KİK Kararı: 2019/UH.II-570

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/024
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 08.05.2019
Karar No : 2019/UH.II-570
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

MTM Group İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/165641 İhale Kayıt Numaralı “2018-2019-2020 Yılları Haşere ile Mücadele İlaçlama Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

İzmir İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 04.05.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018-2019-2020 Yılları Haşere ile Mücadele İlaçlama Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak MTM Group İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından 08.04.2019 tarih ve 15181 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.04.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/375 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

Taraflarınca 04.05.2018 tarihinde yapılan ihaleye iştirak edildiği, 16.05.2018 tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin kendi uhdelerinde bırakıldığı, söz konusu komisyon kararına yönelik olarak aşırı düşük teklif açıklamaları reddedilen Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu ve idare tarafından başvurularının reddedilmesi üzerine Kamu İhale Kurumuna itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, Kurul tarafından ise 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı karar ile anılan itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesi sonucunda, ihalenin firmaları üzerinde bırakılarak sözleşme imzalandığı ve işin ifasına başlandığı,

Daha sonra, Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından anılan karara karşı açılan dava ile 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul kararının iptal edildiği, söz konusu mahkeme kararı üzerine 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı Kurul kararıyla düzeltici işlem belirlenerek ihalenin Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı ve tarafımızca imzalanan sözleşme feshedilerek adı geçen istekliyle sözleşmenin imzalandığı,

Söz konusu İdare Mahkemesi kararının Kamu İhale Kurumu tarafından temyiz edilmesi sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından 07.12.2018 tarihli ve E:2018/3730, K:2018/3776 sayılı kararın alındığı, alınan karar doğrultusunda ise Kamu İhale Kurumu tarafından 27.02.2019 tarihli ve 2019/MK-82 sayılı kararının tesis edildiği, söz konusu kararda “…1-Kamu İhale Kurulunun 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı kararın iptaline, 2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul Kararının hukuken geçerliliğini koruduğuna …” denildiği, anılan karara karşın idare tarafından ihalenin iptal edildiği,

Danıştay Onüçüncü Dairesi tarafından verilen 07.12.2018 tarihli ve E:2018/3730, K:2018/3776 sayılı karar üzerine tesis edilen 27.02.2019 tarihli ve 2019/MK-82 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının, Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince idare tarafından uygulanması gerektiği halde Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. ile imzalanan sözleşmenin feshedilerek karar hükümlerinin yerine getirildiği görüntüsünün verilmeye çalışıldığı ancak yüksek yargı organlarınca taraflarına verilen hakkın, idare tarafından ihalenin iptal edilmesi işlemiyle ihlal edildiği,

Kamu İhale Kanunu’nun 56’ncı maddesinin “İdareler hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmek zorundadır.” hükmü gereğince idarenin yukarıda yer verilen kararı uygulaması gerektiği, ayrıca idarenin ihalenin iptali gerekçelerinin mevzuat açısından dayanaktan yoksun olduğu, bu sebeplerle ihalenin iptal kararının iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin İzmir İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 04.05.2018 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle ve açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018-2019-2020 Yılları Haşere ile Mücadele İlaçlama Hizmet Alımı İşi” olduğu, söz konusu ihalede 4 istekli tarafından teklif sunulduğu, ihale komisyonu tarafından sınır değerin 947.100,73 TL olarak hesaplandığı, teklifleri sınır değerin altında kalan üç istekli (Ahmet Ükülge, Forum Sos. Hizm. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ozan Grup Oto. Pey. İnş. Tem. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.) tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmaması sonucunda, 16.05.2018 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibi Mtm Group İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Aşırı düşük teklif açıklamaları reddedilen Forum Sos. Hizm. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından söz konusu komisyon kararına ilişkin olarak 25.05.2018 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu ancak 31.05.2018 tarihinde idare tarafından anılan başvurusunun reddedildiği,

