KİK Kararı: 2018/UH.II-277

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/004
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 24.01.2018
Karar No : 2018/UH.II-277
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Bayram Doğan Turz. Sey. Gıda. Tem. Taş. Teks. Med. Mah. İnş. Taah. Pet Ürün. Tic. ve San. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Toroslar Belediye Başkanlığı Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/537827 İhale Kayıt Numaralı “2018 Yılı Binek Araç ve Kamyonet Kiralama Hizmeti Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Toroslar Belediye Başkanlığı Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü tarafından 28.11.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018 Yılı Binek Araç Ve Kamyonet Kiralama Hizmeti Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Bayram Doğan Turz. Sey. Gıda. Tem. Taş. Teks. Med. Mah. İnş. Taah. Pet Ürün. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 22.12.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.12.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.01.2018 tarih ve 464 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.12.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/18 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 7.1’inci maddesinin (h) bendinde Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında A1, K1 ve D2 yetki belgelerinin teklif zarfında sunulmasına ve anılan Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde 8 adet aracın yüklenicinin özmalı olması gerektiğine ilişkin düzenleme yapıldığı, anılan Yönetmelik kapsamında yer alan A1 ve K1 yetki belgelerindeki araçların mevzuatı gereği kiralık araç olamayacağı, dolayısıyla söz konusu yetki belgelerindeki araçların özmal araç olduğu, ihale dokümanı kapsamında 8 adet özmal aracın ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair belgelerin teklif zarfında bulundurulmasına ilişkin herhangi bir düzenleme yer almadığı, teklif zarfında sunulan araç ruhsat fotokopilerinin incelenmekte olan ihaleyi gerçekleştiren idare tarafından 2017 yılı hizmet aracı olarak kullanıldığı ve sadece bilgi amaçlı sunulduğu, ayrıca İdari Şartname’de araçlara ilişkin olarak tevsik edici belgelerin aslının ya da noter onaylı örneğinin sunulması gerektiğine dair de bir düzenleme yer almadığı, bu çerçevede idare tarafından 15.12.2017 tarihli ihale komisyonu kararındaki tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin yerinde olmadığı,

2. İncelenmekte olan ihalede aşırı düşük teklif açıklaması istenilirken ihale konusu iş içerisindeki bütün maliyetlerin açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşeni olarak belirlenmesi gerektiği, ayrıca ihale üzerinde bırakılan Mersin Çağdaş Turz. İnş. Tem. Oto. Pet. Gıda İth. İhr. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının da aşağıda belirtildiği üzere;

1. Amortisman giderine ilişkin maliyet kalemi hesap edilirken Vergi Usul Kanunu’nun 333’üncü maddesine göre yıllık oranların yanlış hesaplandığı, amortisman bedellerinin envantere girişlerinin dikkate alınarak ayrı ayrı hesap edilmesi gerektiği, sunulan belgelerde meslek mensubuna ilişkin kaşe ve imzanın yer almadığı,

1. Araçlara ait bakım onarım gideri için sunulan fiyat teklifinde ihale konusu iş süresince toplam yapılacak mesafe hesabının dikkate alınmadığı, sunulan fiyat teklifi üzerinde meslek mensubuna ilişkin ibare ile kaşe ve imzanın yer almadığı,



1. Muayene, Egzos Muayenesi ve MTV giderleri için 2017 yılına ilişkin fiyatların kullanıldığı, bununla birlikte ihale konusu işin 2018 yılında gerçekleşeceği, bu nedenle herhangi bir artış görülmemesinin mevzuata aykırı olduğu,



1. Kasko ve sigorta gideri için Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesine uygun olarak açıklama yapılmadığı, ayrıca 2018 yılına ilişkin olarak herhangi bir artış görülmemesinin mevzuata aykırı olduğu,



1. Yazlık ve kışlık lastik maliyetleri için sunulan fiyat teklifi üzerinde meslek mensubuna ilişkin ibare ile kaşe ve imzanın yer almadığı,



1. OGS ve HGS sistemlerine ilişkin giderlerin bütün araçlarda olması gerektiği ve bu kalemlere ilişkin açıklamanın Kamu ihale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine uygun olmadığı,



1. A1, K1 ve D2 yetki belgesindeki 18 adet araca ait 2018 taşıt kartı ücreti için herhangi bir maliyetin öngörülmediği gerekçeleriyle reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “İstekli: Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidini,

...

