KİK Kararı: 2019/UM.II-916

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/038
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 08.08.2019
Karar No : 2019/UM.II-916
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ge Medical Systems Türkiye Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Fırat Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/248074 İhale Kayıt Numaralı “Bilgisayarlı Tomografi Cihazı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Fırat Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği tarafından 01.07.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bilgisayarlı Tomografi Cihazı” ihalesine ilişkin olarak Ge Medical Systems Türkiye Ltd. Şti.nin 19.06.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.06.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.07.2019 tarih ve 26694 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.07.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/671 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi'nin 3'üncü bölümünün B kısmının 3'üncü maddesinde yer alan "Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.5 MHU olmalıdır." ibaresinin "Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.0 MHU olmalıdır." şeklinde değiştirilmesi gerektiği, talep edilen nümerik değerin (7.0 MHU) çekimler sırasında sistemin ısınmadan ve kesintisiz olarak uzun tarama yapabilmesi için şartnamelerde belirtilen bir değer olduğu, taraflarınca sunulmak istenen 128 kesitli BT sistemi olan Revolution EVO'nun 120 sn. kesintisiz tarama yapabilme özelliğine ve 173 cm tarama mesafesine sahip olduğu, şikayete konu ihaleye ilişkin Teknik Şartname'nin A.8'inci maddesinde istenilen şartları sağladığı, Revolution EVO sisteminin anod ısı kapasitesinin 7.0 MHU olduğu, ilgili Teknik Şartname düzenlemesi dolayısıyla ihaleye iştirak edilemediği, bu çerçevede rekabetin engellenip engellenmediğinin incelenmesi gerektiği, röntgen tüpü anod ısı kapasitesinin "en az 7.5 MHU" olması gerektiğine ilişkin düzenlemenin teknik verimlilik açısından bir gereklilik olmadığı, gerçekleşen ihalede bu özellikleri sağlayan sadece tek bir isteklinin bulunduğu, Teknik Şartnamesi'nin 3'üncü bölümünün B kısmının 3'üncü maddesinde yer alan söz konusu düzenleme ile rekabet ortamının oluşmasının engellendiği, eşitlik ilkesine aykırı hareket edildiği, güvenirliğin sağlanamadığı, kamu kaynaklarının verimli kullanılmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Fırat Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği tarafından Bilgisayarlı Tomografi Cihazı işinin açık ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, yaklaşık maliyetin piyasa araştırması ve daha önceki ihalelerde ortaya çıkan fiyat esas alınarak toplam 2.485.537,50 TL olarak belirlendiği, bahse konu ihalede 6 adet ihale dokümanı alındığı, 01.07.2019 tarihinde yapılan ihaleye 1 isteklinin katıldığı, Türk Philips Ticaret Anonim Şirketi’nin 2.366.000,00 TL teklif fiyatı verdiği, 01.07.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Türk Philips Ticaret Anonim Şirketi üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhale dokümanı kapsamında verilen Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi’nin “Sistemi Oluşturan Ana Birimler” başlıklı 3’üncü kısmının B bölümünde yer alan 3’üncü maddesinde “Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.5 MHU olmalıdır. Firmalar gerçek anod ısı kapasite değerlerini orijinal data kataloğunda (data sheet) belirtip belgeleyeceklerdir. Efektif, equivalent vb. ibareler kabul edilmeyecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı ile ilgili olarak başvuru sahibinin de dahil olduğu doküman alan 3 şirket tarafından şikâyet başvurusu yapılması üzerine idarece 20.06.2019 tarihinde zeyilname düzenlenmiştir. İdarece düzenlenen zeyilnamelerde başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu ettiği hususta bir değişiklik yapılmadığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.” hükmü bulunmaktadır.

