KİK Kararı: 2019/UH.I-1572 (28 Kasım 2019)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/052
Gündem No : 75
Karar Tarihi : 28.11.2019
Karar No : 2019/UH.I-1572
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Elpa Tem. Sosyal Hizm. Bilg. İnsan Kaynak. Sağ. Hizm. İnş. Tar. San. Tic. Ltd. Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/424982 İhale Kayıt Numaralı “Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 04.11.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Elpa Temizlik Sosyal Hizmetler Bilgisayar İnsan Kaynakları Sağlık Hizmetleri İnşaat Tarım San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 21.10.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.10.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.11.2019 tarih ve 46661 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.11.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/1376 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale konusu işin hakediş ödemelerine ilişkin olarak İdari Şartname ve Sözleşme Tasarısı’nda net bir düzenlemenin bulunmadığı, Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde yer alan “ödeme evraklarının İl Sağlık Müdürlüğü Muhasebe Birimine gönderilmesine müteakip ilgili hastanenin nakit durumuna göre 60 (altmış) gün içerisinde ödeme yapılacaktır.” ifadesi ile idarenin takdirine bırakılmış bir ödeme düzeninin öngörüldüğü, hakediş ödemelerinde 60 gün gibi uzun bir süre öteleme yapılabileceği, hakedişin ne zaman muhasebe müdürlüğüne gönderileceğinin belirsiz olduğu, hakedişin tahakkuka bağlanma zamanına ilişkin ayrı bir düzenlemenin bulunmadığı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca hakedişlerin tahakkuka 30 gün içinde bağlanması, tahakkuka bağlanmasını takip eden 30 gün içinde de ödeme yapılması gerektiği, Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde yer alan düzenlemenin mevzuata uygun olmadığı,

2. Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1’inci maddesi ile ilgili olarak aykırılığın ardı ardına veya aralıklı olarak kaç defa gerçekleştirilmesi durumunda sözleşmenin feshedileceği hususunun düzenlendiği, 16.1.2’nci maddesinde 16.1.1’nci maddesinde belirtilen haller dışında kalan durumlar için aykırılık halleri belirtildiği, söz konusu aykırılıkların ardı ardına veya aralıklı olarak kaç defa gerçekleştirilmesi durumunda sözleşmenin feshedileceği hususunda bir düzenlemeye yer verilmediği, anılan düzenlemenin 26 no’lu dipnotta yer alan hususlara aykırı olduğu,

3. Teknik Şartname’nin 5.3.1’inci maddesinde, kullanılacak gıda maddelerinin tümünün TSE standartlarına ve TKİ iznine uygun olması gerektiğine yönelik düzenlemenin yer aldığı, teklif fiyatına dahil edilecek TSE’li malzeme miktarlarının net olmamasının, istekliler arasında fırsat eşitliğinin sağlanmamasına sebep olacağı, teklif fiyatlarının ve aşırı düşük teklifler için yapılacak yazılı açıklamaların değerlendirilmesinin objektif yapılamayacağı,

4. Teknik Şartnamede örnek menüler ile ilgili olarak yemeklere ait reçete bilgilerinin bulunduğu, bunun dışında kalan yemek listelerinin çeşidi ve sayısının değiştirilmesi halinde isteklilerce sağlıklı teklif hazırlanmasının mümkün olmadığı, Teknik Şartname’nin 5.2.2’nci maddesinde Ramazan ayında iftarda yemek menüsüne ekstra her öğün çorba ekleneceğinin düzenlendiği, söz konusu düzenlemede yer alan çorba için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasının gerektiği, öğün çorba bedelinin ek hizmet olarak öngörülmesi durumunda ilave iş olarak tanımlanabileceği, Sözleşme Tasarısı’nın 29’uncu maddesinde idarece öngörülemeyen durumlar nedeniyle sözleşme bedelinin %20’sini aşmamak şartıyla işin aynı yükleniciye yaptırılacağının düzenlendiği, ancak Teknik Şartname’de yer alan söz konusu düzenleme ile idare tarafından öngörülen öğün çorba giderine yönelik ilave ücret ödenmeyeceğinden yapılan düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

5. Teknik Şartname’nin 5.3.9’uncu maddesinde yer alan düzenlemede “Gerektiğinde” ifadesi keyfi, muğlak ve sınırlarının belirsiz olduğu, üretilen yemeklerden alınacak yemek örneklerinin saklanacağının ve tahlil masraflarının yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği, yemek ürünlerine yapılacak tahlillerin bir çok sınıfa ayrıldığı, yemeklere ilişkin hangi tahlilin asgari/azami olarak hangi sıklıkla yapılacağının belirtilmemesinin teklif hazırlanmasında belirsizliğe neden olacağı,

6. İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde yer alan düzenlemede “işin yürütülmesi ile ilgili her türlü giderler” ifadelerinin yer aldığı, teklif fiyatına dahil olan giderlere Anılan Şartname’nin 25’inci maddesinde yer verilmesine rağmen bir kısım giderlerin Teknik Şartname’de yer aldığı, bu durumun Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.21’inci maddesi ile çeliştiği, söz konusu gider kalemlerinin nelerden oluştuğu, kapsamı, çeşidi, miktarı, süresi vb. hiçbir belirlemenin yapılmayarak muğlaklık oluşturulmasının teklif hazırlanmasında belirsizliğe neden olduğu, ihale konusu işte çalıştırılacak personel giderlerine ilişkin net anlaşılır ve hesaplanabilir düzenlemelerin bulunmadığı, teklif değerlendirmesi ve aşırı düşük teklif açıklaması değerlendirmelerinde birçok soruna neden olacağı, personele ilişkin düzenlemelerinin net olmaması hususu yaklaşık maliyet cetvelinin de hatalı hazırlandığı ortaya koyduğu, şikâyete konu ihalede 24 saat boyunca devamlılığının esas olduğu, ihale dokümanında çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği, İdari Şartname’nin 25.3.1 maddesinde çalışanların yemek için bedel öngörülmeyeceği, çalışanların yemek ihtiyacının hastane tarafından karşılanacağının düzenlendiği, söz konusu düzenlemeden çalışanların yemek bedellerinin ne şekilde karşılanacağının net olarak anlaşılamadığı, yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,

Teknik Şartname’nin 4.7’nci maddesinde hijyen ve hijyen eğitiminin yüklenicinin sorumluluğunda olduğunun düzenlendiği, işin süresi boyunca verilecek hijyen eğitiminin sayısına yönelik olarak düzenleme bulunmadığı, eğitimlerin mesai saatleri içinde veya dışında verilmesine yönelik herhangi bir düzenlemeye yer verilmediği, hijyen eğitimine yönelik maliyetin öngörülemeyeceği,

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında nelerin yapılacağı, personellere hangi sertifikaların aldırılacağı, sağlık raporu açısından hangi test ve aşıların yapılacağının belirtilmediği, söz konusu giderlerin yaklaşık maliyete de yansıtılma olasılığının bulunmadığı,

7. İdari Şartname’nin 7.1/h maddesindeki düzenleme çerçevesinde isteklilerin kendi mutfaklarını kullanmayacağı, hastane mutfaklarının kullanılacağının anlaşıldığı, isteklilerin sunacakları işletme kayıt belgelerinin faaliyet konularının gözetilmesi gerektiği, anılan düzenlemede işletme kayıt belgelerinin gıda üretimini yapan işletmelere yönelik olması gerektiğine yönelik zorunluluğa yer verilmediği, ihale konusu işin malzemeli yemek pişirme ve dağıtım hizmeti olduğu dikkate alındığında isteklilerin yemek üretimi, üretilen yemeğin dağıtımı ve sunumu ile ilgili faaliyet göstermesi gerektiği, dolayısıyla şartnamedeki hususun yeteri kadar açık olmadığı, genel bir ifade olduğu, faaliyet konusu gıda olan tüm isteklilerin işletme kayıt belgelerinin kabul edilmesi durumunu ortaya çıkaracağı,