Yüklenici: Üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekliyi,” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinin birinci fıkrasında “Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(2) Adayın veya isteklinin kendi malı olan makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir. Tevsik işleminin aslına uygunluğunun noter tarafından onaylanmış ruhsat örneklerinin sunularak yapılması halinde, örnek çıkarma işleminin ilan veya davet tarihinden sonra yapılmış olması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan mevzuat hükümlerinden, idarelerce belgelerin aslının veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerinin istenebileceği, istekliler tarafından, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerinin başvuruları veya teklifleri kapsamında sunulabileceği, noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu,

Diğer yandan hizmet alımı ihalelerinde, işin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine ihale dokümanı kapsamında yer verileceği, söz konusu makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartı aranmaması esas olmakla birlikte, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için istekliye ait olması gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın yeterlik kriteri olarak belirlenebileceği, bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriterlere yönelik olarak ihale dokümanında düzenleme yapılmış olması halinde, bahsi geçen kriterlere yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunluluğunun bulunduğu,

İstekliler tarafından kendi malı olan makine, teçhizat ve ekipmanın, ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıt olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli müşavir (YMM), serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edileceği anlaşılmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2018 Yılı Binek Araç ve Kamyonet Kiralama Hizmeti Alımı İşi

b) Miktarı ve türü:

5 Adet Şoförsüz Kapalı Kasa Kamyonet Şoförsüz
9 Adet Asgari Ücretli Şoför
Sedan Tipi 6 Adet Şoförsüz Binek Araç
3 Adet Şoförsüz Çift Kabin Kamyonet (4*4)
3 Adet En Az 29+1 Şoförsüz Otobüs
1 Adet En Az 16+1 Şoförsüz Minibüs

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Müdürlük Tarafından Uygun Görülen Yerler

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

...

h) Karayolu Taşıma Yönetmeliği'nde belirtildiği üzere bu işi yapanların Taşıma Belgesi alması zorunluluğu getirilmiştir. Bu kapsamda sedan tipi binek araçlar için A1 Belgesi, kapalı kasa kamyonetler ve çift kabin kamyonetler için K1 Belgesi ve otobüsler için D2 belgesinin aslı yada noter tasdikli suretini ihale dosyasında ibraz etmek zorundadır.

...

7.5.2. Araçlarda İstenilen Teknik Özellikler:

Araç

İstenilen teknik özellikler

Kapalı kasa kamyonet (5 Adet şoförsüz araç)

-Motor hacmi en az 1500 cc. ve en az 90 beygir

-2016 ve üzeri model

-ABS, sürücü ve yolcu hava yastıkları

-Uzaktan kumandalı merkezi kilit,

-Emniyet kemeri,

-Radyo/CD çalar,

-Araçlar motorinli ve klimalı olacaktır.

-Hidrolik direksiyon, olacaktır.

-4+1 oturma kapasitesi olacaktır.

-Çift sürgülü camlı kapılı olacaktır.

Sedan tipi 6 adet şoförsüz binek araç

- Motor hacmi en az 1450cc.ve en az 110 beygir

-2016 ve üzeri model

-ABS, sürücü ve yolcu hava yastıkları

-Uzaktan kumandalı merkezi kilit,

-Emniyet kemeri,

-Radyo/CD çalar,

-Araçlar motorinli ve klimalı olacaktır.

-Hidrolik direksiyon

3 adet şoförsüz çift kabin kamyonet

-En az 2016 model, en az şoför hariç 3 kişi taşıma kapasiteli, en az 700 kg yük taşıma kapasiteli ve en az 2400 cc ve 4*4 olacaktır.

-Araçlar motorinli ve klimalı olacaktır.

-Araçlar en az 140 beygir gücünde olacaktır.

