KİK Kararı: 2018/UH.II-549

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/014
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 06.03.2018
Karar No : 2018/UH.II-549
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Sezer Köroğlu/Köroğlu Turizm Taşımacılık ve Personel Hizmetleri,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Zonguldak Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/607934 İhale Kayıt Numaralı “Araç Kiralama (3 Adet Şoförlü Yakıtsız) İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Zonguldak Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından 19.12.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Araç Kiralama (3 Adet Şoförlü Yakıtsız) İşi” ihalesine ilişkin olarak Sezer Köroğlu/Köroğlu Turizm Taşımacılık ve Personel Hizmetlerinin 17.01.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.01.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.01.2018 tarih ve 7648 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.01.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/169 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. 12.01.2017 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararı ile Salih Kuvvetli’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği, anılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin EKAP kayıtlarına göre sözleşme bedelinin 50.887,00 TL olduğu, işe başlama tarihinin 28.04.2016 olduğu, iş bitim tarihinin 28.01.2017 olduğu, işin süresinin 9 ay olduğu, süreklilik arz eden hizmet alımlarında süre uzatımı yapılarak iş artışı yapılamayacağı, anılan iş deneyim belgesine ilişkin tutarın süre uzatımı yapılan kısım hariç değerlendirmeye alınması gerektiği, bu şekilde yapılacak değerlendirme sonucunda belge tutarının yeterlik kriterini sağlamadığı, söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Salih Kuvvetli tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin OKAS kodunun “Yolcu taşıma araçlarının sürücüsü ile kiralanması” olduğu, dolayısıyla söz konusu iş deneyim belgesinin şikayet konusu ihaleye ilişkin benzer iş tanımını karşılamadığı,

3. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Yılmaz Kara tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin OKAS kodunun “Destek ve yardımcı ulaştırma hizmetleri/seyahat acentesi hizmetleri” olduğu, dolayısıyla söz konusu iş deneyim belgesinin şikayete konu ihaleye ilişkin benzer iş tanımını karşılamadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Zonguldak Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından “Araç Kiralama (3 Adet Şoförlü Yakıtsız)” işinin açık ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihale edildiği, 12.01.2018 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararı ile ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Salih Kuvvetli üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Yılmaz Kara’nın belirlendiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;

…

2. İstekli tarafından kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

…

d) Son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan mal ve hizmet alımlarına ilişkin deneyimi gösteren belgeler” hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Sözleşme kapsamında yaptırılabilecek ilave işler, iş eksilişi ve işin tasfiyesi” başlıklı 24’üncü maddesinde “Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş;

a) Sözleşmeye esas proje içinde kalması,

b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması,

Şartlarıyla, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin % 10'una, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımlarıyla yapım işleri sözleşmelerinde ise % 20'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir.

…

İşin bu şartlar dahilinde tamamlanamayacağının anlaşılması durumunda ise artış yapılmaksızın hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir. Ancak bu durumda, işin tamamının ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesi zorunludur.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “(1) İş bitirme belgelerine, son hakediş raporu veya varsa kesin hakediş raporundaki fiilen gerçekleştirilen işle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

(2) Bu tutar;

a) Götürü bedel veya birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanmış işlerde; her türlü fiyat farkları hariç, varsa iş artışları dahil, hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

…

KDV hariç olarak belirlenir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Mal ve hizmet alımlarında iş artışı ve iş eksilişi” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. 4735 sayılı Kanunun 24 üncü maddesinde birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımları sözleşmelerinde;

a) Sözleşmeye esas proje içinde kalması,

b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması,

Şartlarıyla sözleşme bedelinin % 20’sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabileceği belirtildiğinden; sözleşme bedelinin % 20’sine kadar iş artışı, birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanan mal ve hizmet alımları için söz konusu olabilecektir. Dolayısıyla götürü bedel üzerinden sözleşmeye bağlanan mal ve hizmet alımlarında iş artışı söz konusu olmayacaktır.

26.2. Süreklilik arz eden ve birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanan hizmet alımlarında, işin devamı sırasında 4735 sayılı Kanunun 24 üncü maddesine göre yalnızca işin miktarı artırılarak iş artışı (sözleşme bedelinde artış) yapılabilir. Bu nedenle, işin süresinin uzatılması suretiyle iş artışı yapılması mümkün değildir.” açıklaması yer almaktadır.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Salih Kuvvetli tarafından Orman ve Su İşleri Bakanlığı 10. Bölge Müdürlüğü Zonguldak Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen “1 adet 4x4 Pick-up Kiralama” işine ait iş deneyim belgesi sunulduğu, anılan iş deneyim belgesinde sözleşme tarihinin 26.04.2016 olduğu, ilk sözleşme bedelinin 50.887,00 TL olduğu, toplam sözleşme tutarının 60.199,66 TL olduğu, belge tutarının da 60.199,66 TL olduğu görülmüştür.