8. İdari Şartname’nin 47.1’inci maddesinde ihale konusu işte çalıştırılacak personelin işe alma ve işten çıkarma işlemleri idarenin onaylaması ve uygun görülmeyen personelin işten çıkarılması gerektiğinin düzenlendiği, söz konusu düzenlemenin 4857 sayılı İş Kanunu’na aykırı olduğu,

9. Hizmet alımı ihalelerinde kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin yükümlülüklerin ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğu, ihale dokümanında personel sayısı ve personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanacağı düzenlenen hizmet alımı ihalelerinde idare ile sözleşme imzalayan ve alt işveren konumunda olan yüklenicilerin kıdem tazminatı ödeme yükümlülüklerinin bulunmadığı, kıdem ve ihbar tazminatlarını teklif fiyatına dahil edilmesi halinde maliyet kalemlerinin yüksek olacağı, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında değerlendirilemeyeceği, dolayısıyla İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinin ilgili kanun hükümlerine aykırı olduğu,

10. Yüklenicinin karşılaması öngörülen elektrik, su ve gaz (tüp veya doğal gaz) giderleri için ortalama tüketim miktarlarının belirtilmemesi hususu teklif vermeye engel teşkil ettiği gibi objektif teklif değerlendirilmesinin yapılamayacağı,

11. Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde yer alan düzenlemeden idarenin ihale konusu hizmeti ifa edecek istekliden talep ettiği öğün miktarından daha az miktarda öğün yenmesi durumunda yenilen öğün miktarı kadar ödeme yapılacağının anlaşıldığı, talep edilen öğün miktarından daha az öğün miktarı yenilmesi durumunda işin ifası esnasında sorun ve ihtilaflara yol açacağı,

12. İdari Şartname’nin 46.1’inci maddesinde yer alan düzenleme ile toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan mali hakların fiyat farkı ile ödeneceğine ilişkin düzenleme yapılmadığı, işçilik dışındaki kalemler için fiyat farkı hesaplanacağı ile sınırlandırıldığı, asgari ücret üzerinden yüzde fazla alan personelin fiyat farkının ödenmeyeceğinin anlaşıldığı, söz konusu hususun ihale üzerinde kalan yüklenici aleyhine ek bir mali yük oluşturacağı, anılan düzenleme ile Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkının İlişkin Esasların 62’nci maddesi ile personel çalıştırılması dayalı hizmet alımlarında toplu iş sözleşmesinden kaynaklana fiyat farkının ödenmesine dair yönetmelik çerçevesinde uygulama yapılamayacağı,

13. Örnek yemek menüsünde yer alan tavuklu ve sebzeli yemeklerin içerisindeki tavuk göğüs eti, baget, pirzola ve sarma etinin kemikli olarak belirtilmesine rağmen, taze balıkların iç organlarının temizlenmiş olarak istenip istenmediğinin belirsiz olduğu, söz konusu hususun maliyetin sağlık şekilde oluşturulmasına engel olacağı,

14. Sözleşme Tasarısı’nın “Anlaşmazlıkların çözümü” başlıklı 37.1’inci maddesinde yer alan düzenlemelerin Tip Sözleşme Tasarısında yer alan 42 nolu dipnotta yer alan hususlara aykırılık teşkil ettiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “…Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

Yüklenicinin geçici hakedişleri, itirazı olduğu takdirde, karşı görüşlerinin neler olduğunu ve dayandığı gerçekleri, idareye vereceği ve bir örneğini de Hakediş Raporuna ekleyeceği dilekçesinde açıklaması ve hakediş raporunun “İdareye verilen ........tarihli dilekçemde yazılı ihtirazı kayıtla" cümlesini yazarak ya da bu anlama gelecek bir itiraz şerhi ile imzalaması gereklidir. Eğer yüklenicinin, hakediş raporunun imzalanmasından sonra tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkililer tarafından hakediş raporunda yapılabilecek düzeltmelere bir itirazı olursa hakedişin kendisine ödendiği tarihten başlamak üzere en çok on gün içinde bu itirazını dilekçe ile idareye bildirmek zorundadır. Yüklenici itirazlarını bu şekilde bildirmediği takdirde hakedişi olduğu gibi kabul etmiş sayılır.

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır…” hükmü,

Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğümüzün İlgili Muhasebe Birimince İlgili Hastanelerin Döner Sermaye Bütçelerinden ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Hizmet İşleri Genel Şartnamenin Hakedişler ve Ödeme başlıklı Bölümünde; Birim Fiyat Sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde, Hakedişler yüklenicinin başvurusu üzerine teknik şartnamede belirtilen hususlar dikkate alınarak yapılacaktır.

…

Her ayın sonunda düzenlenen hak ediş evraklarının İl Sağlık Müdürlüğü Muhasebe Birimine gönderilmesine müteakip İlgili Hastanelerin banka nakit durumuna göre 60 (altmış) gün içinde ödeme yapılacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinde; hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda tahakkuka bağlanacağı, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılacağı düzenlenmiştir.

Genel Şartnamede yapılan bahse konu düzenlemede, hakedişin tahakkuka bağlanmasının otuz günlük süreyle kısıtlanmasının, bu sürelere ilişkin sözleşmede kayıt bulunmaması şartına bağlandığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, hakedişin tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Genel Şartnamede belirtilen süre dışında bir süre öngörülmesi idarenin yetki ve sorumluluğundadır.

Ancak söz konusu Genel Şartname düzenlemesinde yükleniciye yapılacak ödemenin tahakkuk tarihinden başlamak üzere 30 gün içinde yapılması gerektiği hususunun yer aldığı, bu itibarla anılan Şartname’de ödeme süresinin belirlenmesi hususunda idareye herhangi bir takdir yetkisi verilmediği anlaşılmaktadır.

İhale konusu işe ait Sözleşme Tasarısı’nda hakedişin tahakkuka bağlanma zamanına ilişkin ayrı bir düzenleme bulunmadığı tespit edilmiştir. Sözleşme Tasarısı’nda yer alan “Her ayın sonunda düzenlenen hak ediş evraklarının İl Sağlık Müdürlüğü Muhasebe Birimine gönderilmesine müteakip İlgili Hastanelerin banka nakit durumuna göre 60 (altmış) gün içinde ödeme yapılacaktır.” düzenlemesinden hakediş evraklarının muhasebe birimine gönderilmesi ile ilgili hakedişin tahakkuka bağlanacağı ve bu süreden sonra 60 gün içinde ödemesinin yapılacağının anlaşıldığı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca sözleşmesinde hüküm yoksa tahakkuka 30 gün içinde bağlanması, tahakkuka bağlanmasını takip eden 30 gün içinde de ödeme yapılması gerektiği, ancak ihale dokümanında hakediş ödeme süresini 60 gün olacağının düzenlendiği, dolayısıyla Sözleşme Tasarısı’nda yer alan düzenlemenin ilgili mevzuat hükümlerine uygun olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinde “…İdari şartnamede ihale konusuna göre asgari aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:

…

r) İhale konusu işin başlama ve bitirme tarihi, yapılma yeri, teslim şartları ve gecikme halinde alınacak cezalar…” hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşmede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 7’nci maddesinde “Bu Kanuna göre düzenlenecek sözleşmelerde aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur: …n) Gecikme halinde alınacak cezalar.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı

b) Miktarı ve türü:

24 Ay Süreli 3 Grup Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı

1. GRUP TOPLAMI: 4.308.000 ADET

2. GRUP TOPLAMI : 1.020.360 ADET

3. GRUP TOPLAMI : 1.105.200 ADET

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğüne Bağlı Tüm Sağlık Tesisleri

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmelik eki Ek-7’de yer alan “Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. …26

16.1.2. 16.1.1 nci maddede belirtilen haller dışında kalan [bu kısımda özel aykırılık halleri ayrıca belirtilebilecektir] durumlarda en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır] tutarında ceza uygulanacaktır. Ancak söz konusu aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranda ceza uygulanacaktır.

