KİK Kararı: 2018/UY.I-608

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/017
Gündem No : 10
Karar Tarihi : 20.03.2018
Karar No : 2018/UY.I-608
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Yapı Merkezi İnşaat ve San. A.Ş. - Özaltın İnşaat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi - Tav Tepe Akfen Yatırım İnş. ve İşl. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Dairesi Başkanlığı Raylı Sistemler Şube Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/7064 İhale Kayıt Numaralı “Gebze Darıca Metrosu İnşaat ve Elektromekanik Sistemler Temini Montaj ve İşletmeye Alma İşleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Dairesi Başkanlığı Raylı Sistemler Şube Müdürlüğü tarafından 01.02.2018 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “Gebze Darıca Metrosu İnşaat ve Elektromekanik Sistemler Temini Montaj ve İşletmeye Alma İşleri” ihalesine ilişkin olarak Yapı Merkezi İnşaat ve San. A.Ş.- Özaltın İnşaat Ticaret ve Sanayi Anonim Şirketi - Tav Tepe Akfen Yatırım İnş. ve İşl. A.Ş. ortak girişiminin 26.02.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.02.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.03.2018 tarih ve 17034 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.03.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/409 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Ön yeterlik başvurusunda bulundukları ihalede tekliflerinin yeterli bulunduğu, ancak yapılan puanlama sonucunda 95,56 puan alarak teklif vermeye davet edilecekler listesine giremedikleri, aşağıda yazılı gerekçelerle yüz tam puan alan isteklilerin büyük kısmının yeterliliği sağlayamadıkları,

2. Bestaş Yapı A.Ş., Efecemler İnş. A.Ş., Stroytransgaz A.Ş., Pers Yapı İnş.San. ve Tic. A.Ş., Asmin Taah. Yap. İnş. A.Ş., Denk Grup Enerji İnş. Danış. San. ve Tic. A.Ş., DBH Yolyapı A.Ş., Gürbağ İnş. Müh. Mad. san. ve Tic. A.Ş., Ohitan İnş. Tic. A.Ş., SSC Yol İnş. A.Ş., KMB Metro İnş. Alt. Taah. San. A.Ş., Kutlutaş Müh. San. A.Ş., Metrostav Ank. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş., Tam Yapı Oto İnş. Tic. A.Ş., Meting Raylı Sis. A.Ş., RBI İnş. San. ve Tic. A.Ş., tarafından sunulan ve (Bestaş-İnjtekstory Ltd. Şti. / Efecemler- Mühendis Yol Tamir Tikinti Ltd. Şti. / Pers-Turo Company / Asmin-SaZ. s.r.o. şirketi / Denk-GenTranstroy Montaj Ltd. Şti. / KMB Metro - Kyıvmetrobud A.Ş. / Metrostav Ank. İnş.-Metrostav A.Ş. / RBI - China Road and Bridge Corporation) şeklinde eşleştirilen yurtdışı belgelerinin Ön Yeterlik İdari Şartnamesinin "Belgelerin sunuluş şekli" başlıklı 7.10 maddesindeki şartları taşımadığı,

3. Bestaş Yapı A.Ş. - İnjtekstory Ltd. Şti., Meting Raylı Sis. A.Ş.-SMU İngeokom tarafından sunulan yurtdışı iş deneyim belgelerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 39'uncu maddesinin onaltıncı fıkrasına uygun olmadığı,

4. RBI İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan Ticaret Sicil Gazetelerinde ortakların ve ortaklık oranlarının son durumununun gösterilmediği, ayrıca isteklinin teklif vermeye yetkili olunduğuna dair sunduğu belgeler yanında ortakların son durumunu gösteren gazetelerin de sunulması gerektiği,

5. Metrostav Ank. İnş. Taah. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ortaklık durum belgesinin hiç sunulmadığı yada Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin 39'uncu maddesinin dokuzuncu fıkrasına uygun olmadığı,

6. Denk Grup Enerji İnş. Danış. San. ve Tic. A.Ş. ve SSC Yol İnş. A.Ş. tarafından sunulan bilanço ve iş hacmine ilişkin belgelerin Türk Vergi Kanunu'na uygun Tek Düzen Hesap Planına göre değil, uluslararası denetçi raporu ve gerçeği yansıtmayan konsolide raporlar şeklinde sunulduğu, bunun da mevzuata aykırı olduğu,

7. Denk Grup Enerji İnş. Danış. San. ve Tic. A.Ş. ve SSC Yol İnş. A.Ş. tarafından ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin olarak sunulan belgelerin başvuran firmalara ait olmadığı, firmaların %50 ve daha fazla hisse sahibi ortağının veya ortaklığı bulunan başka bir firmanın devraldığı firmaların belgelerinin kullanıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia edenlerin, Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla, öncelikle ihaleyi gerçekleştiren idareye şikâyet ve akabinde de Kamu İhale Kurumu’na itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükmüne yer verilmiş, ilgili maddenin dilekçelerde yer alacak hususları sayan dördüncü fıkrasının (d) bendinde, başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru kapsamında belirtilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Aynı Kanun’un 56’ncı maddesinde, Kurumca yapılacak incelemenin başvuru sahibinin iddiaları ile idarece şikayet üzerine alınan kararla sınırlı olduğu hüküm altına alınmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde, şikayet ve itirazen şikayet dilekçelerinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğu tekrar edilmiş, 11’inci ve 16’ncı maddelerde, usulüne uygun olmayan başvuruların idarelerce ve Kurumca reddedileceği düzenlenmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinde ise konuya ilişkin ayrıntılı bir açıklamaya yer verilmiştir.

Belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen mezkur ihalede 16.02.2018 günü alınan komisyon kararı ile, ihaledeki 15 adayın tümünün ön yeterlik aşamasında yeterli bulunduğu, bunlardan 13 adayın 100 tam puan aldığı ve listeye alınarak teklif vermeye davet edilmelerine karar verildiği görülmüştür. Başvuru sahibinin ise 95.56 puan alarak listeye alınmadığı ve tarafına ilişkin puanlama hususunda herhangi bir başvurusunun olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından 26.02.2018 tarihinde idareye sunulan şikayet dilekçesi incelendiğinde, ihalede listeye alınan ve teklif vermeye davet edilen adaylarca sunulan ön yeterlik belgelerine atıfla;

a) Sunulan belgelerdeki imzaların ve mühürlerin doğruluğunun sağlanmadığı,

b) İş deneyim belgelerinde işin sözleşme ve geçici kabul tarihinin net olmadığı, belgelerin iş bitirme, yönetme veya denetlemeye ilişkin olup olmadığının anlaşılamadığı,

c) Firmalara ait Ticaret Sicil Gazetelerinde, ortakların ve ortaklık oranlarının son durumunun gösterilmediği, ayrıca adayların teklif vermeye yetkili olunduğuna dair sunduğu belgeler ile beraber ortakların son durumunu gösteren gazetelerin sunulmadığı,

d) Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinin dokuzuncu fıkrası kapsamında sunulması gereken ortaklık durumuna ilişkin belgelerin bazı adaylar tarafından hiç sunulmadığı, bazılarının ise usule aykırı olduğu,

e) Bilanço ve iş hacmine ilişkin belgelerin Türk Vergi Kanunu’na uygun olmadığı,

f) Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin sunulan belgelerin aday firmalara ait olmadığı iddialarına yer verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanun kapsamında, şikâyet başvurusu idari başvuru yolunun ilk aşaması olup, amacı, başvuranlar bakımından hak aramak olduğu kadar idareler bakımından da mevzuata aykırılık iddialarına ilişkin idare iradesinin ortaya konmasıdır. Diğer bir deyişle, idari başvuru mekanizmasının işlevi, hukuka aykırılık iddialarının net ve spesifik bir şekilde öncelikle idare nezdinde dile getirilmesi, idarenin bu konudaki kararı üzerine uyuşmazlığın Kuruma başvuru yoluyla çözülmesidir.

İdareye sunulan şikayet dilekçesine ilişkin yapılan incelemede, şikayet dilekçesinin, ihaleye ilişkin Ön Yeterlik İdari Şartnamesi’nin yedinci maddesinde belirtilen tüm yeterlik kriterlerine ilişkin iddialar içerdiği, üstelik iddiaların hedefinin de ihaledeki tüm adaylar olduğu anlaşılmıştır. Aynı tespitin idarece de yapıldığı ve şikayet başvurusunun “…iddiaların…sunulması gereken belgelerin yeniden incelenmesi ve/veya değerlendirilmesi talebini veya genel nitelikli hukuka aykırılık ifadelerini içerdiği…aykırılığa ilişkin somut delillere yer verilmeyen bir itiraz olduğu anlaşılmaktadır.” ifadelerine yer verilerek reddedildiği, idare işleminin bu bakımdan yukarıda atıf yapılan mevzuat hükümleri ve Kanun’un genel mantığına uygun olduğu anlaşılmıştır. Aksi yaklaşımın kabulünün, ihale komisyonu tarafından yeterliğin belirlenmesine ilişkin olarak gerçekleştirilen tüm işlemlerin yeniden yapılması anlamına geleceği, bunun da idari başvuru mekanizmasının mantığına aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Kurulu’nun yerleşik kararlarında, idareye usulüne uygun olarak yapılmış bir şikayet başvurusunun, Kuruma yapılacak itirazen şikayet başvurusunun ön koşulunu oluşturduğu belirtilmekte olup, anılan yaklaşımın somut olayda da geçerli olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, şikayet dilekçesinin yukarıda açıklanan gerekçeyle idarece reddi üzerine, Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde, şikayet dilekçesindeki iddiaların bu kez belli adaylar işaret edilerek aynen tekrar edildiği, diğer bir deyişle ön yeterlik kriterlerinin bütün halinde başvuru konusu edildiği görülmüştür. İhale komisyonunun ve Kamu İhale Kurumunun görev ve yetkileri 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve ikincil mevzuat ile belirlenmiş olup, bu görevler arasında Kurumun ihale komisyonunun yerine geçip tüm yeterlik değerlendirmesini idare adına yapma görevi yer almamaktadır. Diğer bir deyişle, ihale komisyonunun görev ve yetkisi dâhilinde incelediği hususların Kurum tarafından resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde baştan sona yeniden incelenmesi idari denetim yetkisinin kullanılması bakımından atıf yapılan mevzuata aykırı olacaktır.

Sonuç olarak, idareye yapılan şikayet başvurusunun atıf yapılan mevzuat hükümlerine uygun olmadığı ve idarece başvurunun reddi işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı, bu itibarla idareye usulüne uygun bir şikayet başvurusu yapılmamış olması nedeniyle usulüne uygun bir itirazen şikayet başvurusundan bahsedilemeyeceği, ayrıca itirazen şikayet dilekçesinin de yukarıda belirtilen gerekçelerle mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiaları uygun bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.