KİK Kararı: 2018/UY.I-224

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/003
Gündem No : 62
Karar Tarihi : 17.01.2018
Karar No : 2018/UY.I-224 Mahkeme Kararını Göster
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Demgün İnşaat Hafr. Mad. Tarım Nak. Pet. Taah. San. Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/434444 İhale Kayıt Numaralı “(Bursa-Karacabey) Ayrım-Orhaneli-Harmancık Yolu Km: 26+572 - 83+563 Arası Toprak, Sanat Yapıları, Üstyapı (BSK) ve Çeşitli İşler İkmal İnşaatı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 11.10.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “(Bursa-Karacabey) Ayrım-Orhaneli-Harmancık Yolu Km: 26+572 - 83+563 Arası Toprak, Sanat Yapıları, Üstyapı (BSK) ve Çeşitli İşler İkmal İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Demgün İnşaat Hafr. Mad. Tarım Nak. Pet. Taah. San. Tic. A.Ş.nin 21.11.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.11.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.12.2017 tarih ve 67630 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.12.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/3155 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif sorgulama yazısı üzerine idareye sundukları aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmayarak tekliflerinin reddedildiği, ancak aşağıda belirtilen nedenlerle idare tarafından tesis edilen işlemin mevzuata aykırı olduğu;

a) Şikayet başvurusu üzerine verilen cevap yazısında aşırı düşük teklif açıklamalarının “04.103 (Amonyum Nitrat) pozu için Nitron Pat. Mad. İnş. A.Ş.'den alınan fiyat teklifinde teklif edilen birim fiyata nakliyelerin dahil edilmediği" gerekçesiyle reddedildiği, ancak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatlarında söz konusu pozlar için nakliye girdisi öngörülmediği gibi istikrar kazanmış Kurul kararları uyarınca fiyat tekliflerinin işin yapılacağı yer dışında faaliyet gösteren firmalardan alınması durumunda ayrıca nakliye hesaplanmasının söz konusu olmadığı,

b) Aşırı düşük teklif açıklamalarının “04.042/06 (C30/37 beton harcı) pozu için Batman ilinde faaliyet gösteren bir firmadan alınan fiyat teklifinin sunulduğu, ancak 2017/UY.II-2717 sayılı Kurul kararında belirtildiği gibi açıklama kapsamında fiyat teklifine konu beton santralinin kurulumunu tevsik eder hiçbir bilgi ve belgeye yer verilmediği ve beton santrali kurulumunu oluşturan nakliye, malzeme, makine gibi maliyet bileşenlerinin de gösterilmediği " gerekçesiyle reddedildiği, oysa fiyat teklifinin ilgili maliyetlerin esas alınarak oluşturulduğunun fiyat teklifinin dayanağı olan maliyet tespit tutanağında gösterildiği, bu bakımdan sunulan fiyat teklifinin mevzuata uygun olduğu,

c) Aşırı düşük teklif açıklamalarının 03.070/2 (Asfalt Kazıma Makinesi)” pozu için güncel rayiç üzerinden amortisman hesabı yapıldığı, 23.10.2017 tarihli 126 sayılı amortisman tespit raporunda Asfalt Kazıma Makinesinin 2010 Model olmasına rağmen amortisman ömrünü tamamladığı kabulünün yapıldığı, mali mevzuat uyarınca yol makinelerinin amortisman ömrünün 10 yıl olduğu, ancak aşırı düşük teklif açıklamasında amortisman değerinin “0 (Sıfır)” alındığı bu bakımdan yapılan hesaplamanın gerçeği yansıtmadığı gerekçesiyle reddedildiği, oysa söz konusu makinenin amortisman ömrünü tamamladığı hususunun SMMM tarafından tespit edildiği ve mali mevzuat uyarınca araç ve makineler için amortisman ayırma zorunluluğu bulunmadığından yapılan açıklamaların mevzuata uygun olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu yapım işinin “(Bursa - Karacabey) Ayrım - Orhaneli - Harmancık Yolu Km: 26+572 - 83+563 Arası Toprak, Sanat Yapıları, Üstyapı (BSK) ve Çeşitli İşler İkmal İnşaatı İşi” şeklinde miktarı ve türünün ise “Yaklaşık 57 Km.lik yolun Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Üstyapı (BSK) ve Çeşitli İşler Yapım İşi” olarak belirtildiği, ayrıca Şartname ekinde yapım işi kapsamındaki iş kalemlerine aşağıdaki biçimde yer verildiği,

