KİK Kararı: 2018/UY.II-1796

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/054
Gündem No : 28
Karar Tarihi : 04.10.2018
Karar No : 2018/UY.II-1796
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Meda Yapı San. En. ve Dış Tic. A.Ş.-Gintek İnş. San. Tur. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/226244 İhale Kayıt Numaralı “(Mersin-Gözne) Ayr-Arslanköy Yolu Km:18+107-36+107 Arasındaki ''Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Sk'lı Üstyapı İşleri Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü tarafından 12.06.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “(Mersin-Gözne) Ayr-Arslanköy Yolu Km:18+107-36+107 Arasındaki ''Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve Sk'lı Üstyapı İşleri Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Meda Yapı San. En. ve Dış Tic. A.Ş.-Gintek İnş. San. Tur. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının 27.07.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.08.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.08.2018 tarih ve 42910 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.08.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1332 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale komisyonu kararında, 2200/P, 17.002/P ve 6100/P pozlarının alt analizlerini oluşturan mesafe verilerini destekleyen belge, plan ve harita sunulmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmediği ancak analiz girdilerinde yer alan nakliye girdilerinin idarece belirlenen nakliye formülleri kullanılarak açıklandığı gibi taşıma mesafelerinin de yaklaşık maliyet hesabında kullanılan mesafelerle uyumlu olduğu, dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamalarının kabulünün gerektiği,

2. İhale komisyonu kararında, 3790/P pozuna ait analiz girdilerinde yer alan “04.253 beton çelik çubuğu nervürlü &8-12mm.(s420, b420b-c, b500b-c)” ve “04.254 beton çelik çubuğu nervürlü &14-32mm.(s420, b420b-c, b500b-c)” analiz girdileri için sunulan fiyat teklifinin demir ürünlerinin alımı ve satımı konusunda faaliyet gösteren firmaya ait olduğuna ilişkin tevsik edici belge sunulmadığı, söz konusu ürünlerin Karayolları Teknik Şartnamesi’ndeki şartları sağladığına dair tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı ve ayrıca “07.006/K(D-N) demirin iş başı nakli” girdisindeki 215 km’nin nasıl belirlediğinin tevsik edilmediği gerekçeleriyle aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmediği, ancak mevzuat hükümleri dikkate alındığında aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında fiyat teklifi alınan firmanın teklife konu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin tevsikin yapılması gerektiğine yönelik herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, kaldı ki Hazar Demir Çelik İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin unvanında “demir çelik” ifadesinin yer aldığı, söz konusu firmanın ticaret unvanından şikayete konu alanda faaliyet gösterdiğinin anlaşılabildiği, ayrıca aşırı düşük teklif açıklamalarında idare tarafından açıklanması istenilen iş kalemleri ve analiz girdileri için açıklamaların gerçekleştirildiği, açıklanması istenmeyen analiz girdilerine ise analizler kapsamında yer verilmesi ve bedel öngörülmesinin yeterli olduğundan açıklanma istenmeyen analiz girdileri arasında yer alan “07.006/K(D-N) demirin iş başı nakli” girdisindeki 215 km’nin nasıl belirlendiğine yönelik tevsik edici belge sunmalarının zorunlu olmadığı gibi söz konusu gerekçelerle idarece açıklamalarının reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

3. İhale komisyonu kararında, 16.122/P-1 pozuna ait analiz girdilerinde yer alan “04.152 Çam Kerestesi 2. Sınıf” analiz girdileri için sunulan fiyat teklifinin çam kerestesi ürünlerinin alımı ve satımı konusunda faaliyet gösteren firmaya ait olduğuna ilişkin tevsik edici belge sunulmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmediği, ancak mevzuat hükümleri dikkate alındığında aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında fiyat teklifi alınan firmanın teklife konu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin tevsik edici belgelendirmenin yapılması gerektiğine yönelik herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, fiyat teklifini düzenleyen Yunus Emre Aydın’ın her türlü kereste ticareti ile uğraştığı, ihale tarihinden bir önceki geçici vergi beyanname dönemine göre fiyat teklifi verebiliyor olması bile Yunus Emre Aydın’ın kereste ürünlerinin alımı ve satımı konusunda faaliyet gösterdiğinin kanıtı olduğu, dolayısıyla bu gerekçelerle aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilmesinin mevzuat hükümlerine aykırı olduğu,

