KİK Kararı: 2019/UH.IV-429

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/018
Gündem No : 16
Karar Tarihi : 04.04.2019
Karar No : 2019/UH.IV-429
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Uçan Turizm Seyahat İnşaat Tic. ve San. Ltd. Şti,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/637620 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü Makina ve İkmal Başmühendisliği Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Malzeme, Araç-Gereç ve Personel Nakli Hizmetleri İçin Binek, Pikap ve Panel Tipi Taşıtların(Yakıt İdareden) Sürücülü Hizmet Aracı Olarak Kiralanması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü tarafından 21.01.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü Makina ve İkmal Başmühendisliği Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere Malzeme, Araç-Gereç ve Personel Nakli Hizmetleri İçin Binek, Pikap ve Panel Tipi Taşıtların(Yakıt İdareden) Sürücülü Hizmet Aracı Olarak Kiralanması İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 25.03.2019 tarih ve 12863 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/321 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle; idarece verilen ihalenin iptal kararıyla Kanun’un temel ilkelerinin ihlal edildiği, ihalede yeterli rekabetin sağlanmış olduğu, tek geçerli teklif kalmış olmasının ve bu teklifin de yaklaşık maliyete yakın olmasının iptal kararına gerekçe gösterilemeyeceği, idarece alınan ilk ihale komisyonu kararında ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendikleri, ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması neticesinde idarenin kendileri ile sözleşme imzalama yükümlülüğü doğduğu, üstelik kendi teklifleri ile ilk ihale komisyonu kararında birinci belirlenen isteklinin teklif bedelleri arasındaki farkın az olduğu, idarenin yapmış olduğu bir başka araç kiralama ihalesinde benzer bir tablo oluştuğu halde o ihalenin iptal edilmeyip bu ihalenin iptal edilmiş olmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmüne,

Anılan Kanun’un 56’ncı maddesinde “…İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.

Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.” hükmüne,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru yolları” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) İhalelere yönelik başvuru yolları şikayet ve itirazen şikayettir.

(2) Şikayet: İhale sürecindeki işlem ve eylemlerin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idareye yapılan başvurudur.

(3) İtirazen şikayet:

a) Şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması halinde,

b) Şikayet başvurusu üzerine idare tarafından şikayet dilekçesinin kayıtlara alındığı tarih veya sonrasında herhangi bir nedenle alınan ihalenin iptali kararına karşı,

c) İtirazen şikayet üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verildikten sonra idare tarafından verilen ihalenin iptali kararına karşı,

Kuruma yapılan başvurudur.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında “Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında “Süreler;

…

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “İtirazen şikayet başvuruları” başlıklı 14’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir.

…

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.

(2) Kurul tarafından gerekli görüldüğü takdirde, başvuru dilekçesi ve eklerinin bir örneğinin ilgisi nedeniyle idareye veya idarenin bağlı veya ilgili/ilişkili olduğu mercie yahut yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilir.” hükmüne,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 2’nci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında “(2) Ancak, idare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı idareye şikayet başvurusunda bulunulmadan, doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması gerekmektedir.

(3) İhalede geçerli teklif kalmaması nedeniyle veya ihalede geçerli teklif olmakla birlikte bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle ihalede rekabetin oluşmadığı ve/veya kaynakların etkin kullanımının gerçekleşmediği gerekçesiyle ihalenin idare tarafından iptal edildiği durumlarda, aday veya istekliler tarafından başvuru veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına veya ihalenin iptali ile birlikte başvuru veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karşı yapılan başvurular, ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılan başvuru olarak değerlendirilmez. Bu başvurular ihalenin iptaline yönelik bir başvuru olarak değerlendirilmediğinden, başvuruların öncelikle idareye yapılması, idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya on günlük süre içerisinde idare tarafından bir karar alınmaması hallerinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması gerekmektedir. Ancak ihalenin iptali işleminden önce bir şikayet başvurusunun olduğu hallerde, başvuru veya teklifi değerlendirme dışı bırakılan aday veya isteklinin, teklifinin geçerli olduğuna ve bu nedenle ihalenin iptal edilmemesi gerektiğine yönelik olarak 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında öngörülen beş günlük süre içerisinde doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması da mümkündür.” açıklamasına,

