KİK Kararı: 2019/UH.II-888

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/037
Gündem No : 45
Karar Tarihi : 01.08.2019
Karar No : 2019/UH.II-888
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Akhisar Tıbbi Görüntüleme ve Sağlık Hiz. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yalova İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/201777 İhale Kayıt Numaralı “Bilgisayarlı Tomografi (BT) ve Manyetik Rezonans (MR) Görüntüleme Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Yalova İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 29.05.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bilgisayarlı Tomografi (BT) ve Manyetik Rezonans (MR) Görüntüleme Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Akhisar Tıbbi Görüntüleme ve Sağlık Hiz. Ltd. Şti. tarafından 27859 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.07.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/688 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; 17.06.2019 tarihli ihale komisyonu kararı ile şikayete konu ihalede “T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün 09.11.2018 tarih, 83913885 sayı ve 2018/26 numaralı Tıbbi Cihazlarla İlgili Mal ve Hizmet Alımı İşlemleri Genelgesi’nin 3.4.1’inci maddesinde yer alan “Hizmet satın alımına karar verilen tetkik ve tedavi maksadıyla kullanılan tıbbi cihazlar 10 yaşından büyük olmayacaktır. Bu cihazların yaşları, imalat tarihi ve seri numarası ile belgelendirilecektir. Hizmet alımının bir yıldan fazla süreyi aşması halinde, sözleşme süresi sonunda cihaz yaşı 10 yılı geçmeyecektir.” düzenlemesine istinaden sunulması gereken belgenin sadece En/Az 64 Sıra Dedektörlü 128 Kesitli Multidedektor Bilgisayarlı Tomografi (MDBT) Cihazı Teknik Şartnamesi’nin Diğer Hususlar başlıklı 9’uncu maddesinin “Kurulum-Donanım” başlıklı bölümünde istendiği, sehven 1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi Teknik Şartnamesi içeriğinde istenilmediği, bu durumda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan saydamlığın, rekabetin, eşit muamelenin, güvenirliğinin, gizliliğin, kamuoyu denetiminin, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasının ve kaynakların verimli kullanılmasının sağlanabilmesi adına sorumluluğun yerine getirilmesi ve bu doğrultuda, ihale dokümanının bir parçası olan Teknik Şartname’de belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olarak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde yer alan hükme göre yeniden düzenlenerek hizmet alımının yapılabilmesi” gerekçesi ile tekliflerin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin iptal edildiği,

