KİK Kararı: 2018/UH.II-899

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/026
Gündem No : 46
Karar Tarihi : 02.05.2018
Karar No : 2018/UH.II-899
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Hematek Gıda Tarım Per. Hiz. Tem. Kırt. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/54400 İhale Kayıt Numaralı “2018 Yılı Öğrenci Memur Malzeme Dahil Yerinde Üretim Öğle Yemeği” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 12.03.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018 Yılı Öğrenci Memur Malzeme Dahil Yerinde Üretim Öğle Yemeği” ihalesine ilişkin olarak Hematek Gıda Tarım Per. Hiz. Tem. Kırt. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 30.03.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.04.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.04.2018 tarih ve 23370 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.04.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/645 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının aşağıdaki gerekçeler dolayısıyla uygun olmadığı,

-Teknik Şartname’de verilen örnek yemek listesindeki bazı yemeklerin (karışık dolma gibi) yerine Şartname’de olmayan eş değer yemekler ile açıklama yapıldığı, bu durumun çiğ girdi maliyetini etkileyerek EK-H.4 hesap cetvelinin yanlış oluşmasına sebep olduğu,

-Çiğ girdi malzeme ve miktarlarının doğru olup olmadığı ile malzemeler için öngörülen fiyatların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı ve 79’uncu madde hükümlerine göre yapılıp yapılmadığının dikkatle değerlendirilmesi gerektiği, çiğ girdilere ilişkin miktarların (ekmek, su gibi) azaltılmış olma ihtimalinin yüksek olduğu, fiyatların ise internetten alınma fiyatlar gibi olduğu, fiyat tevsikinde hataların yapıldığı, ticaret borsası ve hal fiyatları ile açıklama yapılıp yapılmadığının incelenmesi gerektiği, buna göre yapılan açıklamanın 0,80-0,95 aralığında kalmasının imkansız olduğu,

-İşçilik gideri hesabının Şartname’de belirtildiği gibi 34 personel ve 9 ay üzerinden yapılması gerektiği, sözleşme süresince 34 personelin çalışma ihtimalinin yüksek olduğu, bunun dışında yapılacak bir açıklamanın hatalı olacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2018 Yılı Öğrenci Memur Malzeme Dahil Yerinde Üretim Öğle Yemeği

b) Miktarı ve türü:

Öğrenci Yemek Hizmeti 250.000 Öğun/Kişi
Memur Yemek Hizmeti 25.000 Öğün/Kişi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: 1- Öğrenci Yerleşkesi (Balatçık Kampüsü) A.O.S.B. Mah. Havaalanı Yolu No: 33/ 2 Çiğli - İZMİR 2- Diş Hekimliği Fakültesi Hizmet Binası (Aydınlıkevler Yerleşkesi) (Aydınlıkevler Mah. Cemil Meriç Bulv. No: 25- 26 Çiğli - İZMİR

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

-Kurum mutfağında kurumun demirbaş listesine kayıtlı olan malzemeler dışında teknik şartnamenin ilgili maddelerinde ve teknik şartnamenin ekinde belirtilen malzemeler sözleşmenin imzalanmasından sonra yüklenici firmadan yemeğin ifası için kurum mutfağına teslim edilmesi ve monte işlemlerinin yapılması istenecektir. Yüklenici firma istenen tüm malzeme ve ekipmanları eksiksiz teslim edecek, tüm bakım ve onarımlarını teklif fiyatına dahil edecektir.

-İdarenin mutfağı kullanılmak üzere İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi öğrencilerinin ve memurlarının hafta içi beslenme gereksinimlerinin şartnamede öngörülen şartlar doğrultusunda öğle yemeği için gerekli gıda maddelerinin sağlanması firmaya ait olmak üzere (malzeme ve personel giderleri dahil), yemeğin hazırlanması, pişirilmesi, taşınması, dağıtılması, bulaşıkların yıkanması ve kullanılan alanların temizlenmesi hizmetlerinin 34 (Otuzdört) kişi ile yürütülmesi işini kapsar. Kamu İhale Genel Tebliğinin 78. Maddesinde "Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir." denildiğinden mevcut hizmet alımı ağırlıklı olarak personel çalıştırmaya dayalı olmadığından (çalışacak personelin kurumda bulunacağı zamandan ve mesaisinden yüklenici sorumludur.) her türlü işçi giderleri (sigorta, kıdem tazminatı, yol, yemek vb giderler) yüklenici firmaya aittir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

2” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.04.2018; işi bitirme tarihi 31.12.2018

