KİK Kararı: 2018/UM.I-721

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/019
Gündem No : 43
Karar Tarihi : 04.04.2018
Karar No : 2018/UM.I-721
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Kontrol Kimya İlaç Makine İnş. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/51826 İhale Kayıt Numaralı “Manisa Büyükşehir Belediyesi Vektör Kontrol Mücadelesinde Kullanılmak Üzere Biyosidal Ürün Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Manisa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 13.03.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Manisa Büyükşehir Belediyesi Vektör Kontrol Mücadelesinde Kullanılmak Üzere Biyosidal Ürün Alımı” ihalesine ilişkin olarak Kontrol Kimya İlaç Makine İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin 16.02.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.02.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.02.2018 tarih ve 13389 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.02.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/308 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İhale İlanı’nın 4.1.1.3.5’inci maddesinde, İdari Şartname’nin 7.1.(ı).5’inci maddesinde ve Teknik Şartname’nin “İstenilen belgeler” başlıklı 3’üncü maddesinin (e) bendinde “Teknik şartnamenin 2.1. ve 2.3. maddesinde bulunan biyosidal ürün için uygulama esnasında veya sonrasında oluşabilecek muhtemel çevresel risklerin yönetimi ve önlenebilmesi için; pestisit ve pestisit içeriğindeki aktif madde spesifikasyonlarının ya da toksikolojik çalışmalarının bilim tabanlı otoriteler tarafından kabul edilmiş olması gereklidir. Aktif madde üreticisinin yapmış / yaptırmış olduğu toksikolojik / ekotoksikolojik çalışmalar veya analizler ihale dosyasında Türkçe olarak sunulmalıdır. Sunulan bu çalışmalar WHO, EU, FAO, EPA ve Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş üniversiteler tarafından desteklenmeli veya yapılmalıdır.” düzenlemesinin yer aldığı,

18.01.2017 tarih ve 978 sayılı yazı ile kendileri tarafından Türkiye Halk Sağlığı Kurumundan görüş istenildiği, gerek görüş yazısı gerekse 31.12.2009 tarih ve 27449 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’ne göre biyosidal ürünlerin piyasaya arz edilebilmesi için ilgili Bakanlık tarafından ruhsat verilmiş olmasının ve onaylı etiket örneğine göre ambalajlanmasının yeterli olduğu, biyosidal ürüne ruhsat verilirken toksikolojik ve eko-toksikolojik verilere göre değerlendirme yapıldığı, meydana gelebilecek risklerin belirtildiği, bu risklerinde ürünün etiket örneğinde onaylandığı,

İdarenin şikâyete cevap yazısında, Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırma aşamasında toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmaların istendiği izleniminin verildiği, aktif maddeye ait toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmalara ilişkin literatür verilerin idarece istenilmesine ilişkin bir itirazlarının bulunmadığı, idarenin ihtiyaç duyduğu verilerin Sağlık Bakanlığınca ruhsatlandırılan ürünün Bakanlıkça onaylı etiket örneğinde yer aldığı, itirazlarının toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmaların aktif madde üreticisi tarafından yaptırılmış olması şartının aranması olduğu, ülkemizde bu toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmaları yapabilecek laboratuvarların bulunmadığı, Sağlık Bakanlığı’nın yazısının bu hususu teyit ettiği, üretici firmanın bu çalışmaları yapması ve çalışmalara ilişkin belgelerin istenilmesinin ihalede rekabeti engellediği, ruhsatlandırma aşamasında bile istenilmeyen belgelerin idarece istenilmesinin belli bir menşei ve markaya yönelik ürünün teşvik edilmesi sonucunu doğurduğu, ihaleye sadece bir üreticinin yapmış olduğu çalışmaları sunan isteklilerin katılabileceği, onlarca aktif madde üreticisi varken sadece bir aktif madde üreticisinin sunabileceği belgeleri istemenin mevzuata aykırı olduğu, idarece tesis edilen düzenlemenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci ve 12’nci maddelerine aykırılık teşkil ettiği, Kamu İhale Kurulu tarafından alınan 2011/UM.II-1133 sayılı kararda aynı şartın rekabeti engellediğinin belirtildiği,

