KİK Kararı: 2019/UH.I-1460

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2019/050
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 06.11.2019
Karar No : 2019/UH.I-1460
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Mustafa Aracı-Dörtlü Gıda Yemek Tem İlaçl. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2019/320114 İhale Kayıt Numaralı “2019-2021 Yılı 18 Aylık Taşımalı Yemek Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi tarafından 21.08.2019 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2019-2021 Yılı 18 Aylık Taşımalı Yemek Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Mustafa Aracı-Dörtlü Gıda Yemek Tem İlaçl. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 18.09.2019 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.09.2019 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.10.2019 tarih ve 41538 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.10.2019 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2019/1214 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi tarafından 21.08.2019 tarihinde ihalesi yapılan “2019-2021 Yılı 18 Aylık Taşımalı Yemek Hizmeti Alımı” işine istekli olarak katıldıkları, kesinleşen ihale kararının 12.09.2019 tarihinde taraflarına tebliğ edildiği, İhale Komisyonu Kararında iş ortaklığının pilot ortağı olan Mustafa ARACI’ya ait İşletme Kayıt Belgesinin İlanın 4.1.1.3’üncü maddesi ile İdari Şartname’nin 7.1.h maddesine uygun olmadığı gerekçesi ile tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığının ifade edildiği, 18.09.2019 tarihinde idareye yapmış oldukları şikayet başvurusunun 25.09.2019 tarihinde reddedildiğinin tebliğ edildiği,

İdari Şartname’nin 7.1.h maddesinde yer alan düzenlemenin isteklilerin gıda üretimi yapabilmeleri için gerekli olan Gıda İşletme Kayıt Belgesine sahip olup olmadıklarının tespiti amacına yönelik olduğu, idarenin şikayet başvurusuna verdiği cevaptan yemek fabrikalarının “depo, gıda satış ve perakende faaliyetler gösteren işletmeler” arasına alındığı hususunda yönetmeliğin yanlış yorumlandığı,

İş ortaklığının pilot ortağı olan Mustafa ARACI’nın sunmuş olduğu İşletme Kayıt Belgesinde işletmenin faaliyet konusunun “Gıda Üretimi Yapan İşletmeler (Tabldot-Hazır Yemek Üretimi)” şeklinde düzenlendiği,

17.12.2011 tarih 28145 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Gıda İşletmelerinin Kayıt Ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’te İşletme Kayıt Belgesi tanımında “gıda işletmesi” denilerek işletmeler ile ilgili herhangi bir ayrım yapılmadığı, Yönetmelik’in “Kayıt Usul ve Esasları” başlıklı 6’ncı maddesinde gıda üreten işletmecilerin işletme kayıt belgesini almak için ne şekilde başvuracağının ifade edildiği, maddenin ikinci fıkrasında başvuru üzerine işletme kayıt belgesinin yetkili merci tarafından Yönetmelik’in Ek-14’ünde yer alan faaliyet işkolları belirtilerek düzenleneceğinin hüküm altına alındığı,

17.12.2011 tarih 28145 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’te Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile Ek-14’te yer alan kayıt kapsamındaki gıda işletmelerinin faaliyet konularında değişiklik yapıldığı, Yönetmelik’in 01.01.2017 tarihinde yürürlüğe girdiği, eski belgelerin hangi faaliyet konularına gireceğine ilişkin bir düzenleme yapılmadığı,

İdarece alınan karar üzerine pilot ortaklarının durumu Denizli İl Gıda, Tarım Ve Hayvancılık Müdürlüğü’ne yazı ile sorduğu Denizli İl Gıda, Tarım Ve Hayvancılık Müdürlüğü’nün 23.08.2019 tarih ve 2560857 sayılı cevap yazısında TR-20-K-008406 kayıt numaralı İşletme Kayıt Belgesinin 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ve ilgili mevzuat gereği İşletme Kayıt Belgesinde yer alan faaliyet konusunun “Depo, Gıda Satış ve Perakende Faaliyetler Gösteren İşletmeler-(Tabldot Yemek ve Hazır Yemek Üretimi)” olarak güncellendiğinin ifade edildiği, idarece yetkili mercilerle yazışma yapmadan belgenin uygun olmadığı yönünde verilen kararda hukuki geçerlilik bulunmadığı, tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerine aykırı olduğu, sunmuş oldukları İşletme Kayıt Belgesinin faaliyet konusunun bilgi eksikliği kapsamında değerlendirilip teyit edilerek İşletme Kayıt Belgelerinin kabul edilmesi ve tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “ İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