Sıra No

İş Kalemi No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

BK-KAZI

Asfalt Kazıma Makinesi ile Her Cins Bitümlü Karışım Kaplamalarının Kazılması (Taşıma Dahil)

metreküp

94.700

2

BTKSLT

Bordürle Çevrilmiş Refüjlerde ve Şevlerde Bitkisel Toprak Tabakası Teşkili (Nakli, Sulama, Sıkıştırma Dahil)

metreküp

39.900

3

DLG

Dolguya Gelen Her Cins ve Klastaki Kazı Malzemesinin Sulanması ve Sıkıştırılması

metreküp

665.000

4

OMKİSSİZTD

Dolgu Altına Ocak Taşından Makine İle İstifsiz Taş Dolgu Yapılması (Nakli Dahil)

metreküp

41.600

5

RGLJ

Her Cins ve Klastaki Zeminde Reglaj Yapılması

kilometre

22,5

6

Tİ-KAZI

Her Cins ve Klastaki Yarma, Heyelan Eden Zemin İle Dolgu Altlarındaki Her Cins Zayıf (Bitkisel Toprak vs.) ve Oynak (Batak ve Balçık) Zeminlerin Kazılması, Kullanılması ve Nakli

metreküp

2.950.000

7

DEMB-C30/37

Her Türlü İnşaatta (Köprüler, Kutu Menfez ve Betonarme Kazık Hariç, Plak ve Kompozit Menfezler Dahil) Kuruda veya Suda Her Dozda Demirli Beton (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile)

metreküp

42.000

8

DEMİR

Her Çapta Yuvarlak Demir ve Nervürlü Çeliğin; Zati Bedeli, Yüklenmesi, Taşınması, Boşaltılması, İstifi ve İşçiliği

ton

3.900

9

DERZ

Moloz Taş İnşaat Yüzlerine Gömme Oluklu Derz Yapılması

metrekare

73.950

10

DRENBOR-1

Ø 150 mm'lik Tünel Tipi Drenaj Borusu Temini ve Döşenmesi

metre

48.200

11

DSİZB-C16/20

Her Türlü İnşaatta (Köprü Temelleri Hariç) Kuruda veya Suda Kırmataş Agregadan Beton Santrali İle Üretilmiş, İş Başına Taşınmış, Sıkıştırılmış, Her Dozda Demirsiz Beton (C 16/20 Hazır Beton Harcı ile)

metreküp

9.200

12

DÜŞOL-1

Prekast Küçük Tip (Tip-1) Düşüm Oluğu Yapılması ve Yerine Döşenmesi (Her Türlü İşçilik ve Nakliye Dahil)

metre

14.700

13

EKUMDOL

Elenmiş Malzeme ile Sanat Yapıları ve Köprü Temel Tabanına, Beton Yol ve Tretuvar Altlarına Kum, Çakıl Tabakası Serilmesi ve Drenaj Hendekleri ile Her Türlü Büz Yanlarında Kum, Çakıl Dolgu Yapılması

metreküp

75.000

14

HENB-C30/37

Hendeklerin Betonla Kaplanması (Hendek Kazısı ile Kullanılan Her Türlü Malzeme ve Nakliyeler Dahil) (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile)

metreküp

53.000

15

HPERE-1

50 cm Kalınlığında Ocak Taşı ile Harçlı Pere Yapılması

metrekare

18.000

16

İSKELE

Menfez İskelesi (Her Açıklık için)

