KİK Kararı: 2019/UH.I-640

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/027
Gündem No : 41
Karar Tarihi : 23.05.2019
Karar No : 2019/UH.I-640
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Sertoğlu Tic. İnş. Nak. Taah. Tur. İth. İhr. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Artvin İl Özel İdaresi İhale ve Satınalma Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/113182 İhale Kayıt Numaralı “Personel Servis Aracı ve Taşıt Kiralama Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Artvin İl Özel İdaresi İhale ve Satınalma Müdürlüğü tarafından 05.04.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Personel Servis Aracı ve Taşıt Kiralama Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Sertoğlu Tic. İnş. Nak. Taah. Tur. İth. İhr. Ltd. Şti.nin 02.05.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.05.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.05.2019 tarih ve 19662 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.05.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/505 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, şikâyete konu ihalenin 6’ncı kısmında, ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenen Işık Zengin ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Meteler Oto Kir. Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı şöyle ki;

- İhale konusu işin şikâyete konu kısmında çalıştırılacak olan araçların yıllık bakım giderleri ve yazlık/kışlık lastik giderlerine ilişkin sunulan fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine uygun olmadığı, anılan fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarelerin yazılmadığı, meslek mensubunun kaşe ve imzalarının eksik olduğu, maliyet tespit tutanaklarının (EK-O.5) ve satış tutarı tespit tutanaklarının (EK-O.6) incelenmesi gerektiği, fiyat tekliflerinin gerçeği yansıtmadığı,

- Işık Zengin tarafından ihale konusu işte kullanılacak araç giderine ilişkin sunulan fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine uygun olmadığı, anılan fiyat tekliflerinde meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibarelerin yazılmadığı, meslek mensubunun kaşe ve imzalarının eksik olduğu, maliyet tespit tutanaklarının (EK-O.5) ve satış tutarı tespit tutanaklarının (EK-O.6) incelenmesi gerektiği, fiyat tekliflerinin gerçeği yansıtmadığı, sunulan fiyat teklifleriyle birlikte araçlara ilişkin ruhsatların idareye ibraz edilmesinin zorunlu olduğu, ihale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin amortisman giderlerinin belirtilmediği, araçların amortisman giderlerinin 333, 339 ve 365 sıra no’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri uyarınca hesaplanıp belgelendirilmesi gerektiği,

- Meteler Oto Kir. Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale konusu işte kullanılacak araçların amortisman giderlerinin 333, 339 ve 365 sıra no’lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri uyarınca hesaplanmadığı, araçların amortisman bedellerinin firma envanterine girişinde araç edinim değerleri dikkate alınarak hesaplama yapılmadığı, ihale konusu işte kullanılacak kendi malı araçların meslek mensubunca düzenlenmiş ve onaylanmış demirbaş veya amortisman defteri örnekleriyle belgelendirilmesi gerektiği, ayrıca çalıştırılacak araçlara ilişkin proforma fatura ile açıklama yapılamayacağı, kendi malı olan araçlara ilişkin ruhsat ve fatura sunulmadığı,

- İhale konusu işte çalıştırılacak olan araçların kasko ve trafik sigortası ilişkin yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesine uygun olmadığı, sunulan belgelerin sigorta şirketinin genel müdürlük veya bölge müdürlüğü tarafından teyitli, kaşeli ve imzalı olmadığı, anılan giderlere yönelik yapılan açıklamanın ihale konusu işin süresini kapsayacak şekilde yapılmadığı,

- İhale konusu işte çalıştırılacak araçların Motorlu Taşıtlar Vergisi, fenni muayene ve egzoz muayene giderlerine ilişkin yapılan açıklamalarda ihale konusu işin süresini, araçların model, motor hacmi ve istiap haddi kriterlerine göre yapılmadığı, anılan giderlere yönelik açıklamaların belgelere dayalı olarak yapılmadığı,

- Meteler Oto Kir. Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından sözleşme damga vergisi ve karar vergisi gibi sözleşme giderlerine yönelik hesaplama yapılmadığı,

- Işık Zengin tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasındaki yer alan gider kalemlerinin toplam tutarı ile fiyat teklifindeki tutarın birebiriyle uyumsuz olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan (Ek ibare: 29.06.2017-30109 R.G./2. md.) ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan (Ek ibare: 29.06.2017-30109 R.G./2. md.) ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

…

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir…” açıklaması,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’inci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: PERSONEL SERVİS ARACI VE TAŞIT KİRALAMA HİZMET ALIMI İŞİ

b) Miktarı ve türü:

3 adet 16+1 Minibüs, 1 adet 11+1 Minibüs, 5 adet Sedan Otomobil (Otomatik Şanzumanlı), 1 adet Sedan Otomobil (Manuel Şanzumanlı), 2 adet Mini-Van , 1 adet Pick-Up (Çift Kabinli) ve 4 adet 4*4 Arazi taşıtı kiralanacaktır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Artvin Merkez ve İdarenin görevlendireceği İl ve İl sınırları dışında görev yapacaklardır…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. a) 1 inci , 2 nci Kısım ve 3 üncü kısım 3 adet 16+1 Minibüslerde her türlü bakım, tamir, revizyon giderleri ile her türlü vergi, her türlü sigorta, şoför, yakıt, yağ, lastik vb. giderleri yükleniciye aittir. b) 4 üncü , 5 inci, 6 ncı, 7 nci 8 inci ve 9 uncu kısımlarda kiralanacak araçların her türlü bakım, tamir, revizyon giderleri ile her türlü vergi, her türlü sigorta, yağ, lastik vb. giderleri yükleniciye, yakıt giderleri İdareye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

a) 1 inci , 2 nci Kısım ve 3 üncü kısım 3 adet 16+1 Minibüslerde her türlü bakım, tamir, revizyon giderleri ile her türlü vergi, her türlü sigorta, şoför, yakıt, yağ, lastik vb. giderleri yükleniciye aittir. b) 4 üncü , 5 inci, 6 ncı, 7 nci 8 inci ve 9 uncu kısımlarda kiralanacak araçların her türlü bakım, tamir, revizyon giderleri ile her türlü vergi, her türlü sigorta, yağ, lastik vb. giderleri yükleniciye, yakıt giderleri İdareye aittir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

