KİK Kararı: 2018/UH.I-595

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/016
Gündem No : 65
Karar Tarihi : 14.03.2018
Karar No : 2018/UH.I-595
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Karanfil Yemek Emlak Tem. İnş. Otom. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Tokat Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/537871 İhale Kayıt Numaralı “Tokat Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğüne Bağlı Kuruluşlar İçin, 12 Ay Süreyle Kuruluş Mutfaklarında Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Servisi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Tokat Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü tarafından 11.12.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Tokat Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğüne Bağlı Kuruluşlar İçin, 12 Ay Süreyle Kuruluş Mutfaklarında Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Servisi” ihalesine ilişkin olarak Karanfil Yemek Emlak Tem. İnş. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. nin 05.02.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.02.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.02.2018 tarih ve 13031 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.02.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/292 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale uhdesinde bırakılan S.C.Cansu Gıda Tarım Hay. Yemek Tem. İş San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine aykırı olduğu, aşağıda belirtilen nedenlerle teklifinin reddedilmesi gerektiği. Şöyle ki;

1. Malzemeli Hesap Sunum Cetvelinin hatalı sunulduğu, Hesap Sunum Cetvelinin (A-Ana girdiler tablosu), aşırı düşük teklif açıklamasında kullanılan iki haftalık örnek menüde yer alan yemeklerin içeriğindeki ana girdilerin tamamını kapsamadığı, anılan tabloda yer alan ana girdilerin birim fiyatları ve açıklama yöntemlerinin hatalı olarak cetvele yansıtıldığı, bazı ürünlerin örnek menüye göre hazırlanan yemek reçetelerinde bulunmasına rağmen, ana girdileri tablosunda yer almadığı,

2. Ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının 0,80-0,95 arasında olmadığı,

3. İşin süresi boyunca etli, tavuklu ve sebzeli yemeklerin içeriklerinde kullanılması gereken taze balıklar, koyut eti(kemikli), kuzu eti(kemikli), sığır eti(kemiksiz), tüm tavuk, tavuk but ve tavuk göğüs toplam çiğ girdi miktarlarının eksik olarak hesaplandığı, dolayısıyla Malzemeli Yemek Sunum Hesap Cetvelinde yer alan miktarlarında yanlış olduğu, ayrıca adı geçen girdilerin birim fiyatlarının da eksik olarak Ek- H.4 cetveline yansıtıldığı,

4. Örnek yemek menüsünde yer alan bazı yemeklerin içeriğindeki bal kabağı, çarliston biber, çam fıstığı, dolmalık biber, enginar, kakao, kavun, ketçap, konserve bamya, konserve bezelye, konserve fasulye, kornişon turşusu, kuru sarımsak, kuş üzümü, mayonez, mısır unu, nane(yaş), patlıcan, pırasa, pudra şekeri, şehriye, sivri biber, tahin helva ana girdilerinin birim fiyatlarının hatalı olarak Ek- H.4 cetveline yansıtıldığı, aşırı düşük teklif açıklaması veren isteklinin, adı geçen ana girdilerin fiyatlarını tevsiki amacıyla borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgelerin sunulması gerektiği, ancak maliyet düşürücü olarak mevzuatta belirlenen sürelerin dışındaki ve asgari birim fiyatların kullanılarak açıklama yapıldığı,

5. Ana girdilerden olan “ceviz içi” ve “fındık” ürünlerinin birim fiyatlarının ticaret borsası bültenlerinde yer aldığı, ancak söz konusu istekli tarafından bu ürünlerin tevsiki amacıyla, ticaret borsalarında yer alan “kabuklu ceviz” ve “kabuklu fındık” birim fiyatlarının kullanıldığı,

6. Ekmek, ayran, yoğurt gibi ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla Kamu Kurumu niteliğine haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanıldığı, sunulan fiyat listelerinin ilan/davet ile ihale tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı, ayrıca sunulan fiyat listelerinin tarihi bulunmaması nedeniyle ürünlerin fiyatlarının teyidinin yapılamayacağı, sadece ilgili kurumun internet sayfası üzerinden temin edilen bilgisayar çıktısının alındığı tarihin bulunduğu,

7. Bazı ürünlerin tevsiki amacıyla “Toptancı Hal Fiyatları” belgelerinin ilgili Toptancı Hali İdaresi tarafından düzenlenip düzenlenmediğinin bilinmediği, ilgili belgelerin onaysız olduğu, internet çıktısı halinde sunulduğu ve teyidi yapılamadığından açıklama kapsamında kullanılmasının uygun olmadığı,

