KİK Kararı: 2019/UH.II-222

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/007
Gündem No : 31
Karar Tarihi : 06.02.2019
Karar No : 2019/UH.II-222
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizm. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ) 2. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/523868 İhale Kayıt Numaralı “Silahlı Özel Güvenlik” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Elektrik İletim A.Ş. Genel Müdürlüğü (TEİAŞ) 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.12.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Silahlı Özel Güvenlik” ihalesine ilişkin olarak Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizm. San. ve Tic. A.Ş.nin 12.12.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.12.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.12.2018 tarih ve 61771 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.12.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1861 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1-İhale üzerinde bırakılan istekli Ekol Grup Güv. Koruma ve Hizm. Ltd. Şti.nin,

Sunduğu teklif mektubunun kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, teklif mektubunda kazıntı, silinti ve düzeltme olduğu ve mektubun ad, soyadı, ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmadığı, standart forma uygun düzenlenmediği, teklif tutarının rakam ve yazıyla uyumlu olmadığı,

Teklifinin ve teklifine ek olarak sunduğu evrakların gerçek vekillerince imzalanıp imzalanmadığı, imza sirküsü, vekâletnamede ve/veya teklifte yer alan imzaların aynı olup olmadığı, vekâletnamede yetkili oldukları belirtilen kişilerin imza atmaya yetkili olup olmadıkları yetkili ise vekâletnamedeki sürenin dolup dolmadığı, ayrıca vekâletname ile imza sirkülerinin ortakları ile ortaklık oranı ve tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi’nin teklifi kapsamında sunulmadığı,

Teklif dosyası kapsamında kayıtlı olduğu oda belgesinin sunulmadığı, ayrıca sunulan teminat mektubunun İdari Şartname’de istenen şartı sağlamadığı ve standart forma uygun olmadığı, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yılsonu bilanço ve eşdeğer belgelerinin eksik düzenlendiği ve istenilen değerleri karşılamadığı, iş hacmini gösteren belgelerden gelir tablosunun sunulmadığı, bu nedenle ilgili vergi dairesinden beyannamelerin istenilerek gerçeği yansıtıp yansıtmadığının incelenmesi gerektiği,

İş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer iş tanımına uygun olmadığı, benzer iş kapsamında olmayan işlerin ayrıştırılması sonucunda istenilen asgari değeri karşılamayacağı, bu sebeple söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Birim fiyat teklif cetvelinde miktar kısmında değişiklik yapıldığı, idarece verilen miktarların kullanılmadığı, teklif mektuplarında aritmetik hata olduğu,

İhale tarihi itibariyle sosyal güvenlik prim borcu ile vergi borcunun olduğu,

2. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan cironun istenilen değeri sağlamadığı,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının birim fiyat teklif cetvelinin 4,5,6 ve 7’nci satırlarındaki gider kalemlerine ilişkin maliyetleri karşılayamayacağı, şöyle ki idare tarafından sınır değer ve yaklaşık maliyet tutarının belirlenmesi aşamasında hesaplama yönteminde hata yapıldığından sınır değerin yanlış hesaplandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olduğunun görüleceği, bu nedenle ihale üzerinde bırakılan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından İdari Şartname’nin 7.1.h maddesine istinaden sunulan özel güvenlik şirketi faaliyet izin belgesinde yer alan bilgiler ile Ticaret Sicil Gazetesi ve imza sirkülerinde yer alan bilgilerin çelişkili olduğu ve güncel bilgileri taşımadığı,

5. Başvuru konusu ihaleye teklif sunan isteklilerin terör örgütlerine irtibat veya iltisak tespitinde bulunulması gerektiği, ihale komisyonu tarafından söz konusu isteklilerin bu konuda sorgulanması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere Yönelik Başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin anılan Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği belirtilmiş ve şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularının, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olduğu açıkça ifade edilmiştir.

Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla idareye şikâyet başvurusu yapılabileceği, anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde ise idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabileceklerin Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği belirtilmiştir.

Bahse konu Kanun maddeleri bir arada değerlendirildiğinde, ihale sürecinde hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlere karşı olarak dava açılmadan önce genel olarak iki aşamalı bir idari başvuru yolunun öngörüldüğü, aday, istekli veya istekli olabileceklerin öncelikle ihaleyi yapan idareye başvuru yapması gerektiği, şayet şikâyet üzerine alınan karar uygun bulunmaz veya şikâyet üzerine idarece herhangi bir karar alınmaz ise Kamu İhale Kurumu’na başvuruda bulunulabileceği anlaşılmaktadır.

Bu usulün amacı ise başvuru sahibinin iddialarının öncelikle idarenin değerlendirmesinden geçerek, uygun görülen hususlarda gerekli düzeltmenin idare tarafından yapılması, uyuşmazlığın devam ettiği konularda ise idarenin cevabıyla birlikte uyuşmazlığın Kurumun önüne getirilmesidir. Anılan usulün doğal bir gereği ise şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilmemesidir. Çünkü idarenin değerlendirmesine sunulmayan, cevap veya açıklaması alınmayan bir hususun itirazen şikâyet başvurusuna dâhil edilmesi, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nda açıklanan iki aşamalı başvuru sistematiğine uygun düşmemektedir.

Nitekim İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü ile,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikayet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması da şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Netice itibariyle yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği (şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç) anlaşılmaktadır. Bu itibarla, başvuru sahibinin 12.12.2018 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, söz konusu iddiaya ise 12.12.2018 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer verilmediği anlaşılmıştır. Anılan iddianın idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer almamasından dolayı başvuru sahibinin söz konusu iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm gereği şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,

her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

…

(4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,

birinin sunulması yeterlidir.

Taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Gelir tablosunun, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Aktarılan mevzuat hükümlerinden ihaleye teklif veren isteklilerce; iş hacminin tevsiki amacıyla, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun veyahut taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların teklif ekinde sunulmasının zorunlu yeterlik belgelerinden olduğu, isteklinin toplam cirosunun teklif edilen bedelin % 25'inden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerektiği, bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan isteklinin yeterli kabul edileceği anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan Ekol Grup Güv. Koruma ve Hizm. Ltd. Şti tarafından ekonomik ve mali yeterliliğin tevsiki amacıyla sunulan belgeler incelendiğinde, iş hacmine ilişkin 2016 ve 2017 yılı verilerinin yer aldığı Ekol Grup Koruma Güv. Hizm. A.Ş. ye ait gelir tablosunun sunulduğu, http://www.ticaretsicil.gov.tr üzerinden yapılan sorgulamada Ekol Grup Güv. Koruma ve Hizm. Ltd. Şti. ve Ekol Grup Koruma Güv. Hizm. A.Ş.nin farklı ticaret unvanı ve ticaret sicil numaralarına sahip olduğu, dolayısıyla Ekol Grup Koruma Güv. Hizm. A.Ş.nin farklı bir tüzel kişilik olduğu anlaşılmıştır. Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iş hacmine ilişkin kriterin tevsik edilememesi sebebiyle başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

…

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1.Bu Tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için öngörülen düzenlemeler, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi gereğince ihale edilebilecek personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine uygulanır.

78.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden hizmet alımlarını ifade eder...” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir…” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden, yaklaşık maliyetin ihale onay belgesi düzenlenmeden önce Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının a, b, c, ç, d bentlerinde belirlenen esas ve usullerden birini birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanmak suretiyle ayrıntılı fiyat araştırması yapılarak ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyetinin belirleneceği ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği, dolayısıyla yaklaşık maliyet hesaplanırken hesaplama yönteminin belirlenme noktasında yukarıda aktarılan esaslar çerçevesinde idarelere takdir yetkisi tanınmaktadır.

İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde ise ihaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatların, kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlerin, ilgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçlerin, yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetlerin, idarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitlerinin, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabileceği, ayrıca yaklaşık maliyetin güncelliğini kaybetmesi durumunda ise ilk ilan veya davet tarihine kadar güncellenebileceği ve yaklaşık maliyetin teklif fiyatları ile birlikte açıklanması gerektiği anlaşılmıştır.

İhale onay belgesi ve eki yaklaşık maliyet hesap cetveli incelendiğinde şikâyete konu hizmet alımı ihalesinin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalesi olduğu, yaklaşık maliyetin işçilik, araç, telefon ve kırtasiye giderlerinden oluştuğu, işçilik maliyetinin KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanılmak suretiyle hesaplandığı, ihaleye ait yaklaşık maliyetin 12.441.956,92 TL olarak hesaplandığı, ihalede idarece öngörülen kar tutarının (%7) 813.959,80 TL olduğu, bu tutarın yaklaşık maliyet tutarından düşülmesi ile elde edilen tutarın 11.627.997,12 TL olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1’inci maddesinde kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde sınır değer olarak kabul edileceğinin ifade edildiği de dikkate alındığında 11.627.997,12 TL’nin ihalede sınır değer olarak kabul edilmesi gereken tutar olduğu anlaşılmıştır.

Öte yandan İdari Şartname’nin 33’üncü maddesinde ihale komisyonunun verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplayacağı ve teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38’inci maddesine göre açıklama isteyeceğine ilişkin düzenlemelere yer verildiği, ayrıca bahse konu ihalede sınır değer altında teklif sunan istekli bulunmadığından dolayı ihaleye teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenmediği de dikkate alındığında, ihalede teklifi geçerli teklif olarak değerlendirilen ve sınır değer (kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının) olarak tespit edilen 11.627.997,12 TL’nin altında teklif veren istekli olmadığı bu nedenle aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bahse konu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Ayrıca birim fiyat teklif cetvelinin 4, 5, 6 ve 7’nci satırlarındaki gider kalemlerine ilişkin denetimin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmak suretiyle yapılabileceği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası da yerinde bulunmamıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinin birinci fıkrasında “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,
a) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca aday veya isteklilerin ihale tarihi itibarıyla mesleki faaliyetlerini mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak sürdürmesi gerekmekte olup, ihale üzerinde kalan isteklinin sözleşme imzalanmadan önce, bu durumu tevsik eden belgeleri 4734 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak sunması gerekmektedir.” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Özel güvenlik hizmet alımı ihaleleri” başlıklı 67’nci maddesinde “… 67.2. İdarelerce, özel güvenlik hizmet alımı ihalelerinde idari şartnamenin ‘İhaleye Katılabilmek İçin Gereken Belgeler ve Yeterlik Kriterleri’ başlıklı maddesinin ‘İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin’ istenilmesine ilişkin alt maddesinde, Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesine yer verilmesi gerekmekte olup, ihaleye teklif veren şirketin ortakları ile bu şirketin teklif kapsamında sunduğu Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesinde isimleri yer alan şirket ortaklarının aynı kişiler olması zorunludur…” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu,

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar,

d) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri,

e) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi,

f) İsteklinin ortak girişim olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun iş ortaklığı beyannamesi

g) Alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmesi halinde, alt yüklenici kullanacak olan isteklinin alt yüklenicilere yaptırmayı düşündüğü işlerin listesi,