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

…

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

…

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

…

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur…” açıklaması bulunmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat açıklamaları çerçevesinde malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılacağı ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek-H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunması, bu açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’ten çok olmaması gerektiği, ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdilerin anlaşılması gerektiği, buna göre yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve bu unsurlar için açıklama sunulmasının gerekmediği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, 22.03.2018 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilen ihale komisyonu kararında, 12.03.2018 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye doküman alan 28 kişiden 11’inin teklif verdiği, 4 isteklinin teklifinin çeşitli gerekçelerle değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi sınır değer altında bulunan Işıl Caterıng Ltd. Şti.den 14.03.2018 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, Işıl Caterıng Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif, başvuru sahibi Hematek Gıda Ltd. Şti.nin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

14.03.2018 tarihli EKAP üzerinde istenilen aşırı düşük teklif açıklama yazısında “…a)Verilen hizmetin ekonomik olması,

b)Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarının Teknik Şartname ve Kamu İhale Genel Tebliği hükümlerine göre belgelendirilerek oluşturulan fiyat bileşenlerinin yazının tebliğinden itibaren 3(üç) iş günü içerisinde idaremize yazılı olarak ulaştırmanız…” ifadelerine yer verildiği, anılan yazı ekinde ise ilave bir bilgiye yer verilmediği görüşmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde “...(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin “Çiğ girdi malzeme ve miktarlarının doğru olup olmadığı ile malzemeler için öngörülen fiyatların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı ve 79’uncu madde hükümlerine göre yapılıp yapılmadığının dikkatle değerlendirilmesi gerektiği, çiğ girdilere ilişkin miktarların (ekmek, su gibi) azaltılmış olma ihtimalinin yüksek olduğu, fiyatların ise internetten alınma fiyatlar gibi olduğu, fiyat tevsikinde hataların yapıldığı, ticaret borsası ve hal fiyatları ile açıklama yapılıp yapılmadığının incelenmesi gerektiği, buna göre yapılan açıklamanın 0,80-0,95 aralığında kalmasının imkansız olduğu,

İşçilik gideri hesabının Şartname’de belirtildiği gibi 34 personel ve 9 ay üzerinden yapılması gerektiği, sözleşme süresince 34 personelin çalışma ihtimalinin yüksek olduğu, bunun dışında yapılacak bir açıklamanın hatalı olacağı” ifadelerinin yer aldığı iddiasına yönelik yapılan incelemede, söz konusu iddianın genel nitelikli olduğu, sunduğu itirazen şikayet dilekçesinde “…olup olmadığı, …sunulup sunulmadığı, …ihtimalinin yüksek olduğu” gibi ifadelere yer vermek suretiyle varsayımlara dayalı iddialarda bulunduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamasının baştan sona tamamen yeniden incelenmesi ve değerlendirilmesi talebini içerdiği anlaşılmış olup, Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmadığından anılan iddiaların uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin “Teknik Şartname’de verilen örnek yemek listesindeki bazı yemeklerin (karışık dolma gibi) yerine Şartname’de olmayan eş değer yemekler ile açıklama yapıldığı, bu durumun çiğ girdi maliyeti etkileyerek EK-H.4 hesap cetvelinin yanlış oluşmasına sebep olduğu” iddiasına yönelik yapılan incelemede ise:

Işıl Catering Ltd. Şti.nin menüdeki bazı yemeklere ait gramajlara Teknik Şartname’de yer verilmediğine ilişkin 16.03.2018 tarihinde idareye yapmış olduğu başvurusuna verilen cevapta idarece “…Sağlıklı bir aşırı düşük sorgu dosyası hazırlayabilmeniz için örnek menüde yer alıp içerikleri ve çiğ girdi miktarları bulunmayan yemekler için Teknik Şartnamemiz yemeklerin malzeme içerik ve çiğ girdi tablosunda yer alan en az örnek menüde belirtilen yemek kadar maliyeti olan eş değer yemekler ile savunma yapılabilir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

“Karışık Dolma” yemeğine ilişkin içerik ve çiğ girdi miktarlarına Teknik Şartname’nin “Gramajlar” başlıklı 85’inci maddesi kapsamında yer verilmediği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “Karışık Dolma” için Teknik Şartname’de içerik ve gramajı belirlenen “Etli Biber Dolması” ile açıklama yaptığı tespit edilmiş olup, eş değer yemeğe ilişkin gramajlar kullanılarak açıklama yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmamakta olup başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.