8. Sunulan EK – O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.7’nci maddesine göre hazırlanmadığı, belgelerde yer alan ana girdilerin fiyatlarının ağırlıklı ortalama birim maliyetlerinin altında olduğu, toplam tutarlarının da yanlış hesaplandığı, son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde üretilen/alımı ve satımı yapılan mal miktarları, ihale konusu ihtiyaçların en az yarısını kapsamadığı, ilgili belgeye “tarih ve sayı”nın verilmediği, söz konusu belgenin ilgili meslek mensubu tarafından her sayfasının kaşelenip imzalanmadığı, SMMM bilgileri ile meslek mensubunun kaşe bilgilerinin birbirinden faklı olduğu, ayrıca adı geçen tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait “Faaliyet Belgesi”nin sunulmadığı, ayrıca EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağını sunan isteklinin ana girdi listesindeki hangi ürünlerin üretici, hangi ürünlerin satıcısı olduğunun ayrı tablolar halinde belirtilmediğinden dolayı söz konusu belgenin bu bakımdan mevzuata uygun olmadığı, ilgili tutanakta yer alan her bir ana girdi için ayrı ayrı satır açılması gerekirken, bütün girdilere tek bir tabloda bir bütün olarak yer verildiği,

9. Kahvaltı örnek menüsünde çorba bulunan günlerde, ilaveten içecek ekleyerek açıklama yapılması gerekirken, bahsi geçen içeceği(çay, süt, meyve suyu vb.) eklemediği,

10. İçme suyu olarak kullanılacak olan ve kahvaltı, öğle ve akşam yemeklerinin yanında verilecek olan 200 ml kapalı ambalajlı suyun ana girdi hesaplamasına dahil edilmediği,

11. Ana öğünlerde yemeklerle birlikte verilmesi gereken ekmek evsafının “poşetli 50 gr roll ekmek” olması gerekirken ana girdi hesabında “kg” cinsinden normal ekmek hesabının yapıldığı,

12. Söz konusu istekli tarafından, aşırı düşük teklif açıklamasında “kg” yerine “adet” cinsinden “yumurta hesabı yapıldığı, böylece yumurta anagirdisinin toplam miktarının eksik ve yanlış hesaplandığı, diğer taraftan ihale dokümanı ekinde yer alan “Gıda malzemelerinin özellikleri” listesinin “F-Tavuk yumurtası” başlıklı maddesinde “7-Ortalama olarak bir yumurtanın ağırlığı 60 gr dan az olmayacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, bu düzenlemeye göre “kg” cinsinden yumurta hesabının yapılabilmesi için, “17 adet yumurtanın 1 kg (1000 gr/ 60 gr = 16,66) geldiğinin” belirtilerek işin süresi boyunca kullanılacak olan “yumurta” anagirdi miktarının hesaplanması gerekirken bahsi geçen istekli tarafından “16 adet yumurtanın 1 kg geldiği” şeklinde açıklama sunulduğu,

13. Yemek üretiminde kullanacak olan zeytinyağının “riviera” cinsinden, pirincin ise baldo cinsinden olduğu, ancak bahsi geçen istekli tarafından anılan ürünler için öngörülen bedelin tevsiki için sundukları ticaret borsası bültenlerinde “zeytinyağı” ve “pirinç” ibaresinin yer aldığı, dolayısıyla bahsi geçen ürünler için öngörülen bedellerin tevsik edilemediği,

14. Kaşar peyniri ve beyaz peynirinin “Gıda malzemelerinin özellikleri” listesinde yapılan düzenlemeler gereğince “yağlı” ve “tam yağlı” niteliğinde olduğu, ancak bahsi geçen ürünler öngörülen bedellerin tevsiki için sunulan Ticaret Borsası bültenlerinde “kaşar peyniri” ve “beyaz peynir” ibarelerinin yer aldığı, söz konusu ürünlerin niteliğinin ihale dokümanında düzenlendiği üzere “tam yağlı” ve “yağlı” olma özelliklerini karşılayıp karşılamadığı hususunu açıkça anlaşılmadığı, bahsi geçen bu ürünler için öngörülen bedelin tevsik edilemediği,

15. “Gıda malzemelerinin özellikleri” listesinde yer alan süt ürününü niteliğinin “pastörize süt”, kahvaltılarda yer verilen kutu sütün ise “ 200 gr UHT” olması gerektiği, oysa bahsi geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan ticaret borsası bültenlerinde yer alan salt “süt” veya “inek sütü” birim fiyatlarının kullanıldığı,