18.04.2019 tarihli ihale komisyonu kararında 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, ihalenin şikâyete konu 6’ncı kısmına 4 isteklinin teklif verdiği, Işık Zengin, Taner Yıldırım ve Meteler Oto Kir. Nak. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin sınır değer altında kalması sebebi ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, Taner Yıldırım’ın aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığından teklifinin reddedildiği, aşırı düşük açıklaması uygun bulunan Işık Zengin’in ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak da aşırı düşük açıklaması uygun bulunan Meteler Oto Kir. Nak. Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği tespit edilmiştir.

İdare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan Işık Zengin, Taner Yıldırım ve Meteler Oto Kir. Nak. Tic. Ltd. Şti.ye gönderilen 08.04.2019 tarihli ve 3479 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazısında “ Personel Servis Aracı ve Taşıt Kiralama Hizmet Alımı İşi 6. Kısmı için vermiş olduğunuz teklifiniz, tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında İdaremiz tarafından belirlenen sınır değerin altında kaldığı tespit edilmiştir.

Aşırı düşük tekliflere yönelik yapacağınız açıklamaları ;

1- Verilen hizmetin ekonomik olması,

2- Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3- Teklif edilen hizmetin özgünlüğü gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamalarınızı 15.04.2019 tarihi mesai bitimine kadar (Artvin İl Özel İdaresi Çarşı Mah. Ticaret ve Kültür Sitesi Kat :2) Yazı İşleri Müdürlüğü Evrak kayıt şefliğine ulaştırmanız gerekmektedir.

Bilgileri ve gereğini rica ederim.” ifadelerine yer verildiği,

Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısının ekinde “…ihale Komisyonumuz tarafından İdari Şartnamenin 33.2. maddesine istinaden teklifi sınır değeri 364.283.64 TL.’ nin altında kalan METELER OTO KİRALAMA NAKLİYAT VE TİCARET LTD. ŞTİ. (teklifi: 326.564,00 TL), Işık ZENGİN (teklifi: 274.636,00 TL.) ve Taner YILDIRIM' dan (teklifi: 296.604.00 TL.) Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları 15/04/2019 tarihine kadar yazılı olarak getirmeleri için süre verilmiştir, ihale komisyonumuz tarafından önemli olduğu tespit edilen bileşenler aşağıda belirtilmiştin

a)Verilen hizmetin ekonomik olması,

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar.

c)Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda isteklilerin yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirilecektir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamaları çerçevesinde aşırı düşük teklif sorgulamasının bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde teklifte önemli olduğu idarece tespit edilen teklif bileşenleri üzerinden yapılması gerekmektedir. Bu kapsamda yapılan incelemede, idarece aşırı düşük teklif sorgulama yazısında önemli teklif bileşenlerinin belirlenmediği, bu şekilde yapılan sorgulama sonucu istekliler tarafından sunulan açıklamaların denetiminin sağlıklı bir şekilde yapılamayacağı, dolayısıyla idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen teklif bileşenlerinin belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerekmektedir.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının (2) numaralı bendinde şikâyette bulunanlarca yatırılması zorunlu olan başvuru bedeli “Yaklaşık maliyeti beş yüz bin Türk Lirasına (Dokuzyüzelliüçbinyediyüzyirmisekiz Türk Lirasına)* kadar olan ihalelerde üç bin Türk Lirası (Beşbinyediyüzondokuz Türk Lirası), beş yüz bin Türk Lirasından (Dokuzyüzelliüçbinyediyüzyirmisekiz Türk Lirasından) iki milyon Türk Lirasına (Üçmilyonsekizyüzondörtbindokuzyüzyirmiiki Türk Lirasına)* kadar olanlarda altı bin Türk Lirası (Onbirbindörtyüzkırkiki Türk Lirası), iki milyon Türk Lirasından (Üçmilyonsekizyüzondörtbindokuzyüzyirmiiki Türk Lirasından) on beş milyon Türk Lirasına (Yirmisekizmilyonaltıyüzonbirbindokuzyüzondokuz Türk Lirasına)* kadar olanlarda dokuz bin Türk Lirası (Onyedibinyüzaltmışüç Türk Lirası), on beş milyon Türk Lirası (Yirmisekizmilyonaltıyüzonbirbindokuzyüzondokuz Türk Lirası) ve üzerinde olanlarda on iki bin Türk Lirası (Yirmiikibinsekizyüzseksenyedi Türk Lirası)* tutarındaki itirazen şikâyet başvuru bedeli.” şeklinde belirlenmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet başvuru bedeli olarak toplamda 11.442,00 TL yatırıldığı şikâyete konu edilen kalemler bakımından 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince şikâyet bedeli olarak yatırılması gereken tutarın 5.719,00 TL olduğu anlaşıldığından, Kurum hesaplarına fazladan yatırılan 5.723,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iade edilmesi gerektiği tespit edilmiştir

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.