Daha sonra, Forum Sos. Hizm. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 11.06.2018 tarihinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu ve Kurulca alınan 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı kararda “fiyat teklifinin dayanağı olan maliyet tespit tutanağının tarih ve sayısının belirtilmemesinin Tebliğ’in 79.2.2.1’inci maddesine aykırı olduğu, dolayısıyla başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.” ifadelerine yer verilerek söz konusu itirazen şikâyet başvurusunun reddedildiği,

İdare tarafından 12.07.2018 tarihinde ise Mtm Group İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.ye “sözleşmeye davet” konulu yazının tebliğ edildiği ve söz konusu yazının tebliğ tarihinden itibaren en geç on gün içinde sözleşme imzalamaya gelinmesi gerektiği hususunun bildirildiği, anılan istekli ile 16.07.2018 tarihinde sözleşmenin imzalandığı,

Forum Sos. Hizm. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yukarıda anılan 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul kararının iptali istemiyle açılan davada Ankara 10. İdare Mahkemesinin 11.09.2018 tarihli ve E:2018/1579 K:2018/1766 sayılı kararı ile “4734 sayılı Kanunun 37. maddesinde, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanmasının yazılı olarak isteneceği, belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı hükmü karşısında teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan tarih ve sayıya ilişkin eksikliklerin tamamlanması ilgili meslek mensubundan veya davacından yazılı olarak istenilmeden, davacının itirazen şikâyet başvurusunun reddine yönelik Kurul kararının bu kısmında hukuka uyarlık bulunmamaktadır.” şeklinde gerekçe belirtilerek dava konusu işlemin iptaline karar verilmesi üzerine 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı Kurul kararının alındığı, söz konusu kararda “…1- Kamu İhale Kurulunun 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı kararının 1’inci iddia ile ilgili kısmının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,” ifadelerine yer verilerek işlem tesis edildiği,

İdarece 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı Kurul kararı doğrultusunda, 15.11.2018 tarihinde onaylanan düzeltici ihale komisyonu kararıyla Forum Sos. Hizm. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alındığı ve ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı,

İdare tarafından 16.11.2018 tarihinde ise Forum Sos. Hizm. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti.ye “sözleşmeye davet” konulu yazının tebliğ edildiği ve söz konusu yazının tebliğ tarihinden itibaren en geç on gün içinde sözleşme imzalamaya gelinmesi gerektiği hususunun bildirildiği, anılan istekli ile 22.11.2018 tarihinde sözleşmenin imzalandığı,

Ankara 10. İdare Mahkemesinin yukarıda aktarılan kararının Kurum tarafından temyiz edilmesi sonucunda Danıştay Onüçüncü Dairesince 07.12.2018 tarihli ve E:2018/3730 K:2018/3776 sayılı kararı ile “…sunulan fiyat teklifinin dayanağı maliyet tespit tutanağında meslek mensubunca tarih ve sayının belirtilmesi gerekirken, davacı şirketçe ibraz edilen fiyat teklifinin dayanağını oluşturan maliyet tespit tutanağında tarih ve sayının belirtilmediği, maliyet tespit tutanağında tarih ve sayıya ilişkin kısmın düzeltilmesinin ise ancak yeni bir belge düzenlenmesi suretiyle gerçekleştirilebileceği, dolayısıyla belgede "bilgi eksikliği" olarak nitelendirilemeyecek bu eksikliğin tamamlatılmasının da mümkün olmadığı anlaşıldığından, itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık, belirtilen iddialar yönünden dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır. …” ifadelerine yer verilerek İdare Mahkemesinin kararının bozulduğu, bunun üzerine 27.02.2019 tarihli ve 2019/MK-82 sayılı Kurul kararının alındığı, söz konusu kararda “…1- Kamu İhale Kurulunun 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı kararın iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda, 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul Kararının hukuken geçerliliğini koruduğuna,” şeklinde işlem tesis edildiği görülmüştür.