16. Yoğurt ürününü tevsiki amacıyla sunulan ticaret borsası bülteninde salt “yoğurt” ibaresinin yer aldığı, ancak ihale dokümanında düzenlendiği üzere söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının “yağlı yoğurt” üzerinde yapılmadığı,

17. Salam ürünün fiyatının tevsiki amacıyla sunulan ticaret borsası bülteninde salt “salam” ibaresinin yer aldığı, ancak salam fiyatının tevsikinin “dana salam” fiyatı ile açıklanmasının gerektiği, dolayısıyla ihale dokümanına aykırı açıklama yapıldığı,

18. İhale konusu iş kapsamında menülerde engellilere verilecek olan çekirdeksiz siyah zeytin ürünün fiyatının tevsiki amacıyla sunulan ticaret borsası bülteninde salt “siyah zeytin” ibaresinin yer aldığı, ancak siyah zeytin fiyatının tevsikinin “çekirdeksiz siyah zeytin” fiyatı ile açıklanmasının gerektiği, dolayısıyla ihale dokümanına aykırı açıklama yapıldığı,

19. Yemeklerin üretiminde kullanılacak olan maydanoz, dereotu, marul, kıvırcık ana girdilerinin kg cinsinden fiyatlarının tevsiki amacıyla, ticaret borsaları bülteninde yer alan adet veya demet fiyatlarının kullanıldığı,

20. Paket yoğurt(200 gr), paket süt(200 gr), paket ayran(200 gr), pet bardak su(200 gr), meyve suları kutu(1000 gr), tel kadayıf(yaş), konserve bamya, konserve fasulye ve maya gibi ürünlere ait fiyatların açıklamasında Kamu Kurum ve Kuruluşları ile ticaret borsası fiyatlarının mevcut olmasına rağmen, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulduğu, ancak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesine göre, malzemeli yemek alım ihalelerinde ana girdilerin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin kullanılamayacağı, fiyat teklifi alınan ürünlerin fiilen bulunmaması durumunda belge ile ispat edilmesi gerektiği,

21. Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan fiyat tekliflerinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde belirtilen ibarelerin yer almadığı, söz konusu fiyat tekliflerinde TÜRMOB kaşesinin bulunmadığı,

22. Asgari işçilik maliyet hesaplamasının doğru yapılmadığı, Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (108,5 gün çalışma ücreti) ücretlerinin hesaplamaya dahil edilmediği, çalışacak olan işçilere ihale dokümanında belirtilmesine rağmen, verilmesi gereken yemek ve yol giderlerinin işçilik hesaplamasına dahil edilmediği, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir iş kalemi için örnek menüyü kullanarak hesaplanan birim öğün maliyetleri ile öğün başına düşen birim işçilik maliyetlerinin toplanıldığında bulunan tutarın, bahsi geçen isteklinin ihalede teklif ettiği birim fiyatların üzerinde olduğu, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir kalemin, birim işçilik maliyetlerine eşit olarak dağıtılmadığı, dolayısıyla teklif edilen birim fiyatların tevsik edilemediği, iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların, “ana girdi maliyeti + işçilik maliyetini” karşılayamadığı, diğer taraftan aşırı düşük teklif açıklaması veren isteklinin toplam miktar ve toplam tutar açıklaması yapıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşır düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

…

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

… ” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Tokat Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğüne Bağlı Kuruluşlar İçin, 12 Ay Süreyle Kuruluş Mutfaklarında Yemek Pişirme, Dağıtımı ve Servisi

b) Miktarı ve türü:

Tokat Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü için Toplam 175.716 öğün; Tokat Huzurevi Müdürlüğü için Toplam 118.166 öğün; Turhal Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü niçin 181.800 öğün Malzemeli Mamul Yemek alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Tokat Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü Mutfağı, Tokat Huzurevi Müdürlüğü Mutfağı, Turhal Engelsiz Yaşam Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü Mutfağı.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