Aktif madde üreticisinin yaptırmış olduğu bu çalışmaların ihaledeki bütün ürünler için istenilmediği, sadece ilgili kısımda bulunan ürünler için istenildiği, idarece diğer ürünler için aynı şartın öngörülmemesinin çelişki oluşturduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “… İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “… (2) Teknik şartnamede, varsa ulusal standart ve dengi uluslararası standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenleme yapılabilir. Ancak ulusal standardın bulunmaması durumunda sadece uluslararası standart esas alınarak düzenleme yapılabilir. …” hükmü,

Söz konusu Yönetmelik’in “Kalite ve standart ile ürünlerin piyasaya arzına ilişkin belgeler” başlıklı 42’nci maddesinde “… (2) Alım konusu malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğu ve bu uygunluğu gösteren belge veya belgelere yönelik olarak ön yeterlik veya ihale dokümanında düzenleme yapılabilir. Yapılacak düzenlemede aşağıdaki hususlar esas alınır:

a) Alım konusu malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belge veya belgeler, ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenebilir. Bu durumda, aday veya isteklinin teklif ettiği malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belgelerden birini sunması yeterlidir.

…

ç) Alım konusu malın ulusal standardının bulunmaması durumunda, sadece ilgili uluslararası standarda uygunluğu gösteren belge veya belgelere yönelik düzenleme yapılabilir. Bu durumda aday veya istekli teklif ettiği malın uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belgesini sunmak zorundadır. İş ortaklığı ile konsorsiyum ortaklarının bu belge veya belgeleri sunması ile sözleşmenin uygulanmasına yönelik düzenlemelerde (b) ve (c) bentlerinde yer alan hükümler esas alınır.

(3) Ürünlere ilişkin teknik mevzuatı hazırlamaya ve yürütmeye yetkili kılınan kamu kurum veya kuruluşlarının düzenlemeleri esas alınarak malın piyasaya arzına ilişkin alınması zorunlu belge veya belgelere yönelik ön yeterlik veya ihale dokümanında düzenleme yapılır. Yapılacak düzenlemede aşağıdaki hususlar esas alınır:

a) Malın piyasaya arzına ilişkin alınması zorunlu belge veya belgeler, ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenebilir. …” hükmü,

31.12.2009 tarihli ve 27449 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin amacı; biyosidal ürünlerin piyasaya arz edilmeden önce insan, hayvan ve çevre sağlığı ile ilgili riskleri değerlendirebilecek şekilde üretimi ve ithali ile ruhsatlandırılmasına ve tescil edilmesine, piyasaya arz edilmesine, ambalajlanmasına, etiketlenmesine, sınıflandırılmasına, denetlenmesine ve biyosidal ürünlerle ilgili diğer hususlara ilişkin usul ve esasları belirlemektir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) (Değişik fıkra:RG-12/3/2014-28939) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Aktif madde: Zararlı organizmalar üzerinde ya da onlara karşı genel veya özel etki gösteren virüsler ve funguslar da dâhil olmak üzere bir madde veya mikroorganizmayı,

b)(Değişik ibare:RG-12/3/2014-28939) Kurum: Sağlık Bakanlığını,

c) Biyosidal ürün: Bir veya birden fazla aktif madde içeren, kullanıma hazır hâlde satışa sunulmuş, kimyasal veya biyolojik açıdan herhangi bir zararlı organizma üzerinde kontrol edici etki gösteren veya hareketini kısıtlayan, uzaklaştıran, zararsız kılan, yok eden aktif maddeleri ve müstahzarları,

…

ğ) Kurum: Türkiye Halk Sağlığı Kurumunu,

h) Liste-A: Ürün tipi tanımlanmış ve biyosidal ürünlerde kullanımına geçici olarak izin verilen mevcut aktif maddeleri gösteren ve Kurumca hazırlanıp, Kurumun internet sitesinde yayımlanan listeyi,

ı) Liste I: Biyosidal ürünlerde kullanımı serbest olan aktif maddeleri gösteren ve Kurumca hazırlanıp, Kurumun internet sitesinde yayımlanan listeyi,

…

n) Piyasaya arz: Bir biyosidal ürünün herhangi bir yolla tedarikini, gümrük bölgesine ithalatı, bedel karşılığı veya bedelsiz olarak gümrük bölgesinden yapılan her çeşit sevkiyatını veya bunu izleyen konsinye depolama hariç, depolama ya da elden çıkarma faaliyetini,

o) Risk değerlendirmesi: Biyosidal ürünlerin üretimi, depolanması, ambalajlanması, paketlenmesi, satışa sunulması, ithalatı ve ihracatı aşamalarında, insan, hayvan, bitki ve çevre üzerinde olabilecek her türlü tehlikenin nitelik ve etkilerinin belirlendiği süreci,