Anılan Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurusu” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında “(2) İhalenin iptali kararlarından sadece aşağıda belirtilenler itirazen şikayete konu edilebilir:

a) Şikayet başvurusu üzerine idare tarafından şikayet dilekçesinin kayıtlara alındığı tarih veya sonrasında herhangi bir nedenle idare tarafından alınan iptal kararları.

b) İtirazen şikayet üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verildikten sonra idare tarafından alınan iptal kararları.

(3) Herhangi bir şikayet veya itirazen şikayet başvurusu olmaksızın idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulamayacağından, bu kararlar ancak idari yargı mercilerinde dava konusu edilebilir.” açıklamasına yer verilmiştir.

Anılan mevzuatta ihalenin iptal kararına karşı beş gün içinde doğrudan Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği hüküm altına alınmış olmasına karşın idarenin ihalenin iptal kararının bildirilmesine ilişkin yazısında “Bu kararın bildiriminden itibaren 10 gün içinde idaremize şikâyet başvurusunda bulunabilir.” ifadesi yer almaktadır.

İhalenin iptal kararı 11.02.2019 tarihinde EKAP üzerinden başvuru sahibine tebliğ edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından 13.02.2019 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşılmıştır.

Anayasa’nın 40’ıncı maddesinin ikinci fıkrasında “Devlet, işlemlerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yolları ve mercilere başvuracağını ve sürelerini belirtmek zorundadır.” hükmü yer almaktadır. İdarenin ihalenin iptal edilmesine ilişkin yazısında on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulabileceğinin belirtilmesi sebebiyle başvuru sahibinin bu yazının kendilerine tebliğini izleyen on gün içinde 13.02.2019 tarihinde idareye yaptığı şikâyet başvurusu süre açısından uygun kabul edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasında ise “Kuruma itirazen şikayet süresi, on günlük cevap verme süresi içinde idare tarafından bir karar alınmaması durumunda bu sürenin bitimini izleyen tarihten itibaren başlayacağından, on gün içinde kendisine herhangi bir karar ulaşmayan başvuru sahibinin, idarenin karar almamış olabileceği ihtimalini dikkate alarak Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması önem arz etmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönerge’nin 4 üncü maddesinin altıncı fıkrasında “Ön inceleme aşamasında başvurunun, idarenin zımni reddi üzerine süresi içinde Kuruma yapılmadığının anlaşılması halinde, idare tarafından on gün içinde bir karar alınmış olmakla birlikte kararın on günlük sürenin bitiminden sonra bildirilmiş olması ihtimaline binaen, şikayet üzerine idare tarafından herhangi bir karar alınıp alınmadığı, alındıysa bu kararın şikayetçiye bildirilip bildirilmediği hususunda gerekli görülen bilgi ve belge idareden istenir ve bu bilgiye göre başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı tespit edilir.” açıklamaları mevcuttur.

Yönergenin yukarıda yazılı açıklaması gereği şikâyet üzerine 10 günlük süre içerisinde bir karar alınıp alınmadığı hususunda idareden bilgi sorulmuş, idarenin 26.03.2019 tarihli ve E.91068 sayılı cevabi yazısında ise idarenin 10 günlük süre içerisinde şikâyete ilişkin bir karar almadığı belirtilmiştir.

Yapılan tespitler çerçevesinde, idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idarenin on günlük süre içerisinde bir karar almadığı şikâyetçinin 4734 sayılı Kanun’un yukarıda aktarılan hükümleri gereği, idarenin on günlük karar verme süresinin bitim tarihi olan 25.02.2019 tarihini izleyen on günlük süre içinde 07.03.2019 Perşembe günü mesai bitimine kadar Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunması gerekmekte iken, bu süre geçtikten sonra 25.03.2019 tarihinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.