Konuya ilişkin olarak; Kurumun 16.07.2019 tarihli yazısı ile akademik bir kuruluştan, “Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi'nin 3'üncü bölümünün B kısmının 3'üncü maddesinde "Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.5 MHU olmalıdır." düzenlemesi yer aldığı, anılan düzenlemenin "Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.0 MHU olmalıdır." şeklinde değiştirilmesinin idareden talep edildiği, bu şekilde yapılacak düzenleme ile ihalede rekabetin sağlanacağı, eşit muamele, güvenirlik ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması ilkelerine uyulmuş olacağı iddialarına yer verildiği” belirtilerek ve “Başvuru sahibinin şikayet ve itirazen şikayet dilekçesinde belirttiği hususlar ve idarenin şikayete verdiği cevap dikkate alınarak;

1-) Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi'nin 3'üncü bölümünün B kısmının 3'üncü maddesindeki düzenlemenin sadece tek marka ürünü işaret eder nitelikte olup olmadığı,

2-) Teknik Şartnamenin ilgili maddesinde belirtilen özelliğin (Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.5 MHU) verimlilik ve fonksiyonellik açısından gerekli sayılıp sayılamayacağı hususunda görüşünüze ihtiyaç duyulmuştur.” ifadelerine yer verilerek bu hususta teknik görüş istenmiştir.

Akademik kuruluştan alınan 29.07.2019 tarihli teknik görüş yazısında;

“1. Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi’nin 3. bölümünün B kısmının 3. maddesinde ‘Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.5 MHU olmalıdır’ ibaresi bulunmaktadır. Bu maddedeki düzenleme sadece tek marka ürünü işaret eder nitelikte değildir. Birçok BT üretici firmasının bu kriteri karşılayacak ürünleri bulunmaktadır (Örnek: Siemens Force, General Electric Revolution HD, Phillips Incisİve CT).

2. Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi’nin 3. bölümünün B kısmının 3. maddesinde istenilen özellik bir BT cihazında verimlilik ve fonksiyonellik açısından gerekli olarak kabul edilir. Şöyle ki; bilgisayarlı tomografi (BT) cihazlarında kullanılan X-ışın tüplerinin anod ısı kapasitesi bulunmaktadır. X-ışını tüplerinde anod ısı kapasitesi Mega Heat Unit (MHU) birimi ile ifade edilir. X-ışını tüplerindeki anod ısı kapasitesi BT tetkikleri sırasında elektronların anod materyaline çarpması sonucu anodda oluşan yüksek ısının soğurulmasını sağlayarak anod materyalinin ve dolayısıyla X-ışını tüpünün işlevselliğini sürdürebilmesini sağlar. BT cihazlarının performansında önemli bir etken olan anod ısı kapasitesi bir BT tetkiki esnasında belirli bir mesafenin belirli bir zamanda taranması ile anodda oluşacak ısının soğurulmasını sağlar. Genellikle yüksek anod ısı kapasitesine tüm vücudun taranması gibi uzun mesafelerin tarandığı tetkiklerin kısa sürede elde olunması gibi durumlarda ihtiyaç duyulur. Eğer BT cihazlarında yeterli anod ısı kapasitesi bulunmazsa anod materyalinin belirli bir ısıya ulaştığı durumda BT cihazı anod materyalini soğutmak için sonraki tetkikin yapılmasını otomatik olarak engeller ve anod ısı seviyesi belli bir düzeye düşünceye kadar BT tetkikleri yapılamaz. Bu nedenle bu kriter BT cihazlarında verimlilik ve fonksiyonellik açısından gereklidir.