ö) Ruhsat: Başvuru neticesinde bir biyosidal ürünün piyasaya arz edilebileceğini gösteren ve Kurum tarafından ilgililere verilen belgeyi,

p) Serbest satış sertifikası: Bir biyosidal ürünün bu Yönetmelik kapsamında ruhsatlandırılmış olduğunu, piyasada serbestçe bulundurulabildiğini ve kullanılabildiğini gösteren belgeyi,

…

ş) Tescil: Başvuru neticesinde, düşük riskli bir biyosidal ürünün piyasaya arz edilebileceğini gösteren ve Kurum tarafından ilgililere verilen belgeyi, … ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Biyosidal ürünlerin piyasaya arzı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Biyosidal ürünlerin piyasaya arz edilebilmesi için aşağıdaki koşulların sağlanması zorunludur.

a) Biyosidal ürünlerin (Değişik ibare:RG-12/3/2014-28939) Kurum tarafından bu Yönetmelikte belirlenmiş usullere göre ruhsatlandırılmış veya tescil edilmiş olması,

b) Ruhsatlandırma ve tescil için belirlenmiş koşullara ve bu Yönetmelikte sınıflandırma, etiketleme, ambalajlama, güvenlik bilgi formları ve biyosidal ürünlerin reklamlarına ilişkin belirlenmiş koşullara uygun olması,

c) Biyosidal amaçlı kullanılacak bir temel maddenin piyasaya arzı için, bu temel maddenin, (Değişik ibare:RG-12/3/2014-28939) Liste-IB’de listelenmiş olması ve 27 nci maddenin dördüncü fıkrasına uygun olması. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Biyosidal ürünlerin kullanımı” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Biyosidal ürünlerin kullanımı aşağıdaki hükümlere tabidir.

a) (Değişik ibare:RG-12/3/2014-28939) Kurumca ruhsat verilmemiş veya tescil edilmemiş bir biyosidal ürün ya da ruhsatlandırma veya tescil için belirlenmiş koşullara ve kullanım amaçlarına uymayan veya 5 inci maddenin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen muafiyet kapsamında bulunmayan ürünler kullanılamaz. …” hükmü,

Bahse konu Yönetmelik’in “Ruhsat ve tescil için uygulanacak hükümler” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) Bir biyosidal ürün ancak aşağıdaki bentlerde sayılan hususları karşılaması durumunda 8 inci maddede belirtilen ruhsat ve tescil türlerinden birine uygun olarak ruhsatlandırılır veya tescili yapılır.

a) Ruhsatlı kullanımla ilgili olarak, güncel bilimsel ve teknik bilgiler çerçevesinde 12 ila 16 ncı maddelere göre verilen dosyanın Ek-VI’da belirtilen kriterleri karşılaması ve biyosidal ürünün kullanılabileceği tüm normal koşulların, kullanılan malzemenin nasıl kullanılacağının, kullanım ve atımdan doğan sonuçların belirtilmiş ve gösterilmiş olması,

b) Biyosidal Ürünün;

1. Yeterli derecede etkin olması,

2. Hedef organizmalar üzerinde, direnç veya çapraz direnç veya omurgalılar üzerinde ölçüsüz acı ve ıstırap verici etkilerinin olmaması,

3. İnsan ve hayvan sağlığına veya yüzey ve yeraltı sularına kendisinin veya kalıntılarının doğrudan veya dolaylı olarak gıda, yem veya içilmek suretiyle su, iç mekân veya çalışma yerindeki hava kalitesi gibi sonuçlar üzerinde olumsuz etkilerinin olmaması,

4. Kendisinin veya kalıntılarının çevre üzerinde özellikle yeraltı ve yüzey suları olmak üzere içme ve kullanma su kaynakları üzerinde olumsuz bir etkisinin olmaması,