16.1.3. Kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30’unu geçemez. Toplam ceza tutarının, sözleşme bedelinin % 30’unu geçmesi durumunda, bu orana kadar uygulanacak cezanın yanı sıra 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilecektir.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. İhtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesine,

Aynı Tip Sözleşmenin 16.1.1’inci maddesine bağlı 26’numaralı dipnotta ise “Bu maddede, aşağıdaki bentlerden işin niteliğine uygun olanı idare tarafından belirtilecektir.

(1) Kısmi kabul öngörülmeyen işlerde, madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir:

Yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda, en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır] tutarında ceza kesilecektir. Ancak gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranda ceza uygulanacaktır.

(2) Kısmi kabul öngörülen işlerde, madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir:

Yüklenicinin işin kısmi kabule konu olan kısmını süresinde tamamlamaması durumunda en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için süresinde tamamlanmayan kısmın bedelinin yüzde [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır] tutarında ceza kesilecektir. Ancak gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranda ceza uygulanacaktır.

(3) İşin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikteki işlerde, madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir:

İşin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere sözleşme bedelinin [bu kısma % 1’den fazla olmamak üzere oran yazılacaktır] tutarında ceza kesilecektir. Bu aykırılıkların [bu kısma 2’den az olmamak üzere asgari aykırılık sayısı yazılacaktır]’den fazla olması halinde ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Ancak [bu kısma ağır aykırılık halleri yazılacaktır] hallerinde, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir.” düzenlemesine ver verilmiştir.

22.10.2019 tarihinde isteklilere tebliğ edilen zeyilname ile son şeklini alan Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı maddesinde “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1. İşin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleştirilmemesi halinde, her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere sözleşme bedelinin Binde 0,6 tutarında ceza kesilecektir. Bu aykırılıkların 10 'den fazla olması halinde ayrıca 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilebilecektir. Ancak Yemek yiyenlerde vukuu bulacak yemekten kaynaklı besin zehirlenmesi şikayetlerinde, klinik bulgu ve müdavi hekim teşhisinin aynı doğrultuda olması, ayrıca bu durumun laboratuar bulguları ile desteklenmesi (Zehirlenmeye maruz kalan kişi veya kişilerin sağlık müdürlüğümüz ve/veya bağlı sağlık tesisleri aleyhine açacağı herhangi bir davadan doğacak her türlü hukuki, cezai ve mali sorumluluk yükleniciye ait olup, sağlık müdürlüğümüz ve/veya bağlı sağlık tesisleri bu konuda sorumlu sayılmayacaktır. Bu çerçevede yüklenici, mahkemece sağlık müdürlüğümüz ve/veya bağlı sağlık tesisleri aleyhine hükmedilmiş olsa dahi tüm ceza ve giderleri, yasal faizler dâhil olmak üzere ödemekle yükümlüdür) hallerinde, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilebilecektir.

16.1.2. 16.1.1 nci maddede belirtilen haller dışında kalan durumlarda en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin Binde 0,6 tutarında ceza uygulanacaktır. Ancak söz konusu aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme idarece feshedilebilecektir. Sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedeli üzerinden yukarıda belirtilen oranda ceza uygulanacaktır.

16.1.3. Kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30'unu geçemez. Toplam ceza tutarının, sözleşme bedelinin % 30'unu geçmesi durumunda, bu orana kadar uygulanacak cezanın yanı sıra 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilecektir.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. İhtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlenmesi yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ekinde yer alan Hizmet Alımları Tip Sözleşmesinin 16’ncı maddesinde cezai şartın ne şekilde düzenleneceği hükme bağlanmıştır. Buna göre, söz konusu madde kapsamında yer alan 16.1.1’inci maddeye bağlı 26 numaralı dipnotun; (1)’inci fıkrası kısmi kabul öngörülmeyen, (2)’nci fıkrası kısmi kabul öngörülen işlerde, işin süresinde ifa edilmemesi halinde kesilecek cezanın, diğer bir ifadeyle gecikme cezasının ne şekilde düzenleneceği hükme bağlanmış, işin niteliği gereği gecikme cezasının kesilmesinin mümkün olmadığı hallerde ise uygulanacak diğer yaptırımın ne olduğu belirtilmiştir. Aynı dipnota bağlı (3) numaralı fıkrada ise, sürekli tekrar eden işlerde, işin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak yerine getirilmemesi halinde her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere kesilecek ceza miktarının sözleşme bedelinin %1’ini geçmeyecek şekilde oran olarak belirleneceği, bu aykırılıkların asgari aykırılık sayısını aşması durumunda, öngörülen ceza uygulanmakla birlikte 4735 sayılı Kanun’un 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceği hususu ile sözleşmenin bu şekilde feshedilebilmesi için gerekli olan aykırılık sayısının (iki veya daha fazla) idarece belirleneceği, ancak ağır aykırılık hallerinde, bu aykırılık halleri maddede belirtilmek kaydıyla, aykırılık bir defa gerçekleşmiş olsa dahi yukarıda öngörülen şekilde sözleşmenin feshedilebileceği hususuna bu maddede yer verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin 24 ay süreli Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı işi olduğu, bu haliyle işin özelliği gereği sürekli tekrar eden nitelikte olduğu anlaşılmıştır. İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16.1.1'inci maddesinde, Tip Sözleşmenin 16.1.1’incı maddesinin 26 numaralı dipnotunda yer alan işin özelliği gereği sürekli tekrar eden işlerde yer alması gereken düzenlemenin 22.10.2019 tarihli zeyilname ile değişiklik yapıldığı ve bu kapsamda da asgari aykırılık sayısına yer verildiği tespit edilmiştir.

Bu itibarla ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.1’inci maddesinin, Tip Sözleşmenin 16.1.1’inci maddesinin 26 numaralı dipnotuna aykırı olmadığı, söz konusu dipnotun 16.1.2’nci madde ile ilişkili olmadığı ve ilgili maddede 16.1.1’inci maddesi dışında kalan durumlara ilişkin yaptırımın düzenlendiği de göz önüne alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “İş akışı” başlıklı 5.3’üncü maddesinde “5.3.1-Kullanılacak gıda maddelerinin tümü Gıda Maddeleri Tüzüğüne (GMT), Türk Standartları Enstitüsü (TSE) standartlarına ve TKİ iznine uygun belgeler ve ekte verilen gıda ürünleri teknik şartnamesine uygun olacaktır ...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu iş kapsamında kullanılacak gıda maddelerinin tümünün Gıda Maddeleri Tüzüğüne (GMT), Türk Standartları Enstitüsü (TSE) standartlarına ve TKİ iznine uygun olması gerektiğine yönelik düzenleme yapıldığı, ihale dokümanı ekinde verilen “2020 Yemek Malzeme Gramajları” dokümanında iki haftalık örnek menünün ve menüde yer alan çiğ gıda malzemelerinin gramajlarının düzenlendiği, teklif fiyatına dahil edilecek TSE’li malzeme miktarlarının söz konusu doküman kullanılarak belirlenebileceğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Yemeklerin Hazırlanması” başlıklı 5.2’nci maddesinde “…5.2.2-Ayrıca özel durumlarda (Ramazan ayı, Bayram, Yılbaşı vb.) diyetisyenler veya mutfak sorumlusu tarafından firmaya önceden haber verilmek koşulu ile değişiklik yapılabilecektir. Ramazan ayında oruç tutan personel ve refakatçi için iftar ve sahur yemeği verilecektir. İftarda yemek menüsü ekstra her öğün çorba eklenecektir, verilen çorba için herhangi bir ücret ödenmeyecektir. İftar ve sahurda personele verilecek yemekler diyetisyen veya mutfak sorumlusu tarafından belirlenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname maddesinden ramazan ayında oruç tutan personel ve refakatçi için iftar ve sahur yemeğinin verileceği, iftar yemek menüsünde ekstra her öğün çorba ekleneceği, çorba için herhangi bir ücretin ödenmeyeceğinin anlaşılmaktadır.

