KİK Kararı: 2018/UH.I-616

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/017
Gündem No : 18
Karar Tarihi : 20.03.2018
Karar No : 2018/UH.I-616
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

S.S. 123 Nolu Çorlu Damperli Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Çorlu Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/610524 İhale Kayıt Numaralı “Damperli Kamyon Kiralanması (Şoförlü ve Yakıtlı) Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çorlu Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 25.12.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Damperli Kamyon Kiralanması Şoförlü ve Yakıtlı Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak S.S. 123 Nolu Çorlu Damperli Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifinin 08.02.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.02.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.02.2018 tarih ve 12351 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.02.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/273 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı şöyle ki;

- Teknik Şartname'de en az 10m3 lük 15 adet kamyon istenebileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı ihaleye konu işin 2018 yılında yapılacağı düşünüldüğünde akaryakıt fiyatlarının kamyonun saatlik çalışma ücretini arttıracağı bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından T.C. Karayolları Genel Müdürlüğü'nce ilan edilmiş 2017 yılına ait 03.538/2 poz numaralı iş kalemi üzerinden açıklama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu,

- İhale üzerinde bırakılan isteklinin kamyon kiralama, akaryakıt, şoför giderlerine ilişkin yapmış olduğu açıklamanın mevzuata aykırı olduğu,

- Kamyonlara ait sigorta giderlerini tevsiken sunulan fiyat tekliflerinin ekinde teyit yazılarının sunulması gerektiği, ayrıca işin süresinin tamamını kapsaması gerektiği,

- Piyasadan saatlik damperli kamyon kiralanması mümkün olmadığından istekli tarafından bu yönde yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu,

2. K1 yetki belgesine sahip kişi veya firmaların ancak uhdesinde bulunan araçlar ile çalışabilecekleri bunun haricinde kiralama yöntemi ile çalışma yapamayacakları ihale üzerinde bırakılan isteklinin bu açıdan incelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir...” hükmü,

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. (Değişik madde: 25/01/2017-29959 R.G./10. md.; Yürürlük:1/2/2017) Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan (Ek ibare: 29.06.2017-30109 R.G./2. md.) ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan (Ek ibare: 29.06.2017-30109 R.G./2. md.) ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. (Değişik madde: 25/01/2017-29959 R.G./11. md.) Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./12. md.) Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.) SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8.İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. (Ek madde: 25/01/2017-29959 R.G./14. md.) İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. (Ek cümle: 25/01/2017-29959 R.G./15. md.) Ancak birden fazla yılı kapsayan işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihinin bulunduğu yıldan önceki yılın Aralık ayına ait Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksinin yıllık değişim oranı esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır. açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Damperli Kamyon Kiralanması (Şoförlü ve Yakıtlı) Hizmet Alımı

b) Miktarı ve türü:

10,000 (On Bin) Saat Damperli Kamyon (Şoförlü ve Yakıtlı) Kiralanması Hizmet Alımı (15 adete kadar istenebilir)

…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek vergi, resim, harç ve benzeri giderler, ulaşım giderleri, her türlü sigorta giderleri teklif fiyata dahil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Çalışma saatlerinde meydana gelecek arızanın her türlü tamiratı ile yedek parça alımı yükleniciye aittir. Üçüncü şahıslara verilecek zarar ve ziyandan yükleyici sorumludur. Damperli kamyonların yıpranma payı, yedek parça, tamir bakım, sermaye sigorta giderleri, nakil montaj ve demontaj giderleri, her türlü vergi gideri yükleniciye aittir. Kamyonların akaryakıtı yüklenici tarafından karşılanacaktır.