5. Hedef dışı organizmalar üzerinde istenmeyen etkilerinin olmaması,

6. Aktif maddelerinin özellikleri ve miktarı ve her türlü toksikolojik veya eko-toksikolojik olarak belirgin safsızlıkları ve yardımcı formülleri ve ruhsatlı kullanımından kaynaklanan toksik veya çevre açısından önemli tortuları, aktif maddelere ilişkin bu Yönetmeliğin eklerinde belirtilen ilgili şartlara uygun olması,

7. Ürünün uygun kullanım, depolama ve taşıma amaçları doğrultusunda fiziksel ve kimyasal özelliklerinin uygun bulunması

zorunludur. …” hükmü,

Bahse konu Yönetmelik’in “Yeni ve Liste-I’de listelenmiş aktif maddeleri içeren bir biyosidal ürünün ruhsatlandırılması” başlıklı 12’nci maddesinde “(1) 8 inci maddenin ikinci fıkrasının (a) bendi uyarınca ruhsat almak isteyenler güncel bilimsel ve teknik gelişmeleri de göz önünde bulundurarak aşağıdaki bilgi, belgeler ile birlikte (Değişik ibare:RG-12/3/2014-28939) Kuruma müracaat ederler.

a) Ürünle ilgili olanlar için, Ek-IIB, Ek-IVB ve Ek-IIIB’nin ilgili bölümleri uyarınca gereken bilgi ve belgeler,

b) Aktif madde ile ilgili olanlar için, Ek-IIA, Ek-IVA ve Ek-IIIA’nın ilgili bölümleri uyarınca gereken bilgi ve belgeler,

…

ç) 10 uncu maddede belirtilen özelliklerin ve etkilerin değerlendirilebilmesi için gerekli bilgi ve belge, …” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu malın;

a) Adı: Manisa Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde Vektör Mücadelesinde Kullanılacak Biyosidal Ürün Alımı

b) Varsa kodu:

c) Miktarı ve türü:

Miktarı: 1. Kısım 5000 kg, 2. Kısım 300 kg, 3. Kısım 6500 lt, 4. Kısım 10000 lt, 5. Kısım 8000 lt, 6. Kısım 1000 lt, 7. Kısım 3000 lt, 8. Kısım 5000 adet, 9. kısım 200 adet biyosidal ürün alımı

Türü: Mal Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Teslim edileceği yer: Manisa Büyükşehir Belediyesi Sağlık İşleri Daire Başkanlığı Kırtık Mezarlığı İlaçlama Deposuna Teslim edilecektir.

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

ı)

1. Ürünler Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmış olmalıdır. Eğer ürün ithal ise yine Sağlık Bakanlığı tarafından ithaline müsaade edilmiş olmalıdır. Bu belgeler “noter onaylı” veya “aslı idarece görülmüştür” onaylı olarak ihale dosyasında sunulmalıdır.

…

3. Ürünlerin, Sağlık Bakanlığı’nca verilmiş olan etiket örneği “noter onaylı” veya “aslı idarece görülmüştür” onaylı olarak ihale dosyasında sunulmalıdır.

…

5. Teknik şartnamenin 2.1. ve 2.3. maddesinde bulunan biyosidal ürün için uygulama esnasında veya sonrasında oluşabilecek muhtemel çevresel risklerin yönetimi ve önlenebilmesi için; pestisit ve pestisit içeriğindeki aktif madde spesifikasyonlarının ya da toksikolojik çalışmalarının bilim tabanlı otoriteler tarafından kabul edilmiş olması gereklidir. Aktif madde üreticisinin yapmış / yaptırmış olduğu toksikolojik / ekotoksikolojik çalışmalar veya analizler ihale dosyasında Türkçe olarak sunulmalıdır. Sunulan bu çalışmalar WHO, EU, FAO, EPA ve Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş üniversiteler tarafından desteklenmeli veya yapılmalıdır. …” düzenlemesinin yer aldığı, İhale İlanı’nın 4.1.1.3’üncü maddesinde de aynı düzenlemenin yer aldığı,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

19.2.1. Bu ihaledeki kısım sayısı 9 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

1. Kısım Diflubenzuron Larvasit WP ,2. Kısım Bacillus Thuringiensis İsraelensis (BTI) G ,3. Kısım Spinosad (SC veya EC) ,4. Kısım Permethrin EC, 5. Kısım LD50 değeri en az 500 mg / kg olan aktif madde EC veya ME, 6. Kısım 1R trans phentohrin EC , 7. Kısım Alfa-Cypermethrin SC, 8. Kısım Karasinek Tuzağı, 9. Kısım Karasinek İpi” düzenlemesi,