İhale dokümanı ekinde verilen “2020 Yemek Malzeme Gramajları” dokümanında yer alan örnek menüde hastane personeli ve hasta refakatçisine kahvaltı, öğle yemeği ve akşam yemeğinin verileceği, ramazan ayında oruç tutan personel ve refakatçiye öğlen yemeği yerine iftar yemek menüsüne her öğün için çorba ekleneceği, eklenecek çorba için ayrıca bir ücret ödenmeyeceğinin belirtildiği dolayısıyla istekliler tarafından teklifin bu husus dikkate alınarak hazırlanması gerektiği, ayrı bir satır açılmasının zorunlu olmadığı, söz konusu düzenlemenin istekliler tarafından teklif fiyatının oluşturulmasına engel bir husus içermediğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “İş Akışı” başlıklı 5.3’üncü maddesinde “…5.3.9- Hazırlanan yemeklerden alınan numuneler steril kaplarda ağzı kapalı olarak soğuk hava deposunda 72 saat bekletilecektir. Alınan numunelerin üzerine etiket yapıştırılacak ve etiket üzerinde numune alım tarihi, saati, Alan kişinin ismi, numune alınan yemeklerin adı ve verilen öğün yazılmalıdır. Numune alınmadığı veya usulüne uygun saklanmadığı takdirde, ihtar ve ceza verilecek, bir besin zehirlenmesi söz konusu olduğunda, yüklenici sorumluluğu alacak, kişilerin her türlü masrafını ve tazminatını karşılayacaktır. Yüklenici 72 poşeti alacak kapasitede kilitli buzdolabı temin edecektir. Gerektiğinde kontrol teşkilatı veya enfeksiyon komitesi tarafından talep edilmesi ve başhekim onayı ile pişirilen yemeklerden ve kullanılan etlerden alınan numuneler ücreti firmaya ait olmak üzere steril kaplarda ağzı kapalı olarak Hıfz-ı Sıhha enstitüsü veya kamu kuruluşlarına ait resmi bir laboratuarda kontrol ettirilerek çıkan sonuç raporlarına göre;

1- Raporun uygun çıkması halinde ihale dosyasında muhafaza edilecektir.

2- Raporun uygun çıkmaması halinde idari şartnamede belirtildiği üzere cezai hükümler uygulanacaktır. Ayrıca 4735 sayılı kanunun 25. maddesi c bendinde belirtilen(sözleşme konusu işin yapılması veya teslimi sırasında hileli malzeme, araç veya usuller kullanmak, fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı veya kusurlu imalat yapmak) fiiller doğrultusunda haklarında 4735 sayılı kanunun 27. maddesinde belirtilen hükümler uygulanır. Ayrıca yüklenici taahhütleri çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan malzeme seçilmesi, verilmesi veya kullanılması, denetim eksikliği, taahhüdün sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan zarar ve ziyandan yüklenici firma doğrudan sorumludur. Bu zarar ve ziyan genel hükümlere göre hizmet sunucusuna ikmal ve tazmin ettirilir.

3- Ayrıca kontrol teşkilatı tarafından belirlenen yemek dağıtımında görevli personellerin yemek dağıtımı sırasında ki hataları(diyet kartına uygun dağıtım yapmamak, hijyen kurallarına uymamak v.b) ve yemekten herhangi bir yabancı madde çıkması durumunda da idari şartnamede belirlenen cezai hükümler uygulanır…” düzenlemesi,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.

Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır.

Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” açıklaması,

Anılan Genel Şartname’nin “Malzeme, tesis ve işçilik kalitesi” başlıklı 17’nci maddesinde “Bütün malzemeler, tesisler ve işçilik;

(a) Sözleşmede ve eklerinde belirtilen tip ve türlerde ve kontrol teşkilatının talimatlarına uygun olacak,

(b) İmalat, üretim veya hazırlanma yerinde, işyerinde ya da sözleşmede öngörülen başka herhangi bir yerde kontrol teşkilatının talep edeceği zamanlarda denetim ve testlere tabi tutulacaktır.

Yüklenici, malzemeleri veya tesisleri incelemek, ölçmek ve test etmek için gereken her türlü desteği, işçiliği, elektriği, yakıtı, cihazları ve aletleri temin edecek ve işte kullanılmadan önce bütün malzeme numunelerini, kontrol teşkilatı tarafından seçilecek ve gerekli görülecek testlerin yapılması amacıyla idareye sunacaktır.

Bütün numuneler, yüklenici tarafından sözleşme ile temin ve ibraz edilmeleri açıkça öngörüldüğü takdirde masrafları yükleniciye ait olmak üzere temin edilecektir.” açıklaması,

Aynı Şartname’nin “Kontrol teşkilatı ve yetkileri” başlıklı 26’ncı maddesinde “Sözleşmeye bağlanan her türlü iş, idare tarafından görevlendirilen kontrol teşkilatının denetimi altında, yüklenici tarafından yönetilir ve gerçekleştirilir. Yüklenici, bütün işleri kontrol teşkilatının sözleşme ve eklerindeki hükümlere aykırı olmamak şartı ile vereceği talimata göre yapmak zorundadır.

…

Yüklenici kullanacağı her türlü malzemeyi kontrol teşkilatına gösterip iş için elverişli olduğunu kabul ettirmeden iş yerinde kullanamaz. Malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığını inceleyip gözden geçirmek için kontrol teşkilatı istediği şekilde deneyler yapabilir ve ister işyerinde, ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderleri sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanır. Yüklenici, deneylerin işyerinde yapılmasını isterse bunun için gerekli araç ve teçhizatı kendisi sağlamak zorundadır…” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuata göre, yüklenici tarafından işlerin gereken özen ve ihtimam gösterilmek suretiyle planlanacağı, sözleşmede öngörüldüğü şekilde yürütüleceği, tamamlanacağı ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderileceği, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testlerin yaptırılacağı ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edileceği, ayrıca ihale konusu iş kapsamında istenilen malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığının denetimi için kontrol teşkilatının istediği şekilde deneylerin yapılabileceği ve ister işyerinde ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderlerinin sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanacağı,

Malzeme, tesis ve işçilik kalitesinin sağlanması amacıyla da, bütün malzemeler, tesisler ve işçilik, imalat, üretim veya hazırlanma yerinde, işyerinde ya da sözleşmede öngörülen başka herhangi bir yerde kontrol teşkilatının talep edeceği zamanlarda denetim ve testlere tabi tutulacağı, yüklenicinin, malzemeleri veya tesisleri incelemek, ölçmek ve test etmek için gereken her türlü desteği, işçiliği, elektriği, yakıtı, cihazları ve aletleri temin edeceği ve işte kullanılmadan önce bütün malzeme numunelerini, kontrol teşkilatı tarafından seçilecek ve gerekli görülecek testlerin yapılması amacıyla idareye sunacağı da anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, anılan şartname düzenlemelerindeki gıda zehirlenmesine şüphesi durumlarına ilişkin hususların araştırılmasının kamu ihale mevzuatı uyarınca kontrol teşkilatına tanınan yetki sınırları içerisinde olduğu, zehirlenmelerin ne şekilde ortaya çıkacağının ayrıca tetkiklerin ne sıklıkla yapılacağının zaten muhtemel durumlara ilişkin olduğu, değişkenlik gösterebileceği ve muhtemel zehirlenme şüphelerinin ortaya çıkması durumlarına bağlı da olduğu dikkate alındığında söz konusu hususun doküman kapsamında açıkça düzenlenmesinin mümkün olmadığı ve yemek hizmetleri alanında faaliyet gösteren basiretli bir tacirin söz konusu gider kalemini öngörerek teklif hazırlayabileceği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyata dahil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

-Hizmetin yürütüldüğü sağlık tesisinde bulunan mutfak ve yemekhanelerde kullanılacak elektrik, su ve gaz(tüp veya doğal gaz) giderleri yüklenici firmaya aittir.