metreküp

14.950

17

KOMP

Kompozit Ek Odası, Görme Engelli Yürüyüş Yolu Elemanı, Garguy, Izgara veya Kapağın Temini ve Montajı (D - 400 Tipi)

kilogram

16.200

18

KRGBOR

HDPE Esaslı Koruge Kanalizasyon Borusunun Temini ve Döşenmesi (Her Çapta Tip5, SN 8) (Nakliye ve Her Türlü İşçilik Dahil)

metre

12.600

19

KUMDOL

Elenmemiş Malzeme ile Sanat Yapıları ve Köprü Temel Tabanına, Beton Yol ve Tretuvar Altlarına Kum, Çakıl Tabakası Serilmesi ve Drenaj Hendekleri ile Her Türlü Büz Yanlarında Kum, Çakıl Dolgu Yapılması

metreküp

26.100

20

MENB-C30/37

Her Türlü Açıklıkta Altgeçit, Üst Geçit ve Kutu Menfezlerde Kuruda ve Suda Her Dozda Demirli Beton (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile)

metreküp

9.600

21

OİSSİZTD

Ocak Taşından İstifsiz Taş Dolgu Yapılması (Taşın Ocaktan Temini, İş Yerine Nakli Dahil)

metreküp

88.000

22

OİSTLİTD

Şevlerde, Menfez Yanlarında ve Köprü Yaklaşımlarında Ocak Taşından İstifli Taş Dolgu Yapılması (Taşın Ocaktan Temini, İş Yerine Nakli Dahil)

metreküp

15.000

23

OMOLTİ

Ocak Taşı ile Moloz Taş Duvar İnşaatı (Çimentosu, Agregası ile Taşın Ocaktan Temin Edilmesi ve İş Başına Nakledilmeleri Dahil)

metreküp

166.450

24

PBACA

Prefabrik Drenaj Bacası Yapılması ve Yerine Konulması (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile) (Kullanılan Her Türlü Malzeme ve Nakliyeler Dahildir)

metreküp

1.200

25

PKAPAK

Baca Kapağı Tipi Prekast Elemanların İmali ve Yerine Konulması (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile) (Her Ebat ve Kalınlıkta) (Kullanılan Her Türlü Malzeme ve Nakliyeler Dahildir)

metreküp

175

26

PREFBOR-1

Prefabrik Beton Bordür İmali, Nakli ve Yerine Döşenmesi (3. Sınıf) (Yastık Betonu Dahil)

metre

19.400

27

PREFPRK

Prefabrik Beton Parke İmali Nakli ve Yerine Döşenmesi (3. Sınıf) (Her Kalınlıkta)

metrekare

8.600

28

PSIZYKM

Patlayıcı Madde Kullanmadan Demirli ve Demirsiz Beton İnşaatın Yıkılması

metreküp

6.500

29

PVCBOR

Her Çapta PVC Boru Temini ve Döşenmesi (Nakli Dahil)

metre

1.250

30

SY-KAZI

Her Derinlikte, Her Cins ve Klastaki Zeminde (Heyelan Etmiş Saha Dahil) Kuruda veya Su Altında Her Türlü Sanat Yapısı Kazısı Yapılması (Kazının Depoya Nakli Dahil)

metreküp

195.000

31

AB-O

Asfalt Bordür Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

metre

29.500

32

B-O-6

6 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Binder Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

metrekare

987.500

33

B-O

Asfalt Betonu Binder Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

ton

10.500

34

BT-O-8-A

8 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Bitümlü Sıcak Temel Tabakası Yapılması (Tip-A) (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

metrekare

997.000

35

M-A-O-5-1

5 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Modifiye Aşınma Tabakası Yapılması (Tip
1 ) (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

metrekare

980.000

36

PMTAT-O

Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş Malzeme ile Plent-Miks Temel veya Plent-Miks Alttemel Yapılması