…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Tanım” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu şartname, Çorlu Belediyesi sorumluluk alanı içerisinde çalışma yapılan yol veya yerlerde nakliye işlerinde 2018 yılı içerisinde kullanılmak üzere 10.000 (On Bin) saat temin edilecek damperli kamyon hizmet alımını kapsamaktadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Genel hususlar” başlıklı 2’nci maddesinde “a) Kiralanacak araçların yakıt giderleri Yüklenici tarafından karşılanacaktır. İdare işin yoğunluğuna göre günlük 15 adete kadar araç isteme hakkına sahiptir.

b) Yüklenicinin İdare’ye sunacağı araçlar, en az 10 m3 taşıma kapasitesine sahip olacaktır.

c) İdare, uygun görmediği araç yerine başka bir araç talep etme hakkına sahiptir.

d) Şöförler Yükleniciye aittir. Sözleşmenin yürürlüğe girmesinden itibaren 1 takvim günü içinde işe başlanarak belirtilen süre sonunda hizmet alımı tamamlanacaktır.

e) Çalışma saatlerinde meydana gelecek arızanın her türlü tamiratı ile yedek parça alımı yükleniciye aittir. Üçüncü şahıslara verilecek zarar ve ziyandan yüklenici sorumludur.

f) Araçlara ait yıpranma payı, yedek parça, tamir bakım, sermaye sigorta giderleri, nakil montaj ve demontaj giderleri, her türlü vergi gideri yükleniciye aittir.

g) Araçlar arıza yaptığı takdirde en fazla 2 (İki) saat içerisinde yüklenici tarafından yerine yeni bir araç temin edilecektir. Yeni kamyon gelene kadar geçen süre, çalışma süresinden sayılmayacaktır.

h) Yükleniciye yemek ücreti verilmeyecektir.

i) Çalıştırılan personelin ihmali ve dikkatsizliği sonucu İdare’ye vereceği zararlardan yüklenici sorumludur. Bedeli yükleniciden tahsil edilecektir.

j) Çalışan personelin yaptığı işle ilgili, karışmış olduğu herhangi bir olaydan dolayı adli yargıya intikal eden durumlarda çalışanın hakkını korumayı yüklenici yapacaktır. Bu konuda yargı tarafından istenecek belgeleri İdare verecektir.

k) Yüklenici, taahhüdü altında çalıştıracağı personelden, bu şartname ve sözleşme hükümlerine aykırı hareket edenleri, işin aksamasına neden olanları, bu nedenle her ne şekilde olursa olsun idare’nin zarara uğramasına sebep olanların işten uzaklaştırılması istendiği takdirde, o elemanını 2 (iki) iş günü içerisinde işten uzaklaştıracaktır. Yüklenici, çalıştıracağı personelin idare personeli ile olan her türlü çıkar ilişkilerinden ve menfaat karşılığı idare’nin zararına olacak iş ve işlemlerden sorumlu olup tazminle yükümlüdür.

l) Hizmet alımı süresince işten çıkarılan kişilerin kıdem tazminatları ile diğer yasal haklarından yüklenici sorumludur. Bu konuda İdare’nin yasal ve parasal hiçbir sorumluluğu yoktur. Yüklenici bu uygulamadan doğabilecek her türlü yasal ve parasal sorumluluğu kabul etmiş sayılacaktır.

m) 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği kanunu uyarınca yapılacak düzenlemelerden Yüklenici sorumludur.

Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dâhil) Çorlu Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğünce ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 3. bölümdeki belirtilen esaslara göre hak edişler halinde ödenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

09.01.2018 tarihinde düzenlenen ihale komisyonu ara kararında teklifi geçerli olduğu belirlenen 3 isteklinin teklif bedeli ve yaklaşık maliyet üzerinden 943.850,00 TL tutarında sınır değer hesaplandığı, teklifi sınır değer altında kaldığı tespit edilen tek istekli olan Erzafer İnşaat Hafriyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketine aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına ilişkin karar alındığı anlaşılmıştır.