4. İhale komisyonu kararında, 6100/P pozunun yapımı için kullanılacak agreganın Karayolları Teknik Şartnamesi’ne uygunluğuna ilişkin agreganın temin edileceği taş ocağı ile ilgili belge sunulmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmediği, ihale dokümanı ve aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısı dikkate alındığında, ihale konusu iş yerine getirilirken kullanılacak ocakların teknik şartnamelere uygunluğu ile ilgili olarak aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında herhangi bir belge sunulması gerektiğine yönelik olarak düzenleme gerçekleştirilmediği, sözleşme tasarısında ocakların temini ile ilgili düzenlemede açıkça yüklenici ifadesinin kullanıldığı, istekli ifadesinin yer almadığı, dolayısıyla ocakların temini malzemelerin teknik şartnameye uygunluğu ve yapılan imalatların kabulü gibi durumların yüklenicinin sorumluluğunda olduğu değerlendirildiğinde aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında ocakların teknik şartnameye uygunluğu ile ilgili tevsik edici belge sunulmadığı gerekçesiyle açıklamalarının reddedilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

5. İhale komisyonu kararında, 2200/P ve 6100/P pozların ait analiz girdilerinde yer alan “04.103-amonyum nitrat-fuel-oil karışımı” girdisi için sunulan fiyat teklifinin amonyum nitrat-fuel-oil karışımı ürünlerinin alımı ve satımı konusunda faaliyet gösteren firmaya ait olduğuna ilişkin tevsik edici belge sunulmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli görülmediği, ancak mevzuat hükümleri dikkate alındığında aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında fiyat teklifi alınan firmanın teklife konu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin tevsik edici belgelendirmenin yapılması gerektiğine yönelik herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı, kaldı ki Nitron Patlayıcı İnş. A.Ş.nin unvanında patlayıcı madde isminin yer aldığı, söz konusu firmanın ticaret unvanından şikayete konu alanda faaliyet gösterdiğinin anlaşılabildiği, açıklamalarının mevzuat hükümlerine uygun olarak gerçekleştirildiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. (Ek cümle: 19.06.2018-30453/m RG/ 7. Md.) Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir…” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:(MERSİN-GÖZNE) AYR - ARSLANKÖY YOLU KM:18+107-36+107 Arasındaki ''Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve SK'lı Üstyapı İşleri Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:1986E040380

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

3.218.000 m3 Her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve kullanılması ve Birim Fiyat Teklif Cetvelinde belirtilen cins ve miktarlarda Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve SK'lı Üstyapı İşleri

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer:Arslanköy - MERSİN

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye ilişkin bilgiler ile ihale ve son teklif verme tarih ve saati” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1.

a)İhale kayıt numarası: 2018/226244

b) İhale usulü: Açık ihale.

c) Tekliflerin sunulacağı adres: Karayolları 5.(Mersin) Bölge Müdürlüğü İhale Salonu

ç) İhalenin yapılacağı adres: Karayolları 5.(Mersin) Bölge Müdürlüğü İhale Salonu

d) İhale (son teklif verme) tarihi: 12.06.2018

e) İhale (son teklif verme) saati: 10:00

f) İhale komisyonunun toplantı yeri:Karayolları 5.Bölge Müdürlüğü İhale Salonu/ MERSİN…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası incelendiğinde, ihale konusu işin adının “(MERSİN-GÖZNE) AYR - ARSLANKÖY YOLU KM:18+107-36+107 Arasındaki “Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü ve SK'lı Üstyapı İşleri Yapım İşi” olduğu, 12.06.2018 tarihinde gerçekleştirilen ihalede 142 istekli olabilecek tarafından ihale dokümanı satın alındığı/indirildiği, 94 istekli tarafından ihaleye teklif sunulduğu, ihale komisyonunca gerçekleştirilen değerlendirmeler neticesinde sınır değerin 54.690.264,21 TL olarak hesaplandığı, teklifi sınır değerin altında yer alan isteklilerden 28.06.2018 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, Meda Yapı Sanayi Enerji ve Dış Ticaret Anonim Şirketi - Gintek İnşaat Sanayi Turizm ve Ticaret Anonim Şirketi Ortak Girişimi ile Feza Taahhüt Anonim Şirketinin aşırı düşük teklif açıklamalarını süresi içerisinde idareye sunduğu, teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen diğer isteklilerin ise açıklamalarını süresi içerisinde idareye sunmadığı, sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının ihale komisyonunca değerlendirilmesi neticesinde açıklamaların yeterli görülmeyerek isteklilerin tekliflerinin reddedildiği, ihalede Hyt Mermer Madencilik İnşaat Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - İntaş Mermer Madencilik İnşaat Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi Ortak Girişiminin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak, Yafa Mühendislik Müşavirlik İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararının ekinde yer alan “İhale Komisyon Kararı-1 Ek” başlıklı belge incelendiğinde, ihalelerde nakliye girdilerine ilişkin mesafelerin tespitinin yüklenicilere ait olduğunun ihale ilanından itibaren isteklilerce bilindiği ve tekliflerinde bu kabulle hazırlandığı, nakliye girdilerine ilişkin mesafelerin itinerler destekli olarak hesaplanması gerektiği ancak 2200/P, 17.002/P ve 6100/P poz numaralı iş kalemleri kapsamında yer alan nakliye girdilerine ilişkin mesafelerin neye göre belirlendiğine ilişkin bilgi ve belge sunulmadığı gerekçesiyle başvuru sahibinin açıklamalarının uygun görülmeyerek teklifinin reddedildiği anlaşılmıştır.