1. İsteklinin, mevzuatı gereği ilgili odaya kayıtlı olarak faaliyette bulunduğunu ve teklif vermeye yasal olarak yetkili olduğunu kanıtlayan belgeler, …” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “… (4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,

5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu’nun “İşletmelerin kayıt ve onayı” başlıklı 30’uncu maddesinde “(1) Bu Kanun kapsamındaki gıda ve yem işletmelerinden onaya veya kayıt işlemine tâbi olanlar ile onay ve kayıt işlemlerine ilişkin hususlar Bakanlıkça belirlenir. Onaya tâbi işletmeler için, faaliyete geçmeden önce Bakanlıktan onay alınması zorunludur. Kayıt işlemine tâbi işletmeler, faaliyetleri ile ilgili işletme kayıtlarını Bakanlığa yaptırmak zorundadır.

…

(4) Bu maddenin uygulanması ile ilgili usul ve esaslar Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Yürürlükten kaldırılan hükümler” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) 27/5/2004 tarihli ve 5179 sayılı Gıdaların Üretimi, Tüketimi ve Denetlenmesine Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulü Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmıştır. …” hükmü,

11.06.2010 tarihli ve 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu’na dayanılarak hazırlanan Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “… (2) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında;

a) Bakanlık: Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığını,

b) Kanun: 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanununu,

c) İşletme kayıt belgesi ve numarası: İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış kayıt kapsamındaki gıda işletmelerine yetkili merci tarafından verilen belgeyi ve bu belge üzerinde yer alan, Ek-6’da belirtildiği şekilde kodlanacak olan harf ve rakamlardan oluşan belge üzerindeki numarayı,

…

f) Gıda işletmesi: Kâr amaçlı olsun veya olmasın kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından işletilen, gıdaların üretildiği/işlendiği/muhafaza edildiği/depolandığı/dağıtıldığı/nakledildiği/ satıldığı/servis edildiği herhangi bir aşaması ile ilgili herhangi bir faaliyeti yürüten işletmeyi,

g) Tesis: Bir gıda işletmesindeki herhangi bir birimi,

ğ) Yetkili Merci: Bu Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerin yürütülmesinde Bakanlık İl Müdürlüğünü, İl Müdürlüğünce yetki verilmesi halinde Bakanlık İlçe Müdürlüğünü, bu iş ve işlemlerin tetkik ve denetiminde Bakanlığı,

h)Gıda üretim yeri: Gıda maddelerinin ham maddeden başlayarak; depolama, tasnif, işleme, değerlendirme, dayanıklı hale getirme, ambalajlama işlerinden bir veya birkaçının yapıldığı ve gıda maddeleri satış yerlerine gönderilmek üzere depolandığı tesisler ile bu tesislerin tamamlayıcısı sayılacak yerlerin tamamını,

ı) Gıda satış yeri: Her türlü ham, yarı mamul ve mamul gıda maddelerinin toptan veya perakende dağıtım ve satışının yapıldığı ve bunların satış için depolandığı yerleri,

i) Toplu tüketim yeri: Gıda maddelerinin tekniğine uygun şekilde işlendiği, üretildiği ve aynı mekânda tüketime sunulduğu yerleri,

ifade eder. ” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Kayıt usul ve esasları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Depo, perakende, toplu tüketim işletmecileri Ek-2’deki; gıda üreten işletmeciler Ek-3’teki bilgi ve belgeler ile birlikte yetkili merciye başvururlar.

(2) Yetkili merci tarafından başvuru on beş iş günü içerisinde incelenir. Bilgilerin ve belgelerin eksiksiz hazırlanmış olması durumunda, gıda işletmelerine yetkili merci tarafından Ek-5’te yer alan işletme kayıt belgesi, Ek-14’te yer alan kayıt kapsamındaki gıda işletmelerinin faaliyet konuları belirtilerek düzenlenir. Gıda Hijyeni Yönetmeliği hükümlerine uygunluğu açısından ekmek, ekmek çeşitleri, diğer ekmek çeşitleri ve sade pide üreten işletmeler yerinde resmi kontrole tabi tutulur. Yerinde yapılan resmi kontrol sonucunda işletmenin uygun bulunması halinde Ek-5’te yer alan işletme kayıt belgesi, Ek-14’te yer alan kayıt kapsamındaki gıda işletmelerinin faaliyet konuları belirtilerek düzenlenir.