Vektör Kontrol Mücadelesinde Kullanılmak Üzere Alınacak Biyosidal Ürünler Teknik Şartnamesi’nin “Karasinek larva mücadelesinde kullanılacak toz formülasyonlu larvasit” başlıklı 2.1’inci maddesinde “

• Ürün içeriğindeki ana aktif madde Diflubenzuron olmalıdır.
• Formülasyon tipi WP (Suda Islanabilir Toz ) olmalıdır,
• Kalıcılık süresi karasinek larvasında en az 20 gün olup; Sağlık Bakanlığı onaylı etiketinde yer almalıdır.
• Alınacak miktar 5.000 kg’dır.
• Hesaplamalar kilogram fiyatı en düşük olan ürün satın alınacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sivrisinek larva mücadelesinde kullanılacak kalıcı bakteri kökenli larvasit” başlıklı 2.3’üncü maddesinde “

• Ürün bakteri kökenli olup; biyolojik sınıfta yer almalıdır.
• Ürün içeriğinde ana aktif madde Spinosad olmalıdır.
• Formülasyon tipi SC ( Süspansiyon Konsantre ) veya EC ( Emülsiyon Konsantre ) olmalıdır.
• Kalıcılık süresi en az 30 gün olup; Sağlık Bakanlığı onaylı etiketinde yer almalıdır.
• Alınacak miktar 6.500 lt’dir.
• Hesaplamalar litre fiyatı en düşük olan ürün satın alınacaktır.” düzenlemesi,

Söz konusu Şartname’nin “Rezidüel alan mücadelesinde kullanılacak biyosidal ürün” başlıklı 2.7’nci maddesinde “

• Ürün içeriğinde hem sentetik piretroid hem de IGR sınıfı aktif madde bulunmalıdır.

• Ürün içeriğinde en az %10 Alfa-cypermethrin ve en az %10 Diflubenzuron ve düşürücü madde (Tetramethrin) bulunmalıldır.

• Formülasyon tipi SC (Süspansiyon Konsantre) olmalıdır. …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İstenilen Belgeler” başlıklı 3’üncü maddesinde “a) Ürünler Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmış olmalıdır. Eğer ürün ithal ise yine Sağlık Bakanlığı tarafından ithaline müsaade edilmiş olmalıdır. Bu belgeler “noter onaylı’' veya “aslı idarece görülmüştür” onaylı olarak ihale dosyasında sunulmalıdır.

…

c) Ürünlerin, Sağlık Bakanlığı’nca verilmiş olan etiket örneği “noter onaylı” veya “aslı idarece görülmüştür” onaylı olarak ihale dosyasında sunulmalıdır.

…

e) Teknik şartnamenin 2.1. ve 2.3. maddesinde bulunan biyosidal ürün için uygulama esnasında veya sonrasında oluşabilecek muhtemel çevresel risklerin yönetimi ve önlenebilmesi için; pestisit ve pestisit içeriğindeki aktif madde spesifikasyonlarının ya da toksikolojik çalışmalarının bilim tabanlı otoriteler tarafından kabul edilmiş olması gereklidir. Aktif madde üreticisinin yapmış / yaptırmış olduğu toksikolojik / ekotoksikolojik çalışmalar veya analizler ihale dosyasında Türkçe olarak sunulmalıdır. Sunulan bu çalışmalar WHO, EU, FAO, EPA ve Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş üniversiteler tarafından desteklenmeli veya yapılmalıdır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden, şikâyete konu ihalenin Manisa Büyükşehir Belediyesi Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen vektör kontrol mücadelesinde kullanılmak üzere biyosidal ürün alımı işine ilişkin olduğu, ihalenin kısmi teklife açık olduğu ve dokuz kısımdan oluştuğu, başvuru sahibinin şikâyet başvurusunun İhale İlanı’nın 4.1.1.3.5’inci, İdari Şartname’nin 7.1.(ı).5’inci ve Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinin (e) bendinde yer alan düzenlemelere ilişkin olduğu, söz konusu düzenlemelerin Teknik Şartname’nin 2.1 ve 2.3’üncü maddesinde yer alan “Karasinek larva mücadelesinde kullanılacak toz formülasyonlu larvasit” ve “Sivrisinek larva mücadelesinde kullanılacak kalıcı bakteri kökenli larvasit”e yönelik olduğu, ihalenin 1’inci ve 3’üncü kısımlarına 1 isteklinin teklif verdiği, 20.03.2018 tarihinde onaylanan ihale komisyon kararı ile ihalenin 1’inci kısmının Prosim İlaçlama Tem. Peyzaj İnş. ve Mob. Tic. San. Ltd. Şti.nin, 3’üncü kısmının Zeta Çevre ve Halk Sağ. İlaçları Tic. A.Ş.nin üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin 2.1’inci maddesinde “karasinek larva mücadelesinde kullanılacak toz formülasyonlu larvasit” adıyla yer alan biyosidal ürünün içeriğindeki ana aktif maddenin “diflubenzuron”, formülasyon tipinin “WP(suda ıslanabilir toz)” olduğu,