-İşin mahiyetinin yemek hizmet alımı olması ve personel çalıştırılması nedeniyle; yemek hazırlama, pişirme, servis, dağıtım ve bulaşık yıkama vs. işlerde çalışan personellerin maaşları (Ulusal bayram ve resmi tatil günleri ve fazla çalışma ücreti dahil),işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti, çalışanlara verilecek eğitim giderleri ve her türlü özlük hakları (hukuki ve mali) yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ulusal bayram ve resmi tatil günleri ve fazla çalışma ücreti bordroda gösterilecektir.

-Yemek için bir bedel öngörülmeyecek, çalışanların yemek ihtiyaçları hastane tarafından karşılanacaktır.

-Personele verilecek yol bedeli kişi başına günlük brüt 5,00 TL olmak üzere 26 gün üzerinden aylık yol ücreti nakdi olarak ödenecektir. Yüklenici, teklif fiyatına personel yol giderini dahil edecek ve bordroda gösterecektir.

-Tüm personele sözleşme süresi boyunca, her yıl için verilmesi gereken ve Detayları Teknik şartnamede belirtilen kıyafetler yüklenici firma tarafından karşılanacaktır.

-Yemek pişirme, taşıma, dağıtım ve sonrası hizmetlerde işin gerektirdiği tüm mal ve malzeme giderleri, nakliye ve işin yürütülmesi esnasında sarf edilecek giderler yüklenici tarafından karşılanacaktır.

-Teknik Şartnamede belirtilen; ilaçlama, haşere ile mücadele giderleri, kalibrasyon giderleri, hizmette kullanılan araç gereçlerin bakım onarım giderleri, yemeklerden numune alınıp tahlile gönderilme giderleri, detayları teknik şartnamede belirtilen Sigorta Poliçe giderleri yüklenici tarafından karşılanacak olup teklif fiyata dahildir.

-İhale dökümanında belirtilen ve İşin yürütülmesi ile ilgili her türlü giderler teklif fiyata dahil olup yüklenici tarafından karşılanacaktır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta kolları prim oranı % 2'dir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Hizmetin ifa şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.7- Yüklenici firma 1593 sayılı Umumi Hıfzısıhha Kanunu'nun 126. ve 127. maddelerindeki hükümlere uygun olarak çalışan tüm personeli (kendi mutfağı dâhil ) için gerekli tetkikleri yaptırmak ve tedavilerini uygulamakla yükümlüdür. Personelin alacakları tüm eğitimlerin ücretleri firma tarafından karşılanacaktır. Firma tahlil sonuçlarını dosya halinde kontrol teşkilatına teslim eder.

4.8-Yüklenici 30.06.2012 tarih 28339 sayılı resmi gazetede yayınlanan iş sağlığı ve güvenliği kanununun (iş yeri hekimim, iş güvenliği uzmanı v.b. zorunluluklar) gereklerini yapmakla yükümlüdür…” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısının “Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin Altıncı Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür.

22.2. Yüklenici, tüm giderleri kendisine ait olmak üzere çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Bu çerçevede; çalışanların iş güvenliği uzmanı, iş yeri hekimi ve zorunlu olması halinde diğer sağlık personeli tarafından sunulan hizmetlerden yararlanması, çalışanların sağlık gözetiminin yapılması, mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hâle getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığının izlenmesi, denetlenmesi ve uygunsuzlukların giderilmesi gibi iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin alınması zorunlu tedbirler yüklenicinin sorumluluğundadır. ” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece yukarıda aktarılan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin yapılan düzenlemelerinin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların sağlık ve güvenliğine ilişkin tedbirler” başlıklı 39’uncu maddesinde yer alan “Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık ve güvenlik tedbirlerini almak ve çalışanların mevcut koşullara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, dinlenmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, meslek hastalıklarından korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır.

Yüklenici, bütün giderleri kendisine ait olmak üzere, sözleşme konusu işin yürütülmesi sırasında iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı uyarınca alınması zorunlu olan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almakla yükümlüdür.” düzenlemesine uygun olduğu, söz konusu eğitim, iş sağlığı ve eğitimine yönelik giderlerin teklif fiyatına dahil edilerek teklif oluşturulabileceğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İdari Şartname’nin 25’nci maddesinde ihale konusu işte çalıştırılacak personele ilişkin olarak yemek gideri için bir bedel öngörülmeyeceği, çalışanların yemek ihtiyaçlarının hastane tarafından karşılanacağı, yol bedelinin kişi başına günlük brüt 5,00 TL olmak üzere 26 gün üzerinden aylık yol ücreti nakdi olarak ödeneceği, sözleşme süresi boyunca, her yıl için verilmesi gereken ve detayları Teknik Şartname’de belirtilen kıyafetlerin yüklenici firma tarafından karşılanacağının anlaşıldığı, söz konusu düzenlemelerden personele ilişkin giderlerin açık olduğu, isteklilerin anılan düzenlemelere göre tekliflerini hazırlamaya engel teşkil edecek bir hususun olmadığı, kaldı ki dokümana itiraz sürecinde yaklaşık maliyetin gizliliği gereği idarece hazırlanan yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığı hususlarının iddia konusu edilemeyeceği, yaklaşık maliyetin istekli olabilecekler tarafından bilinmesinin imkan dahilinde olmadığı hususları bir arada değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır…” hükmü,

İhale İlanı’nın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4.1.1.3’üncü maddesinde “…İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgeler,

İstekliler yetkili mercilerden alınmış ihale tarihi itibari ile geçerli Gıda Üretim İzin Belgesi veya İlgili mevzuatı çerçevesinde alınması zorunlu olan İşletme Kayıt Belgesinin aslını veya noter onaylı örneğini ihale teklif dosyasında sunacaklardır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…h) İstekliler yetkili mercilerden alınmış ihale tarihi itibari ile geçerli Gıda Üretim İzin Belgesi veya İlgili mevzuatı çerçevesinde alınması zorunlu olan İşletme Kayıt Belgesinin aslını veya noter onaylı örneğini ihale teklif dosyasında sunacaklardır...” düzenlemesine yer verildiği, ihale dokümanının ilana yansıyan düzenlemeleri ile ilgili şikâyet başvuruları için süre, ihale ilan tarihinden başlayacağından başvuru sahibinin iddiasının ilan tarihi olan 18.09.2019 tarihinden itibaren 10 gün içinde ve her halükarda ihale tarihinden 3 iş günü öncesine kadar yapılması gerektiği, ancak başvuru sahibinin bu süre geçtikten sonra 21.10.2019 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşıldığından bu iddianın süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 8’inci iddiasına ilişkin olarak:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 2’nci maddesinde “…Hizmet alımına dayanak teşkil edecek sözleşme ve şartnamelere;

a) İşe alınacak kişilerin belirlenmesi ve işten çıkarma yetkisinin kamu kurum, kuruluşları ve ortaklıklarına bırakılması,

b) Hizmet alım sözleşmeleri çerçevesinde ya da geçici işçi olarak aynı iş yerinde daha önce çalışmış olanların çalıştırılmasına devam olunması,

