KİK Kararı: 2018/UH.II-1599

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/048
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 29.08.2018
Karar No : 2018/UH.II-1599
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ölmez Yemek Üretim Temizlik Otomasyon Tic. San. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Doğubeyazıt İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/287766 İhale Kayıt Numaralı “2018-2019 Eğitim Öğretim Yılı İlkokul ve Ortaokul Öğrenci Taşıması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Doğubeyazıt İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 09.07.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2018-2019 Eğitim Öğretim Yılı İlkokul ve Ortaokul Öğrenci Taşıması” ihalesine ilişkin olarak Ölmez Yemek Üretim Temizlik Otomasyon Tic. San. Ltd. Şti.nin 01.08.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 02.08.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.08.2018 tarih ve 41698 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.08.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1293 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, tekliflerinin iş deneyimini tevsiken sundukları sözleşme kapsamında gerçekleştirilen işlerin, söz konusu sözleşmenin “Konu” başlıklı 3’üncü maddesi ile uyumlu olmadığı ifade edilerek değerlendirme dışı bırakıldığı, idarece “Kamu ve özel sektörde öğrenci ve yolcu taşımacılığı” işinin benzer iş olarak belirlendiği, taraflarınca sunulan sözleşmenin konusunun “İşverenin göstereceği hatlar üzerinde kendi bünyesinde çalıştırılan personelin yardıma muhtaç öğrencilerinin okul gidiş gelişlerinde kolaylık sağlamak amacı ile servis kiralama hizmeti” olduğu, idareye yaptıkları şikâyet başvurusunun, sunulan sözleşme ve faturaların gerçeği yansıtmadığı ve sözleşme konusu ile gerçekleştirilen hizmetin uyumlu olmadığı ifade edilerek reddedildiği,

Teklif dosyası kapsamında sunulan sözleşme ve bu sözleşmeye ilişkin olarak düzenlenen faturaların usulüne uygun bir şekilde düzenlendiği, idare tarafından taraflarına gönderilen 31.07.2018 tarihli yazıya vermiş oldukları cevapta söz konusu işin öğrenci taşıma işi olduğunun ifade edildiği ve bu işte kullanılan araçlara ait bilgilere yer verildiği, ayrıca söz konusu iş kapsamında işveren bünyesinde çalışan başka personellerin de taşındığı ve bu personellere ait ödemenin de anılan sözleşme kapsamında gerçekleştirildiğinin belirtildiği, ancak idarece alınan kararda söz konusu işin yapılmadığının, faturaların usulüne uygun düzenlenmediğinin ve gerçeği yansıtmadığının ifade edildiği, idarenin yazısına istinaden sunulan internet vergi dairesi onaylı BS formu göz önünde bulundurulduğunda sunulan belgelerin mevzuata uygun olarak düzenlendiğinin görüleceği,

İdarece, 2016 yılında kesilen hizmet faturalarında 5/10 KDV tevkifatı uygulamak zorunda olduklarının ifade edildiği ancak Maliye Bakanlığı tarafından yayınlanan Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ açıklamaları kapsamında kesilen faturalarda KDV tevkifatı uygulama zorunluluklarının bulunmadığı, kamu ihale mevzuatı hükümleri doğrultusunda iş deneyimini tevsiken sözleşme ve bu sözleşmeye ilişkin olarak düzenlenen faturaların sunulmasının yeterli olduğu, söz konusu işin personel çalıştırmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı olduğu, dolayısıyla SGK belgelerinin sunulmasına gerek bulunmadığı, idare tarafından mevzuat hükümleri yanlış yorumlanarak şikayet başvurularının reddedildiği, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 47'nci maddesi kapsamında tekliflerinin geçerli bir teklif olarak kabul edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.

…

(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İhale komisyonlarının inceleme yetkisi” başlıklı 50’nci maddesinde “(1) İhale komisyonu, aday veya isteklilerce sunulan iş deneyimini gösteren belgelerde tereddüt duyulan hususlara ilişkin gerekli incelemeyi yapmaya yetkilidir.

(2) İhale komisyonunun, iş deneyimini gösteren belgelere ilişkin bilgi talepleri ilgililerce ivedilikle karşılanır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2018-2019 Eğitim Öğretim Yılı İlkokul ve Ortaokul Öğrenci Taşıması

b) Miktarı ve türü:

64 ARAÇLA 180 İş Günü 5 Taşıma Merkezine 35 Yerleşim Biriminden İlk ve Ortaokul Öğrenci Taşınması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Doğubayazıt” düzenlemesi yer almaktadır.

Ayrıca anılan Şartname’de benzer iş olarak kabul edilecek işlerin “Kamu ve özel sektörde öğrenci ve yolcu taşımacılığı” olarak belirlendiği görülmüştür.