Söz konusu Kurul kararı sonrasında “ihale kararının iptali” konulu kararın ihale yetkilisince 01.04.2019 tarihinde onaylandığı ve anılan ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

Anılan ihalenin iptaline ilişkin kararda “…Kamu İhale Kurulunun 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı kararında değerlendirmeyi sadece itirazen şikayet başvurusunu yapan Forum Sosyal Hizmetleri Temizlik İlaçlama Gıda ve Tic. Ltd. Şti. kapsamında yaptığı, … Bu bağlamda kamu ihale kurulu kararında aşırı düşük sorgulamasına giren diğer iki isteklinin, değerlendirmelerinin esasa teşkil etmediği hükmüne varılmış ise de, aynı hususlardan değerlendirme dışı bırakılan iki firmanın, eşit muamele ilkesi gereği değerlendirmeye dahil edilmiş olmasının gerektiğini, söz konusu kurul kararının hakkaniyet ve eşit muamele ilkesi ile çeliştiğin görüşü hasıl olmuştur.

Diğer taraftan MTM GROUP İTHALAT İHRACAT SANAYİ TİC. LTD. ŞTİ ile 16/07/2018 tarihinde, birinci sözleşmenin, FORUM SOSYAL HİZMETLERİ TEMİZLİK İLAÇLAMA GIDA VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ ile 22.11.2018 tarihinde ikinci sözleşmenin yapıldığı, yeniden düzeltici işlem yapılması halinde üçüncü sözleşmenin akde bağlanacağı, ancak isteklilerin hak kaybına uğradıkları iddialarından vazgeçmedikleri sürece, sürecin bu şekilde sürüp gideceği aşikardır. İstekliler, kamu ihale kurulu ve idaremiz arasında süregelen bu durumdan en fazla mağdur olan tarafın, amacı kamuya hizmet vermek olan, üstelik vazgeçilemez ve ertelenemez sağlık hizmeti vermek olan idaremiz olduğu, yüklenicinin birden fazla kere değişmiş olmasının ilaçlama hizmetlerindeki ilaç değişim periyotlarının aksamasına ve haşereyle etkin mücadelenin yapılmasının önüne geçeceği, sürekli el değiştiren işyerinde oluşabilecek olumsuzluklardan (haşerenin bertaraf edilememesi gibi) kaynaklı yüklenicilerin kendilerinden bir önceki yükleniciyi suçlayarak işe devam etmek isteyeceği, ancak bu hususta mağduriyet yaşayacak tarafın, her gün binlerce hastaya hizmet veren kurumlarımız olacağı gerçeğini değiştirmeyeceği açıktır. Bununla birlikte idaremiz, aksayan hizmetler açısından bağlı kurumlarımızın, sürekli yüklenicinin değişmesi hususunda ise tedarikçilerimizin nezdinde güvenilirlik sıfatını yitirme noktasına gelecektir. Güvenilirlik 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu Temel İlkeler 5. Maddesinin emredici hükmü olmakla birlikte, sağlık hizmeti sunan kurumlarımız için vazgeçilmezdir, zaruridir. Bu minvalde idaremiz kamu ihale kanunu hükümlerine aykırılık teşkil edecek iş ve işlemleri tesis etmekten sakındığı ölçüde, misyon ve vizyonu güvene dayalı hizmet sunan bir kurum olması hasebiyle, bu hususu zedeleyecek her türlü icraatten ve uygulamadan kaçınmak zorundadır.

Gelinen süreçte, Danıştay Onüçüncü Dairesinin 07/12/2018 tarihli ve E:2018/3730, K:2018/3776 sayılı kararına göre;

Kamu İhale Kurulunun 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı kararın iptaline, 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul kararının hukuken geçerliliğini koruduğu hükmüne binaen işlem tesis edilmesi noktasına gelindiğinde, ihale ile ilgili işlem tesis edilebilmesi için öncelikle isteklilerin tekliflerinin geçerli olabilmesi adına teklif geçerlilik süreleri ile geçici teminat sürelerinin uygun olması gerektiği sonucuna varılmaktadır. Bu bağlamda ihaleye ait idari şartnamemizin;

“Tekliflerin geçerlilik süresi başlıklı 24. Maddesi

24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 90 (doksan) takvim günüdür.