- ABS, sürücü ve yolcu hava yastıkları

3 Adet şoförsüz Otobüs

-En az 2015 model, en az şoför dâhil 29 kişi taşıma kapasiteli olacaktır.

-Araçlar motorinli ve klimalı olacaktır.

-Araçlar en az 155 beygir gücünde olacaktır.

- ABS'Lİ ve tüm koltuklar yatarlı şeklinde ve emniyet kemerli olacaktır.

-Araçların şanzıman sistemi en az 6 ileri 1 geri vitesi olacaktır.

-Araçlardan 2 âdeti Kamu Kurum ve Kuruluşu Personel Servis Hizmet Yönetmeliğinin Madde 13'e uygun olarak temin edilecektir.

1Adet şoförsüz Minibüs

-En az 2015 model, en az şoför dâhil 16+1 kişi taşıma kapasiteli olacaktır.

-Araçlar motorinli ve klimalı olacaktır.

-Araçlar en az 160 beygir gücünde olacaktır.

- ABS'Lİ ve tüm koltuklar yatarlı şeklinde ve emniyet kemerli olacaktır.

-Araçların şanzıman sistemi en az 6 ileri 1 geri vitesi olacaktır.

Yukarıdaki belirten araçlardan en az 8 âdeti yüklenici malı olacaktır.

...

7.7. Belgelerin sunuluş şekli:

7.7.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir. İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi ve teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz.

7.7.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.7.3. İstekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini tekliflerine ekleyebilirler...” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Araçlarda İstenilen Teknik Özellikler” başlıklı 2’nci maddesinde de benzer şekilde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından teklif zarfı içerisinde A1, K1 ve D2 yetki belgeleri ve 8 adet araca ilişkin ruhsat fotokopisi ile 2 adet kasko değer listesini gösterir belgenin sunulduğu görülmüştür.

İdari Şartname’nin Araçlarda İstenilen Teknik Özellikler” başlıklı 7.5.2’nci maddesinde 18 adet aracın teknik özelliklerini gösterir tabloya yer verildiği ve bu tablonun alt kısmında ise “Yukarıdaki belirten araçlardan en az 8 âdeti yüklenici malı olacaktır.” şeklinde ifadeye yer verildiği görülmüştür. Bu nedenle İdari Şartname’nin ilgili maddesinde yer verilen “... yüklenici malı olacaktır.” şeklindeki düzenlemenin istekliler tarafından söz konusu araçlara ilişkin belge sunulmasını gerektirir nitelikte olmayacağı değerlendirilmektedir.

Nitekim ihaleye katılan istekliler tarafından söz konusu düzenlemenin farklı anlaşıldığı ve anılan düzenlemenin isteklileri tereddüte düşürmeksizin ilgili belgeleri sunmaya yöneltmediği, isteklilerin teklif zarfı içerisinde kendi malı araçlara yönelik olarak tevsik edici belge sunmalarını düzenleyen açık bir düzenleme olmadığı, dolayısıyla mevcut ihale dokümanına göre isteklilerce bu aşamada araçların teknik özelliklerine ilişkin tevsik edici belge sunmalarının zorunlu olmadığından hareketle başvuru sahibi isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına yönelik işlemin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2’nci maddesinde “79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur…” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. İsteklinin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç giderleri ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahil edecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Tüm personel giderleri yükleniciye aittir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Sigorta prim oranı 2'dir” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesindeki “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. 31.08.2013 Tarihli ve 28751 Sayılı Resmi Gazetede Yayımlanan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar

Madde 6: İşçilik maliyetlerindeki değişiklik

(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.

(2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.

(3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.01.2018; işi bitirme tarihi 31.12.2018

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin ilgili maddelerinde “3- Genel Şartlar:

3.1-Temin edilecek araçlar taşıma amacına uygun şehir içi yolcu taşımacılığının,237 Sayılı Taşıt Kanuna, Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullerine, Karayolları Trafik Kanununa, Karayolları Trafik Yönetmeliğine, Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin ve tüm mevzuatın uygun gördüğü şartlara ve konfora haiz olacaktır.