Şikayete konu ihalenin Doğubayazıt İlçe Milli Eğitim Müdürlüğüne ait “64 Araçla 180 İş Günü 5 Taşıma Merkezine 35 Yerleşim Biriminden İlk ve Ortaokul Öğrenci Taşınması” işi olduğu, bahse konu ihalede 7 adet ihale dokümanı satın alındığı, 09.07.2018 tarihinde yapılan ihaleye 4 isteklinin katıldığı, başvuru sahibi Ölmez Yemek Üretim Temizlik Otomasyon Tic. San. Ltd. Şti.ne ait teklifin iş deneyimini tevsiken sunulan sözleşme kapsamında gerçekleştirilen işler ile söz konusu sözleşmenin “Konu” başlıklı 3’üncü maddesinin uyumlu olmadığı ifade edilerek değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin Berekat Taşımacılık Gümrükleme Gıda Ticareti İnşaat Petrol ve Ürünleri Temizlik ve Ürünleri Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından teklif dosyası kapsamında iş deneyimini tevsiken 30.08.2013 tarihinde düzenlenmiş Köymen İnşaat Enerji San. Tic. A.Ş.nin “İŞVEREN”, Ölmez Yemek Üretim Tem. Oto. San. Tic. Ltd. Şti.nin “TAŞIYICI” olarak belirlendiği sözleşme bedeli 1.891.300,00 TL olan “Öğrenci taşıma (servis) sözleşmesi” ve toplam tutarları 1.891.300,00 TL olan SMMM İzzet Göldaş tarafından kaşeli ve imzalı sırasıyla 1.275.000,00 TL, 589.300,00 TL, 27.000,00 TL tutarına 30.01.2016, 28.02.2016 ve 30.06.2016 tarihli faturaların sunulduğu, sunulan faturalarda işin cinsinin “öğrenci taşıma işi” olarak ifade edildiği görülmüştür.

Sunulan sözleşmenin “Konu” başlıklı 3’üncü maddesinin “İşbu sözleşme, İŞVEREN’İN göstereceği hatlar üzerinde, kendi bünyesinde yardıma muhtaç öğrencilerin okul gidiş gelişlerinde kolaylık sağlamak amacıyla, servis kiralanması işini kapsar” şeklinde,

“Ödeme” başlıklı 8’inci maddesinin “İŞVEREN her ayın ücret ödemesini, pursantajlar esas alınarak, mali duruma göre fatura karşılığında ödenecektir.” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

İdare tarafından Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 50’nci maddesinin ihale komisyonuna vermiş olduğu inceleme yetkisi kapsamında, Ölmez Yemek Üretim Temizlik Otomasyon Tic. San. Ltd. Şti.ne gönderilen 20.07.2018 tarihli ve 13580086 sayılı yazı ile iş deneyimini tevsiken sunulan belgelere ilişkin olarak;

- Öğrenci taşıma işinin kaç araçla gerçekleştirildiği, araçların firmaya ait olması durumunda bu hususu tevsik edici belgeler, kiralanmış ise noter onaylı kira sözleşmeleri,

- Söz konusu iş kapsamında kaç öğrencinin taşındığı, güzergah ve kilometre bilgilerinin ne olduğu,

- Taşıma işinin gerçekleştirilebilmesi için İlçe Milli Eğitim Müdürlüğünden, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığından veya Sosyal Yardımlaşma Vakfından izin alınıp alınmadığı,

-Söz konusu iş kapsamında taşınan yardıma muhtaç öğrencilerin neye göre belirlendiği, bu öğrencilerin taşınmasında velilerin rızasının alınıp alınmadığı, Köymen İnşaat Enerji San. Tic. A.Ş.nin yardıma muhtaç öğrencileri taşıma işlerini hangi gerekçelerle yaptığı hususlarında bilgi istenildiği,

Anılan istekli tarafından idareye sunulan 23.07.2018 tarihli cevap yazısında taşıma hizmetinin 01.09.2013 - 30.06.2016 tarihleri arasında gerçekleştirildiğinden yıllar itibari ile farklı sayıda kişiler taşındığı, ayrıca işveren firmanın çeşitli illerde bulunan şantiyelerinde çalıştırılan personellerin taşınması işinin ve ödemelerinin de anılan sözleşme kapsamında gerçekleştirildiği, işverenin talebi doğrultusunda bazı zamanlar yevmiye bazında araçların da çalıştırıldığı gibi bazı açıklamalara yer verilerek ilgili yazı ekinde 2016 yılı Ocak, Şubat ve Haziran aylarına ilişkin Ölmez Yemek Üretim Tem. Oto. San. Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen Gelir İdaresi Başkanlığı BS Formları (3 adet), 2 adet banka dekontu, firmalarına ait SMMM onaylı araç listesi, ve Köymen İnşaat Enerji San. Tic. A.Ş. tarafından gerçekleştirildiği belirtilen yapım işleri listelerine yer verildiği görülmüştür.