ton

750.000

37

OKRK-H2-W3-A

H2 Engelleme Düzeyine Sahip Otokorkuluk Sistemi Yapılması ve Montajı (İndirme Bölgeleri ve Geçiş Elemanları Dahil) (Tek Taraflı, Minimum H2-W3-A Sınıfı) (Malzeme ve Nakliye Bedeli Dahil)

metre

45.000

Aynı Şartname’nin 19’uncu maddesinde teklif ve sözleşme türünün birim fiyat teklif ve sözleşme olarak belirlendiği, anılan Şartname’nin 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesinin bulunduğu, söz konusu Şartname’nin 46’ncı maddesinde sınır değer katsayısının (N) 1,00 olarak belirlendiği,

Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde işe sözleşmenin imzalanmasını takip eden 10 gün içerisinde yer teslimi yapılarak başlanacağı ve işin işyeri teslim tarihinden itibaren 450 gün içerisinde tamamlanacağı düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

Yapılan incelemede, 11.10.2017 tarihinde yapılan ihaleye (51) isteklinin katıldığı, 27 isteklinin yeterlik kriterini sağlamadıkları gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale komisyonunca ihalenin ilk oturumunda teklif mektubu ile geçici teminatının uygun olduğu tespit edilen isteklilerin teklif tutarları üzerinden aşırı düşük teklif sınır değerinin 157.643.167,57 TL olarak hesaplandığı, anılan sınır değerin altında teklif veren 18 isteklinin sorgulamaya tabi tutulduğu, bu isteklilerden 12’sinin açıklamalarını süresi içerisinde idareye sundukları, idarece yapılan değerlendirme neticesinde 5 isteklinin (Feza Taahhüt Anonim Şirketi - Deha Altyapı Anonim Şirketi İş Ortaklığı, Danış Yapı Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. - Haselsan İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi İş Ortaklığı, Nil Yapı Malzemeleri ve İnşaat Ticaret Anonim Şirketi - Dinç Grup İnşaat Petrol Nakliyat Madencilik Turizm Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı, Demgün İnşaat Harfiyat Madencilik Tarım Nakliye Petrol Taahhüt Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve Özce İnşaat Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti.) açıklamalarının uygun bulunmayarak tekliflerinin reddedildiği, 7 isteklinin (YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - Orak Altyapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi İş Ortaklığı, Heltaş İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. - Öztaşoğlu Hafriyat Nak. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Açılım İnşaat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi, İntekar Yapı Turizm Elektrik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, Makimsan Asfalt Taahhüt İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Yazıcıoğlu Nakliyat İnşaat Anonim Şirketi - Tanmak Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi İş Ortaklığı, Özyapıcılar İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti., Fernas İnşaat Anonim Şirketi - Özaltın İnşaat Ticaret Ve Sanayi Anonim Şirketi İş Ortaklığı) açıklamalarının uygun bulunarak ihalenin YG Yol Yapı İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - Orak Altyapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi İş Ortaklığı uhdesinde bırakıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü bulunmaktadır.

Kanun’un anılan maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde, ihalede verilen diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı, sorgulama sonrasında açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlenmesi, ihalenin anılan maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesi, ayrıca yaklaşık maliyeti eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin açıklama istenilmeksizin reddedilmesi konularında Kurumca hazırlanacak ikincil mevzuatın esas alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

…

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması bulunmaktadır.

İdarenin sorgulama yazısı ekinde açıklama istenilen 10 paçal iş kalemine ait analiz formatlarının ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesinin bulunduğu görülmüş olup, sınır değerin altında teklif vermiş olan isteklilerden aşağıda yer verilen iş kalemlerine ilişkin açıklamalarının istenildiği anlaşılmıştır.