12.01.2018 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararında “İsteklilerden Salih Kuvvetli’nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinde toplam bedel tutarında tereddüde düşüldüğünden, iş deneyim belgesini düzenleyen kurumdan 03.01.2018 tarih ve 23 sayılı yazımız ile sunulan iş deneyimine ait son hakediş veya kesin hesap örneği istenilmiştir. İlgili kurum olan X. Bölge Müdürlüğü Zonguldak Şube Müdürlüğünün 03.01.2018 ve 3004 sayılı yazıları ile hakediş örneği gönderilmiştir. Bahse konu iş deneyim belgesinin verildiği 2016/106617 İKN numaralı ihale dosyasından sözleşme tasarısına göre sözleşme türünün birim fiyat sözleşme olduğu, sözleşme tasarısının 9.1. maddesine göre işin kesin bitim tarihinin belirtilmediği, sözleşme tasarısının 29.1. maddesinde iş artışı yapılabileceği ve 17.2.2. maddesine göre “ilave işler nedeniyle iş artışının ortaya çıkması nedeniyle işin süresi, bu artışla orantılı işin ilgili kısmı veya tamamı için uzatılır’' hükümlerinin bulunduğu, buna göre söz konusu işte iş artışının meydana geldiği ve toplam bedelin buna göre belirlendiği görülmüştür. Sözleşme tasarısı ve gönderile hakediş evraklarına göre bir aykırılık tespit edilememiştir. …” ifadelerine yer verilerek anılan isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği görülmüştür.

Kurum tarafından yapılan inceleme kapsamında, Salih Kuvvetli tarafından teklifi kapsamında sunulan iş deneyim belgesini düzenleyen Orman ve Su İşleri Bakanlığı 10. Bölge Müdürlüğüne gönderilen 15.02.2018 tarihli yazı ile “İdareniz tarafından Salih Kuvvetli adına düzenlenen "1 adet 4x4 Pick-up Kiralama" işine ait 03.04.2017 tarihli ve 2016/106617-1429355-1-1 sayılı iş bitirme belgesine konu işe ait sözleşme, sözleşme eki olan teknik şartname vb. diğer belgeler, aylık hakediş raporları, kesin hakediş raporu, yapılan işler listesi ile söz konusu işte iş artışı yapılıp yapılmadığı, iş artışı yapılmışsa artışın ne suretle yapıldığı, iş artışının sözleşme süresi içerisinde mi yoksa ek süre verilerek mi yapıldığı, iş artışı bedeli hususlarında bilgi ve belgeler” talep edilmiştir.

Orman ve Su İşleri Bakanlığı 10. Bölge Müdürlüğü tarafından gönderilen 21.02.2018 tarihli yazı ile bahsi geçen iş deneyim belgesine dayanak teşkil eden hakedişler, faturular, İdari Şartname, Teknik Şartname, iş artış olurları, fazla mesai oluru vb. belgeler gönderilmiştir.

Anılan iş deneyim belgesine konu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 1 Adet 4x4 Pick-Up Kiralama

b) Miktarı ve türü: 1 Adet 4*4 Pick-Up Araç Kiralama İşi (Şoförlü ve Yakıt Hariç)

Orman ve Su işleri Zonguldak Şube Müdürlüğü sorumluluk alanı, gerektiğinde Türkiye genelinde” düzenlemesi,

Anılan iş deneyim belgesine konu işe ait Sözleşme’nin “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 9 (dokuz) aydır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İşin süreklilik arz edip arz etmediğine ilişkin yapılan incelemede, ilgili idarenin 2013, 2014, 2015, 2016 ve 2017 yıllarında söz konusu hizmet alımını gerçekleştirdiği tespit edildiğinden anılan iş deneyim belgesine konu işin süreklilik arz eden bir hizmet alımı olduğu anlaşılmıştır.

Anılan iş deneyim belgesine ilişkin belgeler incelendiğinde, ilgili sözleşmeden sözleşme tarihinin 26.04.2017 olduğu, işin süresinin 9 ay olduğu, hakediş raporlarından işyeri teslim tarihinin 28.04.2016 olduğu, bu durumda işin bitim tarihinin 28.01.2017 olduğu, ilk sözleşme bedelinin 50.887,00 TL olduğu, idarece sözleşmede belirtilen süre içerisinde “fazla mesai” iş kalemi kapsamında iş artışı yapıldığı, diğer taraftan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 26.2’nci maddesine aykırı olarak süre uzatımı verilmek suretiyle de iş artışlarının yapıldığı tespit edilmiştir.