3.2- Kira sözleşmesi süresi boyunca araçların Zorunlu Mali Mesuliyete (varsa zeyilname dahil) göre araç kiralama kasko sigortası(rent a car kasko otobüsler hariç) ve otobüsler için koltuk sigortası, kasko ve mali sorumluluk sigortası, Motorlu Taşıtlar Vergisi (ek vergiler dahil), muayene, periyodik bakım, yol yardımı (7/24 çekici, gezici servis), egzoz muayene ücreti ve buna benzer yasal sorumluluklar yükleniciye ait olup, Belediyemizin hatırlatmasına gerek kalmadan zamanında yerine getirecektir. Bu eksikliklerden ve/veya geciktirilmesinden doğacak her türlü ceza ve sorumluluklar yükleniciye ait olacaktır.

3.3 Araçların üzerinde bulunan lastikler yeni lastik olacaktır. Karayolları Trafik Kanununda ve yönetmenliğinde ön görülen hususlara uymak üzere özellikle kış şartlarında araçta kış mevsimine uygun lastik ayrıca takoz, zincir ve çekme halatı da bulundurulacaktır. Lastiklerin yola elverişli olmaması nedeniyle araç kullanıcısı ile Belediyemiz personelinin tutacağı rapora istinaden yüklenici firma tarafından 2 (iki) gün içerisinde lastikler değiştirilecek aksi takdirde Belediyemiz tarafından lastikler piyasadan satın alınacak, yapılan masraf yüklenicinin hakedişinden tahsil edilecektir.

...

3.8-OGS veya HGS takılmasını istediği araçlardaki cihazlar kesinlikle araçların kendi plakası üzerine kayıtlı olacaktır. Kayıtlı OGS veya HGS cihazı olmamasından ve/veya farklı plakaya kayıtlı olmasından dolayı oluşabilecek her türlü sorumluluk yüklenici’ ye ait olup; ceza ve müeyyide yüklenici tarafından karşılanacaktır.

3.9-Yüklenici, hizmeti aksatmayacak tam donanımlı oto kuaföründe Hizmet Araçlarını 3 (üç) ayda bir detaylı iç-dış bakım temizliği, yaptırılacaktır.

...

Şoförlerle İlgili Şartlar

3.16-İhale kapsamında 9 adet asgari ücretle şoför çalıştırılacaktır.

3.17-Şoförler gerektiğinde Cumartesi-Pazar ve resmi tatil günleri de çalıştırılabilecektir. Yüklenici tarafından karşılanacak yemek masrafında aylık gün sayısı olarak 22 (yirmiiki) gün esas alınacak ve günlük brüt 15 TL yemek ödemesi yapılacak ve bu ödemeler maaş bordosunda gösterilecektir.

3.18-Aracın günlük periyodik bakımları yüklenici veya şoför tarafından her gün iç-dış temizliği yapılarak mesai başlamadan önce araç göreve hazırlanacak, günlük periyodik bakımları yapılıp yapılmadığı idare personeli tarafından kontrol edilecektir. Araçların kilometresi baz alınacak olup, aracın her 10.000 km'de periyodik bakımı yüklenici tarafından (sıfır araçlar ilk bakım 5.000 KM) yapılan periyodik bakım faturalarının bir sureti veya fotokopisini yüklenici Belediyemize teslim edecektir. Aksi takdirde periyodik bakımları Belediyemiz tarafından yapılarak masrafları yüklenici hakedişinden kesilecektir. Bu konuda yüklenicinin itiraz hakkı bulunmamaktadır.

...

3.31- Çalışma esnasında km. saatinin arızalanması durumunda araçla birlikte işe çıkan idari personel tarafından güzergâha ait tahmini km veya çalışma saati bir tutanakla tespit edilir. Bu nedenle Belediyemizin uğrayacağı zararlar yüklenici tarafından hiçbir hükme hacet kalmaksızın hakedişinden kesilecektir. Otobüslerin yıllık 100.000 km diğer araçların ise yıllık 70.000 km yapacağı düşünülmüştür.