Sıra No

Poz No

İmalatın Cinsi

1

B-O-6

6 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Binder Tabakası Yapılması (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

2

BK-KAZI

Asfalt Kazıma Makinesi ile Her Cins Bitümlü Karışım Kaplamalarının Kazılması (Taşıma Dahil)

3

BT-O-8-A

8 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Bitümlü Sıcak Temel Tabakası Yapılması (Tip-A) (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

4

DEMB-C30/37

Her Türlü İnşaatta (Köprüler, Kutu Menfez ve Betonarme Kazık Hariç, Plak ve Kompozit Menfezler Dahil) Kuruda veya Suda Her Dozda Demirli Beton (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile)

5

DEMİR

Her Çapta Yuvarlak Demir ve Nervürlü Çeliğin; Zati Bedeli, Yüklenmesi, Taşınması, Boşaltılması, İstifi ve İşçiliği

6

HENB-C30/37

Hendeklerin Betonla Kaplanması (Hendek Kazısı ile Kullanılan Her Türlü Malzeme ve Nakliyeler Dahil) (C 30/37 Hazır Beton Harcı ile)

7

M-A-O-5-1

5 cm Sıkışmış Kalınlıkta 1 m² Asfalt Betonu Modifiye Aşınma Tabakası Yapılması (Tip
1 ) (Kırılmış ve Elenmiş Ocak Taşı ile) (Bitüm İdareden)

8

OMOLTİ

Ocak Taşı ile Moloz Taş Duvar İnşaatı (Çimentosu, Agregası ile Taşın Ocaktan Temin Edilmesi ve İş Başına Nakledilmeleri Dahil)

9

PMTAT-O

Ocak Taşından Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş Malzeme ile Plent-Miks Temel veya Plent-Miks Alttemel Yapılması

10

Tİ-KAZI

Her Cins ve Klastaki Yarma, Heyelan Eden Zemin İle Dolgu Altlarındaki Her Cins Zayıf (Bitkisel Toprak vs.) ve Oynak (Batak ve Balçık) Zeminlerin Kazılması, Kullanılması ve Nakli

İdarece gönderilen Sıralı İş Kalemleri Listesi’ne bakıldığında, idarece sorgulamaya tabi tutulan 10 iş kaleminin yaklaşık maliyet tutarının %80’ini oluşturan iş kalemleri olduğu, dolayısıyla açıklama istenilen iş kalemlerinin mevzuata uygun bir şekilde belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi Demgün İnşaat Hafr. Mad. Tarım Nak. Pet. Taah. San. Tic. A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi neticesinde aşağıda belirtilen hususlar tespit edilmiştir.

a) Başvuru sahibi tarafından “Amonyum nitrat, fuel-oil karışımı (kaspsüle duyarsız)” analiz girdisini açıklamak için Nitron Patlayıcı Maden İnş. A.Ş.den alınan 23.10.2017 tarihli fiyat teklifi ile fiyat teklifinin dayanağını oluşturan Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, fiyat teklifinin “2017/434444 İKN’li “(Bursa - Karacabey) Ayrım - Orhaneli - Harmancık Yolu Km: 26+572 - 83+563 Arası Toprak, Sanat Yapıları, Üstyapı (BSK) ve Çeşitli İşler İkmal İnşaatı İşi” ile ilgili teknik şartname hükümleri birim fiyat tarifleri ve ihale dokümanında belirtilen hususlar çerçevesinde KDV hariç aşağıda cinsi ve miktarına yer verilen iş kalemlerine ait teklif fiyatıdır.