Aynı Şartname’nin 2.3’üncü maddesinde “sivrisinek larva mücadelesinde kullanılacak kalıcı bakteri kökenli larvasit” adıyla yer alan biyosidal ürünün içeriğindeki ana aktif maddenin “Spinosad”, formülasyon tipinin “SC(süspansiyon konsantre) veya EC (Emülsiyon Konsantre)” olduğu tespit edilmiştir.

İhale dokümanında ürünlerin Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılmış olması gerektiği, ithal ürünlerin ise yine Sağlık Bakanlığı tarafından ithaline müsaade edilmiş olması gerektiği, Teknik Şartname’nin 2.1. ve 2.3. maddesinde bulunan biyosidal ürünler için aktif madde üreticisinin yapmış veya yaptırmış olduğu toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmalar veya analizlerin teklif dosyasında Türkçe olarak sunulacağı, sunulan bu çalışmaların WHO, EU, FAO, EPA ve Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş üniversiteler tarafından destekleneceği veya yapılacağının düzenlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddialarına yönelik olarak 09.03.2018 tarihli ve E.2018/7386 sayılı Kurum yazısı ile Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğünden bilgi istenilmiştir.

Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen ve 29.03.2018 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan cevap yazısında ise; “Kurumunuz, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 56 ncı maddesi gereğince biyosidal ürün alımı ihalesine ilişkin olarak yapılan şikayet incelemesine esas olmak üzere görüşümüzün bildirilmesi hakkındaki ilgi yazı incelenmiş olup konu ile ilgili görüşlerimiz aşağıda belirtilmektedir.

1-Soru: Biyosidal ürünlerin piyasaya arzı ve biyosidal ürünlerin piyasada kullanımının hangi şartlara bağlı olduğu sorulmaktadır.

Cevap: Biyosidal ürünler 31.12.2009 tarihli ve 27449 4. Mükerrer sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Biyosidal Ürünler Yönetmeliği” kapsamında kullanıcı grubu genel halk, uzman personel veya sanayi için ruhsatlandılarak piyasaya arz edilmektedir. Kullanıcı grubu uzman personel olarak ruhsatlandırılan ürünler “Biyosidal Ürünlerin Kullanım Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” kapsamında uygulama izni alan gerçek ve tüzel kişiler tarafından uygulanmaktadır.

Biyosidal ürünlerin izinlendirilmelerinde, ruhsat sahibi firma, üretim yeri ve ürünle ilgili bilgi belgeler ve analizler bazında değerlendirme yapılmaktadır.

2-Soru: Biyosidal ürünlerin ruhsatlandırılma aşamasında biyosidal üründe kullanılan aktif madde üreticisine ait belge istenilip istenilmediği, isteniliyor ise hangi bilgi ve/veya belgelerin istenildiği sorulmaktadır.

Cevap: Aktif maddelerin üreticilerinin adı veya unvanı ve açık adresleri, MSDS ve aktif madde spesifikasyonu istenmektedir.

3-Soru: Biyosidal ürünlerin ruhsatlandırılması aşamasında biyosidal ürünlerin içerisinde yer alan aktif maddelere ilişkin olarak toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmaların yapılıp yapılmadığı, yapılıyor ise bu çalışmalar hangi kurum veya kuruluş tarafından yürütüldüğü, bu çalışmalara ilişkin bilgi ve/veya belgelerin ruhsat almak isteyen firmalarca ruhsatlandınlma aşamasında sunulmasına gerek olup olmadığı sorulmaktadır.