İdarece 28.06.2018 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazı ve ekinde yer alan analiz formatları ile “Açıklanma İstenmeyen Analiz Girdileri” başlıklı belge incelendiğinde, yazı ekinde 3790/P, 2200/P, 17.002/P, 16.122/P-1, KGM/16.133/K-H ve 6100/P poz numaraları açıklama istenilecek iş kalemlerine ilişkin analizler ile açıklama istenilmeyen analiz girdilerine ilişkin listeye yer verildiği görülmüştür.

Açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizler incelendiğinde, 3790/P, 2200/P, 17.002/P ve 6100/P poz numaraları iş kalemlerinin alt analizlerinde açıklama istenilecek ve açıklama istenilmeyecek nakliye girdilerinin yer aldığı görülmüştür.

07.005/K-1 poz numaralı “Depoya Gidecek Kazının Taşınması”, 07.004/K poz numaralı “yarma ve yan ariyet kazılarının taşınması”, 07.006/K(T-N) poz numaralı “Taş nakli (depoya gidecek kazının taşınması)”, 07.005/K(K-P) poz numaralı “malzeme için taşın konkasör-plent arası nakli” ve 07.005/K(İ-N) poz numaralı “alttemel malzemesinin iş yerine nakli” analiz girdilerinin açıklama istenilecek analiz girdileri arasında yer aldığı tespit edilmiştir.

İhale onay belgesi ve ekinde yer alan belgeler incelendiğinde, açıklama istenilen iş kalemlerinin alt analizlerinde yer alan açıklama istenilen nakliye girdilerine ilişkin mesafe bilgilerine yaklaşık maliyet hesaplamalarında yer verilmiş olmasına rağmen söz konusu mesafe bilgilerine aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı kapsamında yer verilmediği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesine 19.06.2018 ve 30453 sayılı Resmi Gazete değişikliğiyle “45.1.2…Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.” düzenlemesi eklenmiş ve Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ’de ise söz konusu değişikliğin yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği düzenlenmiştir.

Yukarıda yer verilen tespitler dikkate alındığında, idarece 28.06.2018 tarihinde EKAP üzerinden teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talep yazısında açıklama istenilen nakliye girdileri için yaklaşık maliyet hesaplamalarında esas alınan mesafe bilgilerine yer verilmemesinin 19.06.2018 tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2’nci maddesindeki açıklamalarına aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, idarece açıklama istenilen iş kalemlerinin analiz formatlarında ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin ve açıklama istenecek girdi niteliğinde olan mesafe bilgilerine de yer verilerek aşırı düşük teklif yazısı ekinde gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2, 3, 4 ve 5’inci iddialarına ilişkin olarak;

Anılan isteklinin 1’inci iddiası yönünden yapılan inceleme sonucunda, idarece açıklama istenilen iş kalemlerinin analiz formatlarında ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin ve açıklama istenecek girdi niteliğinde olan mesafe bilgilerine de yer verilerek aşırı düşük teklif yazısı ekinde gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği anlaşıldığından, bu aşamada anılan isteklinin söz konusu iddialarının incelenmesine gerek bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece açıklama istenilen iş kalemlerinin analiz formatlarında ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin ve açıklama istenecek girdi niteliğinde olan mesafe bilgilerine de yer verilerek aşırı düşük teklif yazısı ekinde gönderilmek suretiyle teklif fiyatı sınır değerin altında olan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.