…

isteklilerin üzerinde kalan kısımların her biri için ayrı ayrı sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Bahsi geçen İdari Şartname’nin “Sınır Değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır. ” düzenlemeleri yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından; malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılacağı ve bu menülerde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan istekliler tarafından öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin (Ek–H.4) hazırlanarak açıklama kapsamında sunulması, söz konusu açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için ise “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’ten çok olmaması gerektiği, oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’ten çok olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ana girdi ibaresi kapsamında; kırmızı et, beyaz et, balık, işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi), kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi), sebze, meyve, toz şeker, süt, yoğurt, ayran, yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı), kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi), pet su ve ekmeğin açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınacağı, isteklilerin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve anılan unsurlar için açıklama sunulmasının gerekmediği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin, 1. kısmına 16 isteklinin teklif verdiği, AVG Gıda San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin bilançosu ve banka referans mektubunun teklif zarfı içinde olmaması ve Taşhan Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifin ise bilanço bilgilerinin eksik olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, kalan 14 isteklinin teklifinin geçerli olduğu, birim fiyat teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olanlar esas alınarak hesaplanan sınır değerin 970.009,73 TL olarak belirlendiği, bu değerin altında kalan S.C.Cansu Gıda Tic. Ltd. Şti., Karanfil Yemek San. Tic. Ltd. Şti., Deha Gıda İnş. San. ve Tic. A.Ş., ve Çağrı Gıda İnş. San. ve Tic. A.Ş.den aşırı düşük teklif açıklamalarının istenildiği, C.Cansu Gıda Tic. Ltd. Şti. ve Karanfil Yemek San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamaları yaptığı, sınır değerin altında kalan 2 isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması yapmadığı, 26.01.2018 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin bahsi geçen kısmında aşırı düşük teklif açıklamaları kabul edilen 2 istekliden biri olan S.C.Cansu Gıda Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Karanfil Yemek San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olduğu görülmüştür.

İdare tarafından teklifleri aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilere gönderilen 19.12.2017 tarihli “aşırı düşük teklif açıklama talebi” adlı yazıda “…Verilecek hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve hizmetlerin temininde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

hususlarında istekliler tarafından belgelere dayalı olarak yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle aşırı düşük teklifleri değerlendirerek ihaleyi sonuçlandıracaktır. Hükmü gereğince açıklamanızın 4 iş günü içerisinde mesai bitimine kadar Müdürlüğümüze sunmanızı, belirtilen süre içerisinde gelmeyen ve aşırı düşük açıklama sunmayan firmaların teklifleri değerlendirme dışı bırakılacaktır…” ifadelerine yer verilmiştir.

İhale uhdesinde bırakılan S.C.Cansu Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “ana girdi”, “işçilik”, “yardımcı giderler” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli (Ek-H.4) ile birim fiyat ve tutarların yer aldığı ana girdi listesi, işçilik birim maliyeti ile yemek maliyetlerinin gösterildiği tablolar, miktar, birim fiyat, öğün sayısı ve toplam tutar sütunlarının yer aldığı gramaj tablosu, personel maliyetlerine ilişkin tablo ve KİK asgari işçilik hesaplama modülü çıktısı, bir kısım girdilere ilişkin Ek-O.7 nolu Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı, Ticaret Borsası Bültenlerinin yer aldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin şikayet dilekçesinde yer alan iddialarının, idarenin 09.02.2018 tarihli şikayete cevap yazısı ile “iddiaların incelendiği, söz konusu eksikliklerin bulunmadığı, itiraz edilen hususların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4., 79.2.2.2., 79.2.2.3., 79.2.2.7., ve 79.2.6’ncı maddeleri ile ihale dokümanında yer alan İdari Şartname’nin 33.2. ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde uygun olduğu” ifadelerine yer verilmek suretiyle reddedildiği görülmüştür.

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgelerin başvuru sahibi tarafından iddia edilen hususlar bakımından sırasıyla incelenmesi neticesinde aşağıdaki şekilde tespitler yapılmıştır.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin söz konusu iddialarının somut bir hukuka aykırılık gerekçesine veya delile dayanmadığı, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde (Ek-H.4) ve yemek reçetelerinde yer alan girdilerden hangilerinin açıklamalarında hata yapıldığına ve ihale süresince kullanılacak ana girdilerden hangilerinin söz konusu hesap cetveline yansıtılmadığına ilişkin dilekçede somut bir belirleme yapılmadığı, iddiaların genel nitelikli hukuka aykırılık ifadeleri içerdiği ve bahse konu iddiaların dolaylı olarak EK-H.4 belgesi ile yemek reçetelerinin baştan sona tamamen yeniden incelenmesi ve değerlendirilmesi talebini içerdiği anlaşılmış olup, Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmadığından, anılan iddiaların reddinin gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde bırakılan S.C.Cansu Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli (Ek-H.4) ve ekleri incelendiğinde, söz konusu cetvelde ana girdiler toplamının 462.207,15222011 TL, ana girdi maliyetinin toplam teklif tutarına oranının 0,561156, işçilik girdileri toplamının 218.675,7554044 TL, işçilik maliyetinin toplam teklif tutarına oranının 0,265490 olduğu, ana girdi ile işçilik maliyetinin, toplam teklif tutarına oranının ise 0,8266 olduğu (462.207,15222011+218.675,7554044=680.882,90762451 / 823.669,38) ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80-0,95) arasında yer aldığı görülmüş olup, söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde “…Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir…” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamasından, isteklilerin malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderlerini dikkate alarak aşırı düşük teklif açıklama yapması ve istekliler tarafından toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacağı anlaşılmaktadır.

