KİK Kararı: 2018/UY.I-951
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Kamu İhale Kurumu Kararı
2018/UY.I-951
9 Mayıs 2018
2018/24029 İhale Kayıt Numaralı "Adana Btu Yaba ... Tesisleri İle Peyzaj İşleri Yapım İşi" İhalesi
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/027
Gündem No : 63
Karar Tarihi : 09.05.2018
Karar No : 2018/UY.I-951
Toplantıya Katılan Üyeler
BAŞVURU SAHİBİ:
Halil AVCI,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı,
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2018/24029 İhale Kayıt Numaralı “Adana Btu Yabancı Diller Yüksekokulu, Merkezi Araştırma Laboratuvarı, Spor Salonu, Açık Spor Tesisleri, Alt Yapı ve Tesisleri İle Peyzaj İşleri Yapım İşi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Adana Bilim ve Teknoloji Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı tarafından 19.02.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Adana Btu Yabancı Diller Yüksekokulu, Merkezi Araştırma Laboratuvarı, Spor Salonu, Açık Spor Tesisleri, Alt Yapı ve Tesisleri İle Peyzaj İşleri Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Halil Avcının 29.03.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.04.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.04.2018 tarih ve 23393 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.04.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2018/649 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,
- İdarenin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmemesine yönelik gerekçelerinin açıklama istenilen bir kısım iş kalemi için taraflarınca öngörülen miktarların idarece yaklaşık maliyet hesaplamasında öngörülen miktarlara kıyasla düşük olmasına dayandırıldığı, isteklilerin tekliflerini EKAP üzerinde yayımlanan dokümanlar (uygulama projeleri, mahal listeleri Teknik Şartnameler vb.) hususlar çerçevesinde hazırlayarak teklif fiyatlarını oluşturduğu, miktar hesaplamalarının da bu doğrultuda hazırlandığı, ihaleye ait yaklaşık maliyetin ve yaklaşık maliyette yer alan iş kalemlerinin miktarlarının teklif değerlendirme aşamasında taraflarınca bilinmediği ve aşırı düşük teklif sorgulamalarında idarenin açıklama istenilen iş kalemlerine yönelik yapmış oldukları değerlendirmede bir kısım iş kaleminin miktarları ile ilgili olarak taraflarınca bilgi sahibi olunduğu ve idareye şikayet başvurusunda bulundukları, idareye yaptıkları şikayet başvurusu üzerine idare tarafından ilgili iş kalemlerine ilişkin miktarların doğru hesaplanmadığı ve ihale dokümanında yer alan miktarlardan daha yüksek belirlendiği tespitini yaptığı ve bu tespite dayalı olarak yaklaşık maliyetin yanlış ve yüksek belirlenmesi nedeniyle ihalenin iptal edilmesi gerektiği ancak idarece ihale iptal edilmeden ihale sürecinin devam ettirildiği, itirazen şikayete konu edilen iş kalemlerinin miktarlarının ihale dokümanlarına göre tespit edilmesi halinde, söz konusu iş kalemlerinin yaklaşık maliyette yer alan miktarlarının yüksek olduğunun tespit edilebileceği dolayısıyla yaklaşık maliyetinde hatalı ve gerekenden yüksek olarak belirlendiğinin, taraflarınca tespit edilen miktarların ise ihale dokümanına uygun olarak belirlendiğinin görüleceği ayrıca idareye yapmış oldukları şikayet başvurusuna verilen cevapta da bu hususun kabul edildiğinin açıkça görüleceği,
Bu çerçevede taraflarınca ilgili projelere uygun olarak miktar hesaplamaları yapılan ve idarece şikâyet başvuruları üzerine alınan karar bilgileri uyarınca yaptıkları değerlendirmede;
- Özel 182 poz numaralı “Özel Alüminyum Taşıyıcılı Hareket Eden Açılır Kapanır Tavan Sistemi” imalatına ilişkin idarece projede sehven hatalı bilgiye yer verildiği ayrıca idarece miktar değerlendirmelerinde yaklaşık maliyet hesabında projede belirtilenden fazla bir bilgiye yer verildiğinin ifade edildiği,
- MSB.322/A poz numaralı “Beton Kaplama Yapılması (C30/37 Hazır Beton Kullanılarak)” imalatı için belirledikleri imalat miktarına ilişkin idarece hesaplanan miktarların uygun olduğu belirtilerek taraflarına ait şikayet başvurusunda belirtilen miktarların çelişkili olduğunun ifade edildiği ancak proje teknik detaylarına göre idarenin hatalı olduğu,
- İhale komisyonu kararında aşırı düşük teklif açıklaması sunan bir diğer istekli MD İnş. San. ve Tic. A.Ş. firması ile ilgili olarak Analiz 244 MSB.326/A-1 “10 cm kalınlıkta Cephe Paneli Yapılması” imalatına ilişkin de düşük miktar hesaplaması yapıldığı bilgisine yer verildiği, söz konusu imalatın taraflarına ait hesaplanan miktar açısından % 71 oranından daha düşük olduğunu gördükleri ve söz konusu hususunda metraj farklılığı açısından da taraflarına bildirilmesinin gerekli olduğu, bu kalemde yapılan hata ile de yaklaşık maliyet tutarının yüksek hesaplandığının anlaşılabileceği,
- İdarece “3’lü karışım çim ekilmesi” metrajı ile ilgili olarak yeniden yapılan değerlendirmede, taraflarına ait metrajların uygun görüldüğü ancak söz konusu hususun proje bilgilerinde proje alanına ilişkin değişikliklerin belirtilerek uygun görülmesinin teknik açıdan uygun olmadığı, idarece bu husus açısından da yaklaşık maliyet tutarının yüksek hesaplandığının gizlenmek istendiği,
- Y.21.001/02 poz numaralı kalp metrajlarına ilişkin bu imalatın hangi alanda kullanılması gerektiğine yönelik idarenin cevabında belirtilen hususların yerinde olmadığı, açıklama istenilen iş kalemleri içerisinde yer alan Y.21.001/02 ve Y.21.001/03 poz numaralı 2 iş kalemine ilişkin yüksek olan birim fiyata göre hesaplama yaptıkları ve idarenin miktar hesaplamalarının iki poza ilişkin toplam miktar üzerinden yapılmamasının yerinde olmadığının idareye bildirildiği bu husus açısından da idarenin metrajlarına ilişkin hatalarının açıkça görüleceği,
Açıklanan nedenlerle yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemlerinin metrajları hatalı ve yüksek olarak belirlenmesi bu belirleme nedeniyle yaklaşık maliyetin olması gerekenden yüksek tespit edildiği dolayısıyla sınır değerin yüksek hesaplandığı ve tekliflerinin sınır değerin altında ve metrajları hatalı tespit edilerek kamunun zarara uğratıldığı, idarece değerlendirmesi yapılan 25 adet iş kalemine ilişkin metraj hataları nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının kamu menfaati açısından uygun olmadığı, taraflarınca söz konusu iş kalemlerinin miktarları ile taraflarınca bu imalatlara ilişkin fiyatlar çarpılarak bir değerlendirme yapıldığında yaklaşık maliyet tutarının 4.892.229,60 TL, idarenin düzenlemiş olduğu yaklaşık maliyet birim fiyatları ile çarpıldığında ise (idarenin yaklaşık maliyet tutarındaki birim fiyatları bilmemeleri nedeniyle) yaklaşık maliyetin tahminen 6.000.000,00 TL yüksek belirlendiğini düşündükleri, tüm bu işlemler neticesinde yaklaşık maliyet tutarı, açıklama istenilen/veya istenilmeyen iş kalemleri ve ihale sonucunun değişecek olması nedeniyle gelinen süreç itibariyle düzeltici işlem tesis edilmesinin mümkün olmadığı ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği,
-
İhale komisyonu kararının 3.6’ncı maddesinde, açıklamaları kapsamında sundukları teklif fiyat icmalinde açıklama istenilmeyen iş kalemleri ve açıklama istenilmeyen iş kalemlerine ilişkin belirledikleri tutarların oranlarının kendi aralarında %80’lik ve %20’lik oranları ayrı ayrı sağlamadığı yönünde gerekçelerle ve emsal Kurul kararları uyarınca açıklamalarının uygun görülmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinin 4’üncü fıkrası uyarınca idarenin değerlendirmesinin uygun olmadığı,
-
İhale komisyonu kararının 3.7’nci maddesinde, 8 adet iş kalemine ilişkin (asansör ve klima santralleri) malzeme+montaj olarak fiyatlandırılması nedeniyle açıklamalarının uygun görülmediği, idarece itirazen şikayet başvuruları kapsamında belirttikleri ELK.11 poz numaralı iş kalemine ilişkin hazırlanan analiz formatı uyarınca malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7’nci maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca, asansör imalatına ilişkin analiz formatında idarece bilinmesi gereken malzeme ve montaj bedelinin idarece tek satırda düzenlendiği, proforma faturalarda montaj bedellerinin fiyata dahil olduğunun çok açık bir şekilde belirtildiği, kaldı ki ayrı ayrı yazılmış olsa dahi idarenin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakmaları açısından bu defa ilgili meslek mensubundan bu iş kalemlerine ilişkin ayrı ayrı fatura bilgilerini göstermelerinin isteneceğini düşündükleri, idarece malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı yazılmadığı gerekçe gösterilerek açıklamalarının hatalı olarak düzenlenmesine idarenin hazırladığı ilgili analiz formatlarının sebep olduğu, idarece yapılan hata nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmak istendiği ve proforma faturalarda montaj bedelinin fiyata dahil olduğu belirtildiği için açıklamalarının uygun görülmesi gerektiği,
-
İhale komisyonu kararının 3.8’inci maddesinde Özel 188 poz numaralı “Özel 600x600 mm Modül (10x10 Gridli) Petek Alüminyum Asma Tavan Yapılması” analizine ilişkin sundukları fiyat teklifinde 21,50 TL/Adet yerine sehven 75,00 TL/adet değeri girilmek suretiyle teklif fiyatını 85,99 TL/m2 yerine 248,11 TL/m2 olarak buldukları, yine ihale komisyonu kararının 3.4 ve 3.4.19’uncu maddelerinde yapılan değerlendirmelerde yer verilen, açıklamaları kapsamında 32.19.A/007 poz numaralı iş kalemi yerine sehven 32.19.1/007 poz numarasını yazdıkları ve bu nedenle teklif fiyatlarının 67,21 TL/mt olması gerekirken fiyatın 24.81 TL/mt olarak belirtildiği, anılan maddelerde yapılan bu değerlendirmelerde de ifade edildiği üzere bu hesaplama sonucunda 42,40 TL/mt fazla tutar bulunduğu,
Ancak sehven hatalı hesaplanan iki birim fiyata ilişkin pozların düzeltilmesi durumunda (-142.586,54 TL) tutarsal fark oluşacağı, buna göre sehven yaptıkları hatalar düzeltilince teklif tutarının 57.604.413,46 TL olacağı ve teklif fiyatları olan 57.747.000,00 TL bedelin üzerine çıkmayacağı, yaptıkları tüm bu tespitler değerlendirildiğinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca kamu yararı gözetilerek analiz proforma rayiç ve elektrik kalemi ile ilgili düzeltmeler yapıldıktan sonra değerlendirme yapıldığında açıklamalarının uygun görülmesi gerektiği, söz konusu pozlara ilişkin düzeltilmiş analiz fiyatları uyarınca teklif fiyatlarının altında bir bedel ortaya çıktığı ancak ihale komisyonunca anlayamadıkları bir nedenle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca hareket edilmediği ve anılan Tebliğ’in 45.1.8’inci maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca anahtar teslim götürü bedel tekliflerine ilişkin aritmetik hata nedeniyle tekliflerinin uygun görülmemesi yönünde gerekçe oluşturulduğu,