...

7-Takım ve Avadanlık:

Her araçta aşağıda belirtilen standart takımlar ve avadanlıklar bulunacaktır.

1-Araca uygun kriko

2-Bijon anahtarı

3-Araca uygun yangın söndürme tüpü

4-Çekme halatı

5-Reflektör

6-Takoz

7-İlk yardım seti

8-Stepne

9-Kabul Muayeneleri ve Teslim Şartları:

...

Kabul ve Muayene Esnasında Araçlardan İstenecek Belgeler

1. Ruhsat, trafik- tescil belgelerinin tam olup olmadığı,
2. Zorunlu mali trafik sigortalarının olup olmadığı,
3. Fenni muayenelerinin yapılmış olduğu,
4. Egzoz testlerinin yaptırılmış olduğu,
5. 7. maddede belirtilen avadanlıkların olup olmadığı,
6. Araç kiralama kaskosu(rent a car kasko) sigorta poliçeleri,
7. Vergilerin ödenip ödenmediği,
8. Araçların trafiğe çıkışlarına engel durumlarının olup olmadığı,
9. Araçları kullanacak şoförler için istenilen belgeler,
10. Kabul edilecek araçlardan binek, çift kabin ve kapalı kasa kamyonet en fazla 60.000 km, otobüsler ise en fazla 60.000km’de olacaktır...” düzenlemesi yer almaktadır.

Öncelikle, yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamalarından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenleri belirleme yetkisinin idarelerde olduğu göz önüne alındığında başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yapılmadığı iddiasının reddedilmesi gerekmektedir.

İncelenmekte olan ihalede idarece belirlenen sınır değerin altında teklif veren ve tek geçerli teklif sahibi olarak Mersin Çağdaş Turz. İnş. Tem. Oto. Pet. Gıda İth. İhr. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. olarak belirlendiği, kendisinden 05.12.2017 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen yazı ile aşırı düşük teklif açıklamasının istenildiği, anılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmesi nedeniyle de ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

EKAP üzerinden gönderilen 05.12.2017 tarihli aşırı düşük teklif açıklama talep yazısında “... 4734 sayılı kanunun 38. maddesi uyarınca bu konudaki açıklamanızı aşağıda belirtilen teklif bileşenleri doğrultusunda 12.12.2017 saat 17:00'a kadar yazılı olarak idaremize bildirmenizi aksi takdirde teklifinizin değerlendirme dışı bırakılacağı hususunu; bilgilerinize rica ederim.

A.Hizmet süresince görevli personel maliyeti

B.Hizmet süresince kullanılacak araç maliyeti

B1.Araç gideri (Kiralama ve Amortisman)

B2. Motorlu taşıtlar vergisi gideri

B3.Egzos emisyon ölçümü gideri

B4.Periyodik bakım gideri” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Aşırı düşük teklif sahibi Mersin Çağdaş Turz. İnş. Tem. Oto. Pet. Gıda İth. İhr. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.ne yönelik olarak iddia edilen hususlar incelendiğinde ulaşılan tespitlere aşağıda yer verilmiştir.

1. Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında meslek mensubunca tarafından düzenlenmiş demirbaş listesinin sunulduğu, sunulan listede 8 adet araca ilişkin bilgiye yer verildiği ve söz konusu belge üzerinde de meslek mensubu ait imza kaşenin yer aldığı görülmüştür.

Ayrıca söz konusu 8 adet aracın amortisman maliyetine ilişkin ayrı ayrı hesap yapıldığı ve kapalı kasa kamyonet, binek araç otobüs ile minibüslerin faydalı ömürlerinin 5 yıl olarak dikkate alındığı görülmüştür.

Bununla birlikte Gelir İdaresi Başkanlığının resmi internet adresi olan www.gib.gov.tr üzerinden ulaşılan amortismana tabi iktisadi kıymetler tablosu incelendiğinde otomobil ile otobüs ve minibüslerin faydalı ömürlerinin 5 yıl olduğu, ancak “hafif kamyonlar (yüksüz ağırlığı 6 tona kadar olanlar) ve kamyonetler”in faydalı ömrünün ise 4 yıl olduğu görülmektedir.