Ancak, idarenin ihale iptal kararının dayanağı olan söz konusu Genelge’nin T.C. sınırlarında yapılan ve yapılacak olan bütün hizmet alım ihalelerinde istenecek olan tüm cihazları kapsadığı, T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 2018/26 sayılı Genelge’sinde “Teklif edilecek cihazların yaşı, imalat tarihi ve seri numarası belgelenecektir, (sözleşme sonuna kadar cihazın yaşı 10 yaşını geçmeyecektir, (cihaz için yedek parça taahhüdünün verilmesi ve cihazın son iki yılında Up-Time süresinin %95 ve üzerinde olması kaydıyla bu süreye ilave 3 (üç yıl) eklenecektir.) ( 31.12.2019 tarihine kadar yapılacak ihalelerde, Bakanlıktan izin almak şartı ile IMRT (yoğunluk ayarlı radyoterapi) veya ICRT (intrakaviter radyoterapi) veya IGRT (görüntü kılavuzluğunda radyoterapi) LİNAC, Bilgisayarlı Tomografi (BT) ile Magnetik Rezonans (MR), Pozitron Emisyon Tomografi (PET) ve Bilgisayarlı Tomografi (PET-BT), Gama Kamera, Tek Foton Emisyon Tomografi (Single Photon Emission Computed Tomography; SPECT), SPECT-BT cihazları hizmet alımı ihalelerinde teknik şartnamelerde gerekli hükümler konulmak suretiyle; hizmet alımı süresince tüm güncel tetkiklerin yapılması, cihaz için yedek parça taahhüdünün verilmesi ve cihazın son iki yılında up-time süresinin %95 ve üzerinde olması kaydıyla kamu menfaatleri ve ekonomik avantaj hususları dikkate alınarak sözleşme süresi sonunda cihaz yaşı 13 yıl olarak belirlenebilir.)” açıklamasının yer aldığı, ilgili Genelge’de her cihaz için ayrı ayrı belgelerin sunulacağı yönünde bir yaptırım da bulunmadığı, bu itibarla her ne kadar idare tarafından “sehven…” denilerek ihale iptal edilmiş ise de yasal mevzuat gereği cihazda bulunması gereken bir koşulun ayrıca ve açıkça şartnamede yazmaması ihalenin iptal sebebi olamayacağı, kısacası Kanun, yönetmelik ve genelgelerde açıkça yer alan asgari koşulun zaten tüm cihazlar bakımından bu tip ihalelerde sağlanması gerektiği tartışmasız olduğundan genelgede yer alan bir hususun yer almamasının eksiklik olarak nitelendirilmemesi gerektiği, yasal mevzuat incelendiğinde bu hususun zaten genel kural olduğu, bazı durumlarda yasal düzenleme içinde kalmak kaydıyla çok sınırlı bir esneklik tanındığı, somut olayda ise istisna bir durum söz konusu olmayıp konunun genel kuralın uygulanmasından ibaret olduğu, ayrıca, Teknik Şartnamelerde “10 yaş” kuralı belirtilmese dahi hiç bir firmanın 10 yaşın üzerinde cihaz teklif edemeyeceği, bu hususun şartnamede belirtilmemesinin firmaların ihaleye iştirakini engellemeyeceği, ihaleye katılan her iki firmanın da cihazlara ait yaş belgelerini teklif dosyaları kapsamında sundukları, “bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlanacak şekilde şartnamenin hazırlanması” gerekçesinin bu bağlamda geçersiz olduğu,

Sonuç itibariyle, söz konusu ihalede eşit rekabet koşullarının oluştuğu, tekliflerin yaklaşık maliyetin altında olduğu, teklif edilen cihazların istenilen şartları sağladığı ve teklif dosyasında hem 1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemine ait hem de En Az 64 Sıra Dedektörlü 128 Kesitli Multipedektör Bilgisayarlı Tomografi (MDBT) sistemine ait yaş belgelerinin yer aldığı, ilgili genelgede bu hususun ihale dokümanında her bir cihaz için ayrı ayrı belirtilmesi gerektiği yönünde emredici hüküm ve zorunluluk bulunmadığı, süresi içinde dokümana yönelik bu hususta şikayet başvurunda bulunulmadığı, dolayısıyla ihalenin iptali kararının iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır...” hükmü,

Aynı Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur...” hükmü yer almaktadır.

T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 09.11.2018 tarih ve 83913885 sayılı 2018/26 numaralı “Tıbbi Cihazlarla İlgili Mal ve Hizmet Alımı İşlemleri Genelgesi”nin “Tıbbi cihaz ve tıbbi hizmet alımları” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.4.1. Hizmet satın alımına karar verilen tetkik ve tedavi maksadıyla kullanılan tıbbi cihazlar 10 yaşından büyük olmayacaktır. Bu cihazların yaşları, imalat tarihi ve seri numarası ile belgelendirilecektir. Hizmet alımının bir yıldan fazla süreyi aşması halinde, sözleşme süresi sonunda cihaz yaşı 10 yılı geçmeyecektir.