- İhale sürecinin hızlı gerçekleştirilmesini sağlamak amacıyla açıklamaları kapsamında ilgili satış tutarı tespit tutanaklarını da sundukları, ihale yetkilisi Kamu İhale Genel Tebliği’ni değiştirmek suretiyle SMMM ve YMM’lere yazılar yazdığı, ofislerine gittiği, bu görüşmelerden müteahhittin bilgisinin olmamasını istediği, mükellefin teklif verdiği ve meslek mensubunun kaşeleyip imzaladığı proforma faturalardaki ürünlerin birebir aynı ürünler olduğunu ve bir önceki dönem içinde yapıldığını ve fatura kesildiğini ispat etmemesi durumunda hakkında soruşturma açılacağı vb. hususlarla karşılacağını belirterek baskıda bulunduğu, idarenin ilgili meslek mensuplarına gönderdiği yazıların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde yer alan açıklamalara aykırı olduğu, ihale komisyonu kararında yer verilen hususlardan da bunun anlaşılacağı, idarenin Tebliğ’e aykırı olarak ihale aşamasında ürünlerin marka seçimi yapılıyormuş gibi kataloglarının talep edildiği, açıklar bulunmaya çalışıldığı, SMMM tarafından imalat birimi olarak m2 yerine m yazılması ve fatura kesilmesi gerekçe gösterilerek ilgili faturalardan teleskobik tribünün motor güç ve ağırlıklarının yetersiz olduğunu belirterek haksız şekilde açıklamalarının uygun görülmediği, tüm hususlar dikkate alındığında 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine aykırı davranan idarenin işlemleri çerçevesinde aşırı düşük teklif sorgulama işlemlerinin yenilenmesi veya hatalı hesaplana yaklaşık maliyet nedeniyle ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.
Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,
Anılan Kanun’un “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,
Aynı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,
Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, katma değer vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini…ifade eder” hükmü,
Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.
(2) Ön ilan yayımlanmadan önce yapı tekniği ve ihtiyaç programına göre tahmin edilen fiziki miktar veya kapsam esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi gerekiyorsa yeniden hesaplanır.
(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.
(4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.
(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı teklifler ile birlikte açıklanır.
(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, yaklaşık maliyet de bu kapsamda hesaplatılabilir.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir:
a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur.
b) Proje zorunluluğu; bina işlerinde uygulama projesi, diğer işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımları için uygulama projesi, yapılamayan kısımları için kesin proje; doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan işler ile ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ise ön ve/veya kesin projenin hazırlanması ve yaklaşık maliyetin söz konusu projelere dayanılarak hesaplanması gerekir.
c) Mahal listesi hazırlanması; ön, kesin veya uygulama projelerine dayalı olarak, işin bünyesindeki imalat kalemlerinin adını ve yapılacağı yerleri gösteren ve yaklaşık maliyetin hazırlanmasına esas teşkil eden mahal listeleri hazırlanır.
ç) Metraj listelerinin hazırlanması; ihale konusu işe ait proje ve mahal listelerindeki ölçü ve tariflere göre işin bünyesine giren imalatların hangi kısımda ve ne miktarda yapılacağının belirlenmesi amacıyla; anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde iş kalemi ve/veya iş grubu, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise iş kalemi şeklinde metraj listeleri düzenlenir.
d) Birim fiyat ve imalat tariflerinin hazırlanması; Ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tarifleri hazırlar.
e) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; uygulama projeleri ve mahal listelerine dayalı olarak imalat iş kalemleri veya iş gruplarının teknik tarif ve özellikleri belirlenir.” hükmü,
Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde;
a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar,
b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler,
c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler,
ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler,
d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri, esas alınır.
(2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.
(3) İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir.
(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirimleri ve proforma faturaları dikkate alınmaz.” hükmü,
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “ Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.
45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.
Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.
…
45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.
İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.
…
45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;
a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,
b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri
sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.
Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.
45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;
a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,
(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.
İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir.
Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.
Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.
45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.
…
İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.
İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.
45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.
45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.
45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.
45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;
a) Yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.
45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.
45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.
45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.
İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;
a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,
b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,
c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,
ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,
d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,
e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,
f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.
İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.
Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.
45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
…
45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.
45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)
45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)
45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir…
45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.
Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.
İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.
45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.
Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.
45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.
45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.
Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.
…
45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.
45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir.
45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.
…
45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.
…
4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca, yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde değerlendirilmesi gerekir.” açıklamaları yer almaktadır.
Başvuruya konu ihalenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 19’uncu maddesine göre açık ihale usulü ve anahtar teslim götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirildiği anlaşılmıştır.
İhale komisyonu kararlarına göre;
İhaleye 13 isteklinin teklif sunduğu, 4 isteklinin teklifinin çeşitli gerekçelerle reddedildiği, ihalenin ilk oturumunda yaklaşık maliyet tutarının 83.450.677,42 TL olarak açıklanarak sınır değer tutarının ise 63.322.994,91 TL olarak belirlendiği ve söz konusu tutarın altında teklif sunduğu tespiti yapılan 4 istekliye 26.02.2018 tarihinde gönderilen “Aşırı düşük teklif açıklama talebi” konulu yazı ve ekleri ile aşırı düşük teklif açıklaması sunmaları istenildiği,
Bir isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesiyle, aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu tespiti yapılan başvuru sahibi ve diğer iki isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının ise çeşitli gerekçelerle uygun görülmeyerek tekliflerinin reddine karar verildiği ve ihalede ekonomik açıdan birinci ve ikinci teklif sahibi isteklilerin sırasıyla DağYapı Prefabrik Yapı Malz. İnş. Gıda Tur. Tic. A.Ş. – Prosan Müh. Pro. ve İnş. San. Tic. Ltd. Şti İş Ortaklığı ve Hisar İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği görülmüştür.
İdarece, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına yönelik gerçekleştirilen işlemler incelendiğinde;
Başvuru sahibi istekliden 26.02.2018 tarihli ve E.747 sayılı yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği,
Söz konusu yazı ekinde ise;
Sıralı iş kalemleri listesi tabloları, açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdileri tabloları, inşaat, elektrik ve makine-tesisat imalatlarına yönelik ayrı ayrı oluşturulan açıklama istenilen iş kalemleri listesi, bu imalat gruplarına ait hazırlanan analiz formatları ve ihaleye ait alınan ilk ihale komisyonu kararının gönderildiği görülmüştür.
Söz konusu yazı ekinde yer verilen belgeler incelendiğinde;
İdarece belirlenen sıralı iş kalemleri listesinin özel ve kamu kurum ve kuruluşlarına ait poz numarası, tanımı ve birimlerine yer verilen 124 adet iş kaleminden oluşturulduğu,
Ayrıca açıklama istenilen analiz girdileri olarak 92 adet rayicin, açıklama istenilmeyen analiz girdileri olarak ise 48 adet rayicin belirlendiği,
Ayrıca her bir iş kısmına ilişkin ayrı ayrı oluşturulan açıklama istenilen iş kalemleri listelerinde, inşaat işleri için 81 adet, elektrik tesisatı imalatları için 19 adet, makine tesisatı imalatları için 24 adet iş kaleminin belirlendiği ve bu iş kalemlerine yönelik analiz girdi ve miktarlarını gösteren analiz formatlarının da ayrıca düzenlendiği görülmüştür.
Başvuru sahibi istekli tarafından 02.03.2018 tarihli dilekçe ve ekinde sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, anılan açıklamalar kapsamında, imza beyannamesi, açıklayıcı bilgileri, icmal tablosu, açıklama istenilen inşaat, elektrik ve mekanik tesisat işlerine ait teklif cetveli, 2017 yılına ait kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı ifade edilen 10 adet iş kalemine ait tablo, düzenlenen analiz formatları, nakliye analizleri, 92 adet rayicin gösterildiği “Açıklama için ilave belge verilecek analiz girdilerinin listesi” başlıklı tabloların ve birtakım fiyat teklifleri ve satış tutarı tespit tutanakları, muhtelif sözleşme vb. belgelerin (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
İhale komisyonu kararında yer alan [3.1-3.8.21] madde aralığındaki başlıkları altında, başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik ayrıntılı değerlendirmelere yer verildiği görülmüştür.