Bu nedenle, aşırı düşük teklif açıklamasında, kendi malı olan kamyonetin amortisman giderine ilişkin faydalı ömrün 4 yıl olarak dikkate alınması veya 4 yıl üzerinden hesaplama yapılması gerekirken, faydalı ömrün 5 yıl olarak dikkate alındığı ve 5 yıl üzerinden hesaplama yapıldığı görüldüğünden aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik bu iddianın yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

2. Aşırı düşük teklif sahibi istekli tarafından kiralık ve kendi malı olan araçların bakım onarım gideri için üçüncü kişilerden fiyat teklifi alındığı, fiyat teklifi üzerine Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’nci doğrultusunda ilgili ibarenin yazıldığı ve meslek mensubu tarafından imzalandığı, ayrıca iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelendiği/mühürlendiği görülmüştür.

Ayrıca aşırı düşük teklif sahibi istekli tarafından bakım onarım giderine ilişkin olarak açıklama yapılırken 20.000 km’de 1 defa bakımın yapılacağı öngörülerek hesaplamanın yapıldığı, bununla birlikte Teknik Şartname’nin 3.18’inci maddesinde ise araçların her 10.000 km'de bir defa periyodik bakımının yapılacağına ilişkin düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Bu nedenle, aşırı düşük teklif sahibi istekli tarafından bakım onarım giderine ilişkin açıklama yapılırken Teknik Şartname’nin ilgili maddesindeki düzenlemede olduğu şekliyle değil de her 20.000 km’de bakım yapılacağının öngörülerek açıklama yapıldığı görüldüğünden aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik bu iddianın yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

3. Aşırı düşük teklif sahibi istekli tarafından Egzos Muayenesi ve MTV giderleri için 2017 yılına ait internet çıktılarının sunulduğu ve açıklamanın da 2017 yılına ait fiyatlar üzerinden yapıldığı, 2018 yılına ilişkin olarak ise herhangi bir fiyat artışın öngörülmediği anlaşılmıştır.

İhale dokümanı incelendiğinde söz konusu kalemlere ilişkin olarak fiyat farkı verilmeyeceğinin öngörüldüğü, bu nedenle aşırı düşük teklif sahibi isteklinin 2018 yılında artış olacağını düşünerek 2017 yılı değerlerinde belli bir oranda artış yapması ve maliyetini hesaplaması gerektiği, ancak aşırı düşük teklif sahibi istekli tarafından araçların MTV ve egzos emisyon ölçümü giderlerini 2017 yılı fiyatları üzerinden açıkladığı, ihale konusu işin gerçekleştirileceği süre olan 01.01.2018 – 31.12.2018 tarihlerini dikkate almadığı görüldüğünden aşırı düşük teklif açıklamasına yönelik bu iddianın yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Başvurunun sahibinin diğer iddiaları olan muayene gideri, kasko ve sigorta gideri, yazlık ve kışlık lastik gideri, OGS ve HGS sistemlerine ilişkin giderler ile A1, K1 ve D2 yetki belgesindeki 18 adet araca ait 2018 taşıt kartı ücretine ilişkin giderlerin idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında önemli teklif bileşeni olarak öngörülmediği, bu nedenle aşırı düşük teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında bu giderlere ilişkin olarak herhangi bir açıklama yapmasına veya bedel öngördüğünü belirtmesine gerek bulunmadığı değerlendirildiğinden başvuru sahibi isteklinin önemli teklif bileşenleri haricindeki maliyet giderlerine ilişkin iddialarının incelenmesine gerek olmadığı ve bu iddialarının reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Bayram Doğan Turz. Sey. Gıda. Tem. Taş. Teks. Med. Mah. İnş. Taah. Pet Ürün. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması, Mersin Çağdaş Turz. İnş. Tem. Oto. Pet. Gıda İth. İhr. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin teklifinin ise yukarıda belirtilen gerekçelerle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.