…

(7) Bakanlık kayıtlı gıda işletmeleri için liste oluşturur ve bu listeleri güncel tutar.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Diğer hükümler” başlıklı 13’üncü maddesinde “… (3) Gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelerin üretim izni belgeleri tüm sonuçlarıyla iptal edilmiştir.” hükmü,

24.11.2016 tarihli ve 29898 sayılı T.C. Resmi Gazete’de yapılan değişiklik ile anılan Yönetmelik’in Ek-14’ünde belirtilen “Kayıt Kapsamındaki Gıda İşletmelerinin Faaliyet Konuları” 01.01.2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere aşağıdaki 6 grupta toplanmıştır.

“1- Gıda üretimi yapan işletmeler.

2- Depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler.

3- Toplu tüketim işletmeleri.

4- Yerel marjinal ve sınırlı faaliyetler kapsamındaki işletmeler.

5- İstisnai hükümlere göre faaliyet gösteren işletmeler.

6- Ekmek, ekmek çeşitleri, sade pide üreten işletmeler.”

Yukarıda belirtilen ilgili Yönetmelik hükümlerinden 01.01.2017 tarihinden sonra alınacak işletme kayıt belgelerinin 6 faaliyet konusu esas alınarak düzenleneceği, bu tarihten önce alınmış belgelerin ise işletmenin faaliyet konusu değişmediği sürece geçerliliğini koruyacağı anlaşılmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

h) Gıda İşletme kayıt Belgesi (işletme kayıt belgesi faaliyet alanı kısmında “Depo, gıda satış ve perakende faaliyetler gösteren işletmeler yazan belgeler geçerli sayılacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Aynı düzenlemeye ihale ilanının 4.1.1.3’üncü maddesinde de yer verildiği görülmüştür.

Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı 1’inci maddesinde “ADÜ Uygulama ve Araştırma Hastanesi’nde yatan hasta ve hasta refakatçıları ile personelin beslenme gereksinimlerini karşılamak üzere beslenme ve diyetetik biriminin öngördüğü ilkeler doğrultusunda kahvaltı, normal ve diyet yemekleri için; yiyeceklerin satın alınmasında ve hedef kitleye ulaşıncaya kadar tüm iş alanlarında;

1. yemeklerin hazırlanması,
2. pişirilmesi,
3. klinik dağıtım ofislerine, klinik, personel yemekhanelerine taşınması,
4. kliniklerde ve yemekhanelerde yemek yiyen nöbetçi personele yemeklerin sunulması ve dağıtılması,
5. yatan hasta ve refakatçılara yemek dağıtımının sağlanması,
6. yemeğin yapıldığı mutfakta, klinik dağıtım ofislerinde ve yemekhanelerde ilaçlama dahil tüm temizlik hizmetlerinin verilmesini kapsamaktadır.” düzenlemesi,

“Hizmetin Tanımı” başlıklı 2’nci maddesinde “ADÜ Uygulama ve Araştırma Hastanesi’nde;

18 AY TAHMİNİ ÖĞÜN ADET SAYISI

Sabah Kahvaltısı

Öğle

Akşam

Ara Öğün

Personel ve hasta

522.380

883.620

546.000

170.000

Not: Yukarıdaki sayılar sabit sayılar olmayıp, değişiklik gösterebilir. Ödemelerde günlük yenilen yemek sayıları esas alınacaktır.

Hastane yönetimi, öğünlere göre günlük yemek sayısını, yani yemek yiyecek kişi sayısını yemeğin verileceği günden bir gün önce firmaya bildirecek, bu miktarlara ilave gerektiğinde, ilave miktar aynı gün saat 10.00’a kadar firma yetkilisine bildirilecektir.

Yüklenici Firma öğle yemeğini en geç 10:45’te, Akşam yemeğini en geç 15:45’te hastane mutfağına teslim edecektir. Şehir hastanesine de aynı saatlerde yemek teslimi yapılacaktır.