Ancak, 31.12.2019 tarihine kadar yapılacak ihalelerde, Bakanlıktan izin almak şartı ile IMRT (yoğunluk ayarlı radyoterapi) veya ICRT (intrakaviter radyoterapi) veya IGRT (görüntü kılavuzluğunda radyoterapi) LİNAC, Bilgisayarlı Tomografi (BT) ile Magnetik Rezonans (MR), Pozitron Emisyon Tomografi (PET) ve Bilgisayarlı Tomografi (PET-BT), Gama Kamera, Tek Foton Emisyon Tomografi (Single Photon Emission Computed Tomography; SPECT), SPECT- BT cihazları hizmet alımı ihalelerinde teknik şartnamelerde gerekli hükümler konulmak suretiyle; hizmet alımı süresince tüm güncel tetkiklerin yapılması, cihaz için yedek parça taahhüdünün verilmesi ve cihazın son iki yılında up-time süresinin %95 ve üzerinde olması kaydıyla kamu menfaatleri ve ekonomik avantaj hususları dikkate alınarak sözleşme süresi sonunda cihaz yaşı 13 yıl olarak belirlenebilir.” açıklaması yer almaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Bilgisayarlı Tomografi (BT) ve Manyetik Rezonans (MR) Görüntüleme Hizmeti Alımı

b) Miktarı ve türü: 24 ay 11.000.000 puan BT, 9.000.000 MR Hizmeti Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Yalova Devlet Hastanesi ve/veya Ek Hizmet Binasında idarenin göstereceği yere teknik şartnamede belirtilen kriterlere göre yapılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Şikayete konu ihalede 8 adet ihale dokümanı alındığı, 29.05.2019 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye başvuru sahibi dahil 2 isteklinin teklif verdiği,

17.06.2019 tarihli ihale komisyonu kararında “ikinci oturumda yapılan değerlendirme neticesinde T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nün 09.11.2018 tarih, 83913885 sayı ve 2018/26 numaralı Tıbbi Cihazlarla İlgili Mal ve Hizmet Alımı İşlemleri genelgesinin 3.4.1’inci maddesine istinaden sunulması gereken belgenin “En/Az 64 Sıra Dedektörlü 128 Kesitli Multidedektor Bilgisayarlı Tomografi (Mdbt) Cihazı Teknik Şartnamesi”nin Diğer Hususlar başlıklı 9’uncu maddesinin “Kurulum-Donanım” başlıklı bölümünde istendiği, ancak sehven “1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi Teknik Şartnamesi” içeriğinde istenilmediğinin tespit edildiği, bu durumda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan saydamlığın, rekabetin, eşit muamelenin, güvenirliğinin, gizliliğin, kamuoyu denetiminin, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasının ve kaynakların verimli kullanılmasının sağlanabilmesi adına sorumluluğun yerine getirilmesi ve bu doğrultuda, ihale dokümanının bir parçası olan Teknik Şartname’de belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olarak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde yer alan hükme göre yeniden düzenlenerek hizmet alımının yapılabilmesi” gerekçesi ile ihalenin iptal edilmesine karar verildiği ve bu kararın ihale yetkilisince onaylandığı görülmüştür.

Diğer taraftan, bahse konu ihaleye ilişkin olarak ihalenin iptal kararından önce idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu dikkate alındığında, başvuru sahibi tarafından doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, ihalenin iptali kararının bildirim yazısında idari başvuru yolu olarak idarelerin gösterildiği, başvuru sahibi tarafından da idarenin bu yönlendirmesine uygun olarak önce şikâyet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvuruya ilişkin idarece alınan 02.07.2019 tarihli karar üzerine 08.07.2019 tarihinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu görülmüştür.

İdareler tarafından gerçekleştirilen tüm işlemlerde kamu yararının sağlanması amaçlanmakta ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde sayılan temel ilkeler de kamu yararının gerçekleşmesine hizmet etmektedir. Bu doğrultuda ihalenin iptali konusunda idarelere tanınan takdir yetkisi, anılan Kanun’un temel ilkelerine uygun olmayan durumların tespit edilmesi veya buna benzer kamu yararını ve hizmet gereklerini ilgilendiren durumlarla sınırlı tutulmaktadır.