İdare tarafından sunulan faturaların tamamının öğrenci taşıma işine ilişkin olarak düzenlendiği, sunulan sözleşme ve faturalar karşılaştırıldığında işin sadece 3 ay gerçekleştirildiği, istekli tarafından söz konusu iş kapsamında personel de taşındığının belirtildiği ancak faturaların sadece öğrenci taşıma işine ilişkin olarak düzenlendiği, sunulan faturalarda 5/10 oranında KDV tevkifatı uygulanmadığından usulüne uygun olarak düzenlenmediği, sözleşme konusu ile yapılan işin uyumlu olmadığı ve gerçeği yansıtmadığı ifade edilerek şikayet başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.

213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun “Faturanın şekli” başlıklı 230’uncu maddesinde “Faturada en az aşağıdaki bilgiler bulunur:

1. Faturanın düzenlenme tarihi seri ve sıra numarası;

2. Faturayı düzenleyenin adı, varsa ticaret unvanı, iş adresi, bağlı olduğu vergi dairesi ve hesap numarası;

3. Müşterinin adı, ticaret unvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası;

4. Malın veya işin nev'i, miktarı, fiyatı ve tutarı;

5. Satılan malların teslim tarihi ve irsaliye numarası” hükmü,

Anılan Kanun’un “Fatura nizamı” başlıklı 231’inci maddesinde “Faturanın düzenlenmesinde aşağıdaki kaidelere uyulur:

…

5. Fatura, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenlenir. Bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturalar hiç düzenlenmemiş sayılır…” hükmü yer almaktadır.

Diğer taraftan anılan Kanun’da fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesika olarak tanımlanmıştır.

Yukarıda aktarılan kamu ihale mevzuatı hükümlerinden gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemeyeceği, yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç ilgili madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretlerinin, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgelerin, iş deneyimini gösteren belgeler olduğu anlaşılmıştır.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun ilgili maddelerinden de faturanın, malın teslimi veya hizmetin yapıldığı tarihten itibaren azami yedi gün içinde düzenleneceği, bu süre içerisinde düzenlenmeyen faturaların hiç düzenlenmemiş sayılacağı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından iş deneyimini tevsiken sunulan sözleşmenin düzenlenme tarihinin 30.08.2013 olduğu, işin süresinin ise 01.09.2013 – 30.06.2016 tarihlerini kapsadığı, sözleşmede işverenin her ayın ücret ödemesini pursantajlar esas alınarak mali durumuna göre fatura karşılığı ödeyeceğinin ifade edildiği görülmüştür. Ancak teklif dosyası kapsamında sunulan bu işe ilişkin düzenlenen ilk faturanın kesilme tarihinin 30.01.2016 olduğu (işe başlama tarihinden 29 ay sonra) görülmüştür. Söz konusu sözleşmeye konu işin süreklilik arz eden bir iş olduğu dikkate alındığında, fatura tarihleri ile sözleşmedeki ödemeye ilişkin madde arasında açık bir uyumsuzluk olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından idareye sunulan cevap yazısında; işverenin çeşitli illerde bulunan şantiyelerinde çalıştırılan personellerin taşınması işinin ve ödemelerinin de anılan sözleşme kapsamında yapıldığı, firmanın kendi bünyesinde çalışanların taşınması için böyle bir hizmetin gerçekleştirildiği ifade edilmişse de iş deneyimini tevsiken sunulan sözleşmenin “Konu” başlıklı 3’üncü maddesinde sadece öğrenci taşıma işinin gerçekleştirileceğinin ifade edildiği, personel taşınmasıyla ilgili herhangi bir bilginin yer almadığı görülmüştür. Yapılan tespitler ve başvuru sahibi tarafından idareye sunulan cevap yazısı birlikte değerlendirildiğinde sözleşme konusu ile bu kapsamda gerçekleştirilen işlerin uyumlu olmadığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan sözleşme kapsamında yapılacak olan işin bedelinin KDV hariç 1.891.300,00 TL olduğu görülmekle beraber, söz konu sözleşmenin “Servis güzergahları” başlıklı 7’nci maddesinde servis güzergahlarının işveren tarafından belirleneceği ve daha sonra taşıyıcı firmaya bildirileceğinin ifade edildiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen tespitler doğrultusunda başvuru sahibi istekli tarafından sunulan belgelerin iş deneyimini gösteren belge olarak kullanılamayacağı sonucuna ulaşılmış olup, bu itibarla ile idarece tesis edilen işlemin yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.