Bu kapsamda söz konusu gerekçeler incelendiğinde;
İhale komisyonu kararında 3.2, 3.3, 3.4, 3.5, 3.6, 3.8 ve 3.9.13 madde başlıkları altında yapılan değerlendirmelerde;
“Açıklama istenilen inşaat iş kalemleri kapsamında yer alan 16 adet iş kalemine, mekanik tesisat imalatları kapsamında yer alan 8 adet iş kalemine ve elektrik tesisatı imalatları kapsamında yer alan ve idarece açıklama istenilen analiz formatında belirlediği poz numarasına ve Teknik Şartname’ye de ayrıca aykırı bulunan 1 adet iş kalemine ilişkin hesapladığı miktarların, idarenin yaklaşık maliyet hesaplamalarında öngördüğü miktarlara kıyasla %10 oranından daha düşük olduğu tespitine yer verilerek “anılan bir adet iş kalemine ilişkin, idarece istekliye gönderilen analiz formatında belirlenen poz numarasının, yapım şartlarının, miktarının, fiyatının ve teknik özelliklerinin değiştirilmesi, söz konusu diğer iş kalemleri ile ilgili olarak da miktarların düşürülmesi suretiyle fiyat avantajı sağlandığı” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
Ayrıca ihale komisyonunca, yukarıda ifade edilen açıklama istenen poz numarasına ve Teknik Şartname’ye aykırı bulunan söz konusu 1 adet iş kaleminin anılan istekli tarafından açıklamada kullanılması ile anılan isteklinin elde ettiği ifade edilen teklif fiyat avantajına yönelik bir takım hesaplamalara da ayrıca yer verildiği görülmüştür.
Bu değerlendirmelerde ise, anılan istekli tarafından, analiz formatında açıklama istenen ilgili iş kaleminin açıklamada kullanmış olması varsayımından hareketle, “Öncelikle açıklama istenen iş kaleminin karsız tutarının tespit edildiği, daha sonra anılan isteklinin analiz formatına aykırı bulunan iş kaleminin kar tutarının açıklama istenilen iş kaleminin kar oranı olarak belirlendiği ve isteklinin sunmuş olduğu analize ilişki yeni bir tutar hesaplandığı, sonrasında bu analiz fiyatının idarenin yaklaşık maliyet hesaplamasında açıklama istenilen iş kalemine ilişkin belirlediği miktar ile çarpıldığı, netice itibariyle de bu varsayımlardan hareketle isteklinin sağladığı teklif fiyat avantajının tespit edildiği anlaşılmıştır.
Ayrıca ilgili maddeler kapsamında ihale komisyonunca yapılan değerlendirmelerde ayrıntısına yer verilmeyerek fiyat tekliflerinin Tebliğ’e uygun gerekli ibareleri taşımadığı gibi ifadelere de ye verildiği görülmüştür.
Diğer taraftan, ihale komisyonu kararının 3.8’inci maddesinde yapılan değerlendirmelerde;
İhale komisyonunca, Özel 188 poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan “Özel 600x600 mm Modül (10x10 Gridli) Petek Alüminyum Metal Asma Tavan” rayici ile ilgili olarak anılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamada, isteklinin bu rayice ilişkin sunmuş olduğu fiyat teklifindeki fiyat ile analizde bu imalata ilişkin öngördüğü tutar arasında farklılık tespit edildiği ve bu hatanın aritmetik hata olarak kabul edilerek, fiyat teklifinde belirtilen tutar uyarınca analiz fiyatının düzeltildiği ve “…Açıklamanın bu hatadan dolayı “Teklifin toplam tutarı olan 57.747.000,00 TL den bu aritmetik hata ile hesaplanan tutar düşüldüğünde 57.747.000,00 TL – 194.738,54 TL= 57.552.261,46 TL olarak düzeltildiğinde teklifin tutarı azalmaktadır. Dolayısıyla rakamlar hatalı geçirildiğinden Birim Fiyat Teklif Cetvelinde çarpım ve genel toplam hatalı olarak hesaplanmıştır. Bu yapılan hatadan dolayı teklifin Kamu İhale Genel Tebliğinin 16.5.1., 39.1, 39.2, 39.3 maddeleri uyarınca reddine…” şeklinde gerekçelerle uygun görülmediği anlaşılmıştır.
İhale komisyonunca yapılan bütün bu değerlendirmeler ve birtakım hesaplamalar uyarınca, anılan istekli tarafından eksik hesaplandığı tespiti yapılan 4.258.333,90 TL tutarın isteklinin teklif fiyat icmalinde öngördüğü teklif tutarına eklendiği ve isteklinin teklif icmalinde belirlediği 57.747.000,00 TL tutarın 62.005.333,90 TL olarak değiştiğinin belirlendiği ve anılan isteklinin sunmuş olduğu teklif fiyat icmalinde, açıklama istenilen iş kalemleri ve sorgulamaya konu olmayan iş kalemleri için teklif ettiği bedellerin birbirleri ile orantısal bir değerlendirmeye tabi tutulması neticesinde, söz oranların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.1’inci maddesinde yer alan açıklamalara aykırı olarak birbirine oranla (%80-%20) yerine (%86,54-%13,46) olduğunun ve istekli tarafından yapılan aritmetik hatalar vb. gibi hususların buna neden olduğunun ve açıklamaların gerçekçi olmadığının tespit edildiği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan, ihale komisyonu kararının 3.7’nci maddesinde “…Özel pozlarla alakalı olarak savunma ekinde sunulan firmalardan alınmış proforma tekliflere dayanarak fiyatlandırma yapıldığı görülmüştür. Aşağıda sıralanan 8 adet özel pozlara ilişkin sunulan analizlerde;
Sıra No
İmalatın cinsi
1
İnsan Asansörü Min. 450-630 kg (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Hidrolik Olmayan, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 3 Duraklı)
2
1000 Kg’lık İnsan Asansörü Her Türlü Malzeme/Ekipman Dahil (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 4 Duraklı)
3
İnsan Asansörü, 1125 kg Her türlü Malzeme/Ekipman Dahil Acil Kurtarma, Makine Dairesiz Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 5 Duraklı)
4
İnsan Asansörü 2000 kg (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Hidrolik Olmayan, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 2 Duraklı)
5
AHU01 Plug Fanlı-Rotorlu Isı Geri Kazanımlı-DX Bataryalı %100 Taze Hava Klima Santrali (29500M3/H,840PA Vant.,16725M3/H,750PA ASP.,172 KW Soğutma)
6
AHU4-Hijyenik-Rotorlu Tip Isı Geri Kazanımlı-Plug Fanlı DX Bataryalı Taze Hava Klima Santrali(%100 Taze Havalı,9450 M3/H 65 MSS Vant., 10265 M3/H 55 MSS ASP., 105 KW Soğutma)
7
AHU6- Rotorlu Tip Isı Geri Kazanımlı-Plug Fanlı DX Bataryalı Taze Hava Klima Santrali (%100 Taze Havalı, 11560 M3/H 65 MSS Vant., 12470M3/H 70 MSS ASP.,118 KW Soğutma
8
Roof-Top (Hava Soğutmalı Paket Klima) Heat Pump-Toplam Soğutma Yükü 106,5 KW, 15000 M3/H Hava Debisi, 5000 M3/H Taze Hava Debisi, 600Pa Cihaz Dışı Basınç Kaybı, R-410/A
Malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği malzeme+montaj bedeli olarak tek kalem şeklinde fiyatlandırıldığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği 45.1.7 maddesinde açıkça bu bedellerin ayrı ayrı belirtilmesi durumunda kabul edileceği belirtildiğinden sunulan bu analizlerin bu şartı taşımaması nedeniyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7 maddesi uyarınca reddine,” şeklinde gerekçelerle açıklamaların bu yönüyle de uygun görülmediği görülmüştür.
3.9, 3.9.1, 3.9.2, 3.9.3, 3.9.4, 3.9.5, 3.9.6, 3.9.7, 3.9.8, 3.9.9, 3.9.10, 3.9.11, 3.9.12, 3.9.14, 3.9.15, 3.9.16, 3.9.17, 3.9.18, 3.9.19, 3.9.20, 3.8.21 madde başlıkları altında yapılan değerlendirmelerde ise;
- İhale komisyonu kararında yer alan 3.9’uncu maddede “Aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında ihale komisyonu savunma dosyasında sunulan fiyatları destekleyici piyasa fiyatlarını içeren proforma faturaları inceleyip teknik şartnamesine uygun olup olmadığını, SMMM ve YMM tarafından verilmiş olan EK-0.6 belgelerinin sunulan proforma faturalarla ve teknik şartnameleri ile uyumlu olup olmadığını incelemiş tereddüt yaşanan birbiri ile uyumlu olmayan proforma faturalar ve EK-O.6 Satış Tutarı Tespit Tutanakları ile alakalı meslek mensupları SMMM ve YMM ile teklifler için proforma faturaları veren firmalardan bilgiler istemiştir. Gelen cevapların değerlendirmeleri aşağıda sıralanmıştır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.
Ayrıca ihale komisyonu kararının 3.9.19’uncu maddesinde yapılan değerlendirmelerin bir aykırılık tespiti içermediği görülmüştür.