11.01.2018 tarihinde EKAP üzerinden ihale üzerinde bırakılan istekliye gönderilen aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında “İş bu yazı ekinde yer alan İhale Komisyonu Ara Kararı'na istianden; teklifiniz aşırı düşük olarak belirlenmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet Alımı İhalelerinde Aşırı Düşük Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 79. Maddesine gereğince; teklifinizi oluşturan bileşenlerin tamamı için aşırı düşük savunmanızı idaremize sunabilmeniz için firmanıza, işbu yazıyla birlikte ekte yer alan ara kararının tebliğini izleyen beş (5) iş günlük süre verilerek; aşırı düşük teklifi ile ilgili yazılı açıklamalarını idaremize teslim etmesinin istenilmesine
Oybirliği ile karar verilmiştir.” ifadesine yer verilerek istekliden açıklama talep edildiği anlaşılmıştır.

Söz konusu yazıya istinaden; Erzafer İnşaat Hafriyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu, bu açıklamanın da idarece geçerli kabul edilerek ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İdarece teklifi aşırı düşük olarak belirlenen istekliye gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifi oluşturan bileşenlerin tamamına ilişkin açıklama yapılmasının istendiği görülmüştür.

Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine yönelik kanun hükümleri ve mevzuat düzenlemeleri birlikte değerlendirildiğinde, ihale komisyonunca, tekliflerin değerlendirilmesi sonrasında ihaleye ait sınır değerin belirlenerek sınır değerin altında tespit edilen isteklilere aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama yazısı gönderilmesi ve söz konusu aşırı düşük teklif açıklama yazısında isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin tespitinin yapılması ve isteklilerin de açıklamalarını bu doğrultuda sunmaları gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından 17.01.2018 tarihinde sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında 10m3 kapasiteli 150 HP damperli kamyon kiralama teklif mektubu, mazot (motorin) ile ilgili teklif mektubu, EKAP üzerinden saatlik asgari ücret hesap tablosu çıktısı ve 10m3 kapasiteli 150 HP damperli kamyon 1 saatlik birim fiyat analizi tablosuna yer verildiği görülmektedir.

Başvuru sahibi isteklinin “Teknik Şartname'de en az 10m3 lük 15 adet kamyon istenebileceğine ilişkin düzenleme yapıldığı ihaleye konu işin 2018 yılında yapılacağı düşünüldüğünde akaryakıt fiyatlarının kamyonun saatlik çalışma ücretini arttıracağı bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından T.C. Karayolları Genel Müdürlüğü'nce ilan edilmiş 2017 yılına ait 03.538/2 poz numaralı iş kalemi üzerinden açıklama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu,” iddiasına yönelik yapılan incelemede anılan istekli tarafından damperli kamyona ilişkin olarak T.C. Karayolları Genel Müdürlüğü'nce ilan edilmiş 2017 yılına ait 03.538/2 pozunda yer alan birim fiyatlar üzerinden açıklama yapılmadığı, söz konusu açıklamanın fiyat teklifi üzerinden yapıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmemiştir.

Başvuru sahibi isteklinin “İhale üzerinde bırakılan isteklinin kamyon kiralama, akaryakıt, şoför giderlerine ilişkin yapmış olduğu açıklamanın mevzuata aykırı olduğu” iddiasına yönelik yapılan incelemede;

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından damperli kamyona ilişkin olarak 20.12.2017 tarihli Tekgül Haf. Taah. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş fiyat teklifi ile açıklamada bulunulduğu, söz konusu fiyat teklifinin 10m3 taşıma kapasiteli 150 HP gücünde kamyonun amortisman, bakım, onarım, kasko sigortası, zorunlu trafik sigortası, araç muayne, egzoz pulu, tamir, motorlu taşıtlar vergisi, lastik ve diğer işletme ile ilgili tüm giderler dahil yalnızca akaryakıt ve şoför giderleri hariç olmak üzere 8.00 TL/saat olmak üzere tek bir fiyat üzerinden açıklama yapıldığı, söz konusu açıklamada bileşenlerin her biri için ayrı fiyat içerecek şekilde açıklama sunulmadığı anlaşıldığından damperli kamyona ilişkin yapılan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı,

