KİK Kararı: 2018/UH.II-1877

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/058
Gündem No : 51
Karar Tarihi : 24.10.2018
Karar No : 2018/UH.II-1877
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Kösedağ Taşımacılık İnşaat Petrol Medikal Temizlik İthalat ve İhracat Sanayi Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kepez İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/401654 İhale Kayıt Numaralı “165 İş Günü 534 Özel Eğitim Öğrenci ve 181 Refakatçi Velinin 52 Araç ile 34 Taşıma Merkezi Okula 52 Rehber Personel Eşliğinde Günübirlik Götürülüp Getirilmesi Taşıma Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kepez İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 13.09.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “165 İş Günü 534 Özel Eğitim Öğrenci ve 181 Refakatçi Velinin 52 Araç ile 34 Taşıma Merkezi Okula 52 Rehber Personel Eşliğinde Günübirlik Götürülüp Getirilmesi Taşıma Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Kösedağ Taşımacılık İnşaat Petrol Medikal Temizlik İthalat ve İhracat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.nin 21.09.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.09.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 05.10.2018 tarih ve 49643 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.10.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1551 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, yaklaşık maliyetin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu çerçevesinde hazırlanmadığı, mevzuat hükümleri gereğince yaklaşık maliyetin oluşturulmasının ihale onay tarihinden önce olduğunun açık olduğu, maliyet bileşenlerinden olan akaryakıt fiyatlarında bir ay içinde oluşan farkın yaklaşık maliyete dahil edilmediği, araç ve yol eğim durumu dikkate alındığında araç kapasitelerinin bir üst gruba girdiği ve bazı yollardaki eğim durumlarının değerlendirilmediği, yaklaşık maliyet yanlış hesaplandığından ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre ayrıntılı fiyat ve gerektiğinde miktar araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce tahmini alım miktarı esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi alım miktarı ve diğer hususlar göz önünde bulundurularak yeniden hesaplanabilir.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işte kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı fiyat teklifleri ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, bu kapsamda yaklaşık maliyet de aynı danışmanlık hizmet sunucusuna hesaplatılabilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

(2) Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

(3) İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

(5) Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

(2) Götürü bedel üzerinden teklif alınan ihalelerde, işin gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde işçilik ile varsa malzeme, ekipman ve diğer unsurlar için belirlenen fiyatlar ve bu fiyata dahil olan maliyetler gösterilir.

(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, endeks üzerinden güncellenir.

(5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.” hükmü,

Millî Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği’nin “İhalelerde dikkat edilecek hususlar” başlıklı 16’ncı maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendinde “Öğrenci taşıma uygulaması kapsamında yapılan taşıma hizmeti alımı ihalelerinde yaklaşık maliyet Bakanlıkça belirlenen yaklaşık maliyet tespit formülüne göre hesaplanır…” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 165 İş Günü 534 Özel Eğitim Öğrenci ve 181 Refakatçi Velinin 52 Araç ile 34 Taşıma Merkezi Okula 52 Rehber Personel Eşliğinde Günübirlik Götürülüp Getirilmesi Taşıma Hizmet Alımı İşi

b) Miktarı ve türü:

165 İş Günü 534 Özel Eğitim Öğrenci ve 181 Refakatçi Velinin 52 Araç ile 34 Taşıma Merkezi Okula 52 Rehber Personel Eşliğinde Günübirlik Götürülüp Getirilmesi Taşıma Hizmet Alımı İşi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: KEPEZ İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ Kepez Kaymakamlığı Hükümet Binası (Barış Mahallesi Sakarya Bulvarı No:65 Kepez/ANTALYA)” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. SÖZLEŞMENİN UYGULANMASI SIRASINDA İLGİLİ MEVZUAT GEREĞİNCE YAPILACAK HER TÜRLÜ ULAŞIM, SİGORTA, VERGİ, RESİM, HARÇ VE ARAÇ ŞOFÖRLERİ VE REHBER PERSONEL GİDERLERİ TEKLİFE DAHİL OLUP YÜKLENİCİ TARAFINDAN KARŞILANACAKTIR.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

46.1.1. TAŞIMA HİZMETİ İÇİN HERHANGİ BİR FİYAT FARKI ÖDENMEYECEKTİR ANCAK REHBER PERSONEL ÜCRETLERİ İLE İLGİLİ FİYAT FARKI HESABI O YIL YÜRÜRLÜKTE BULUNAN ASGARİ ÜCRET FİYAT FARKINA İLİŞKİN ESASLAR DİKKATE ALINARAK İDARE TARAFINDAN UYGULANACAKTIR.” düzenlemesi,

Bahse konu Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 47’nci maddesinde “3- Taşımacıların yanında çalışanlar ?Soför ve Hostes hizmet akdine tabii olup, bunlar sosyal güvenlik yönünden sigorta işlemlerinin yaptırılması zorunludur. Çalışan Rehber Personel Maaşları iş günü üzerinden değil aşağıda yer alan tabloda belirtildiği günler üzeriden ödenecek olup, her personele en az asgari ücretin netinden ücretleri ödenecek ve sigortası asgari ücret üzerinden yapılacaktır. Ödemeler yapılmadan önce çalışan rehber personelin bir önceki ayın ücretinin ödendiği ve sigorta pirimlerinin yatırıldığına dair ücret bordrosu ve SGK sigorta primlerinin yatırıldığına dair belge istenecektir. Sözleşme tasarısında belirtilen şekilde yapılacak ödemeler ödeneğin aktarılmasındaki gecikmeden dolayı geç yapılabilir bu gecikmeden dolayı gecikme zammı talep edilmeyecektir.

4-Rehber Personel giderlerinin hesaplanmasında, KAMU İHALE KURUMUNUN işçilik hesaplama modülündeki asgari işçilik maliyetinin esas alınması gerekmektedir.