Cevap: Ülkemizde, GLP belgesine sahip laboratuvarların bulunmaması, toksisite çalışmalarının 2 yıl gibi uzun zaman alması ve bu kapsamda söz konusu testlerin yurtdışında yaptırılmasının üreticilerimizi zor durumda bırakabileceği göz önünde bulundurulduğunda, ürünlerin toksikolojik ve eko-toksikolojik testlerinin getirilmesi için ruhsat süreleri 31.12.2021 tarihine kadar uzatılmıştır.

1 Ocak 2019 tarihi itibarı ile aktif maddeler özelinde başlangıç maddeleri, proses ve tedarikçi gibi bilgilerin ışığında, düzenlenecek bilgi ve belgelerin değerlendirmede dikkate alınacağı hususunda 19.06.2017 tarihli ve E.3705 sayılı Makam Oluru alınmıştır.

4-Soru: Biyosidal ürünlerde kullanılan aktif maddelerin, üreticisi tarafından yapılmış ve/veya yaptırılmış toksikolojik, eko-toksikolojik çalışmalar bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise bu hususlara ilişkin belgelerin ruhsatlandırma aşamasında sunulup sunulmadığı veya bu yöndeki çalışmalara ilişkin belgelerin ürünü piyasaya arz eden firmalarca temin edilip edilemeyeceği sorulmaktadır.

Cevap: Yönetmeliğimizin ekinde Liste-l’de yer alan aktif maddelerin toksikolojik, eko-toksikolojik çalışmaları tamamlanmış olup veriler mevcuttur. Liste-A’da yer alan aktif maddeler için çalışmalar devam etmektedir. Ayrıca Bakanlığımızca 19.06.2017 tarihli ve E.3705 sayılı Makam Oluru ile 1 Ocak 2019 tarihi itibarı ile aktif maddeler özelinde başlangıç maddeleri, proses ve tedarikçi gibi bilgilerin ışığında, düzenlenecek bilgi ve belgeler değerlendirmede dikkate alınacaktır.

5-Soru: Üretimi başka ülkeler tarafından gerçekleştirilen ve ülkemizde ithal yolla getirilen biyosidal ürünlerin üretildiği ülkelerden aldığı ruhsat veya sertifikalar ile ülkemizde ruhsatlandırılmadan piyasaya arzının mümkün olup olmayacağı sorulmaktadır.

Cevap: İthal ürünler ülkelerinde ruhsat almış olsa dahi ülkemizde piyasaya arz edilebilmesi için Bakanlığımızdan Biyosidal Ürünler Yönetmeliği kapsamında ruhsatlandırmaları gerektiği hususunda;

Bilgilerinizi rica ederim.” ifadelerine yer verildiği,

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile Halk Sağlığı Genel Müdürlüğünün cevap yazısı birlikte değerlendirildiğinde; alım konusu malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğu ve bu uygunluğu gösteren belge veya belgelere yönelik olarak ihale dokümanında düzenleme yapılabileceği, söz konusu belgelerin ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenebileceği, bu durumda, aday veya isteklinin teklif ettiği malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belgelerden birini sunmasının yeterli olduğu, Alım konusu malın ulusal standardının bulunmaması durumunda, sadece ilgili uluslararası standarda uygunluğu gösteren belge veya belgelere yönelik düzenleme yapılabileceği, bu durumda isteklinin teklif ettiği malın uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belgeyi sunmak zorunda olduğu, ürünlere ilişkin teknik mevzuatı hazırlamaya ve yürütmeye yetkili kılınan kamu kurum veya kuruluşlarının düzenlemelerinin esas alınarak malın piyasaya arzına ilişkin alınması zorunlu belge veya belgelere yönelik ihale dokümanında düzenleme yapılacağı, malın piyasaya arzına ilişkin alınması zorunlu belge veya belgelerin, ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenebileceği,