Öte yandan akaryakıt giderine ilişkin Şarpet Akaryakıt Ürün. Gıda Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenmiş olan fiyat teklifinin sunulduğu söz konusu fiyat teklifinin KDV hariç olmak üzere 3,8501 TL olduğu, ihale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Tebliğ’in 79.2.7’nci maddesinde yer alan açıklamalar üzerinden değerlendirme yapıldığında ihale ilan tarihi 27.11.2018 ile ihale tarihi 25.12.2017 (ihale tarihi hariç) il bazında EPDK tarafından yayınlanan en düşük motorin fiyatının KDV dahil 4,60 TL/lt, KDV hariç 3,8983 olduğu, anılan istekli tarafından akaryakıta ilişkin vermiş olduğu fiyat teklifinin olması gereken asgari tutarın altında kaldığı anlaşıldığından isteklinin akaryakıta ilişkin yapmış olduğu açıklamanın mevzuata aykırı olduğu,

Şoför maliyetine ilişkin olarak anılan istekli tarafından teklif edilen ücretin saatlik asgari ücretin altında olmadığı (9,68 TL) dolayısıyla yapılan açıklamanın bu yönüyle mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi isteklinin “Kamyonlara ait sigorta giderlerini tevsiken sunulan fiyat tekliflerinin ekinde teyit yazılarının sunulması gerektiği, ayrıca işin süresinin tamamını kapsaması gerektiği,” iddiasına ilişkin olarak teklif bileşeni olduğu anlaşılan sigorta giderine ilişkin olarak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından herhangi bir açıklama sunulmadığı, dolayısıyla yapılan açıklamanın bu haliyle mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmüştür.

Başvuru sahibi isteklinin “Piyasadan saatlik damperli kamyon kiralanması mümkün olmadığından ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından bu yönde yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu” iddiasına ilişkin olarak ihale dokümanında söz konusu işin miktarının biriminin ‘saat’ olarak belirlendiği bu çerçevede istekli tarafından birim saat üzerinden açıklama yapılmasının mümkün olduğu, kaldı ki kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatların da (Örn. 03.538/2 poz numaralı iş kalemi) saat üzerinden olduğu düşünüldüğünde bu şekilde açıklama yapılmasında herhangi bir engelin bulunmadığı sonucuna varıldığından başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmemiştir.

Yukarıda yapılan değerlendirmeler çerçevesinde isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından ihale üzerinde bırakılan istekli olan Erzafer İnşaat Hafriyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu yetki belgesi yönüyle bir değerlendirme yapılması gerektiğine yönelik iddia incelendiğinde; İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri “ başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu,

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar,

d) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri,

e) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi,

f) İsteklinin ortak girişim olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun iş ortaklığı beyannamesi

g) Alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmesi halinde, alt yüklenici kullanacak olan isteklinin alt yüklenicilere yaptırmayı düşündüğü işlerin listesi,

ğ) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren, standart forma uygun belge,

h) Bu bent boş bırakılmıştır.

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur. İş ortaklığının tüzel kişi ortağı tarafından, iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, bu ortak (ğ) bendindeki belgeyi de sunmak zorundadır.

7.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1. İsteklinin teklif ettiği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatını gösteren banka referans mektubu sunması zorunludur. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

Yukarıdaki kriter, mevduat ve kredi tutarları toplanmak ya da birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

İş ortaklığında, ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından ortaklık oranına bakılmaksızın bu yeterlik kriteri sağlanabilir.

7.4.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

…

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen belgeler.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.

İdari Şartname’de ve Teknik Şartname’de yer alan düzenlemelerden yeterlik belgesi olarak isteklilerden herhangi bir yetki belgesi istenilmediği, dolayısıyla ihaleye katılan isteklilerin yeterlik aşamasında buna ilişkin bir belge sunmaları mecburiyeti bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Erzafer İnşaat Hafriyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.