KİK Kararı: 2018/UY.II-1360

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/041
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 18.07.2018
Karar No : 2018/UY.II-1360
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Abdulkerim AKINCI - Özgehan Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

DSİ 20. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/164473 İhale Kayıt Numaralı “Kayacık Sulaması 1 Kısım (Kayacık+Doğanpınar)” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

DSİ 20. Bölge Müdürlüğü tarafından 24.05.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kayacık Sulaması 1 Kısım (Kayacık+Doğanpınar)” ihalesine ilişkin olarak Abdulkerim Akıncı - Özgehan Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 05.12.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.12.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 22.12.2017 tarih ve 70544 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.12.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur. 06.06.2018 tarihli ve 2018/MK-204 sayılı Kurul kararı gereğince yapılan incelemeye aşağıda yer verilmiştir.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/3310-01 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece nakliyeye ilişkin açıklamalarının fiyat teklifi ile sunulduğu, taze beton nakliyesine ilişkin açıklama yapılmadığı ve KDS-119 pozuna ilişkin açıklamada zarar gösterildiği gerekçesiyle açıklamalarının uygun kabul edilmediği, ancak anılan iş kalemi ve girdilere ilişkin fiyat teklifi alınmış olmakla birlikte ayrıca söz konusu hususlara ilişkin idarece verilen formata uygun olarak teklif hazırladıkları, ayrıca açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü madde kapsamında değerlendirilmesi gerektiği, nakliye kalemlerinin yalnızca malzeme teminine ilişkin olduğu, kaldı ki tekliflerin nakliye dahil olarak sunulduğu, idarece analiz formatlarının hatalı düzenlendiği, örneğin KDS-184 pozu için idarenin verdiği poz kullanıldığında kendilerinin fiyat dışı unsur puanlamasından puan alamayacakları, bir başka deyişle aşırı düşük teklif analiz formatı ile fiyat dışı unsur puanlamasının birbiri ile çeliştiği, idarece verilen formüllerin güncel nitelikte olmadığı, formüllerde oldukça eski makine ve ekipmanların baz alındığı, bu sebeple yeni model teknolojik ekipmanlar kullanılarak açıklama yapıldığı ve mevzuata aykırılık teşkil etmediği,

Şantiye sahasına taze beton naklinin nasıl yapılacağına ilişkin açıklama sunulmasının aykırılık teşkil etmediği,

KDS-119 pozunda idarece hatalı değerlendirme yapıldığından zarar gösterildiği şeklinde yorumlama yapıldığı, ancak söz konusu iş kaleminin alt analizleri ile analizlerinin birbiri ile uyumsuz olduğu, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği, ihale dokümanı kapsamında idarece söz konusu kaleme ilişkin herhangi bir analizin verilmediği, iş kaleminin analizinin işin projesine ve yaklaşık maliyete göre hesaplanmadığı, idarece sunulan alt analiz formatının miktar olarak fazla hesaplanarak oluşturulduğu, diğer taraftan toplam kar miktarlarının 8.867.896,35 TL olduğu, dolayısıyla hiçbir kalemde zarar öngörmedikleri, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatının daha yüksek bir teklif olduğu bu nedenle kamu zararına yol açıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye 15 isteklinin katıldığı, bir isteklinin teklifinin iş hacmine ilişkin kriteri sağlamadığı gerekçesiyle, 5 isteklinin teklifinin geçici teminat mektubu ve tekliflerinin geçerlilik sürelerini uzatmadıkları gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, 45.499.826,55 TL olarak hesaplanan sınır değerin altında teklif veren başvuru sahibi de dâhil 2 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, sadece başvuru sahibinin açıklama sunduğu, ancak açıklamalarının idarece uygun bulunmadığı ve ihalenin Pars Proje Yapı Sanayi Ticaret A.Ş. üzerinde bırakıldığı,

Başvuru sahibinin anılan iddialarla 05.12.2017 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 11.12.2017 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı ve başvuru sahibinin 22.12.2017 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, itirazen şikayet başvurusu üzerine alınan 30.01.2018 tarihli ve 2018/UY.II-301 sayılı karar ile itirazen şikayet başvurusunun reddine karar verildiği, karar üzerine başvuru sahibi tarafından Kurul kararının iptali istemiyle dava açıldığı, açılan davada Ankara 2. İdare Mahkemesinin 27.04.2018 tarihli E:2018/489, K:2018/843 sayılı kararında başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulama yazısına yönelik iddialarının süre yönünden reddi kısmının iptaline karar verildiği,

Mahkeme kararı üzerine 06.06.2018 tarihli ve 2018/MK-204 sayılı Kurul kararı ile “başvuru sahibinin aşırı düşük teklif sorgulama yazısına yönelik iddialarının esasının incelenmesine geçilmesine” karar verilmiştir.

Bu çerçevede başvuru sahibinin “İdarece analiz formatlarının hatalı düzenlendiği, idarece verilen formüllerin güncel nitelikte olmadığı, formüllerde oldukça eski makine ve ekipmanların baz alındığı, bu sebeple yeni model teknolojik ekipmanlar kullanılarak açıklama yapıldığı ve mevzuata aykırılık teşkil etmediği, KDS-119 pozunda idarece hatalı değerlendirme yapıldığından zarar gösterildiği şeklinde yorumlama yapıldığı, ancak söz konusu iş kaleminin alt analizleri ile analizlerinin birbiri ile uyumsuz olduğu, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği, ihale dokümanı kapsamında idarece söz konusu kaleme ilişkin herhangi bir analizin verilmediği, iş kaleminin analizinin işin projesine ve yaklaşık maliyete göre hesaplanmadığı, idarece sunulan alt analiz formatının miktar olarak fazla hesaplanarak oluşturulduğu” iddialarının esas yönünden incelenmesi aşağıdaki gibidir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1.5.Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4 İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

…” açıklamaları yer almaktadır.

EKAP aracılığıyla sınır değerin altında teklif veren isteklilere 07.08.2017 tarihinde sorgulama yazısının tebliğ edildiği, yazının ekinde açıklama istenilen iş kalemleri ve iş kalemlerine ilişkin analizlerin gönderildiği, açıklama istenilen 33 iş kaleminin bulunduğu ve analizlerde açıklama istenilmeyecek girdilere ilişkin bilgilere de yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiaları incelendiğinde, isteklilere tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında yer alan açıklama istenilen iş kalemleri ile yaklaşık maliyetin ekinde ve işlem dosyası içinde yer alan sıralı iş kalemleri listesinde yer alan açıklama istenilecek iş kalemlerinin birbiri ile uyumlu olduğu, açıklama istenilecek iş kalemlerine ilişkin işlem dosyasında yer alan analizlerdeki girdilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan isteklilere tebliğ edilen sorgulama yazısında yer alan girdilerle miktar yönünden aynı olduğu,

Diğer taraftan başvuru sahibince idarece bir kısım açıklama istenilen iş kalemlerinin nakliye girdilerine ilişkin güncel nitelikte olmayan formüllerin kullanıldığı iddia edilmekteyse de, (örneğin başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun kabul edilmeme gerekçelerinden olan KDS-050 ve KDS-083 poz numaralı iş kalemlerinin girdilerinde olduğu gibi) ihale mevzuatı açısından idareler için nakliye girdilerine ilişkin esas aldıkları formüller yönünden herhangi bir sınırlandırma bulunmadığı anlaşılmıştır. Yapılan inceleme neticesinde başvuru sahibinin anılan iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.