Anılan işte, mevzuata uygun olarak, sözleşmede belirtilen süresi içerisinde “fazla mesai” iş kaleminde iş artışı yapıldığı, bu iş artışı ile birlikte sözleşmede belirtilen süre içerisinde yaptırılan tüm işlere ilişkin 9 aylık (28.04.2016-28.01.2017 arasını kapsayan) hakedişlerdeki tutarların toplamının 51.993,50 TL olduğu, dolayısıyla söz konusu iş deneyime ilişkin belge tutarının mevzuata aykırı olarak yapılan iş artışı bedeli dikkate alınmadan değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Şikayete konu işe ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 40'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan değerlendirme sonucunda, Salih Kuvvetli tarafından şikayete konu ihale için 183.138,75 TL tutarında teklif sunulduğu, teklif bedelinin %40’ının 73.255,50 TL olduğu, yukarıda yer verilen değerlendirmeler çerçevesinde sunulan iş deneyim belgesine ilişkin dikkate alınması gereken tutarın 51.933,50 TL olduğu, bu tutarın şikayete konu ihale için güncellenmiş tutarının 63.351,88 TL olduğu, dolayısıyla anılan iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi gereğince sağlaması gereken tutarı sağlamadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, Orman ve Su İşleri Bakanlığı 10. Bölge Müdürlüğü Zonguldak Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen 03.04.2017 tarihli ve 2016/106617-1429355-1-1 sayılı “1 adet 4x4 Pick-up Kiralama” işine ait iş deneyim belgesinin, belgeyi düzenleyen anılan idare tarafından iptal edilmesi ve belge tutarının mevzuata aykırı olarak yapılan iş artışı bedeli dikkate alınmadan belirlenerek yeniden düzenlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “… a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,

…

ç) İş deneyim belgesi: Adayın veya isteklinin ihale konusu hizmet veya benzer hizmetlerdeki mesleki deneyimini gösteren, hizmet alımlarında iş bitirme belgesi, yapımla ilgili hizmet işlerinde ise iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesini ifade eder.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

…

istenilmesi zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Araç kiralama (3 adet Şoförlü yakıtsız) işi

b) Miktarı ve türü: Araç kiralama (3 adet Şoförlü yakıtsız) işi” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Özel veya Resmi Kurum ve Kuruluşlara araç kiralama hizmeti vermiş olmak, eğitim ve öğretim kurumlarına araç servis hizmeti vermiş olmak” düzenlemesi yer almaktadır.

Mevzuatın yukarıda aktarılan hükümlerinden benzer işin; ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri ifade ettiği, teklifler değerlendirilirken ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirmeye alınacağı, dolayısıyla iş deneyime konu işin niteliğinin önem arz ettiği, idarece alım konusu hizmetin kategorilere ayrılması amacıyla seçilen OKAS(Ortak Kamu Alımları Sözlüğü) kodunun ihale konusu işi tam olarak ifade etmediği, iş deneyim belgesinin ihale konusu işe veya benzer işe uygun olup olmadığına ilişkin değerlendirmenin anılan Yönetmelik’te belirtilen hükümler göz önünde bulundurularak yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Salih Kuvvetli tarafından Orman ve Su İşleri Bakanlığı 10. Bölge Müdürlüğü Zonguldak Şube Müdürlüğü tarafından düzenlenen “1 adet 4x4 Pick-up Kiralama” işine ait iş deneyim belgesi sunulduğu, resmi kurum niteliğindeki söz konusu idareye araç kiralama hizmeti sunulduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla anılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Yılmaz Kara tarafından Zonguldak Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğü tarafından düzenlenen “Otobüs Kiralanması” işine ait iş deneyim belgesi sunulduğu, resmi kurum niteliğindeki söz konusu idareye araç kiralama hizmeti sunulduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla anılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Salih Kuvvetli’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Orman ve Su İşleri Bakanlığı 10. Bölge Müdürlüğü Zonguldak Şube Müdürlüğü tarafından tarafından düzenlenen 03.04.2017 tarihli ve 2016/106617-1429355-1-1 sayılı “1 adet 4x4 Pick-up Kiralama” işine ait iş deneyim belgesinin, belgeyi düzenleyen anılan idare tarafından iptal edilerek, yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde yeniden düzenlenmesi için bildirimde bulunulmasına,

Oybirliği ile karar verildi.