24.2. İhtiyaç duyulması halinde, teklif geçerlilik süresinin en fazla yukarıda belirlenen süre kadar uzatılması istekliden talep edilebilir. İstekli, İdarenin bu talebini kabul veya reddedebilir. İdarenin teklif geçerlilik süresinin uzatılması talebini reddeden isteklinin geçici teminatı iade edilir.

24.3. Teklifinin geçerlilik süresini uzatan istekli, teklif ve sözleşme koşullarını değiştirmeden, geçici teminatını kabul ettiği yeni teklif geçerlilik süresi ile geçici teminata ilişkin hükümlere uygun hale getirir.

24.4. Bu konudaki istek ve cevaplar yazılı olacaktır.” şeklindedir.

Bu hükme istinaden, Ankara 10. İdare Mahkemesinin 11.09.2018 tarihli E:2018/1579, K:2018/1766 sayılı kararına binaen alınan, Kamu İhale Kurulunun 04.10.2018 tarihli ve 2018/MK-351 sayılı kararını uygulamak üzere teklif geçerlilik süresinin daha önce uzatıldığı belirtilmiştir. İdari şartnamenin “24.2. maddesinde İhtiyaç duyulması halinde, teklif geçerlilik süresinin en fazla yukarıda belirlenen süre kadar uzatılması istekliden talep edilebilir.” İbaresinden en fazla 90 (doksan) gün uzatılabileceği ( bu uzatmanın daha önce kullanıldığı) diğer taraftan “uzatılması istekliden talep edilebilir.” İbaresinden anlaşılacağı üzere de, idarenin istediği/lüzum gördüğü takdirde uzatmanın yapılabileceği anlaşılmaktadır.

Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm değerlendirmeler neticesinde, Kamu İhale Kurumu’ nun 01.11.2018 tarihli duyurusu ile Kamu alımlarında rekabetin arttırılarak, kaynakların daha etkin ve verimli kullanılmasını sağlamak amacıyla, geçerli teklif sahibi isteklilerin elektronik ortamda eksiltme şeklinde sunulan yeni fiyatlar üzerinden yeniden yarışabilmelerine imkan tanıyan, elektronik eksiltme açık ihale usulü ile ihalenin tekrar yapılmak üzere, teklif geçerlilik sürelerinin uzatılmasına lüzum görülmemiş olup, geçerlilik süreleri yeterli olmayan tekliflerin değerlendirmeye alınamayacağından bahisle, değerlendirmeye esas geçerli teklif olmadığından ihalenin iptaline ve iptal kararının ihaleye teklif veren tüm isteklilere tebliğ edilmesine karar verilmiştir.” ifadelerinin yer aldığı,

Ayrıca ihalenin iptal edildiği hususunun isteklilere 02.04.2019 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edildiği görülmüştür.

Bu çerçevede idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı olarak yapılan esas incelemede;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” kenar başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,

Anılan Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” kenar başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Bahse konu Kanun’un “Kuruma itirâzen şikâyet başvurusu” kenar başlıklı 56’ncı maddesinde “… İdare tarafından şikâyet veya itirâzen şikâyet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirâzen şikâyet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir.

