KİK Kararı: 2018/UY.I-1957

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/063
Gündem No : 21
Karar Tarihi : 13.11.2018
Karar No : 2018/UY.I-1957
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

HMP İlet. İnş. Ener. Taah. San. ve Tic. A.Ş. - Akpınar İnş. Turz. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri 18. Bölge Müdürlüğü

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/397596 İhale Kayıt Numaralı “Çay Barajı İkmali” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri 18. Bölge Müdürlüğü tarafından 04.10.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çay Barajı İkmali” ihalesine ilişkin olarak HMP İlet. İnş. Ener. Taah. San. ve Tic. A.Ş. - Akpınar İnş. Turz. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 11.10.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.10.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.10.2018 tarih ve 52409 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.10.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1613 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan Hane Proje İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin İdari Şartnamenin 35.1.1’inci maddesinin “Teknik Değer Nitelik Puanı” başlıklı A.2.2’nci maddesi gereği iş yönetme belgesi sunduğu, fakat söz konusu maddede “İsteklinin yurt içinde veya yurt dışında Kamu veya özel sektöre karşı yapmış olduğu işlerden tamamlamış olduğu, tek iş kapsamında 20,000 m2 ve üzerindeki önyüz beton imalatı gerçekleştirdiğini resmi kurum tarafından belgelemek şartıyla puanlamada dikkate alınacaktır.” hükmünün yer aldığı ve burada “gerçekleştirme” şartına yer verildiği, sunulan iş yönetme belgesinin “gerçekleştirme” fiilini sağlayan belge niteliğinde olmadığı, iş yönetme belgesinin işin fiili olarak gerçekleştirilmesi anlamına gelmediği, söz konusu iş yönetme belgesinin Teknik Değer Nitelik Puanı kriterini sağlamadığı ve burada puan verilmemesi gerektiği, ayrıca iş yönetme belgesinin iş deneyim belgesi gibi değerlendirilip puanlamada dikkate alınmış olsa bile 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasında “Denetim ve yönetim faaliyetleri nedeniyle alınacak belgeler beşte bir oranında dikkate alınır.” hükmüne yer verildiği, söz konusu belgenin beşte birinin gerçekleştiren iş içinde dikkate alınması gerektiği ve bu durumda Teknik Değer Nitelik Puanı istenen en az 20.000 m2 şartının karşılanamayacağı, idarenin söz konusu düzenlemeyi yapmaktaki amacından yola çıkılarak iş yönetme belgesinin de kabul edilmesi halinde ihale ilanına ve ihale dokümanına yansıyan “Teknik Değer Nitelik Puanı” için istenen iş bitirme belgesi nedeniyle ihaleye katılamamış olan isteklilere haksızlık olacağı,

İhale üzerinde bırakılan istekli firmanın Teknik Değer Nitelik Puanı için sunduğu ön yüz beton imalatına ait iş yönetme belgesinin söz konusu isteklinin tüzel kişiliğine ait olmayıp, en az 1 yıldır ortağı olan mühendise ait bir belge olduğu ve söz konusu belgenin firmanın iş deneyimiyle ilgisinin bulunmadığı, firmanın ortağına ait bir iş yönetme belgesinin benzer işler için kullanılmasının mevzuat gereği mümkün olduğu, ancak fiyat dışı unsurlar için hesaplanan Teknik Değer Nitelik Puanı için başkasının belgesinin kullanılmasının işin mahiyetine uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ncı maddesinde “37 ve 38’inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir. …” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğinin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…

d) İş deneyim belgesi: Adayın veya isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini gösteren; iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesini,

… ifade eder.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğinin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinin altıncı fıkrasında “İş bitirme, iş durum, iş denetleme ve iş yönetme belgeleri, belge sahibi gerçek veya tüzel kişiler dışındaki aday ve istekli tarafından kullanılamaz, devredilemez, kiraya verilemez ve satılamaz. Bu belge sahiplerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye girebilmesinde; en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olmaları ve teminat süresince (kesin kabule kadar) bu oranın muhafaza edilmesi zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmeliğinin “İş Deneyim Belgelerinin Değerlendirilmesi” başlıklı 48’inci maddesinin 6’ncı fıkrasında “(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında,

dikkate alınır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar” başlıklı 53.3’üncü maddesinde “53.3.1. Kanunun 40’ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.