Bu çerçevede, ihale dokümanı incelendiğinde, ihalenin iptal gerekçesinde bahsi geçen düzenlemeye alım konusu cihazlardan En/Az 64 Sıra Dedektörlü 128 Kesitli Multidedektör Bilgisayarlı Tomografi (MDBT) Cihazı Teknik Şartnamesi’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin “Kurulum-Donanım” başlıklı bölümünde “9.1.1. Firmaca kurulacak cihaz, T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün 09.11.2018 tarih, 83913885 sayı ve 2018/26 numaralı genelgesinin 3.4.1 maddesinde belirtilen şartları sağlayacaktır. Bu şart cihazın Türkiye temsilcisi tarafından verilen; cihazın yaşı, imalat tarihi ve seri numarasını gösteren yazı ile belgelenecektir.” şeklinde yer verildiği, ancak 1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi Teknik Şartnamesi’nde bu hususta herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı görülmüştür.

İhalenin iptali kararına dayanak teşkil eden gerekçe incelendiğinde, T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 2018/26 numaralı “Tıbbi Cihazlarla İlgili Mal ve Hizmet Alımı İşlemleri Genelgesi”nin aktarılan maddesinin ihale dokümanı kapsamında yer alan 1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi Teknik Şartnamesi’nde sehven düzenlenmediği, daha açık bir ifadeyle teklif edilen cihazlara ilişkin Türkiye temsilcisi tarafından verilen cihazın yaşı, imalat tarihi ve seri numaralarını gösteren yazının istenilmediği, söz konusu durumun da 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan “Temel ilkeler”e uygun olarak ve anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde yer alan hükme göre yeniden düzenlenerek hizmet alımının yapılabilmesi adına ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

Yapılan incelemede, T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 09.11.2018 tarih ve 83913885 sayılı 2018/26 numaralı “Tıbbi Cihazlarla İlgili Mal ve Hizmet Alımı İşlemleri Genelgesi”nin “Tıbbi cihaz ve tıbbi hizmet alımları” başlıklı 3’üncü maddesi gereğince hizmet satın alımına karar verilen tetkik ve tedavi maksadıyla kullanılacak tıbbi cihazlara ilişkin cihazların imalat tarihi ve seri numarası ile yaşlarının belgelendirilmesi gerektiği ve bu şartın ihale dokümanı kapsamında düzenlenmesinin gerekli olduğu anlaşılmıştır.

İdarelerin, ihale dokümanında tekliflerin değerlendirilmesini ve ihalenin sonuçlandırılmasını etkileyecek nitelikteki hataları ve eksiklikleri tespit etmesi durumunda ihaleyi iptal edebileceği, bu çerçevede idare tarafından hizmet alımına konu 1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi Teknik Şartnamesi’nde teklif edilecek cihazlara ilişkin cihazların imalat tarihi ve seri numarası ile yaşlarının belgelendirilmesi gerektiği hususunun düzenlenmemiş olmasının idarece tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında fark edildiği ve bahse konu düzenlemenin ihale dokümanında yapılmamış olmasının sözleşmenin uygulanması sürecinde ihtilafa sebep olabileceği de göz önünde bulundurulduğunda, söz konusu hususun ihalenin temel ilkelere uygun şekilde sonuçlandırılmasına engel teşkil ettiği değerlendirilmiştir.

Sonuç olarak, idarenin iptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan incelemede, “ihale konusu alıma ilişkin 1.5 Tesla Manyetik Rezonans Görüntüleme Sistemi Teknik Şartnamesi’nde teklif edilecek cihazlara ilişkin imalat tarihi ve seri numarasını gösterir yetkili temsilci tarafından verilecek belgeye yönelik düzenlemenin sehven yapılmamış olması ve Teknik Şartname’de belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olarak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde yeniden düzenlenerek hizmet alımının gerçekleştirilmesi” gerekçesiyle idare tarafından alınan ihalenin iptali kararının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.