Poz No

Cinsi ve niteliği

Birimi

Miktar

Teklif edilen birim fiyat (TL)

04.103

Amonyum nitrat, fuel-oil karışımı (kaspsüle duyarsız)

Kg

1

1,27

şeklinde düzenlendiği ve “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (23/10/2017) tarih ve (01) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresini içerdiği ve ilgili meslek mensubu tarafından TÜRMOB kaşesi ve iletişim bilgilerini de içeren kaşe kullanılarak imzalandığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından sunulan fiyat teklifi incelendiğinde, alınan fiyat teklifinin “ilgili teknik şartname hükümleri birim fiyat tarifleri ve ihale dokümanında belirtilen hususlar” çerçevesinde düzenlendiği, 04.103 poz nolu analiz girdisinin rayiç fiyatının, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan “İnşaat Rayiçleri Kitabı”nda “işbaşında” teslim fiyatı olarak belirlendiği dikkate alındığında, sunulan fiyat teklifindeki zikredilen ifadenin dolaylı olarak teklif tutarına malzeme naklinin de dahil olduğu sonucunu doğurduğu anlaşıldığından fiyat teklifinin “nakliye” maliyetini içerdiğinin kabul edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir. Bu bakımdan başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının “04.103 (Amonyum Nitrat)” pozu için alınan fiyat teklifinde yer alan birim fiyata nakliyelerin dahil edilmediği” gerekçeleriyle uygun bulunmamasında mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

b) Başvuru sahibi tarafından “C30/37 hazır beton harcı” analiz girdisini açıklamak için Has Man Petrol Gıda Nak. İnş. ve Taah. Tic. Ltd. Şti. den alınan 23.10.2017 tarihli fiyat teklifi ile fiyat teklifinin dayanağını oluşturan Ek-O.5 maliyet tespit tutanağının sunulduğu, fiyat teklifinin “2017/434444 İKN’li “(Bursa - Karacabey) Ayrım - Orhaneli - Harmancık Yolu Km: 26+572 - 83+563 Arası Toprak, Sanat Yapıları, Üstyapı (BSK) ve Çeşitli İşler İkmal İnşaatı İşi” ile ilgili teknik şartname hükümleri birim fiyat tarifleri ve ihale dokümanında belirtilen hususlar çerçevesinde KDV hariç aşağıda cinsi ve miktarına yer verilen iş kalemlerine ait işyeri teslimi teklif fiyatıdır. Beton santrali idare tarafından gösterilen taş ocağında kurulumu yapılacak olup teklif fiyatımıza her şey dahildir.

Poz No

Cinsi ve niteliği

Birimi

Teklif edilen birim fiyat (TL)

04.402/06

C30/37 hazır beton harcı

M3

88,00

şeklinde düzenlendiği ve “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (23/10/2017) tarih ve (02) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresini içerdiği ve ilgili meslek mensubu tarafından TÜRMOB kaşesi ve iletişim bilgilerini de içeren kaşe kullanılarak imzalandığı tespit edilmiştir.

Şikayete konu edilen girdi için Batman ilinde faaliyet gösteren firmadan fiyat teklifi ve Ek-O.5 maliyet tespit tutanağı sunulmuştur. Hazır beton harcı kurulu sabit tesislerde üretilebileceği gibi mobil santral kurularak ta üretilebilmektedir. İşin yapılacağı yere nakli mümkün olan mesafelerde bulunan sabit tesisleri bulunan firmalardan fiyat teklifi alınması mümkün iken aşağıda aktarılan gerekçelerle mobil beton santrali kurulması öngörüsü ile fiyat teklifinin açıklamaya dayanak olamayacağı değerlendirilmektedir.

Şöyle ki (C30/37) hazır beton harcı farklı tür ve miktarda girdiler (beton harcı, çimento ve nakli, agrega ve nakli, beton santralinin kurulumu, amortisman, nakliye, beton pompası işleri vb.) kullanılarak oluşturulmaktadır. Bu nedenle beton harcı maliyetlerinin söz konusu fiyat teklifi alınan firmaların resmi defter ve muhasebe kayıtlarından çıkarılabilir bilgiler olmadığı ve bu hususun daha önce gerçekleştirilmiş aynı tür ve girdileri içeren beton harcı satım işlemleri olmadığı ve geleceğe dair bir fiyatlandırmanın yapıldığı ve bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