53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere halel getirmeyecek bir biçimde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.

53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.

53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak yalnızca niceliksel unsurların belirlenmesi zorunlu olmayıp bu kapsamda niteliksel belirlemeler de yapılabilir. Bu bağlamda, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilecektir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Çay Barajı İkmali

b) Yatırım proje no'su/kodu:(2013K050120)----2013A010250

c) Miktarı (fiziki) ve türü: Temelden yüksekliği 105.5 m olan Ön yüzü beton kaplı kaya dolgu baraj inşaatında ikmal çalışması yapılması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Afyonkarahisar İli Çay İlçesi” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

…

A.2.2. Teknik Değer Nitelik Puanı (TDNP) (5Puan):

İsteklinin yurt içinde veya yurt dışında Kamu veya Özel Sektöre karşı yapmış olduğu işlerden tamamlamış olduğu, tek iş kapsamında 20.000 m2 ve üzerindeki önyüz beton imalatı gerçekleştirdiğini Resmi kurum tarafından belgelemek şartıyla puanlamada dikkate alınacaktır.

*Yeterlilik için sunulan iş deneyim belgesine konu iş hariç.

*Ortak girişimlerde sadece pilot ortak değerlendirilecektir.

Bitirdiği Önyüz beton imalatı Puan

0 İse 0

20.000 m2 veya fazla ise 5

Not 1: İmalatını yaptığı önyüz beton imalatını ilgili Resmi kurum tarafından belgelemesi gerekmektedir. Resmi kurum tarafından belgelenmeyen beyanlar puanlamaya dahil edilmeyecektir.

Not 2: Fiyat Dışı unsur için sunulan inşaatı tamamlanmış ön yüz beton imalatına ait iş deneyim belgesi daha önce yapılan İş Ortaklığı adına alındı ise yapılan ön yüz beton imalat miktarı İş ortaklığınca firmalara ait ortaklık oranında değerlendirilecektir.

Örneğin A firması ve B firmasının oluşturmuş olduğu İş ortaklığınca temin edilen %50 ortaklık oranlarıyla kurulan ortak girişime ait 50.000 Metrekarelik bir barajın ön yüz beton imalatına ait sunulan iş deneyim belgesinin puanlamasın da ;

A Firması için ;

A = 50.000 metrekare (Ortaklıkla tamamlanan ön yüz beton imalat miktarı ) * 0,5 (İş ortaklığında hisseye ait Ortaklık Oranı )=25.000 metrekare olacaktır.

Ancak İş Ortaklığınca alınan yapımı tamamlanmış ön yüz beton imalatına ait iş deneyim belgesi sahibi firmalar ihaleye sundukları iş deneyim belgesinde belirtilen hisseleri oranında ihaleye katılmaları durumunda iş ortaklığının oranlarına bakılmaksızın değerlendirmeye alınacaktır.

Örneğin

İhaleye İş ortaklığınca sunulan 25.000 metrekare önyüz beton imalatına ait iş deneyim belgesinde hisseye düşen ortaklık oranı A firması %60 B firması %40 ve ihaleye aynı iş ortaklığı oranlarınca katılmaları ve iş ortaklığı beyannamesinde A firması %60 -- B firması %40 şeklinde olması durumunda inşaatı tamamlanmış önyüz beton imalat miktarı 25.000 metrekare olarak dikkate alınacaktır.

Not 3: İnşaatı tamamlanmış 20.000 metrekare ön yüz beton imalat miktarı altında kalan iş deneyim belgeleri puanlamada dikkate alınmayacak olup enterpolasyon yapılmayacaktır.

…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen İdari Şartname düzenlemelerine göre ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, 50 puan teklif fiyatı puanlaması (TP) ile 50 puan kalite ve teknik değer nitelik puanlaması (KTDNP) toplamı üzerinden fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği; kalite ve teknik değer nitelik puanlamasının, 43 puan iş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanı (İŞBTFNP), 5 puan teknik değer nitelik puanı (TDNP) ve 2 puan kalite nitelik puanından (KNP) oluştuğu anlaşılmıştır.

İdare tarafından teknik değer nitelik puanı için isteklilerden yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre karşı yapmış olduğu işlerden tamamlamış olduğu, tek iş kapsamında 20.000 m2 ve üzerindeki önyüz beton imalatı gerçekleştirdiğini resmi kurum tarafından belgelemek şartıyla 5 puan, aksi durumda 0 puan alınacağına ilişkin düzenleme yapıldığı görülmüştür.