31.12.2009 tarihli ve 27449 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’nin amacının biyosidal ürünlerin piyasaya arz edilmeden önce insan, hayvan ve çevre sağlığı ile ilgili riskleri değerlendirebilecek şekilde üretimi ve ithali ile ruhsatlandırılmasına ve tescil edilmesine, piyasaya arz edilmesine, ambalajlanmasına, etiketlenmesine, sınıflandırılmasına, denetlenmesine ve biyosidal ürünlerle ilgili diğer hususlara ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu, söz konusu Yönetmelik kapsamında ruhsat verilmemiş veya tescil edilmemiş bir ürünün ülkemizde kullanılamayacağı, biyosidal ürünlere izin verilme aşamasında, ruhsat sahibi firma, üretim yeri, ürünle ilgili bilgi ve belgeler ile analizler bazında değerlendirme yapıldığı, ruhsatlandırılma aşamasında aktif maddeye ilişkin olarak ilgili üreticinin adı veya unvanı ile açık adresi, MSDS ve aktif madde spesifikasyonunun istenildiği,

Ülkemizde yeterli altyapının bulunmaması ve çalışmaların uzun zaman alması gerekçeleriyle ürünlere ilişkin toksikolojik ve eko-toksikolojik testlerinin getirilmesi için ruhsat sürelerinin 31.12.2021 tarihine kadar uzatıldığı, aktif maddelere ilişkin Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’nin eki olan Liste-l'de yer alan aktif maddelerin toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmalarının tamamlandığı, ilgili aktif maddeler için verilerin mevcut olduğu, Liste-A'da yer alan aktif maddeler için ise çalışmaların devam ettiği, 01.01.2019 tarihi itibarı ile aktif maddeler özelinde başlangıç maddeleri, proses ve tedarikçi gibi bilgilerin ışığında, düzenlenecek bilgi ve belgelerin değerlendirmede dikkate alınacağı anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin 2.1’inci ve 2.3’üncü maddesinde yer alan biyosidal ürünlerin içeriğinde yer alan her iki aktif maddenin Biyosidal Ürünler Yönetmeliği’nin eki olan Liste-I’de yer aldığı, bahse konu aktif maddeler için çalışmaların tamamlandığı, ancak cevap yazısında belirtildiği üzere söz konusu çalışmaların 01.01.2019 tarihinden sonra ruhsatlandırma aşamasında değerlendirmede dikkate alınabileceği, dolayısıyla Biyosidal ürünlerin piyasaya arzı sırasında Türkiye Halk Sağlığı Kurumu tarafından Yönetmelikte belirlenmiş usullere göre verilmiş ruhsat veya tescil belgesi dışında belge istenilmesinin yerinde olmadığı anlaşıldığından İhale İlanı’nın 4.1.1.3.5’inci maddesinde, İdari Şartname’nin 7.1.(ı).5’inci maddesinde ve Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinin (e) bendinde yer alan “… Aktif madde üreticisinin yapmış / yaptırmış olduğu toksikolojik / ekotoksikolojik çalışmalar veya analizler ihale dosyasında Türkçe olarak sunulmalıdır. Sunulan bu çalışmalar WHO, EU, FAO, EPA ve Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş üniversiteler tarafından desteklenmeli veya yapılmalıdır. …” düzenlemesinin ihaleye katılımı kısıtladığı ve rekabeti engellediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddialarının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan İhale İlanı’nın 4.1.1.3.5’inci, İdari Şartname’nin 7.1.(ı).5’inci ve Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinin (e) bendinde yer alan düzenlemenin sadece Teknik Şartname’nin 2.1’inci ve 2.3’üncü maddelerinde yer alan biyosidal ürünleri kapsadığı, söz konusu biyosidal ürünlerin içeriğinde yer alan aktif maddelerin sırasıyla “diflubenzuron” ve “Spinosad” olduğu, Teknik Şartname’nin “Rezidüel alan mücadelesinde kullanılacak biyosidal ürün” başlıklı 2.7’nci maddesinde yer alan biyosidal ürünün içeriğinde “%10 Diflubenzuron” olduğu, ancak söz konusu biyosidal ürün için aktif madde üreticisinin yapmış veya yaptırmış olduğu toksikolojik ve eko-toksikolojik çalışmaların teklif dosyasında istenilmediği anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, itirazen şikâyet dilekçesinde anılan düzenlemelerin tek bir markanın ürününe yönelik olduğu iddia edilmekte ise de, söz konusu markanın başvuru sahibinin dilekçesinde açıkça belirtilmediği bu nedenle başvuru sahibinin bu konudaki iddiasının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 1’inci ve 3’üncü kısmının iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin 1 ve 3’üncü kısımlarının iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.