Diğer madde başlıkları altında yapılan değerlendirmelerde ise,
Başvuru sahibi istekli tarafından açıklama kapsamında sunulan, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ve dayanak olarak sunulan bir takım satış tutarı tespit tutanakları (EK-O.6) ile ilgili olarak meslek mensupları ve firmalarla muhtelif yazışmaların yapıldığı ve sunulan fiyat teklifleri ve satış tutarı tespit tutanakları ile ilgili yapılan yazışmalar ve ayrıca yapılan muhtelif değerlendirmeler neticesinde;
“İlgili tutanaklarda belirtilen geçici vergi beyanname dönemlerinin ihale konusu işe ilişkin olması gereken geçici vergi beyanname dönemine uygun olmaması, fiyat tekliflerinin dayanakları ile uygunsuzluğu, teklif edilen fiyatların ticari gereklere uygun olmaması, bazı fiyat tekliflerinin gerekli ibareleri taşımaması, teklif edilen ürünlerin Teknik Şartname’ye uygun olmaması, bazı ürünlerin teknik açıdan uygun açıklanmaması, bazı iş kalemlerine ilişkin alınan fiyat tekliflerinin ve dayanaklarına yönelik taraflarınca yazışmalar neticesinde temin edilen faturalar ve faturaların kesildiği firmalarla yapılan sözleşmelerden istenilen bilgilerin tespit edilememesi, bazı iş kalemlerine ilişkin sunulan fiyat teklifi ve dayanaklarına ilişkin firma internet sitelerinde üretim bilgilerinin görülememesi, ilgili firmalara ait teknik katalogların ve firmaların teknik değerlendirmelerinin tespit ile teklif edilen ürünlerin ihale konusu işe ilişkin teknik şartları karşılamadığının tespit edilmesi ve ilgili meslek mensuplarının tutanaklarda hesapladığı ağırlıklı ortalama birim satış tutarı bedellerinin gerçeği yansıtmadığı” gibi hususlar çerçevesinde açıklamaların uygun görülmediği anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, söz konusu başvuruda şikâyetlerin 5 ana başlık altında toplandığı ve söz konusu hususların ise;
“1- İdare tarafından bulunan miktarlar ile savunma dosyamızda hesaplanan miktarlar arasında % 10’dan fazla fark olması iddiasıyla…
2- Açıklama istenmeyen iş kalemleri tutarının savunma dosyamızda % 20’den az olması iddiasıyla daha önce alınmış KİK kararı olduğu yazılarak…
3- Asansör ve klima santrallerinin malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı belirtilmediği için…
4- Savunma dosyamızda iki kalem imalatın analiz ve fiyatı sehven hatalı olarak girilmesi sebebiyle hata yapıldığı belirtilerek…
5-Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.13.1 maddesine göre savunma dosyamızda ekinde vermek zorunda olmadığımız ancak idarenin gerekli görmesi halinde isteyebileceği “EK-O.6 Satış Tutarı Tespit Tutanakları” savunma dosyamız ekinde verilmiştir.
İhale komisyonu adına Yapı İşleri Teknik Daire Başkanlığı SMMM ve YMM’lere Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1. maddesi değiştirilmek suretiyle yazılar yazmış ve daha önce kesilmiş faturalar istemiş ve firma veya SMMM’lerden gelen-gelmeyen cevapları gerekçe göstererek savunma dosyamızı değerlendirme dışı bırakmıştır.” şeklinde olduğu görülmüştür.
Ayrıca şikâyet başvurusu kapsamında söz konusu madde başlıklarında ifade edilen şikâyetlerin ayrıntılı bir takım gerekçelerine yer verildiği görülmüştür.
Başvuru sahibinin idareye yapmış olduğu şikâyet başvurusu üzerine ise, “isteklinin idarenin yaklaşık maliyet hesabına ve metraj hesaplamalarına yönelik 10 iş kalemine ilişkin şikâyet başvurusu yaptığı, diğer 15 iş kalemine ilişkin ayrıca bir takım muhtelif şikâyet başvurusunda yer verilmeyen iddialara ilişkin ihale komisyonu kararında ifade edilen hususların kesinleştiği ve itirazen şikâyete konu edilemeyeceği, bu kapsamda şikâyet konusu iş kalemleri ile ilgili olarak, isteklinin hesapladığı metrajların ve idarece bu iş kalemlerine ilişkin belirlenen miktarların, yaklaşık maliyette ilgili iş kalemlerine ilişkin proje ve diğer teknik detaylara göre yeniden incelenmesi ayrıca bir iş kalemi ile ilgili olarak yerinde denetim yapılması suretiyle isteklinin bu iş kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında belirlediği miktarların kıyaslanması açısından bir kısmının uygun görülmesi, bir kısmına ilişkin miktarların ise bu çerçevede uygun görülmemesi” yönünde hususlar çerçevesinde değerlendirmelere yer verildiği, ayrıca isteklinin “Özel 188 poz numaralı iş kalemine ilişkin iddiasının yerinde görüldüğü anlaşılmıştır.
- Başvuru sahibinin 1 ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:
Kamu ihale mevzuatı uyarınca, ihale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/gruplarının belirleneceği, sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirleneceği, bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacağı anlaşılmıştır.
Ayrıca, isteklilerin tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, isteklilerce ihaleye özgü olarak düzenlenen iş kalemleri ile bunlara ilişkin analiz formatları uyarınca açıklama sunulması gerektiği ve bu husus çerçevesinde uygun açıklama sunulmasının isteklilerce temel önceliklerden biri olarak sağlanması gerektiği, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda Kamu İhale Genel Tebliği’nin (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin tekliflerinin gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedileceği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde mevzuat uyarınca ihale konusu işe ilişkin uygulama projelerinin idarece hazırlanarak isteklilere verilmesi, isteklilerin de bu uygulama projeleri üzerinden imalat kalemlerine ilişkin metrajları kendilerinin hesaplaması ve tekliflerini oluşturması, imalat aşamasında da işi uygulama projesindeki şekliyle bitirmesi esastır. Yine anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının birebir örtüşmesi beklenmemekle birlikte aradaki metraj farkının makul düzeyde olması gerekmektedir. Şikâyete konu ihalenin de anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle yapıldığı hususu dikkate alındığında, imalat miktarlarının ihale dokümanı içerisinde isteklilere verilememesi dolayısıyla isteklilerce miktar tespitinin proje, pursantaj listeleri ve mahal listeleri üzerinden hesaplanması gerektiğinden ve isteklilerce belirlenen miktarların ise idarenin belirlediği miktarlarla birebir örtüşmesi beklenemeyeceğinden bu farklılığın makul kabul edilebilecek bir oranda (%10’dan az olması) gerektiği değerlendirilmektedir.
Ayrıca, sağlanan fiyat avantajının ihaleye teklif veren diğer isteklilerin teklif bedellerine göre sıralamada değişikliğe sebep olup olmadığı, bu durumun da kendileri lehine bir avantaj sağlayıp sağlamadığı hususlarının ise açıklama istenilen iş kalemlerinin tamamı üzerinden dikkate alınması gerektiği açıktır.
Kamu ihale mevzuatı uyarınca anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde, isteklilerin açıklamalarının uygunluğuna ilişkin iddia konusu değerlendirmelerin yukarıda ifade edilen hususlar çerçevesinde yapılması gerekeceği anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyete konu edilen ve bir takım değerlendirmelerde dikkate alınması istenen,
Özel 188 poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan “Özel 600x600 mm Modül (10x10 Gridli) Petek Alüminyum Metal Asma Tavan” rayici ile ilgili olarak sunmuş olduğu fiyat teklifindeki fiyat ile analiz fiyatında bu imalata ilişkin öngörülen tutar arasındaki farklılığının idarece aritmetik hata olarak kabul edilerek, analiz fiyatının fiyat teklifinde belirtilen tutar uyarınca res’en düzeltildiği ayrıca başvuru sahibinin şikayet başvurusu üzerine söz konusu gerekçenin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesine yönelik gerekçeler arasından çıkarıldığı görülmüştür.
Ayrıca idarenin analiz formatına aykırılık noktasında tespitini yaptığı iş kaleminin ise, idarece aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde yer verildiği sıralı iş kalemleri listesinin 102 sıra numaralı satırında aşağıda belirtilen şekliyle düzenlendiği görülmüştür.
Sıra No
İş kalemi/Grubu No
İş Kalemi Grubu Adı
Birimi
102
32.19.A/007
1x185ş/25 mm², 20.3/35 KV YE3QSLQ(S)E; YE3QSLQ(S)EPPESCE YeraltıSuyu Dol. Toprak Kanal İçin Kablo
metre
Öte yandan, idarece anılan yazı ekinde elektrik tesisatı iş kalemlerine ilişkin hazırlanan açıklama istenilen iş kalemleri tablosunda da anılan iş kaleminin yukarıda belirtildiği şekliyle düzenlendiği, ayrıca söz konusu iş kalemine ilişkin teknik tarifine yer verilen analiz formatının da ayrıca düzenlendiği görülmüştür.
Anılan isteklinin açıklaması kapsamında, söz konusu iş kalemine ilişkin anılan poz numarası ile bir açıklamanın sunulmadığı görülmüş olup, yukarıda yer verilen tespitler uyarınca sunulan açıklamanın 32.19.1-007 poz numaralı iş kalemi ile yapıldığı anlaşılmıştır.
Söz konusu istekli tarafından anılan iş kalemine ilişkin açıklamanın ise aşağıda belirtilen şekliyle yapıldığı görülmüştür.
Sıra No
İş kalemi/Grubu No
İş Kalemi Grubu Adı
Birimi
Miktarı
Teklif birim fiyatı
Tutarı
4
32.19.1-007
35kV, 1x185s/25 mm² Alüminyum Kablo, XLPE Yalıtkanlı, Pvc Dış Kılıflı (aynı toprak kanala ilave döşenen)
metre
1.230,000
24,81
30.516,30
Diğer taraftan anılan istekli tarafından sunulan açıklama kapsamında “Açıklama için analiz vermeye gerek olmayan iş kalemleri/grupları listesi” başlıklı tabloda da anılan iş kalemi numarasının “32.19.1-007”, iş kaleminin adının “35kV, 1x185s/25 mm² Alüminyum Kablo, XLPE Yalıtkanlı, Pvc Dış Kılıflı (aynı toprak kanala ilave döşenen)”, biriminin “m” kamu kurum adının “Tedaş [Elektrik Proje Tesis]”, kar ve genel giderler dahil 2017 yılı birim fiyatının “28,45”, kar ve genel giderler hariç birim fiyatının “22,76”, teklif edilen kar ve genel giderin “2,05”, teklif edilen birim fiyatın ise “24,81” olarak belirtildiği ayrıca söz konusu iş kalemine yönelik analiz formatının düzenlenmediği görülmüştür.
Ayrıca başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusu kapsamında, Özel 188 poz numaralı iş kalemi ve sehven hatalı sunulduğu ifade edilen 32.19.1-007 poz numaralarına ilişkin hataların düzeltilerek, söz konusu iş kalemleri bazında teklif fiyatlarının avantajına ilişkin yeniden bir değerlendirme yapılmasını ve açıklamanın uygunluğuna karar verilmesinin istendiği anlaşılmıştır.
Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, anılan istekli tarafından açıklama istenilen iş kalemleri içerisinde yer alan 1 adet iş kalemine ilişkin idarece açıklama istenilen iş kalemleri listesinde ve analiz formatında belirtilen iş kalemine aykırı olarak açıklama sunulduğu söz konusu açıklamanın bu haliyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu dikkate alındığında, idarece başvuru sahibinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle uygun görülmemesinde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bununla birlikte idarenin açıklama istenilen iş kalemlerine yönelik yaklaşık maliyet hesabında belirlediği miktarların ve teklif fiyatına ilişkin mukayesenin, öncelikle idarece tanımlanan analiz formatlarına uygun olarak açıklanması gereken iş kalemleri ile ve bu iş kalemlerinin bütününün dikkate alınması ile gerçekleştirilebileceği düşünüldüğünde, açıklamanın bu yönüyle uygunluğu noktasında idarenin dikkate aldığı ve başvuru sahibinin uyuşmazlık konuları açısından değerlendirilmesini istediği usullerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Ayrıca idarenin isteklinin metraj hesaplamalarına ve teklif fiyat avantajına yönelik kamu ihale mevzuatına aykırı olarak gerçekleştirdiği bir takım işlemlerden hareketle başvuru sahibi tarafından idarenin yaklaşık maliyet tutarının ve ihale sürecinin hatalı tespitler ile yürütüldüğü taraflarına ait miktarların ve teklif tutarlarının ya da idarenin muhtemel yaklaşık maliyet tutarları dikkate alınarak yeniden (yaklaşık maliyet tutarı, sınır değer hesabı, aşırı düşük teklif sorgulamaları vb.) hususlar çerçevesinde bir değerlendirme yapılması gerektiği yönünde iddialara yer verildiği görülmüştür.
Yukarıda yer verilen ilgili mevzuat değerlendirmeleri uyarınca, anahtar teslim götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalelerde, imalat miktarlarının ihale dokümanı içerisinde isteklilere verilememesi dolayısıyla isteklilerce miktar tespitinin proje, pursantaj listeleri ve mahal listeleri üzerinden hesaplanması ve teklif fiyatının oluşturulması gerektiği,
Ayrıca Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesi f) bendi uyarınca, yaklaşık maliyetin, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, katma değer vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedeli olduğu anlaşılmıştır.
İhale komisyonu kararına göre yaklaşık maliyet tutarının 19.02.2018 tarihinde ihalenin ilk oturumunda tekliflerle birlikte açıklandığı, ayrıca idarece 26.02.2018 tarihinde EKAP üzerinden başvuru sahibine gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ile birlikte sınır değer tutarının bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, idarenin ve isteklinin açıklama istenilen iş kalemleri bazında hesapladığı miktar kıyaslamaları çerçevesinde mutlak bir doğrunun aranmasının söz konusu olmadığı, ayrıca anılan işlemlerin aşırı düşük teklif sorgulamalarına yönelik isteklinin bu aşamada öngördüğü miktarları ve teklif fiyatları ile birlikte yapılması gereken bir tespite yönelik olduğu, kaldı ki uyuşmazlığa konu hususların kamu ihale mevzuatına aykırı olarak yapılan inceleme ve değerlendirmeler ile bu hususlar çerçevesindeki aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki bir takım iş kalemlerinden oluştuğu hususları birlikte değerlendirildiğinde;
Kamu ihale mevzuatı uyarınca, söz konusu hususların ihale konusu işe yönelik bir yaklaşık maliyet tutarı ve isteklilerin muhtelif teklif tutarları ve yaklaşık maliyet tutarının da dikkate alındığı sınır değer tutarı ile bir arada değerlendirilmesinin ve bağdaştırılmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.
Kaldı ki, anılan istekli tarafından bir adet iş kalemine ilişkin açıklamanın idarece istenen açıklamalara aykırı olarak sunulduğu, bu iş kalemi haricinde yer alan açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin, idarenin ve isteklinin hesapladığı miktarlar kıyaslandığında da, muhtelif iş kalemlerinde birbirine oranla, düşük, yüksek ve eşit oranlarda miktarların öngörüldüğü de anlaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, anılan istekli tarafından açıklama istenilen iş kalemleri içerisinde yer alan 1 adet iş kalemine ilişkin idarece açıklama istenilen iş kalemleri listesinde ve analiz formatında belirtilen iş kalemine aykırı olarak açıklama sunulduğu ve söz konusu açıklamanın bu haliyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu dikkate alındığında, idarece başvuru sahibinin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönüyle uygun görülmemesinde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:
İdarece, isteklinin sunmuş olduğu teklif fiyat icmalinde, açıklama istenilen iş kalemleri ve sorgulamaya konu olmayan iş kalemleri için teklif ettiği bedelleri, birbirleri ile orantısal bir değerlendirmeye tabi tutularak, söz konusu kısımlara ilişkin oranların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.1’inci maddesinde yer alan açıklamalara aykırı olarak birbirine oranla (%80-%20) yerine (%86,54-%13,46) olduğunun ve istekli tarafından yapılan aritmetik hatalar vb. gibi hususların buna neden olduğunun ve açıklamaların gerçekçi olmadığı” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği, ancak anılan Tebliğ maddesinin idarece yaklaşık maliyet hesaplamaları uyarınca açıklama istenilen iş kalemlerinin tespit edilmesine yönelik bir hususa ilişkin olduğu görüldüğünden idarece yapılan söz konusu değerlendirmelerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının söz konusu gerekçelerle reddedilemeyeceği sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:
İhale komisyonu kararının 3.7’nci maddesinde “…Özel pozlarla alakalı olarak savunma ekinde sunulan firmalardan alınmış proforma tekliflere dayanarak fiyatlandırma yapıldığı görülmüştür. Aşağıda sıralanan 8 adet özel pozlara ilişkin sunulan analizlerde;
Sıra No
İmalatın cinsi
1
İnsan Asansörü Min. 450-630 kg (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Hidrolik Olmayan, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 3 Duraklı)
2
1000 Kg’lık İnsan Asansörü Her Türlü Malzeme/Ekipman Dahil (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 4 Duraklı)
3
İnsan Asansörü 1125 kg Her türlü Malzeme/Ekipman Dahil (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 5 Duraklı)
4
İnsan Asansörü 2000 kg (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Hidrolik Olmayan, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 2 Duraklı)
5
AHU01 Plug Fanlı-Rotorlu Isı Geri Kazanımlı-DX Bataryalı %100 Taze Hava Klima Santrali (29500M3/H,840PA Vant.,16725M3/H,750PA ASP.,172 KW Soğutma)
6
AHU4-Hijyenik-Rotorlu Tip Isı Geri Kazanımlı-Plug Fanlı DX Bataryalı Taze Hava Klima Santrali(%100 Taze Havalı,9450 M3/H 65 MSS Vant., 10265 M3/H 55 MSS ASP., 105 KW Soğutma)
7
AHU6- Rotorlu Tip Isı Geri Kazanımlı-Plug Fanlı DX Bataryalı Taze Hava Klima Santrali (%100 Taze Havalı, 11560 M3/H 65 MSS Vant.,12470M3/H 70 MSS ASP.,118 KW Soğutma
8
Roof-Top (Hava Soğutmalı Paket Klima) Heat Pump-Toplam Soğutma Yükü 106,5 KW, 15000 M3/H Hava Debisi, 5000 M3/H Taze Hava Debisi, 600Pa Cihaz Dışı Basınç Kaybı, R-410/A
Malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği malzeme+montaj bedeli olarak tek kalem şeklinde fiyatlandırıldığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği 45.1.7 maddesinde açıkça bu bedellerin ayrı ayrı belirtilmesi durumunda kabul edileceği belirtildiğinden sunulan bu analizlerin bu şartı taşımaması nedeniyle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7 maddesi uyarınca reddine,” şeklinde gerekçelerle açıklamaların bu yönüyle uygun görülmediği anlaşılmıştır.
Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında söz konusu iş kalemlerine yönelik olarak sunmuş olduğu açıklamalar incelendiğinde;
ELK 21 poz numaralı ve “İnsan Asansörü Min. 450-630 kg (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Hidrolik Olmayan, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 3 Duraklı)”,
ELK 25 poz numaralı “1000 Kg’lık İnsan Asansörü Her Türlü Malzeme/Ekipman Dahil (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 4 Duraklı)”,
ELK 11 poz numaralı ve “İnsan Asansörü, 1125 kg Her türlü Malzeme/Ekipman Dahil Acil Kurtarma, Makine Dairesiz Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 5 Duraklı)”,
ELK 2 poz numaralı “İnsan Asansörü 2000 kg (Acil Kurtarma, Makine Dairesiz, Hidrolik Olmayan, Tam Otomatik, Toplamalı Kumandalı, Frekans Kontrollü, Tam Elektronik, 2 Duraklı) iş kalemlerine yönelik sunduğu analizlerde malzeme+montaj bedeli olarak açıklama sunulduğu ve ayrı ayrı malzeme ve montaj bedelleri için açıklama sunulmadığı, ayrıca bu iş kalemlerinin fiyatlarını tevsik edici olarak sunulan belgelerde de anılan iş kalemlerinin malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği görülmüştür.