yönünde hükümler konulamaz…” hükmü,

İdari Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “…Yüklenici firmanın bünyesinde çalıştırdığı personelin herhangi bir nedenle işe alma ve işten çıkarma işlemi, iş kanunu hükümleri doğrultusunda yürütülecektir. Çalıştırılacak personelin işe alma ve işten çıkarma işlemleri idarenin izni olmadan yapılmayacaktır…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Hizmetin İfa Şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde “…4.6-Söz konusu personellerin seçimi, bu Şartnamede yer alan, idarenin ve kontrol teşkilatının konuyla ilgili denetim yetkisini düzenleyen hükümler saklı kalmak kaydıyla 22.05.2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri çerçevesinde yükleniciye aittir. İşin devamı süresince yüklenicinin yukarıda belirtilen hususlara uyup uymadığı izlenecek ve gerekli görülürse yükleniciden, çalıştırdığı personeli Türkiye İş Kurumu aracılığıyla sağladığını belgelemesi istenecektir...” düzenlemesi,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “İdare ve Kontrol Teşkilatının itiraz hakkı” başlıklı 11’inci maddesinde “İdare ve kontrol teşkilatı, yükleniciden çalıştırılmasında veya işyerinde bulunmasında engel durumu olduğunu tespit ettiği, uygunsuz davrandığı veya görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya işyerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların (teknik ve idareci personel, hizmetli, işçi ve diğerleri) ve alt yüklenicilerin iş başından veya işyerinden uzaklaştırılmasını talep etme hakkına sahiptir. Yüklenici, bu talebi idare veya kontrol teşkilatı tarafından yapılacak tebligat üzerine ve verilen süre içinde yerine getirmek zorundadır. Yüklenicinin bu yükümlülüğü verilen süre içinde yerine getirmemesi halinde, söz konusu kişiler idare veya kontrol teşkilatı tarafından uzaklaştırılır veya uzaklaştırılmaları sağlanır. Uzaklaştırılmaları istenilenler, idarenin veya kontrol teşkilatının izni ve onayı alınmaksızın bir daha işlerde görev alamaz. Yüklenici, uzaklaştırılan kişilerin yerine en kısa zamanda uygun nitelikli başkalarını getirmek zorundadır.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemelerinden, 4857 sayılı Kanun’un 2’nci maddesinin dokuzuncu fıkrası gereğince hizmet alımına dayanak teşkil edecek sözleşme ve şartnamelere, işe alınacak kişilerin belirlenmesi ve işten çıkarma yetkisinin kamu kurum, kuruluşları ve ortaklıklarına bırakılması, hizmet alım sözleşmeleri çerçevesinde ya da geçici işçi olarak aynı iş yerinde daha önce çalışmış olanların çalıştırılmasına devam olunması yönünde hükümlerin konulamayacağı anlaşılmış olup idareler tarafından ihale konusu iş kapsamında çalıştırılan personel açısından denetimin, sadece Teknik Şartname’de düzenlenen kriterler ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nde idareye verilen yetki ve sorumluluklar çerçevesinde yapılacağı açıklanmıştır. Ayrıca ihale dokümanında, anılan Kanun maddesi ve ilgili mevzuata aykırı şekilde, işe alınacak veya işten çıkarılacak personelin idarece belirleneceği yönünde düzenlemelere yer verilmeyeceği açıklanmıştır.

Yine konuya ilişkin olarak yukarıda aktarılan Hizmet İşleri Genel Şartnamesi maddesine göre, idare ve kontrol teşkilatının yükleniciden çalıştırılmasında veya işyerinde bulunmasında engel durumu olduğunu tespit ettiği, uygunsuz davrandığı veya görevlerini yerine getirmekte yetersiz olduğu kanısında olduğu veya işyerinde çalıştırılmasında sakınca gördüğü her kademe ve nitelikteki elemanların (teknik ve idareci personel, hizmetli, işçi ve diğerleri) ve alt yüklenicilerin iş başından veya işyerinden uzaklaştırılmasını talep etme hakkına sahip olduğu düzenlenmiş olup yüklenicinin de bu talebi idare veya kontrol teşkilatı tarafından yapılacak tebligat üzerine ve verilen süre içinde yerine getirmesi zorunlu kılınmıştır. Öte yandan yüklenicinin bu yükümlülüğü verilen süre içinde yerine getirmemesi halinde ise söz konusu kişilerin idare veya kontrol teşkilatı tarafından uzaklaştırılacağı veya uzaklaştırılmalarının sağlanacağı belirlenmiştir. Uzaklaştırılmaları istenilen personelin, idarenin veya kontrol teşkilatının izni ve onayı alınmaksızın bir daha işlerde görev alamayacağı ve yüklenici tarafından uzaklaştırılan kişilerin yerine en kısa zamanda uygun nitelikte başka personelin getirilmesinin zorunlu olduğu vurgulanmıştır.

Bu hususlar çerçevesinde iddiaya konu olan İdari Şartname maddesine bakıldığında, yüklenicinin, bünyesinde çalıştıracağı personeli işe alma ve işten çıkarma gibi durumları idarenin onayı olmadan yapamayacağı düzenlenmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükmü ve Tebliğ açıklamaları kapsamında başvuru sahibinin şikâyete konu İdari Şartname maddesi irdelendiğinde, şikâyete konu edilen Teknik Şartname’de yer alan düzenlemelerin ihale konusu işte çalıştırılacak personelin hizmetin gerektirdiği ve idarece belirlenen şartlara uygun olup olmadığı hususunu sağlamakla sorumlu olan idarenin bu sorumluluğunu yerine getirmesi amacını taşıdığı görülmektedir. Bu açıdan bakıldığında, ihale konusu işin aksamadan uygun şekilde yürütülmesini sağlamak bakımından İdari Şartname’de yapılan düzenlemenin personel istihdamıyla ilgili idareye yetki tanıdığı anlamına gelmediği değerlendirilmiş olup bu noktada söz konusu düzenlemenin Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin yukarıda belirtilen hükmü uyarınca idareye verilmiş olan hakkın kullanılması kapsamında olduğu belirlenmiştir. Ayrıca söz konusu düzenlemenin işe alınacak ya da işten çıkarılacak personelle ilgili bütün yetkiyi idareye veren nitelikte bir düzenleme olmadığı, işlerin yürütülmesinin gerektirdiği şekilde personelin çalıştırılmasına yönelik olarak idarenin denetiminin sağlanmasının amaçlandığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

9. Başvuru sahibinin 9’uncu iddiasına ilişkin olarak:

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 2’nci maddesinin altıncı fıkrasında “...Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur...” hükmü,

Anılan Kanun’un “Bazı kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanların kıdem tazminatı” başlıklı 112’nci maddesinde “Kanuna veya kanunun verdiği yetkiye dayanılarak kurulan kurum ve kuruluşların haklarında bu Kanun ve 854, 5953, 5434 sayılı kanunların hükümleri uygulanmayan personeli ile kamu kuruluşlarında sözleşmeli olarak istihdam edilenlere mevzuat veya sözleşmelerine göre kıdem tazminatı niteliğinde yapılan ödemeler kıdem tazminatı sayılır. 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilerin kıdem tazminatları;

a) Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışmış olanların bu şekilde çalışmış oldukları sürelere ilişkin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur. Bunlardan son alt işverenleri ile yapılmış olan iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanların kıdem tazminatları ilgili kamu kurum veya kuruluşları tarafından,

b) Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir.

Alt işveren ile yapmış olduğu iş sözleşmesi sona ermediği gibi, alt işveren tarafından 4734 sayılı Kanun kapsamında bulunan idarelere ait işyerleri dışında bir işyerinde çalıştırılmaya devam olunan ve bu şekilde çalıştırıldığı sırada iş sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona eren işçinin kıdem tazminatı, işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir.