…

İdareler hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmek zorundadır.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, idare tarafından şikâyet veya itirâzen şikâyet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirâzen şikâyet başvurularının idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı olarak inceleneceği, idare tarafından, bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptaline karar verilebileceği ve bu durumda idarenin herhangi bir yükümlülük altına girmeyeceği; söz konusu hükümle, ihaleyi yapan idarelere ihaleyi iptal etme konusunda takdir yetkisi tanınmış olduğu anlaşılmakta ise de, bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmayıp, Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde ve kamu yararı ile hizmet gerekleri doğrultusunda usule ve amaca uygun olarak kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde idarelerin hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmek zorunda olduğu hükme bağlanmıştır. Buna göre idarelerin Kurul kararlarının gereklerini gecikmeksizin yerine getirmeleri gerektiği, Kurul kararlarını etkisiz bırakacak şekilde veya karar gerekçesine aykırı işlem tesis edilemeyeceği açıktır.

Yukarıda yer verilen 01.04.2019 tarihinde onaylanan ihalenin iptali kararının esasen aşağıda yer verilen üç gerekçeye dayandığı anlaşılmaktadır:

1. Kamu İhale Kurulunun 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı kararında değerlendirmenin sadece Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. açısından yapıldığı ve aşırı düşük sorgulamasına giren diğer iki isteklinin de eşit muamele ilkesi gereği değerlendirmeye dahil edilmiş olmasının gerektiği, söz konusu Kurul kararının hakkaniyet ve eşit muamele ilkesi ile çeliştiği,

2. Mtm Group İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ile birinci sözleşmenin, Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. ile ikinci sözleşmenin imzalandığı ve yeniden düzeltici işlem yapılması halinde üçüncü kere sözleşme imzalanmasının gerektiği, bu durumda da yüklenicinin birden fazla kere değişmesinin ilaçlama hizmetlerinin aksamasına ve haşereyle etkin mücadelenin yapılmasının önüne geçeceği, ayrıca sürekli el değiştiren işyerinde oluşabilecek olumsuzluklar sebebiyle mağduriyet yaşayacak tarafın idareleri olduğu,

3. 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul kararının hukuken geçerliliğini koruduğu hükmüne binaen işlem tesis edilebilmesi için isteklilerin tekliflerinin geçerli olabilmesi adına teklif geçerlilik sürelerinin uzatılması gerektiği, ancak teklif geçerlilik süresinin daha önce bir defa uzatıldığı ayrıca teklif geçerlilik sürelerinin uzatılmasının idarenin takdirinde olduğu, gelinen aşamada idare tarafından teklif geçerlilik sürelerinin uzatılmasına lüzum görülmediği ve değerlendirmeye esas geçerli teklif kalmadığı.

İdarenin birinci gerekçesine ilişkin olarak; bahse konu 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul kararında esas incelemenin yalnızca başvuru sahibi olan Forum Sos. Hiz. Tem. İlaç. Gıd. ve Tic. Ltd. Şti. açısından yapılmadığı, aynı durumda bulunan diğer iki istekli Ahmet Ükülge ve Ozan Grup Oto. Pey. İnş. Tem. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. açısından da yapıldığı, bu hususun anılan kararda yer alan

“B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme:

Başvuruya konu ihalede aşırı düşük teklif açıklaması sunan diğer isteklilerin Ahmet Ükülge ve Ozan Grup Otomasyon Peyzaj İnş. Tem. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. olduğu, söz konusu isteklilerin açıklamalarının “iki personelden oluşan iki ekip” düzenlemesine uygun olmadığı gerekçesiyle reddedildiği, ihale dokümanında “iki personel bir araç” üzerinden açıklanması istenildiğinden söz konusu gerekçenin yerinde olmadığı anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, Ahmet Ükülge’nin sunduğu açıklamaların “ekipmana ilişkin açıklama yapılmadığı, akaryakıt girdisine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı ve kaskoya ilişkin sunulan fiyat teklifinin uygun olmadığı” gerekçeleri ile de ve Ozan Grup Otomasyon Peyzaj İnş. Tem. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu açıklamaların ise “ekipmana ilişkin açıklama yapılmadığı, akaryakıt girdisine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı ve sözleşme ve genel giderler için yapılan açıklamaların uygun bulunmadığı” gerekçeleri ile de idare tarafından uygun bulunmadığı anlaşılmış olup, itirazen şikâyet konusu hususlar dışında farklı gerekçelerle de teklifleri reddedilen söz konusu isteklilere yönelik bahse konu tespitlerin esasa etkili olmadığı anlaşılmıştır.” ifadelerinden açıkça görülebileceği, ayrıca söz konusu isteklilerin açısından itirazen şikâyette yer alan iddia konusu hususlar dışında farklı gerekçelerle de tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı bu sebeple anılan isteklilere yönelik bahse konu tespitlerin esasa etkili sonuç doğurmayacağı belirtilmiştir. Bu sebeple idare tarafından iptale ilişkin kararda yer verilen bu hususun yerinde olmadığı görülmektedir.