Ancak idarece başvuru sahibine gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde anılan özel iş kalemlerine ait düzenlenen analiz formatlarında da malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı açıklanmasının istenmediği görüldüğünden başvuru sahibi tarafından söz konusu iş kalemlerine yönelik sunulan açıklamaların idarece istenen açıklamalara aykırılık teşkil etmediği ve idarenin söz konusu iş kalemlerine yönelik gerekçelerle başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan uyuşmazlığa konu açıklama istenilen makine tesisatı iş kalemleri içerisinde yer alan;
İdarece başvuru sahibine gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde gönderilen,
Özel H01 poz numaralı “AHU01 Plug Fanlı-Rotorlu Isı Geri Kazanımlı-DX Bataryalı %100 Taze Hava Klima Santrali (29500M3/H,840PA Vant.,16725M3/H,750Pa Asp.,172 kW Soğutma)”,
M.ÖBF-04 poz numaralı “AHU4-Hijyenik-Rotorlu Tip Isı Geri Kazanımlı-Plug Fanlı DX Bataryalı Taze Hava Klima Santrali(%100 Taze Havalı,9450 M3/H 65 MSS Vant., 10265 M3/H 55 MSS ASP., 105 KW Soğutma)”,
M.ÖBF-06 poz numaralı “AHU6- Rotorlu Tip Isı Geri Kazanımlı-Plug Fanlı DX Bataryalı Taze Hava Klima Santrali (%100 Taze Havalı, 11560 M3/H 65 MSS Vant., 12470M3/H 70 MSS ASP.,118 KW Soğutma”,
Özel. HV.01 poz numaralı “Roof-Top (Hava Soğutmalı Paket Klima) Heat Pump-Toplam Soğutma Yükü 106,5 KW, 15000 M3/H Hava Debisi, 5000 M3/H Taze Hava Debisi, 600Pa Cihaz Dışı Basınç Kaybı, R-410/A” iş kalemleri için, malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı belirtildiği analiz formatlarının düzenlendiği ve söz konusu iş kalemleri için malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı açıklanmasının istendiği görülmüştür.
Anılan istekli tarafından söz konusu iş kalemlerine yönelik sunmuş olduğu analizlerde, malzeme ve montaj bedelinin toplam tutarına yer verildiği ancak malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği ayrıca bu iş kalemlerinin fiyatlarını tevsik edici olarak sunulan belgelerde de anılan iş kalemlerinin malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği görülmüştür.
Bu nedenle, başvuru sahibi istekli tarafından anılan iş kalemlerine yönelik olarak sunulan açıklamaların, aşırı düşük teklif sorgulamasında söz konusu iş kalemlerine yönelik malzeme ve montaj bedelleri için ayrı ayrı istenen açıklamaları tevsik edici nitelikte olmadığı ve söz konusu açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında idarece istenen açıklamalara aykırılık teşkil ettiği anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu açıklamalarının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının bu yönüyle uygun görülmemesinde kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
- Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede:
İdarece ihale işlem dosyası içerisinden gönderilen belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde aşağıda yer alan hususlar tespit edilmiştir.
Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında bazı iş kalemlerinin tevsikinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile bu fiyat teklifleri ile birlikte ilgili fiyat tekliflerinin dayanağı olarak gösterilen satış tutarı tespit tutanakları (EK-0.6) ile yapıldığı görülmüştür.
İdarece araştırmaya esas olarak alınan başvuru sahibi isteklinin sunmuş olduğu fiyat teklifleri, ilgili tespit tutanakları ve bu belgelere yönelik olarak idarece yapılan değerlendirmeler incelendiğinde,
- “3 lü karışım çim tohumu ile çim ekilmesi m2”, “Phoenix Canariensis/hurma (gövde boyu:175-200 cm)”, “Phoenix Canariensis/hurma (gövde boyu:100-150 cm) iş kalemleri için Geobotanik Pey. Mim. Müh. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifi ve ekinde satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu,
Söz konusu fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 26/02/2018 tarih ve 2018/1 sayılı satış tutarı tesbit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 altında olmadığını beyan ederim” ibaresinin ve serbest muhasebeci mali müşavir kaşe ve imzasının yer aldığı,
Ayrıca söz konusu satış tutarı tespit tutanağında ise ilgili geçici vergi beyanname döneminin (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) olarak belirtildiği görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.1’inci maddesinde söz konusu açıklamalara ilişkin yer verilen değerlendirmelerde;
“3’lü karışım çim tohumu ile çim ekilmesi işi “ için sunulan satış tutarı tespit tutanağında yer alan beyanda işin miktarı açısından birimin m2 yerine m olarak yazılması ve toplu peyzaj faturaları düzenlenmiş olması nedeniyle” işin ayrıntısı hakkında meslek mensubundan bilgi talep edildiğinin ifade edildiği, söz konusu meslek mensubunun cevabi yazısında “teklife ilişkin fiyatların anahtar teslim götürü bedel üzerinden gerçekleştirildiğinin belirtilmesi ve firma ciro bilgilerinin beyan edilmesi” bilgilerinin yeterli görülmeyerek “ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının net olarak hesaplanmaması ve beyanın doğru rakamları içermemesi ve fatura şartları açısından ilgili geçici vergi beyanname döneminin tespit edilememesi” yönünde hususlar çerçevesinde söz konusu açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Granit Levha ile Tezgah Yapılması”, “Özel Ebatlı Granit Levhalarla Duvar Kaplaması Yapılması” iş kalemleri için Adamar Mer. Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifi ve ekinde satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu,
Sunulan fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 28/02/2018 tarih ve 2018/4 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80 altında olmadığını beyan ederim.” ibarelerinin ve ilgili meslek mensubunun kaşe, imza ve iletişim bilgilerinin yer aldığı görülmüştür
Söz konusu fiyat teklifinin ekinde sunulan satış tutarı tespit tutanağında ise ilgili geçici vergi beyanname döneminin (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) olarak belirtildiği görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.2’nci maddesinde söz konusu belgelere yönelik olarak yapılan değerlendirmede, ilgili tutanakta “Özel Ebatlı Granit Levhalarla Duvar Kaplaması Yapılması İşi” tarifine ilgili meslek mensubu tarafından “+mermer” ibaresinin eklenmesi” yönündeki tespit neticesinde ilgili meslek mensubundan bilgi istenildiği ifade edilerek gelen cevabi yazı uyarınca “ İşe ilişkin fatura bilgileri ve yapılan bir takım hesaplamalar uyarınca “Teknik Şartnameye uygun olmayan imalat ve fatura bilgileri ile ağırlıklı ortalama birim satış tutarı oranının düşürülerek uygun hesaplanmadığı” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Skorbord yapımı ve montajı” iş kalemi için GNG Spor ve Spor Sist. Çelik İnş. Teks. San.ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifinin ve eki satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu,
Söz konusu fiyat teklifi üzerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 08/09/2014 tarih ve 150155 sayılı satış tutarı tesbit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazıldığı ayrıca söz konusu fiyat teklifinde meslek mensubunun kaşe ve imzasının bulunduğu görülmüştür.
Söz konusu fiyat teklifinin ekinde sunulan satış tutarı tespit tutanağında ise ilgili geçici vergi beyanname döneminin (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) olarak belirtildiği, ayrıca söz konusu tutanakta satış tutarı tespit tutanağının tarih bilgisinin “01.03.2018” olarak belirtildiği sayı bilgisinin ise yer almadığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.3’ncü maddesinde söz konusu belgelere yönelik olarak yapılan değerlendirmede, “tarih bilgilerinin uyumsuzluğu nedeniyle meslek mensubundan bilgi istenildiği ve meslek mensubunun cevabi yazısı uyarınca “geçici vergi beyanname döneminin 2014/3 geçici vergi beyanname dönemi yerine sehven (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) yazıldığı” yönündeki beyanı üzerine açıklamanın ilgili geçici vergi beyanname döneminin uygun olmaması” yönünde gerekçeyle uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Profesyonel Basketbol Potası” iş kalemi için GNG Spor ve Spor Sist. Çelik İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifi ve satış tutarı tespit tutanağının (EK-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Sunulan söz konusu fiyat teklifinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’üncü maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca herhangi bir ibarenin bulunmadığı, ayrıca anılan fiyat teklifinde meslek mensubuna yönelik herhangi bir bilginin de bulunmadığı görülmüştür.
Diğer taraftan tevsik edici belge olarak sunulan satış tutarı tespit tutanağında “Ek-O.6) ilgili geçici vergi beyanname döneminin (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) olarak belirtildiği ayrıca satış tutarı tespit tutanağının tarih bilgisinin düzeltilmiş haliyle 01.03.2018 olarak belirtildiği ve sayı bilgisinin yer almadığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.4’üncü maddesinde yer alan değerlendirmeler incelendiğinde, “Anılan fiyat teklifinde gerekli ibarelerin ve ilgili meslek mensubuna ait herhangi bir bilginin yer almadığı tespiti yapılarak, ayrıca fiyat teklifi alınan firmadan ve meslek mensubundan ilgili satış tutarı tespit tutanağına yönelik geçici vergi beyanname döneminin uyumsuzluğu” yönünde hususlar çerçevesinde yazılı açıklama istenildiği ve meslek mensubunun “geçici vergi beyanname döneminin 2018/1 dönemi yerine sehven 2017/4 dönemi olarak belirtildiği” yönündeki beyanının da ayrıca dikkate alınarak “fiyat teklifinde meslek mensubunun beyanının ve meslek mensubunun kaşe ve imzasının olmaması, geçici vergi beyanname döneminin uygun olmaması ve ilgili firma tespitleri uyarınca ürünün Teknik Şartname’ye uygun olmaması ” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Özel Parke Spor Zemin Yapılması” iş kalemi için GNG Spor ve Spor Sist. Çelik İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifi ve ekinde satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Söz konusu fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 25/03/2017 tarih ve 215442 sayılı satış tutarı tesbit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80 altında olmadığını beyan ederim” ibarelerinin yer aldığı ve söz konusu fiyat teklifinde meslek mensubunun kaşe ve imza bilgilerinin yer aldığı görülmüştür.