İki haftalık örnek menü içerisinde yer alan yemekler içinde kullanılan taze balıklar, tüm tavuk, kuzu eti(kemikli) ve tavuk göğsü ana miktarlarının, idare tarafından verilen gramajlar ile aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklinin kullandığı gramajların aynı olduğu, toplam ana girdi miktarlarının eksik olarak hesaplanmadığı görülmüştür. Ancak sığır eti gramajının eksik olarak hesaplandığı ve Ek.-H.4 cetveline yansıtıldığı anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’de düzenlenen 2 haftalık örnek menünün dipnot kısmında “Yemekler içinde kullanılacak ( ET ) Gıda Rasyonunda Koyun Kemikli et ve Sığır kemiksiz et gramajları ayrı ayrı gösterilmiş olup, yalnız birisi üzerinde açıklama yapılacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının, sığır eti(kemiksiz) birim fiyatının tevsik edildiğinin görüldüğü, ayrıca koyun(kemikli) eti birim fiyatı ile açıklama yapılmasına gerek olmadığı, taze balıklar, kuzu eti(kemikli), sığır eti(kemiksiz), tüm tavuk ve tavuk göğüs birim fiyatlarının Ek-H.4 cetveline doğru yansıtıldığı, ayrıca koyun eti(kemikli) ürünün seçenekli ürün olması nedeniyle ve tavuk but ürünün 2 haftalık örnek menüde yer alan yemekler içeriğinde kullanılmayacak girdi olması nedeniyle birim fiyat öngörülmesine gerek olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak sığır etine ilişkin miktarların eksik hesaplanmış olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının bu yönüyle uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde “…Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez…” açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 25.3.4’üncü maddesinde “Diğer giderler: Tokat Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü için ;İçme suyu, yemeğin özelliğine göre ketçap, mayonez, limon, sirke, çeşitli baharatlar, temizlik malzemeleri, plastik çöp torbası, umut evleri ve grup mutfakları için LPG dolum masrafları, yemek numunelerinin mikrobiyolojik analizi, yemek imalatı servis ve temizliği, kullanılacak malzeme, iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi, idarenin demirbaşında bulunan ve yüklenici firmaya teslim edilecek her türlü ekipmanın bakım ve onarımı, yüklenici firma tarafından temin edilecek makine ve teçhizat, ilaçlama, yemeğin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğalgaz ile nakliye (çiğ malzemelerin umut evlerine götürülmesi), ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri ve Kamu İhale Kurum payı teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu iddiada yer alan ana girdilerin fiyatlarının Ticaret Borsası fiyatları ve EK.O.7 ile tevsik edildiği, borsa bültenlerinin ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde geçerli olduğu, söz konusu ana girdilerin birim fiyatlarının EK.H.4’e doğru bir şekilde aktarıldığı, yukarıda bahsi geçen Tebliğ açıklaması ile İdari Şartname düzenlemesi bir arada değerlendirildiğinde, çam fıstığı, kakao, ketçap, pudra şekeri, kuş üzümü, mayonez, mısır unu girdilerinin yardımcı girdiler olduğu, ana girdilerden olmadıkları dolayısıyla açıklama yapılmasına gerek olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ancak ihale dokümanında düzenlenen 14 günlük örnek yemek menülerinde yer alan etli taze fasulye yemeği ile etli bamya yapımında kullanılacak malzemeler arasında konserve fasulye ve konserve bamyanın yer aldığı, ancak ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında söz konusu yemeklerin içeriğinde bulunan konserve fasulye ile konserve bamya için gramaj belirtilmediği ve anılan malzemeler için birim fiyat tevsikinin yapılmadığı görüldüğünden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından “ceviz içi” ve “fındık” birim fiyatları için, sırasıyla Ankara ve Sakarya Ticaret Borsası fiyatlarının kullanıldığını görüldüğü, anılan bu girdiler için sunulan ortalama birim fiyatların “kabuklu ceviz” ve “kabuklu fındık” olmadığı anlaşıldığından söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6, 7, 20 ve 21’inci iddialarına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların tevsiki amacıyla aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında SMMM onaylı EK-O.7 belgeleri ile ticaret borsası fiyatlarının kullanıldığı, toptancı hal fiyatları, kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen fiyatların ve üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin fiyat tevsikinde kullanılmadığı görüldüğünden, iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 8'inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından 28 çeşit malzemenin birim fiyatlarını tevsik etmek üzere 2017 yılı 3. geçici vergi beyanname dönemine (son geçici vergi beyanname dönemi) ilişkin olarak düzenlenen EK-O.7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı sunulduğu, açıklamaların maliyete dayalı olarak yapıldığı, her bir ana girdiye ayrı satır açıldığı bahse konu istekli tarafından teklif edilen birim fiyatların, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetlerin altında olmadığı, anılan tutanak ile fiyat tevsiki yapılan ana girdilerin ihale konusu işte kullanılacak olan miktarlarının en az yarısı kadar son geçici vergi beyanname döneminde alım yapılmış olduğu, EK-O.7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağının her sayfasının SMMM tarafından kaşelenip imzalandığı ve tutanağın ekinde geçerlilik süresi 25.03.2018 tarihine kadar olan meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin yer aldığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

