KİK Kararı: 2018/UH.I-762

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/021
Gündem No : 30
Karar Tarihi : 10.04.2018
Karar No : 2018/UH.I-762
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Yükselişim Basın Yayın Matbaa Gazetecilik San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/31870 İhale Kayıt Numaralı “Mersin Büyükşehir Belediyesi Gazetesi Tasarımı Basımı ve Dağıtımı Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığı tarafından 22.02.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mersin Büyükşehir Belediyesi Gazetesi Tasarımı Basımı ve Dağıtımı Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Yükselişim Basın Yayın Matbaa Gazetecilik San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 16.03.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.03.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.04.2018 tarih ve 20545 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.03.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/548 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin iddialar;

a) Sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında, 10 personelin 10 günlük dağıtım maliyetinin KİK işçilik hesaplama modülü esas alınarak hesaplanmadığı, dağıtım maliyetine ilişkin olarak öngörülen bedelin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı,

b) Gazete dağıtım maliyeti ve gazete basım maliyetine (tasarım mizanpaj baskı) ilişkin olarak maliyet tespit tutanağı esas alınarak fiyat teklifi sunulduğu, ancak fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan tarih ve (...) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 ’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresi yazılarak imzalandığı, fiyat tekliflerinin ağırlıklı ortalama birim satış tutarına göre verildiği, ancak maliyet tespit tutanağı esas alınarak hazırlandığı ve mevzuata uygun olmadığı,

2. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin iddialar;

a) Sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında, 10 personelin 10 günlük dağıtım maliyetinin KİK işçilik hesaplama modülü esas alınarak hesaplanmadığı, dağıtım maliyetine ilişkin olarak öngörülen bedelin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı,

b) Gazete dağıtım maliyetine ilişkin sunulan açıklamanın belgelere dayalı olarak yapılmadığı, maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin yaptığı açıklamada istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya belgeleri imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.7) bulunmadığı ve sunulan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu maddesine uygun olmadığı,

c) Gazete basım maliyetine ilişkin sunulan açıklamada basım maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin yaptığı açıklamada istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya belgelerinii imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.7) bulunmadığı, ayrıca fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan tarih ve (...) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer almadığı ve imzalanmadığı, sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, iddia edilmekte iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

05.03.2018 tarihli ihale komisyon kararı incelendiğinde, söz konusu ihaleye 6 isteklinin teklif sunduğu, Birlikte Dağıtım A.Ş.nin banka referans mektubu sunmadığı, Orka Matbacılık Tasarım Foto Rek. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise iş deneyim belgesinin uygun olmadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı istekli olarak Kayıhan Ajans Reklam Mat. Org. Teks. Sar. Med. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci istekli olarak ise Özgür Kutu Karton Ambalaj Mat. Bas. ve Yay. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “...79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir…” açıklamaları,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Her türlü vergi ve harçlar yükleniciye aittir

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif cetveli ise aşağıda yer verildiği gibi düzenlenmiştir.

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Mersin Büyük Şehir Belediyesi Gazetesi Basımı ve Dağıtımı Hizmet Alımı

adet

1.000.000

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

İdare tarafından teklif tutarı sınır değerin altında kalan isteklilere 22.02.2018 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında “Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığımız tarafından 22/02/2018 tarih ve saat 10:30 gerçekleştirilen 2018/31870 ihale kayıt numaralı “Mersin Büyükşehir Belediyesi Gazetesi Tasarımı Basımı Ve Dağıtımı Hizmeti Alımı” ihalesine ait verdiğiniz teklife ilişkin olarak düşük teklif sorgulaması yapılacağından, teklifinize ait birim fiyat teklif cetvelinde belirtmiş olduğunuz fiyatların maliyet bileşenlerinin Kamu İhale Kanunun 38 ve Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 maddesi uyarınca mevzuata uygun şekilde kanıtlayıcı belgelerle birlikte ayrıntılı olarak en geç 5 (Beş) iş günü içerisinde komisyonumuza göndermediğiniz takdirde mevcut bilgi ve belgelere göre işlem yapılacağı hususunda…” ifadelerine yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan Kanun ve Tebliğ hükümlülerine göre, idarelerce teklifte önemli görülen bileşenlerin tespit edilerek, teklif bedeli sınır değerin altında kalan isteklilerden bu bileşenlere ilişkin olarak açıklama istenilmesi gerekmektedir. Ancak idare tarafından teklif tutarı sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük sorgulama yazısında, açıklanması gereken önemli teklif bileşenlerinin idare tarafından belirlenmediği, bu bileşenlerin tespitinin isteklilere bırakıldığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda, içerisinde tür ve kapsam itibarıyla farklılık arz eden çeşitli maliyet bileşenleri bulunan ihale konusu işte, aşırı düşük teklif açıklamalarının ne şekilde sunulacağı, hangi bileşenlerin açıklanacağı net olmadığından aşırı düşük teklif sorgulaması işlemlerinin sağlıklı şekilde sonuçlandırılamayacağı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla teklifi aşırı düşük olan istekliler tarafından açıklama yapılması ve bu açıklamanın değerlendirilmesi işlemlerinin daha sağlıklı şekilde gerçekleştirilebilmesi amacıyla, idarece maliyet bileşenleri içerisinden teklifte önemli olanların tespit edilmesi ve teklifi aşırı düşük olan isteklilerden bu bileşenlerle ilgili açıklama istenilmesi gerekmektedir

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale konusu işe ait önemli teklif bileşenlerinin belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.