Diğer taraftan sunulan satış tutarı tespit tutanağında “Ek-O.6) ilgili geçici vergi beyanname döneminin (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) olarak belirtildiği ayrıca satış tutarı tespit tutanağının tarih bilgisinin 01.03.2018 olarak belirtildiği ve sayı bilgisinin yer almadığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.5’inci maddesinde, “satış tutarı tespit tutanağında sayı bilgisinin olmaması ve tarih bilgileri ile ilgili uyumsuzluk tespitleri” uyarınca meslek mensubundan yazılı açıklama istenildiği ve meslek mensubunun “geçici vergi beyanname döneminin 2017/1 dönemi yerine sehven 2017/4 dönemi olarak belirtildiği” yönündeki beyanı da dikkate alınarak geçici vergi beyanname döneminin uygun olmaması” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Özel Katlanır Tribün Koltuğu” iş kalemi için Yücel Bahçe Mobilyaları San. ve Tic. A.Ş.’nden (Yücel Büro Mob. San. ve Tic. A.Ş.) alınan fiyat teklifi ve satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Sunulan fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 28/02/2018 tarih ve 2018/1 sayılı satış tutarı tesbit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 altında olmadığını beyan ederim” ibaresinin yer aldığı ve ilgili meslek mensubunun mühür ve imzasının yer aldığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.6’ncı maddesinde yapılan değerlendirmelerde, fiyat teklifi alınan firmanın internet adresi üzerinden yapılan incelemede ilgili firmanın Teknik Şartname’ye uygun tribün koltuğu imalatı yapmadığının görüldüğü” yönünde tespite yer verildiği görülmüştür.
Diğer taraftan söz konusu tribün koltuğunun Teknik Şartnameye uygun olup olmadığı ve geçici vergi beyanname dönemine yönelik satış tutarı tespit tutanağında ibraz edilen 10 adet faturanın ilgili geçici vergi beyanname dönemine ait olup olmadığı” yönünde hususlar çerçevesinde ilgili meslek mensubundan bilgi istenildiği, ilgili meslek mensubunun fiyat teklifi alınan firma ile birlikte yaptığı değerlendirme neticesinde Teknik Şartname’ye uygun bir fiyat teklifi verilmediği” yönünde cevabi yazısı bulunduğu ifade edilerek açıklamanın uygun görülmediği ve açıklamanın bu yönde gerekçelerle uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “438 kişilik Teleskobik Tribün” iş kalemi için Yücel Bahçe Mobilyaları San. ve Tic. A.Ş.’nden (Yücel Büro Mob. San. ve Tic. A.Ş.) alınan fiyat teklifinin ve fiyat teklifi ve satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür.
Sunulan fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 28/02/2017 tarih ve 2018/2 sayılı satış tutarı tesbit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80 altında olmadığını beyan ederim” ibarelerinin ve ilgili meslek mensubunun mühür ve imzasının yer aldığı görülmüştür.
Diğer taraftan söz konusu fiyat teklifi ekinde sunulan satış tutarı tespit tutanağının tarih ve sayısının 28.02.2018 tarihli ve 2018/2 sayılı olduğu bilgisinin yer aldığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.7’nci maddesinde, “Meslek mensubundan ağırlıklı ortalama birim satış tutarına ilişkin teknik bilgiler ve fatura bilgileri vb. hususlar çerçevesinde bilgi istenildiğinin, bu hususlara yönelik cevabi yazı uyarınca teklif edilen ürünün Teknik Şartname’ye uygun olmadığı ve faturaların ilgili geçici vergi beyanname dönemine girmediği” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Kiremit Tozundan Zemin Kaplaması Yapılması” iş kalemi ve muhtelif iki iş kalemine ilişkin RMD Yapı Endüstriyel Zemin Kaplama Sistemlerinden fiyat teklifinin ve satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Sunulan fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyat/fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 27/02/2018 tarih ve 1 sayılı satış tutarı tesbit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim” ibarelerinin yer aldığı, söz konusu belgede belgeyi düzenleyen meslek mensubuna ait herhangi bir bilginin bulunmadığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.8’nci maddesinde “Söz konusu proforma teklifin beyan kısmının altında meslek mensubunun imza ve kaşesinin bulunmadığı dolayısıyla mevzuata uygun olmadığı ve söz konusu eksikliğin bilgi eksikliği kapsamında tamamlatılamayacağı…” yönünde ifadelerle açıklamanın uygun görülmediği görülmüştür.
- “Dekoratif Ahşap Desenli Mdf Levhalar ile Duvar Kaplaması Yapılması”, “Akustik Kumaş Kaplı Duvar Kaplaması Yapılması”, Membran Kapı Kanadı ve Kasası (100290) Yapılması, Membran Kapı Kanadı ve Kasası (90290) Yapılması, Membran Kapı Kanadı ve Kasası (110*290) Yapılması, “Yazı Tabletli Kolçak Üst Ahşaplı Konferans Koltuğu ve Montajı” iş kalemleri için Terlikçioğulları Doğrama ve Dekorasyon Veysel Terlikçioğullarından alınan fiyat teklifinin ve satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6), ayrıca muhtelif sözleşmenin sunulduğu görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.9, 3.9.10, 3.9.11, 3.9.12’nci maddelerinde yapılan değerlendirmelerde, söz konusu belgelere yönelik olarak Membran Kapı Kanadı ve Kasası imalatlarına yönelik olarak inşaat metraj kuralları gerekçe gösterilerek yeniden bir miktar ve tutarsal hesaplama yapıldığı ve bu hesaplamaya göre, “sunulan fiyat teklifindeki bu imalatlara ilişkin ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının mevzuat uyarınca istenen oranı karşılamadığı” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan “Yazı Tabletli Kolçak Üst Ahşaplı Konferans Koltuğu ve Montajı” iş kalemi için ihale komisyonu kararının 3.9.12’nci maddesinde; ürün için fiyat teklifi alınan firmanın internet adresinin tespit edilememesi ve ürün fiyatlarının piyasa rayiçlerinin çok altında olması yönünde hususlar çerçevesinde, ilgili firmanın envanter kaydına ilişkin bilgilerinde bu ürünün bulunup bulunmadığı hususları ile ilgili olarak söz konusu firma ve ilgili meslek mensubu ile yazışmaların yapıldığının ve bu yazışmalar sonucunda “ilgili firmanın söz konusu ürünle ilgili yalnızca ihtiyaç halinde alış satış yaptığı ve 2017/4 geçici vergi beyanname döneminde herhangi bir satışı olmadığı ve teklifin yalnızca fiyat teklifi sunulmak üzere düzenlendiği ve firmanın sadece ürünün montaj işlerini yapabileceği” yönünde hususların tespit edildiği belirtilerek açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- Muhtelif elektrik tesisatı iş kalemleri için Denizteknik İnş. Elekt. San. Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifinin ve satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu,
Sunulan fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın/fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (28/02/2018) tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibarelerinin ve ilgili meslek mensubunun kaşe ve imza bilgilerinin yer aldığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.14’üncü maddesinde, fiyat teklifinde belirtilen ilgili iş kaleminin teklif fiyatının fatura bilgileri uyarınca değerlendirildiği ve ilgili meslek mensubunun ağırlıklı ortalama birim satış tutarına ilişkin beyanının uygun görülmeyerek söz konusu açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan, aynı fiyat teklifine yönelik ihale komisyonu kararının 3.8.21’inci maddesinde yapılan değerlendirmelerde, “Ağırlıklı ortalama birim satış tutarının ilgili iş kalemlerinde tek bir tip jeneratör için yapılmasından kaynaklı olarak ürünlerin kapasitesi ve maliyet bilgileri açısından ilgili meslek mensubundan açıklayıcı bilgi istenildiği ve herhangi bir cevapta bulunulmaması üzerine, söz konusu ağırlıklı ortalama birim satış tutarı bilgisinin gerçeği yansıtmadığına ve ürünlerin bire bir Teknik Şartnameyi karşılamadığına karar verilerek açıklamanın bu yönüyle de uygun görülmediği görülmüştür.
- 13 adet muhtelif iş kalemine ilişkin Serin Klima Beyaz Eşya Servis San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifinin sunulduğu,
İhale komisyonu kararının 3.9.15’inci maddesinde yapılan değerlendirmede, piyasa şartları değerlendirilerek ilgili fiyatların gerçek piyasa şartlarını yansıtmadığına” yönelik tespitlere yer verildiği ve söz konusu fiyat teklifinin dayanağı ilgili satış tutarı tespit tutanağının meslek mensubundan istenildiği anlaşılmıştır. İlgili meslek mensubundan gelen cevabi yazı uyarınca, söz konusu ürünlerin toplu olarak fatura edilmesi nedeniyle ağırlıklı ortalama birim satış tutarlarının sağlıklı olarak hesaplanmadığı ve söz konusu değerlerin doğru değerleri yansıtmadığı ayrıca ilgili satış tutarı tespit tutanağının (EK-O.6) meslek mensubu tarafından gönderilmediği” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- “Silikon Giydirme Cephe Yapılması”, “Kompozit levha ile cephe kaplaması yapılması”, “Üç Kuşaklı Paslanmaz Çelikten Merdiven Korkuluğu ve Küpeştesinin Yapılması”, “Özel Alüminyum Taşıyıcılı Hareket Eden Açılır Kapanır Tavan Sistemi”, “Özel 10x10 Gridli Petek Alüminyum Metal Asma Tavan Plaka” iş kalemleri için Ertuğrul Cam Pvc Alüminyum Ertuğrul Cam Şirketinden alınan fiyat teklifinin ve satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Sunulan satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) ilgili geçici vergi beyanname döneminin (2017 yılı) (4. Vergi Beyanname dönemi) olarak belirtildiği görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.16’ncı maddesinde “İlgili meslek mensubundan istenilen bilgiler çerçevesinde ürünlerin ayrıntılı olarak hangi geçici vergi beyanname dönemlerini kapsadığının tespit edilememesi üzerine ağırlıklı ortalama birim satış tutarının sağlıklı olarak hesaplanmadığı ve ilgili meslek mensubunun beyanının doğru bilgileri yansıtmadığı” yönünde hususlar uyarınca açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- Muhtelif iş kalemleri ile ilgili Form Vrf Sist. San. ve Tic. A.Ş.den alınan fiyat teklifinin sunulduğu görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.17’nci maddesinde “İhale komisyonunca anılan firmanın teklif sunduğu ürünlere ilişkin teknik şartnamelerinin fiyat teklifi alınan firmadan istenildiği ve söz konusu ürünlere ait bu yazışma sonucunda temin edilen teknik şartnamelerle ihaleye ait teknik şartnameler mukayese edilerek açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- Özel H01, MÖBF- 04, M. ÖBF-06, Özel HV.01 poz numaralı iş kalemleri için Form Endüstri Ür. Tic. A.Ş.nden alınan fiyat teklifinin ve eki satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Sunulan fiyat teklifinde ““Bu fiyat teklifindeki birim fiyat/fiyatların, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (27/02/2018) tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibarelerinin ve ilgili meslek mensubunun kaşe, imza ve iletişim bilgilerinin yer aldığı görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.18’inci maddesinde, söz konusu fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) ilgili meslek mensubundan istenildiği ve gelen cevabi yazı uyarınca söz konusu imalatlara ilişkin ağırlıklı ortalama birim satış tutarının uygun hesaplanamadığının ve verilen beyanın bir belgeye dayandırılamadığının tespit edildiği” yönünde hususlar çerçevesinde meslek mensubunun ağırlıklı ortalama birim satış tutarına ilişkin beyanının gerçeği yansıtmadığına karar verildiği ve açıklamanın uygun görülmediği anlaşılmıştır.
