekimhan Kurşunlu Göleti İkmali İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri 9. Bölge Müdürlüğü tarafından 06.08.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Malatya Hekimhan Kurşunlu Göleti İkmali İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Ramazan Acar’ın 13.09.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.09.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.09.2019 tarih ve 40690 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.09.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/1185 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, taraflarına tebliğ edilen ihale komisyonu kararı ile sınır değer hesaplamasına, teklifleri teklif zarfları ile teklif mektupları üzerindeki adresleri, telefon ve fax numaralarının aynı olması nedeniyle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesinin (a) ve (d) bendi kapsamında sayılan yasak fiil ve davranışları işlediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılan Marmara Taah. Hafriyat İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Hasan Doğan İş Ortaklığı ile İgb İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Al İş İnş. Ziraat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın dahil edildiğinin öğrenildiği, ancak her iki İş Ortaklığı’nın teklifinin teklif mektuplarını usulüne uygun sunulmadığından geçersiz olduğu, bu nedenle de idarece sınır değerin anılan istekliler dikkate alınmadan yeniden belirlenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir… İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz…

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir... Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinin ikinci fıkrasında “Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir…Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “…Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir…” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

…

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

…

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve açık ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (b) ve (c) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde, ikinci fıkranın (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılması zorunludur...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin reddedilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Devlet Su İşleri 9. Bölge Müdürlüğü tarafından birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen “Malatya Hekimhan Kurşunlu Göleti İkmali İnşaatı” ihalesine ilişkin idarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden;

İhalenin ilk oturumunun idareye teslim edilen 6 adet teklif zarfının ihale komisyonu tarafından teslim alınmasıyla başlandığı, ihale komisyonunca teklif zarflarının alınış sırasına göre incelendiği, sunulan 6 teklif zarfının da uygun olduğu değerlendirmesi yapılarak ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin açıklandığı, ardından teklif zarflarının hazır bulunanlar istekliler önünde açılarak isteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığının kontrol edildiği ve Dicle Mad. İnş. San. Tic. A.Ş. tarafından teklif dosyası kapsamında birim fiyat teklif mektubu ve geçici teminat mektubu sunulmadığı tespit edilerek ilk oturumun kapatıldığı,

İkinci oturuma belgeleri eksik olduğu ilk oturumda tespit edilen Dicle Mad. İnş. San. Tic. A.Ş.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ile başlandığı, ardından sınır değerin ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan 5 isteklinin teklifinin geçerli olduğu dikkate alınarak 2.519.807,87 TL olarak hesaplandığı, bu tutarın altında teklif veren başvuru sahibi isteklinin teklifinin İdari Şartname’nin “Sınır Değer” başlıklı 33’üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması istenmeksizin reddedildiği,

Daha sonra belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçildiği ve bu aşamada Fahri Hıraoğlu - Artukoğlu İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın özel ortağı Artukoğlu İnş. Tem. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyimini tevsik etmek amacıyla sunulan iş durum belgesinin tutarının asgari iş deneyim tutarını karşılamadığı, Naim Pıhtılı - Yerlikayalar İnş. Maden. Hayvan. Üre. ve Paz. Ltd. Şti. İş. Ortaklığı’nın pilot ortağı Naim Pıhtılı’nın 2531 sayılı Kamu Görevlerinden Ayrılanların Yapamayacakları İşler Hakkında Kanun’un 2’nci maddesindeki yasağa rağmen ihaleye katıldığı, İgb İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Al İş İnş. Ziraat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Marmara Taah. Hafriyat İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Hasan Doğan İş Ortaklığı’nın teklif zarfları ile birim fiyat teklif mektuplarındaki adresi, telefon ve fax numaralarının aynı olmasının 4734 sayılı Kanun’un 17’nci maddesinin (a) ve (d) bendinde sayılan yasak fiil ve davranışları oluşturduğu tespit edilerek anılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

İhalenin 06.08.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile geçerli teklif kalmadığı gerekçesiyle iptal edilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Aktarılan mevzuat hükümlerinden ihale komisyonları tarafından idareye teslim edilen teklif zarflarının incelenmesi sırasında bakılacak hususların; zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresinin yazılı olup olmadığı, zarfın yapıştırılan yerinin istekliler tarafından imzalanıp ve mühürlenip mühürlenmediği olduğu,

Teklif mektuplarının uygun olup olmadığı noktasındaki incelenmesi sırasında bakılacak hususların ise; teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulup sunulmadığı, teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilip belirtilmediği, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılıp yazılmadığı, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunup bulunmadığı ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanıp imzalanmadığı olduğu anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede idarelerce ihaleye teklif veren her bir isteklinin teklif zarfı Kanun’un 30’uncu maddesinde belirtilen özellikleri taşıdığının tespit edilmesinden sonra açılmalı, aynı şekilde isteklilerce sunulan teklif mektuplarının uygun olduğu değerlendirmesi de anılan Kanun maddesi dikkate alınarak yapılmalıdır.

Uyuşmazlığa konu ihalede ihale komisyonunca İgb İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Al İş İnş. Ziraat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Marmara Taah. Hafriyat İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Hasan Doğan İş Ortaklığı tarafından sunulan teklif zarfları ile teklif mektuplarının ayrı ayrı değerlendirildiği ve Kanun’un 30’uncu maddesine uygun olduğuna karar verildiği, daha sonra teklif dosyalarında yapılan incelemede anılan İş Ortaklıklarının Kanun’un 17’nci maddesi kapsamından yasak fiil ve davranışta bulunduğuna yönelik değerlendirme yapıldığı, ancak anılan isteklilerin teklif zarfı ile teklif mektubundan yola çıkılarak yapılan söz konusu değerlendirmenin anılan belgelerin Kanun’a uygun sunulduğu gerçeğini ortadan kaldırmadığı, bu nedenle bahse konu istekliler hakkında idarece ihalenin ikinci oturumunda yapılan Kanun’un 17’nci maddesinin (a) ve (d) bendi kapsamında sayılan yasak fiil ve davranışları işlediği değerlendirmesinin sınır değer hesaplama işlemine etkisi olmadığı, dolayısıyla teklif zarfı ile teklif mektubu usulüne uygun olduğu ilk oturumda tespit edilen İgb İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Al İş İnş. Ziraat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Marmara Taah. Hafriyat İnş. San. Tic. Ltd. Şti. - Hasan Doğan İş Ortaklığı’nın tekliflerinin sınır değer hesaplamasına dâhil edilmesi işleminin mevzuata uygun olduğu, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.