İhaleye 4 isteklinin katıldığı, 3 isteklinin teklif verdiği, ihalenin Hane Proje İnş. San. ve Tic. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi HMP İlet. İnş. Ener. Taah. San. ve Tic. A.Ş.- Akpınar İnş. Turz. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

05.10.2018 tarihli ihale komisyonu kararından, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Hane Proje İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin geçerli teklifler arasında en düşük fiyat teklifi ile 50 teklif fiyatı puanı; iş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik için 43 puan, teknik değer nitelik için 5 puan, kalite nitelik için 2 puan; toplam olarak ise 100 puan aldığı tespit edilmiştir.

Hane Proje İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından fiyat dışı unsur teknik değer nitelik puanlaması için “Bağbaşı Barajı ve Mavi Tünel İnşaatı” işine ait Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından Güven Karaçuha adına 01.09.2015 tarih ve 25436-Y-KK-15-3 sayı ile düzenlenen iş yönetme belgesi sunduğu görülmüştür.

Güven Karaçuha’nın 15.09.2018 tarihinde düzenlenen “Ortaklık Durum Belgesi”ne göre Hane Proje İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin bir yıl boyunca kesintisiz olarak %51 ortağı olduğu ve Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı’nın 21.09.2018 tarih ve 80072382-622.03-648480 sayılı yazısında Güven Karaçuha’ya ait 01.09.2015 tarih ve 25436-Y-KK-15-3 sayılı iş yönetme belgesine konu işte yaklaşık 52.000 m2 “Ön Yüz Beton İmalatı” yapıldığının yazdığı tespit edilmiştir.

İdari Şartname'nin 35’inci maddesinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi için yapılacak puanlamada teknik değer nitelik puanı alınabilmesi için sunulması gereken belgelerin taşıması gereken kriterlere yer verildiği ve bu kriterlerin açıklandığı açıklama kısmında yer alan notlarda Not 2’de “Fiyat Dışı unsur için sunulan inşaatı tamamlanmış ön yüz beton imalatına ait iş deneyim belgesi daha önce yapılan İş Ortaklığı adına alındı ise yapılan ön yüz beton imalat miktarı İş ortaklığınca firmalara ait ortaklık oranında değerlendirilecektir.” ve Not 3’te “İnşaatı tamamlanmış 20.000 metrekare ön yüz beton imalat miktarı altında kalan iş deneyim belgeleri puanlamada dikkate alınmayacak olup enterpolasyon yapılmayacaktır.” ifadelerine yer verildiği, söz konusu düzenlemelerden anılan kritere ilişkin sunulacak belgelerin iş deneyim belgesi olduğunun düzenlendiği görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 3’üncü maddesinde tanımlanan iş deneyim belgesi türleri kapsamında, iş yönetme belgesinin de olduğu ve yukarıda yer verilen doküman düzenlemelerinde iş denetleme ve iş yönetme belgelerinin puanlamada kullanılamayacağı yönünde açık bir ifadenin bulunmadığı, dolayısıyla söz konusu iş yönetme belgesinin puanlamada dikkate alınabileceği, ayrıca anılan Yönetmeliğin 47’nci maddesinin altıncı fıkrasında hüküm altına alındığı üzere gerçek kişiler adına düzenlenmiş iş deneyim belgelerinin belge sahibinin en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olması ve teminat süresince (kesin kabule kadar) bu oranın muhafaza edilmesi durumunda tüzel kişilik adına kullanılabileceği de anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesi başlıklı 48’inci maddesinin 6’ncı fıkrasında denetim veya yönetim faaliyetleri neticesinde alınan belgedeki belge tutarının beşte bir oranında dikkate alınacağı belirtilmiştir. Bu doğrultuda söz konusu hükümde iş yönetme belgesinde yapılan işin miktarına ilişkin herhangi bir belirlemede bulunulmadığı, sadece belge tutarının değerlendirilmesine yönelik belirlemede bulunulduğu anlaşılmıştır. Bu sebeple başvuru sahibinin yönetilen iş miktarının beşte birinin alınması gerektiği iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan Hane Proje İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin fiyat dışı unsur puanlaması için sunduğu iş yönetme belgesinin kullanılmasına yönelik söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

V.