…

Kıdem tazminatı tutarı, 4734 sayılı Kanunun ek 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde kıdem tazminatı ile ilgili açılacak bütçe tertibinden, (b) bendi kapsamında belirtilen işyerlerinde ise hizmet alımı gider kaleminden, ödeneğin yetip yetmediğine bakılmaksızın ödenir...” hükmü yer almakta olup, bu madde çerçevesinde kıdem tazminatlarının ne şekilde kazanılacağı ve ne şekilde hesaplanacağı, 08.02.2015 tarihli ve 29261 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik ile belirlenmiştir.

7166 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 11’inci maddesinde “22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 112 nci maddesine beşinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.“4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere, 11/9/2014 tarihinden sonra imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında, kamu kurum ve kuruluşlarına ait işyerlerinde 11/9/2014 tarihinden sonra geçen süreye ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemeleri için sözleşmesinde kıdem tazminatı ödemesinden ötürü alt işverene rücu edileceğine dair açık bir hükme yer verilmemişse alt işverenlere rücu edilmez.”” hükmü,

Anılan Kanun’un 12’nci maddesinde “4857 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 9- Bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla kamu kurum veya kuruluşları tarafından alt işverene rücu edilmek üzere yürütülen davalarda, 112 nci maddenin altıncı fıkrası kapsamında rücu edilmeyecek kısmı için ihtilafın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilir, yargılama gideri ve vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. İcra takiplerinde rücu edilmeyecek kısma ilişkin olarak harç alınmaksızın düşme kararı verilir, takip giderleri ile vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. Ancak, bu kapsamda alt işverene rücu edilerek takip ve tahsil edilmiş olan tutarlar, alt işverenler lehine hiçbir şekilde alacak hakkı doğurmaz ve tahsil edilmiş tutarlar iade edilmez.”” hükmü,

Anayasa mahkemesinin 19.09.2019 tarih ve 2019/73 sayılı kararında “31. Bu itibarla kamuda 11/9/2014 tarihinden sonra imzalanan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesine taraf olan alt yüklenicilere karşı sözleşmede açık hüküm bulunması dışında rücu yolunun kapatılması ve bu kapsamdaki derdest davaların sonlandırılmasını öngören itiraz konusu kuralların bu kesimdeki alt işverenler yönünden farklı bir uygulama getirmesinin nesnel ve makul bir temele dayalı olduğu söylenemez. Bu nedenle itiraz konusu kurallarla getirilen farklı düzenleme eşitlik ilkesine aykırıdır.” ifadelerinin yer aldığı, söz konusu iptal gerekçesinde kıdem tazminatının rücu edilmesi hususunun sözleşmede bulunması ile sınırlandırılmasının uygun bulunmadığı anlaşılmaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’nci maddesinde “…25.3.1.

…

-İşin mahiyetinin yemek hizmet alımı olması ve personel çalıştırılması nedeniyle; yemek hazırlama, pişirme, servis, dağıtım ve bulaşık yıkama vs. işlerde çalışan personellerin maaşları (Ulusal bayram ve resmi tatil günleri ve fazla çalışma ücreti dahil),işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti, çalışanlara verilecek eğitim giderleri ve her türlü özlük hakları (hukuki ve mali) yüklenici tarafından karşılanacaktır. Ulusal bayram ve resmi tatil günleri ve fazla çalışma ücreti bordroda gösterilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları uyarınca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre ihale edilen hizmet alım ihalelerinde, kıdem tazminatının ödenmesine ilişkin yükümlülüklerin ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına ait olduğu, bu itibarla ihale dokümanında personel sayısı ve personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanacağı düzenlenen hizmet alımı ihalelerinde idare ile sözleşme imzalayan ve alt işveren konumunda olan yüklenicilerin kıdem tazminatı ödeme yükümlülüklerin bulunmadığı, dolayısıyla isteklilerin kıdem tazminatlarını teklif fiyatlara dâhil etmelerinin gerekmediği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak 4857 sayılı İş Kanunu’nun 112’nci maddesinde yer alan emredici hükümler uyarınca, ihale dokümanında personel sayısı ve personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanacağı düzenlenen hizmet alımı ihalelerinde kıdem tazminatının, ilgili kamu kurum ve kuruluşlarınca ödeneceğinin açık olduğu, her ne kadar Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 36’ncı maddesinin emredici Kanun hükümlerine aykırı şekilde düzenlenmiş olsa da, söz konusu Kanun hükmü karşısında sözleşmenin uygulanması aşamasında herhangi bir boşluk doğmayacağından bu hususla ilgili taraflarca sorun yaşanmayacağı, idarelerin de yükleniciler gibi, ihale ve sözleşme sürecinin her aşamasında kanun hükümlerine uymak zorunda oldukları, yine kıdem tazminatına ilişkin maliyetlerin tekliflerin hazırlanmasında dikkate alınmasının gerekli olmadığı ve bu durumun teklif verilmesine engel bir durum oluşturmadığı başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

10. Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı maddesinde “…79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

…

Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez...” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İşin yapılacağı yerin görülmesi” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. İşin yapılacağı yeri ve çevresini gezmek, inceleme yapmak, teklifini hazırlamak ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgileri temin etmek isteklinin sorumluluğundadır. İşyeri ve çevresinin görülmesiyle ilgili bütün masraflar istekliye aittir.

12.2. İstekli, işin yapılacağı yeri ve çevresini gezmekle; işyerinin şekline ve mahiyetine, iklim şartlarına, işinin gerçekleştirilebilmesi için yapılması gerekli çalışmaların ve kullanılacak malzemelerin miktar ve türü ile işyerine ulaşım ve şantiye kurmak için gerekli hususlarda maliyet ve zaman bakımından bilgi edinmiş; teklifini etkileyebilecek riskler, olağanüstü durumlar ve benzeri diğer unsurlara ilişkin gerekli her türlü bilgiyi almış sayılır.

12.3. İstekli veya temsilcilerinin işin yapılacağı yeri görmek istemesi halinde, işin gerçekleştirileceği binaya ve/veya araziye girilmesi için gerekli izinler İdare tarafından verilecektir.

12.4. Tekliflerin değerlendirilmesinde, isteklinin işin yapılacağı yeri incelediği ve teklifini buna göre hazırladığı kabul edilir.” düzenlenmesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’nci maddesinde “…25.3.1.

-Hizmetin yürütüldüğü sağlık tesisinde bulunan mutfak ve yemekhanelerde kullanılacak elektrik, su ve gaz(tüp veya doğal gaz) giderleri yüklenici firmaya aittir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu işin 24 ay süreli Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Sonrası Hizmet Alımı işi olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nde malzemeli yemek hizmeti alım ihalelerinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerin tekliflerini öğün, işçilik ve yardımcı giderleri üzerinden açıklayacağı, (Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı oranının 0,80 – 0,95 arasında olması durumunda yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri, temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve bu unsurlar için aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesi durumunda açıklama sunulmasına gerek olmadığının anlaşıldığı, dolayısıyla yemeklerin pişirilmesi için gerekli elektrik, su ve gaz (tüp veya doğal gaz) giderlerinin teklif fiyatına dahil edilebileceği, teklifi sınır değerin altında kalan istekliler tarafından yapılacak aşırı düşük teklif açıklamasında iddia konusu giderlerin yardımcı giderler arasında sayılmış olması nedeniyle ayrıca açıklama yapılmasına gerek olmadığı gibi teklifin hazırlanmasına da engel teşkil etmeyeceği, teklifin hazırlanması ve taahhüde girmek için gerekli olabilecek tüm bilgilerin temin edilmesini sağlamak için işin yapılacağı yerin ve çevresinin gezilmesinin isteklilerin sorumluluğunda olduğu ve bu çerçevede ihale konusu iş ile iştigal eden istekliler tarafından gerekli olacak elektrik, su ve gaz (tüp veya doğal gaz) giderleri miktarlarının belirlenebileceği hususları da dikkate alındığında başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

11. Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “…Sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i geçici kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir.” hükmü,

Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Adıyaman İl Sağlık Müdürlüğümüzün İlgili Muhasebe Birimince İlgili Hastanelerin Döner Sermaye Bütçelerinden ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

…

Hizmetin yürütüldüğü sağlık tesislerince hizmet işleri genel şartnamesi ve ihale dokümanı çerçevesinde, kurulacak olan Kontrol Teşkilatı tarafından onaylanan öğün sayıları esas alınacaktır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 29’uncu maddesinde “…Bu ihalede 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 24 üncü maddesi çevresinde iş eksilişi yapılabilir. İhale konusu işin sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağının anlaşılması halinde ise, yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderler ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i ödenir…” düzenlemesi,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 53’üncü maddesinde “…Sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenici işi bitirmek zorundadır. Bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödenir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamaları uyarınca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre ihale edilen hizmet alım ihalelerinde sözleşme bedelinin % 80'inden daha düşük bedelle tamamlanacağı anlaşılan işlerde, yüklenicinin işi bitirmek zorunda olduğu, bu durumda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödeneceği anlaşılmıştır.