- Prefabrik Bina İmalat ve Montajı” iş kalemi için Doğuş Prefabrik ve Metal Yapı Taah. İş Mak. Turz. Gıda. San. Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifi ve eki satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) sunulduğu görülmüştür.
Söz konusu belgelere ilişkin değerlendirme bilgilerine ihale komisyonu kararının 3.9.19’uncu maddesinde bir takım değerlendirmelere yer verildiği ve söz konusu belgelerle ilgili olarak herhangi bir aykırılık tespitinin yapılmadığı görülmüştür.
- Elk-2, Elk-11, Elk-21, Elk-25 poz numaralı iş kalemleri için Formül İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasından alınan fiyat teklifi ve eki satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür.
İhale komisyonu kararının 3.9.20’nci maddesinde yapılan değerlendirmeler incelendiğinde; “Ürünlerin taşıması kapasitelerinin farklılıklarından kaynaklı olarak ürünler için teklif edilen fiyatların tutarsızlığının ve ürünlerin teknik Şartname’ye uygun olup olmadığının” tespiti yönünde hususlar çerçevesinde meslek mensubundan ve fiyat teklifi alınan firmadan fatura bilgilerinin ve Teknik Şartnamelerin belirtildiği sözleşmelerin istenildiği,
“Temin edilebilen faturalar vb. bilgilerin incelenmesi neticesinde ağırlıklı ortalama birim satış tutarına ilişkin meslek mensubu tarafından belirlenen oranın gerçeği yansıtmadığı ve temin edilen belgelerden ürünlerin Teknik Şartname’ye uygun olmadığı” yönünde hususlar çerçevesinde açıklamanın uygun olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirilen yapım işi ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamalarında isteklilerce sunulan açıklamaların ne şekilde değerlendirilmesi gerektiğinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde ayrıntılı olarak açıklandığı görülmüştür.
Kamu ihale mevzuatı uyarınca, teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenleneceği, ayrıca tutanakların fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenleneceği ve meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyeceği, ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanakların meslek mensubundan istenebileceği, diğer taraftan meslek mensubunun üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olduğu anlaşılmıştır.
Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesinde, teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin isteklilerinin analizlerine dayanak teşkil eden tevsik edici belgeler olarak sayıldığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin dayanağı ilgili tespit tutanaklarının ise tek başına tevsik edici bir belge olarak sayılmadığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirilen yapım işlerine ait aşırı düşük teklif sorgulamaları kapsamında, isteklilerce açıklamaları kapsamında teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifleri ile ilgili açıklamalarında ilgili tespit tutanaklarını da ayrıca sunmuş olmasının, bu tutanaklara ilişkin idarenin gerekli gördüğü hallerde mevzuatın idareye tanıdığı takdir yetkisi çerçevesinde araştırma yapma yetkisini ortadan kaldırmayacağı anlaşılmıştır.
Yukarıda yer verilen tespitler uyarınca, teklif fiyatı alınan firmalarla birlikte de değerlendirilen teknik katalogların, muhtelif incelemeye esas alınmak istenen sözleşmelerin, şartnamelerin ve faturaların, teklif edilen ürün meslek mensubu beyanına yönelik yapılan bir takım teknik hesaplamaların, ayrıca fiyat teklifi alınan ürün bilgilerinin firmaların internet adreslerinin bulunmasından veya internet adresleri bulunmamasından hareketle, ilgili görülen fiyat tekliflerinde ve ilgili satış tutarı tespit tutanaklarında (EK-O.6) muhtelif ağırlıklı ortalama birim satış tutarları vb. hususlarda, meslek mensuplarının beyanlarının mevzuata uygunluğun tespiti noktasında bir takım araştırmaların ve değerlendirmelerin yapıldığı ve açıklamaların uygun görülmemesine karar verildiği anlaşılmıştır.
Anılan istekli tarafından sunulan fiyat tekliflerinin dayanaklarının EK-O.6 Satış Tutarı Tespit Tutanağı olduğu, anılan tutanakların ilgilinin yasal defter ve kayıtlarına dayanılarak hazırlandığı, öte yandan kamu ihale mevzuatı uyarınca fatura örneklerinin, analizlere dayanak teşkil eden belgelerden olmadığı, fatura örneklerinin tevsik edici bir belge niteliğinde olmadığı görülmüştür.
Diğer taraftan, somut olayda söz konusu faturalar ile birlikte yukarıda ifade edilen diğer tespitler çerçevesinde, ilgili meslek mensuplarının beyanları ve emsal bedel beyanlarının uygunluğunun tespiti açısından, somut bir sonuca varılmaya çalışılan veya somut bir sonuca varılamayan söz konusu araştırma ve değerlendirme usullerinin, kamu ihale mevzuatı uyarınca ilgili meslek mensuplarının yetki ve sorumluluğu çerçevesindeki beyanlarının aykırılığını ortaya koymak adına doğru bir yaklaşım olarak dikkate alınamayacağı anlaşılmıştır.
Ayrıca 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirilen yapım işi ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamalarında isteklilerce sunulan açıklamaların ne şekilde değerlendirilmesi gerektiğinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde ayrıntılı olarak açıklandığı isteklilerce üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin piyasa fiyatlarına uygunluğu, ticari gereklere, hayatın olağan akışına aykırılığı gibi soyut hususlar çerçevesinde açıklamanın değerlendirilmesine yönelik bir usulün de anılan Tebliğ açıklamaları kapsamında bulunmadığı görülmüştür.
Bu nedenle idarenin bu yöndeki değerlendirmelerinin mevcut durumda kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.11’inci maddesinde “Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.
Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.” açıklaması yer almaktadır.
Başvuruya konu ihaleye ait ihale tarihinin 19.02.2018 olduğu, bu nedenle anılan Tebliğ maddesi uyarınca sunulan fiyat tekliflerinin dayanağı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemi olan 2017/3 veya 2017/4 dönemlerine ait olmasının zorunlu olduğu anlaşılmıştır.
Bu kapsamda;
3 ) “Skorbord yapımı ve montajı” iş kalemini tevsik etmek üzere sunulan fiyat teklifi ve eki satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) incelendiğinde, fiyat teklifinde beyan edilen satış tutarı tespit tutanağı bilgisinin ilgili geçici vergi beyanname dönemini tevsik edebilecek nitelikte olmadığı, ayrıca söz konusu fiyat teklifinde belirtilen bu bilgilerin sunulan tutanak bilgileri ile de uyumsuzluk gösterdiği, tutanak bilgileri ile örtüşmediği görülmüştür.
Diğer taraftan idarece takdir yetkisi kapsamında, bu hususa yönelik meslek mensubu ile yapılan yazışma neticesinde de ilgili tutanağın geçici vergi beyanname döneminin sehven 2014/3 dönemi yerine 2017/4 dönemi yazıldığının tespit edildiği ve geçici vergi beyanname döneminin 2014 yılı 3. vergi beyanname dönemi olarak düzeltildiği de dikkate alındığında söz konusu açıklamanın bu yönüyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
- “Profesyonel Basketbol Potası” iş kalemi için sunulan fiyat teklifinde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’üncü maddesinde yer alan açıklamalar uyarınca yer alması gereken ibarelerin ve ilgili meslek mensuplarının kaşe, imza ve iletişim bilgilerine yönelik bir bilginin bulunmadığı görülmüştür.
Bu nedenle kamu ihale mevzuatı uyarınca tevsik edici belgeler kapsamında dikkate alınması gereken söz konusu belgenin bu haliyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve idarenin takdir yetkisi kapsamında ayrıca tespit ettiği ilgili hususların açıklamanın uygun görülebilmesi açısından bir etkisinin bulunmadığı ve sunulan açıklamanın bu haliyle zaten kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
- “Özel Parke Spor Zemin Yapılması” iş kalemi için sunulan fiyat teklifinde beyan edilen satış tutarı tespit tutanağı bilgisinin ilgili geçici vergi beyanname dönemini tevsik edebilecek nitelikte olmadığı, ayrıca söz konusu fiyat teklifinde belirtilen bu bilgilerin sunulan tutanak bilgileri ile de uyumsuzluk gösterdiği ve tutanak bilgileri ile de örtüşmediği görülmüştür.
Diğer taraftan idarece takdir yetkisi kapsamında, bu hususa yönelik meslek mensubu ile yapılan yazışma neticesinde de ilgili tutanağın geçici vergi beyanname döneminin sehven hatalı düzenlendiği tespitinin yapıldığı da dikkate alındığında söz konusu açıklamanın bu yönüyle kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.
Ayrıca; 8) “Kiremit Tozundan Zemin Kaplaması Yapılması” iş kalemi ve muhtelif iki iş kalemine ilişkin RMD Yapı Endüstriyel Zemin Kaplama Sistemlerinden alınan fiyat teklifinde mevzuat uyarınca meslek mensubuna ait belirtilmesi gereken herhangi bir bilginin yer almadığı ve sunulan belgenin bu haliyle de kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu ve idarenin bu yöndeki gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,
Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Oybirliği ile karar verildi.
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.