c) Başvuru sahibi tarafından analizlerde açıklama istenilen makine girdilerinden 03.070/2 poz numaralı “Asfalt kazıma makinesi (400 HP gücünde max. 2,05 m genişliğinde, 0,15 m freze derinliğinde konveyörlü)” girdisi için öngörülen birim fiyatın istekli tarafından kendi malı olan araç üzerinden açıklanmaya çalışıldığı, bu bağlamda meslek mensubu raporu, fatura, ruhsat vb. belgelerin açıklama kapsamında sunulduğu, girdi hesabında amortisman katsayısına tekabül eden değer için sıfır (0), yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta ve nakil-demontaj-montaj katsayılarına tekabül eden değer için ise 2017 yılı rayicinin esas alındığı, sunulan meslek mensubu raporunda isteklinin kendi malı olan 1 adet Wirtgen W 1900 Asfalt Kazıcı 2010 Model (469 HP) asfalt kazıma makinesinin edinim değerinin 79.284,75 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından asfalt kazıma makinesinin amortisman, yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta ve nakil-demontaj-montaj katsayılarının belirlenmesinde asfalt kazıma makinesinin çalışma ömrünün 18.000 saat olarak kabul edildiği, asfalt kazıma makinesinin amortisman katsayısına tekabül eden değeri için 2010 model aracın amortisman süresinin tamamlandığı kabulüyle (0 TL), yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta ve nakil-demontaj-montaj katsayılarına tekabül eden değeri için ise 2017 yılı rayicinin (1.278.000,00 TL) esas alındığı ve hesaplamanın aşağıdaki şekilde yapıldığı;

“A= Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Rayiç Bedeli= 1.278.000,00

Amortisman

0,000056xA

Yedek parça

0,000030xA

Tamir bakım

0,000007xA

Sermaye faizi sigorta

0,000022xA

Nakil, montaj, demontaj

0,000010xA

Toplam

0,000125xA

Yedek parça, Tamir bakım Sermaye faizi sigorta, Nakil, montaj, demontaj değeri =1-0,00056/0,000125= 0,5520xA = 705.456,00

Not: Analizlerde güvenli tarafta kalmak için 750.000,00 TL olarak alınmıştır.”; böylece 03.070/2 poz numaralı girdi tutarının 705.456,00 TL olarak hesaplandığı ve güvenli tarafta kalmak için analizde anılan girdi için 750.000 TL’nin esas alındığı tespit edilmiştir.

Anılan 03.070/2 Asfalt Kazıma Makinesi girdisinin KGM-03.570/2 birim fiyatının alt girdisi olduğu, makine girdisinin bir saatlik çalışma fiyatının hesaplanmasında esas alınan makine katsayısının 0,0005 olduğu görülmektedir. Kamu birim fiyatlarında farklı iş makineleri için kullanılan katsayılarının amortismana ilişkin kısmı ve yedek parça, bakım onarım vs.’ye karşılık gelen kısmı açıkça anlaşılmakta ancak Asfalt Kazıma Makinesinin ilgili katsayısının ne kadarlık kısmının amortismana, ne kadarlık kısmının ise yedek parça, bakım onarım vs.’ye karşılık geldiği ne ilişkin bilgi bulunmamaktadır.

Bu durumda amortisman katsayısı net olarak bilinmediğinden bahse konu analiz girdisine yönelik yapılacak açıklamalarda kendi malı olan asfalt kazıma makinesinin edinme bedeli dikkate alınarak amortismana karşılık gelen kısma ilişkin fiyat belirlemesi yapılmasına imkan bulunmamaktadır. Dolayısıyla açıklamalarda kullanılma imkanı olan tek fiyatın ilgili makineye ilişkin resmi rayiç olabileceği bu tutarın altında yapılan açıklamaların kabul edilemeyeceği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmama gerekçelerinden birisinin yerinde olmadığı tespit edilmekle birlikte, diğer iki gerekçesinin yerinde olduğu anlaşıldığından, idarece başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmaması yönünde tesis edilen işlemde netice itibariyle mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.