Ayrıca yüklenici yemekhane turnike geçişlerini baz alarak haftalık yenen yemek sayısını Cuma günü hastane yönetimine bildirecek ve bir sonraki haftanın yemek sayıları hastane yönetimi tarafından bu sayılara göre belirlenecektir.” düzenlemesi yapılmış olup, söz konusu düzenlemelerden ihale konusu iş kapsamında ADÜ Uygulama ve Araştırma Hastanesi’nde yatan hasta ve hasta refakatçıları ile personelin beslenme gereksinimlerini karşılamak üzere 18 ay yemek ihtiyaçlarının hazırlanması, pişirilmesi, dağıtımı ile yemeğin yapıldığı mutfak, klinik dağıtım ofislerin ve yemekhanelerin ilaçlama dâhil tüm temizlik hizmetlerine yönelik yemek hizmetlerinin gerçekleştirileceği anlaşılmaktadır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda başvuru sahibi İş Ortaklığı’nın pilot ortağı olan Mustafa Aracı tarafından TR-20-K-008406 kayıt numarası ile Denizli Valiliği İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü’nce düzenlenen İşletme Kayıt Belgesi’nin sunulduğu, belgenin ilk veriliş tarihinin 12.03.2014 ve belgede belirtilen işletmenin faaliyet konusunun “Gıda üretimi Yapan İşletmeler (Tabldot-Hazır Yemek Üretimi)” olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından sunulan işletme kayıt belgesinin faaliyet konusu ile ilgili olarak söz konusu belgeyi düzenleyen Denizli İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’ne gönderilen 23.10.2019 tarih ve 2019/19266 sayılı yazı ile belgenin konusunun, idarenin İdari Şartname’nin şikayete konu maddesinde yapılan düzenlemesi doğrultusunda “Depo, gıda satış ve perakende faaliyetler gösteren işletmeler” konusunu kapsayıp kapsamadığının sorulması üzerine anılan Müdürlükçe gönderilen 25.10.2019 tarih ve E.3273124 sayılı yazıda “İl Müdürlüğümüzce Kömürcü Hazır Yemek Sanayi-Mustafa Aracı adına 12.03.2014 tarihinde TR-20-K-008406 numaralı İşletme Kayıt Belgesi düzenlenmiştir. Belgenin üzerinde belirtilen “Gıda Üretimi Yapan İşletmeler (Tabldot-Hazır yemek Üretimi)” şeklindeki faaliyet konusu “depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” şeklindeki faaliyet konusunu da karşılamaktadır. İşletmeci Mustafa Aracı TR-20-K-008406 numaralı belge ile Bozburun Mah. 7121 Sokak No:B/10 Merkezefendi/Denizli adresinde kurulu bulunan işletmesinde yemek üretme ve ürettiği yemeği hastanelere veya talep eden diğer işletmelere dağıtım yapma yetkisine sahiptir. Yemeğin hastanede veya Bozburun Mah. 7121 Sokak No:B/10 Merkezefendi/Denizli dışında bir adreste üretilmesi durumunda belge geçersiz olup yemeğin üretildiği adres için düzenlenmiş ayrı bir kayıt belgesi alınması gerekmektedir.” şeklinde görüş bildirilmiştir.

Tüm bu değerlendirmeler neticesinde İdari Şartname’de gıda işletme kayıt belgesinde istenilen faaliyet konusunun “depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” olması gerektiği, başvuru sahibi İş Ortaklığı’nın pilot ortağı olan Mustafa Aracı adına düzenlenmiş gıda işletme kayıt belgesinde işletmenin faaliyet konusunda “Tabldot, hazır yemek üretimi” ibaresi yer almakla birlikte, Denizli Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün yukarıda yer verilen yazısında belirtilen sunulan işletme kayıt belgesinin üzerinde belirtilen “Gıda Üretimi Yapan İşletmeler (Tabldot-Hazır Yemek Üretimi)”, şeklindeki faaliyet konusunun “depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” şeklindeki faaliyet konusunu da kapsaması, ayrıca söz konusu belge ile yemek üretme ve üretilen yemeğin hastanelere veya talep eden diğer işletmelere dağıtımını yapma yetkisinin bulunması hususları göz önüne alındığında ihale dokümanına aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Mustafa Aracı-Dörtlü Gıda Yem. Temz. İlaç. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.