( Ekim 2018- 24 Gün) ( Kasım 2018- 30 Gün ) (Aralık 2018- 30 Gün) (Ocak 2019- 18 Gün )

(Şubat 2019- 25 Gün ) (Mart 2019- 30 Gün ) ( Nisan 2019-30 Gün) (Mayıs 2019- 30 Gün) (Haziran 2019- 14 Gün )//” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinin 53 iş kaleminden oluştuğu, söz konusu 53 iş kaleminin 52 adedinin hatlar bazında olduğu, geriye kalan 1 iş kaleminin ise rehber personel için düzenlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinde yaklaşık maliyete ilişkin ilkelere, aynı Yönetmelik’in 8’inci maddesinde yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespitine, anılan Yönetmelik’in 9’uncu maddesinde de yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesine ilişkin hükümlere yer verildiği görülmektedir. Yaklaşık maliyet, işin piyasa koşullarında yapılabilirliğini esas almaya yönelik kesin bir tutar olmayıp yaklaşık bir bedeldir.

13.09.2018 tarihli ihale komisyon kararından, Zemzem Turizm Taşımacılık Tic. Ltd. Şti.nin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Öz Atalay Cam. Hed. Eş. Çiçek Kırt. ve Konf. Paz. ve Dağ. İth. İhr. Taş. Rek. ve Dan. Hiz. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin de Karsel Tur. Taş. Güv. Sist. ve Hiz. Gıda Tem. Tic. Ltd. Şti. olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İdarece hazırlanan yaklaşık maliyet hesap cetveli ve ekinde yer alan belgeler incelendiğinde, yaklaşık maliyetin 2.440.514,31 TL olduğu, şoför-araç maliyetinin 1.445.199,99 TL olarak hesaplandığı, işçilik maliyetinin 995.314,32 TL olarak belirtildiği, yaklaşık maliyetin Milli Eğitim Bakanlığı’nın öğrenci taşıma uygulaması kapsamında yapılacak taşıma ihalelerinde taşımalı öğrenci modülünde kullanıma açılan yaklaşık maliyet tespit formülü vasıtasıyla 08.08.2018 tarihinde hesaplandığı, ihale onay tarihinin 09.08.2018 olduğu, ihale ilan tarihinin 14.08.2018 olduğu görülmüştür.

Millî Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği’nin “İhalelerde dikkat edilecek hususlar” başlıklı 16’ncı maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendinde yer alan “Öğrenci taşıma uygulaması kapsamında yapılan taşıma hizmeti alımı ihalelerinde yaklaşık maliyet Bakanlıkça belirlenen yaklaşık maliyet tespit formülüne göre hesaplanır…” hükmü gereğince idarece söz konusu formülün yaklaşık maliyet hesaplamasında kullanılmasının yerinde olduğu görülmüştür.

İhale dokümanı düzenlemelerine göre ihale konusu işte 52 rehber personelin çalışacağı, İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 47’nci maddesinin 4’üncü alt maddesinde rehber personel giderlerinin hesaplanmasında, Kamu İhale Kurumu’nun işçilik hesaplama modülündeki asgari işçilik maliyetinin esas alınması gerektiğinin belirtildiği görülmüş olup rehber personelin işçilik maliyetlerinin 01.01.2018 – 31.12.2018 tarihleri arasındaki asgari ücret tutarı dikkate alınarak Kamu İhale Kurumu işçilik hesaplama modülü vasıtasıyla hesaplandığı anlaşılmıştır. Bahse konu ihalenin tarihinin 13.09.2018 olduğu, ihale tarihinde yürürlükte olan asgari ücret tutarının esas alındığı, anılan Yönetmelik’in 9’uncu maddesi uyarınca asgari ücrette değişiklik olursa güncelleme yapılması gerektiği, ancak işçilik maliyetinde yaklaşık maliyetin hesaplanma tarihinden ihale tarihine kadar geçen sürede mevzuattan kaynaklanan bir değişiklik bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu itibarla başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Araç yakıt giderlerinin de EPDK’nın internet sitesinden alınan 06.08.2018 tarihli Antalya ilindeki 56 akaryakıt firmasının KDV hariç motorin litre fiyatlarının ortalaması (4,86 TL) dikkate alınarak hesaplandığı, anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesine göre sadece işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğraması halinde güncelleme yapılabileceğinin belirtildiği, dolayısıyla başvuru sahibinin akaryakıt fiyatlarının güncellenmediğine ilişkin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, yaklaşık maliyetin Milli Eğitim Bakanlığı’nın öğrenci taşıma uygulaması kapsamında yapılacak taşıma ihalelerinde taşımalı öğrenci modülünde kullanıma açılan yaklaşık maliyet tespit formülü vasıtasıyla 08.08.2018 tarihinde hesaplandığı, söz konusu formülde kullanılmak üzere, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde 52 adet güzergâha ait şoför-araç maliyetlerinde belirtilen taban katsayısı, mesafe, motorin, yol katsayısı ve araç katsayısı değerlerinin dikkate alındığı görülmüştür. Taban katsayısının güzergâhların tamamında 67,65, yol katsayısının ise 1 olduğu, araç katsayısının da güzergâhların durumuna göre 1,25, 1,5 ve 2,1 olarak dikkate alındığı, mesafelerin güzergâhtan güzergâha değişiklik gösterdiği görülmüştür. Ayrıca, yaklaşık maliyet hesap cetvelinin açıklama kısmında özel eğitim öğrencilerinin sağlık durumlarına ilişkin olarak her bir okul için ayrı ayrı bilgilere yer verildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler bir arada değerlendirildiğinde, yaklaşık maliyetin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesine uygun olarak hesaplandığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.