İlgili firmanın Kamu İhale Kurumu’na yaptığı başvuruda Teknik Şartname’nin 3. bölümünün B kısmının 3. maddesinde yer alan ‘Röntgen tüpü anod ısı kapasitesi en az 7.5 MHU olmalıdır’ maddesine uymadıklarını belirtmektedirler. Ayrıca ilgili firma bahsi geçen maddeye uymamakla birlikte Teknik Şartname’nin A.8. maddesine (‘Sistem en az 100 saniye sürecince kesintisiz spiral tarama yapabilmelidir. Spiral tetkikler istenilen pozisyonda ve multispİral olarak yapılabilmeli ve sistemde anatomiye has örnek tarama protokolleri bulunmalıdır. Sistemin spiral pitch değeri belirtilmeli ve istenilen değere ayarlanabilmelidir. Sistemin tarama mesafesi en az 150 cm olmalıdır’) uyduklarını ve bu maddede istenilen teknik özellikleri cihazlarında mevcut olan 7 MHU anod ısı kapasitesi ile zaten sağladıklarını belirtmektedirler. Bununla birlikte cihazın Şartname’de belirtilen bir çekim tekniğini istenilen parametrelerle yapabiliyor olması cihazların anod ısı kapasitesi arasındaki farklılığın oluşturacağı avantajları tümüyle ortadan kaldırmaz. Üniversite hastaneleri ülkemizde 3. basamak yani referans sağlık merkezleri olup bu merkezlerde genellikle detaylı BT tetkikleri yapılmaktadır. Bu tetkikler yapılırken yukarıda belirtilen Teknik Şartname’de belirtilen parametrelerin kullanılmak zorunda kalındığı ve böylece BT cihazı tüpünün anod kısmının ısınmasını gerektirecek durumlarla karşılaşılabilir. Örneğin bir trafik kazası sonrası acil servise getirilen yaralı hastalarda hızlı bir şekilde geniş bir vücut alanının BT tetkiki ile görüntülenmesini gerektiren ‘Tüm Vücut BT’ tetkiki sıklıkla yapılır. Özellikle trafik kazalarında olduğu gibi ardışık olarak birden fazla ‘Tüm Vücut BT’ tetkiki gibi tetkiklerin yapıldığı durumlarda BT cihazlarının yüksek anod ısı kapasitesi olmalıdır. İtiraz eden firmanın Teknik Şartname’nin A.8. maddesinde yer alan tek bir BT tetkiki ile ilgili teknik parametreleri sağladığını belirtmesi özellikle yukarıda belirtilen durumlar gibi cihazın anod ısısını arttıracak ardışık BT tetkiklerinin yapılmak zorunda olunan durumlarda cihazın tam kapasite ile çalışacağı anlamına gelmez. Çünkü ardışık BT tetkikleri cihazın anod materyalinde kümülatif ısı artışı oluşturur. Bu tür kümülatif ısı yüklenimlerinde ise cihazların anod ısı kapasitesi arasındaki farklılık ön plana çıkar. Yüksek anod ısı kapasitesine sahip BT cihazları anod ısı kapasitesini zorlayacak ardışık BT tetkiklerinin elde olunmak zorunda kalındığı durumlarda bu tetkikleri kesintisiz olarak gerçekleştirebilir.

3. Ayrıca ilgili firma itiraz dilekçesinde BT cihazlarının bir üst modelinin (Revolution HD) anod ısı kapasitesi olarak Teknik Şartname’nin B.3. maddesinde yer alan ve anod ısı kapasitesinin en az 7.5 MHU olmasını öngören kriterini karşıladığını ancak bu sistemin de Şartnamede A.8. maddesinde yer alan ‘kesintisiz tarama süresi’ kriterini karşılamadığını belirtmektedir. Bununla birlikte ilgili firma ihale yapılmadan önce ihale sürecinde firmaların zeyilname taleplerinin toplandığı yasal sürede şartname ile ilgili zeyilname taleplerini iletmiş olup ancak ekteki belgelerden bu zeyilname talebinde Şartname’nin A.8. maddesine yönelik bir itirazı olmadığı görülmüştür.” şeklinde görüş verilmiştir.

Alınan teknik görüş yazısında, Bilgisayarlı Tomografi Cihazı Teknik Şartnamesi’nde yer verilen şikayete konu düzenlemenin sadece tek marka ürünü işaret eder nitelikte olmadığı, cihazdaki röntgen tüplerinin anot ısı kapasitesinin yüksek olmasının verimlilik ve fonksiyonellik açısından bir gereklilik olduğu, yüksek anot ısı kapasitesine sahip bilgisayarlı tomografi cihazlarının anot ısı kapasitesini zorlayacak ardışık bilgisayarlı tomografi tetkiklerinin elde edilmesinin zorunlu olduğu durumlarda bu tetkikleri kesintisiz olarak gerçekleştirebileceği sonucuna ulaşıldığından, başvuru sahibinin iddialarına konu edilen Teknik Şartname düzenlemelerinin 4734 sayılı Kanun’un 5’inci ve 12’nci maddelerine aykırılık taşımadığı anlaşılmıştır. Bu haliyle, şikâyete konu Teknik Şartname düzenlemesinin rekabeti engelleyici hususlar içermediği, eşit muamele, güvenirlik ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması ilkelerine aykırı olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.