İdarenin ikinci ve üçüncü gerekçelerine ilişkin olarak ise;

Anayasa’nın 138’inci maddesinin dördüncü fıkrası gereğince idarelerin mahkeme kararlarına uymasının zorunlu olduğu, bu çerçevede Danıştay Onüçüncü Dairesinin 07.12.2018 tarihli ve E:2018/3730 K:2018/3776 sayılı kararının Kamu İhale Kurumu tarafından uygulanması amacıyla 27.02.2019 tarihli ve 2019/MK-82 sayılı Kurul kararının alındığı, anılan Kurul kararında ise 11.07.2018 tarihli ve 2018/UH.II-1333 sayılı Kurul kararının hukuken geçerliliğini koruduğu sonucuna varıldığı, dolayısıyla anılan 27.02.2019 tarihli ve 2019/MK-82 sayılı Kurul kararının hukuki durumda değişiklik yaratan bir Kurul kararı olduğu, bu çerçevede Kamu İhale Kanunu’nun yukarıda yer verilen 56’ncı maddesi gereğince hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri idarelerin ivedilikle yerine getirmesinin zorunlu olduğu, bu sebeple anılan Kurul kararının gereğinin idare tarafından yerine getirilmesi gerektiği,

Ayrıca idarenin iptal gerekçelerinden “yüklenicinin birden fazla kere değişmesinin ilaçlama hizmetlerinin aksamasına ve haşereyle etkin mücadelenin yapılmasının önüne geçeceği, ayrıca sürekli el değiştiren işyerinde oluşabilecek olumsuzluklar sebebiyle mağduriyet yaşayacak tarafın idareleri olduğu” gerekçesine ilişkin olarak ise; söz konusu hususların sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olduğu, ihale süreciyle doğrudan ilgisinin bulunmadığı,

Diğer taraftan, ilgililer tarafından şikâyet, itirazen şikâyet veya mahkemeye yapılan başvurular sebebiyle ihale süreçlerinin uzayabileceğinin idarelerce göz önüne alınması gerektiği, kaldı ki söz konusu ihaledeki mevcut durumun 4734 sayılı Kanun’da öngörülen başvuru mekanizmalarının işletilmesinin doğal sonucu olduğu,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması” başlıklı 16.7’nci maddesinde “Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabilir. İdarece bu durumda ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerekmektedir.” açıklaması çerçevesinde, yargı süreçleri nedeniyle ihale süreçlerinin uzaması ve teklif geçerlilik süresinin dolması sebebiyle sözleşmenin imzalanamadığı hallerde ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla sözleşme imzalanabileceği belirtilmiş olup, idare tarafından sadece teklif geçerlilik süresinin dolması gerekçe gösterilerek doğrudan ihalenin iptal edilmemesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu doğrultuda idarenin teklif geçerlilik süresinin dolması sebebiyle doğrudan ihaleyi iptal etmesinin aktarılan Tebliğ’e aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan tespitler ve değerlendirmeler çerçevesinde gelinen aşamada idarenin iptal işleminin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, idarenin ihalenin iptaline ilişkin kararının iptaline karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.