Sözleşme Tasarısı’nın 12’nci maddesinde hizmetin yürütüldüğü sağlık tesislerince hizmet işleri genel şartnamesi ve ihale dokümanı çerçevesinde, kurulacak olan kontrol teşkilatı tarafından onaylanan öğün sayıları esas alınarak yükleniciye ödeme yapılacağının düzenlendiği, kontrol teşkilatı tarafından onaylanan öğün sayılarının birim fiyat teklif cetvelinde yer alan öğün sayılarından az olması durumunda ve işin sözleşme bedelinin %80’inden daha düşük bedelle tamamlanacağının anlaşılması durumunda yükleniciye, yapmış olduğu gerçek giderleri ve yüklenici kârına karşılık olarak, sözleşme bedelinin % 80'i ile sözleşme fiyatlarıyla yaptığı işin tutarı arasındaki bedel farkının % 5'i kabul tarihindeki fiyatlar üzerinden ödeneceğinin mevzuatta ve ihale dokümanı düzenlemelerinde açık olduğu, bahse konu düzenlemenin işin ifası esnasında sorun ve ihtilaflara yol açmayacağından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

12. Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “İşçilik maliyetlerindeki değişiklik” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.

(2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. Yemek Hizmet Alımı Süresince Asgari Ücrette herhangi bir değişiklik olması halinde; İhale dokümanında sayısı belirtilen personellere 31.08.2013 Tarih ve 28751 Sayılı resmi gazetede yayımlanan tebliğin 6.maddesine göre yürürlükteki asgari ücrete gelen fiyat farkı verilecektir. İhalenin işçilik dışındaki kalemler için fiyat farkı hesaplanmayacak ve uygulanmayacaktır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14’üncü maddesinde “14.1. Yüklenici, gerek sözleşme süresi, gerekse uzatılan süre içinde, sözleşmenin tamamen ifasına kadar, vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülüklerde artışa gidilmesi veya yeni mali yükümlülüklerin ihdası gibi nedenlerle fiyat farkı verilmesi talebinde bulunamaz.

14.2. Bu sözleşme kapsamında yapılan işler için fiyat farkı hesaplanacaktır. Yemek Hizmet Alımı Süresince Asgari Ücrette herhangi bir değişiklik olması halinde; İhale dokümanında sayısı belirtilen personellere 31.08.2013 Tarih ve 28751 Sayılı resmi gazetede yayımlanan tebliğin 6.maddesine göre yürürlükteki asgari ücrete gelen fiyat farkı verilecektir. İhalenin işçilik dışındaki kalemler için fiyat farkı hesaplanmayacak ve uygulanmayacaktır.

14.3. Sözleşmede yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Hizmetin İfa Şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde “…1.Grup için toplam 73 personel istenmektedir.

…

2.Grup için toplam 11 personel istenmektedir.

…

3.Grup için toplam 15 personel istenmektedir.

…

4.4-Personel aylık çalışma programları kontrol teşkilatına onaylatılacaktır. Tüm personeller çalışma saatlerini ihaleye konu olan kurumlar içerisinde geçireceklerdir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu işin 24 ay süreli malzemeli yemek alımı olduğu, işin kapsamında yemek ve yemekhane hizmetlerinin yürütülebilmesi için toplam 99 personel çalıştırılacağı, söz konusu 99 personelin haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 46’ncı maddesinde şikâyete konu ihalenin işçilik dışındaki kalemler için fiyat farkı hesaplanmayacağı, işçilik kaleminde ise yürürlükteki asgari ücrete gelen fiyat farkı üzerinden fiyat farkı hesaplamasının yapılacağı, idare tarafından yapılan düzenlemelerin mevzuata aykırı olmadığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

13. Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale dokümanı ekinde yer alan 2020 Yemek Malzeme Gramajları dokümanında “…Gramaj listesinde verilen miktarlar çiğ malzeme miktarıdır.(Balık temizlenmiş) Et için (Dana, tavuk, kemiksiz et miktarıdır. Salça konserve ve bunun gibi gıdalar net ağırlık üzerinden kabul edilmiştir. )…” düzenlemelerinin yer aldığı, söz konusu düzenlemelerde örnek yemek menüsünde yer alan balıkların temizlenmiş olarak istenildiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

14. Başvuru sahibinin 14’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmelik eki Ek-7’de yer alan “Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Anlaşmazlıkların Çözümü” başlıklı 37’nci maddesinde “37.1. …42” düzenlemesi,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmelik eki Ek-7’de yer alan “Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 42’nolu dipnotunda “ Sözleşmenin yürütülmesi aşamasında taraflar arasında doğabilecek uyuşmazlıkların çözümü için idare, Türk Mahkemeleri ya da tahkim yolundan birini tercih eder.

(1) Türk Mahkemelerinin tercih edilmesi halinde madde metni aşağıdaki şekilde düzenlenecektir:

“37.1. Bu sözleşme ve eklerinin uygulanmasından doğabilecek her türlü uyuşmazlığın çözümünde ................(İdarenin bulunduğu yer mahkemesi yazılacaktır) mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.”

(2) Tahkim yolunun tercih edilmesi halinde 37.1 maddesine yer verilecek, ayrıca 37.2 maddesinde yer alan (a) veya (b) seçeneklerinden biri İdare tarafından tercih edilerek, madde metni bu çerçevede düzenlenecektir:

“37.1. 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanununun 2 nci maddesinin 1 inci fıkrasının 1 nolu bendinde sayılan hallerin dışındaki tüm durumlarda…” ifadeleri,

Şikâyete konu ihalenin Sözleşme Tasarısı’nın “Anlaşmazlıkların Çözümü” başlıklı 37’nci maddesinde “37.1. Bu sözleşme ve eklerinin uygulanmasından doğabilecek her türlü uyuşmazlığın çözümünde Adıyaman mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmelik eki Ek-7’de yer alan “Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 42’nolu dipnotunda sözleşmenin yürütülmesi aşamasında taraflar arasında doğabilecek uyuşmazlıkların çözümü için idarenin, Türk Mahkemeleri ya da tahkim yolundan birini tercih edebileceği, diğer bir ifadeyle anlaşmazlıkların çözüm yerinde idarelerin takdir yetkisinin bulunduğu, Türk Mahkemelerinin tercih edilmesi halinde madde metninin “37.1. Bu sözleşme ve eklerinin uygulanmasından doğabilecek her türlü uyuşmazlığın çözümünde ................(İdarenin bulunduğu yer mahkemesi yazılacaktır) mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.” şeklinde düzenlemesi gerektiğinin anlaşıldığı, Sözleşme Tasarısı’nın anılan maddesi ile idarenin anlaşmazlıkların çözümü için Adıyaman mahkemeleri ve icra dairelerini yetkili kıldığı, dolayısıyla yapılan düzenlemenin mevzuata aykırı olmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.