ğ) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren, standart forma uygun belge,

h) 5188 Sayılı Kanun ve Uygulama Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenmiş T.C. İşleri Bakanlığından alınmış, Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesi; aslı veya noter tasdikli sureti” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemeleri bir arada değerlendirildiğinde, 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilen güvenlik hizmet alımı ihalelerinde özel güvenlik şirketi faaliyet izin belgesinin sunulmasının yeterlik kriteri olarak düzenlenmesinin ve ihaleye teklif veren tüzel kişiliğin ortakları ile sunulan özel güvenlik şirketi faaliyet izin belgesinde isimleri yer alan şirket ortaklarının aynı kişiler olmasının zorunlu olduğu, söz konusu ihaleye ait İdari Şartname düzenlemelerinin de bu yönde olduğu anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Ekol Grup Güv. Koruma ve Hizm. Ltd. Şti tarafından sunulan 28.07.2016 tarihli ve 9125 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi incelendiğinde, adı geçen şirketin sermayesinin 2.000.000,00 TL olarak belirlendiği, bu sermayenin her biri 25 TL değerinde 80.000 paya ayrıldığı, toplam 80.000 payın 800 payına karşılık ortağı olarak Mehmet Tek’in, 79.200 payına karşılık ortağı olarak da Mehmet Naci Efe’nin belirlendiği, anılan isteklinin sunduğu gazetelerden 05.07.2018 tarihli ve 9614 sayılı yayımlanan son Ticaret Sicili Gazetesi’nde de Ekol Grup Güv. Koruma ve Hizm. Ltd. Şti.nin ortaklık yapısında değişiklik olmadığı ve Hasan Tan’ın şirket müdürü olduğu anlaşılmıştır. Öte yandan anılan istekli tarafından sunulan Üsküdar 20. Noterliği tarafından tanzim edilen imza sirkülerinde Hasan Tan’ın aksi karar alınıncaya kadar şirket müdürü sıfatıyla şirketi temsil ve ilzama münferit imzası ile yetkili kılındığı anlaşılmıştır.

Ayrıca anılan istekli tarafından sunulan “102/22.02.2005” belge no’lu ve düzenleme tarihi “18.11.2015” olan Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet Belgesinde; Mehmet Tek’in ve Mehmet Naci Efe’nin kurucu olarak yer aldığı görülmüştür.

Sonuç olarak, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 67.2’nci maddesi açıklamaları uyarınca ihaleye teklif veren şirketin ortakları ile teklifi ekinde sunduğu özel güvenlik şirket faaliyet izin belgesi üzerinde yer alan şirketin ortaklarının aynı kişiler olmasının yeterli olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu özel güvenlik şirket faaliyet izin belgesi ile 28.07.2016 tarihli ve 9125 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde şirket ortaklarının Mehmet Tek ve Mehmet Naci Efe olarak belirtildiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 11’inci maddesinin (g) bendinde “g) Terör örgütlerine iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından bildirilen gerçek ve tüzel kişiler ile bu kapsamda olduğu Millî İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı tarafından bildirilen yurt dışı bağlantılı gerçek ve tüzel kişiler.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü yer almaktadır.

İdare tarafından tüm istekliler için gerekli yasaklılık sorgulamalarının yapıldığı, 4734 sayılı Kanun’un 11’inci maddesinin (g) bendinde Emniyet Genel Müdürlüğü ve Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı tarafından bildirilen gerçek ve tüzel kişilere ilişkin düzenlemenin yer aldığı, idareye ihale üzerinde bırakılan istekli ve başvuru sahibi de olan ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli hakkında bir bildirimde bulunulmadığı, başvuru sahibi tarafından da ihaleye teklif sunan istekliler hakkında terör örgütlerine iltisakı yahut irtibatıyla ilgili somut bir iddiada bulunulmadığı, idarelerce istekliler hakkında Kanun’da belirtilen asgari seviyede sorgulama yapılabileceği gibi, gereken hallerde daha detaylı araştırma ve soruşturma da yapılabileceği ancak bu hususun idarenin takdirinde olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda yasaklılık teyidi yapılarak ihalenin sonuçlandırılması ile Emniyet Genel Müdürlüğü ve Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığı tarafından yapılan herhangi bir bildirim bulunmadığı hususları göz önüne alındığında idarece yapılan işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Ekol Grup Güv. Koruma ve Hizm. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.