8. Başvuru sahibinin 9'uncu iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihalenin 1. kısmına ait Teknik Şartname’de yer alan 2 haftalık örnek menüde çorba yemeğinin yer aldığı kahvaltı öğününde çay, süt, meyve suyu gibi ürünlerin yer almadığının görüldüğü, diğer günlerde çay ve süt girdilerine yer verildiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklinin, yukarıda aktarılan ürünleri çorba verilen kahvaltı öğününe eklemesine gerek bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

9. Başvuru sahibinin 10'uncu iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından açıklanması istenen ana girdiler biri olan “paket bardak 200 ml su”yun ana girdi hesabında yer aldığı ve fiyatının Ek. O.7 belgesi ile tevsik edildiği görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

10. Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından ekmek ana girdisinin “paketli roll ekmek 50 gr” olarak Ek.O.7 maliyet/satış tespit tutanağı ile açıklandığı, kg üzerinden açıklama yapılmadığı görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

11. Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde “…Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir…” açıklaması yer almaktadır.

İhale dokümanı ekinde yer alan Gıda malzemelerinin özellikleri listesinin “F-Tavuk yumurtası başlıklı maddesinde “…7- Ortalama olarak bir yumurtanın ağırlığı 60 gr dan az olmayacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamasından hareketle, isteklilerin malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderlerini dikkate alarak aşırı düşük teklif açıklama yapması gerektiği, isteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatları açıklamaları gerekmekte olup, istekliler tarafından toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklaması sunan istekli tarafından, Teknik Şartname’de yer alan iki haftalık örnek menüdeki yumurta ana girdisi için adet üzerinden değil kg üzerinden idarece öngörülen miktarlara uygun olmak üzere açıklamalarının sunulduğu, yukarıda yer verilen tebliğ açıklamaları uyarınca işin süresi boyunca kullanılacak yumurta miktarının açıklamasına gerek bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

12. Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin eki olan “Gıda malzemeler özellikleri” listesinin “C- Yağlar” başlığında “ZEYTİN YAĞI (RİVİERA)

1)Adeti hararette mavi ve berrak olacak tortu ve suyu bulunmayacaktır. Rengi altın sarısı yeşilimtrak sarı ve ya açık renkte olabilir...” düzenlemesi,

Ayrıca Teknik Şartname’nin eki olan “Gıda malzemeler özellikleri” listesinin “B- un, unlu mamüller ve kuru gıda” başlığında “PİLAVLIK PİRİNÇ:

…

8.İthal malı pirinç kabul edilmez. Pirinçler 1 kg pişirildikten sonra çeşni ve artım bakımından uygun bulunduğu takdirde kabul edilir. Baldo cinsi pirinç kullanacaktır…” düzenlemeleri yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan düzenlemelerden, yemeklerde kullanılacak pirincin baldo cinsi, zeytinyağının ise “riviera” cinsi olması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, Ankara Ticaret Borsası Haziran 2017 bülteni ile “baldo pirinç” fiyatının, İzmir Ticaret Borsası Mayıs 2017 bülteni ile zeytinyağı yemeklik “riviera” fiyatının tevsik edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

13. Başvuru sahibinin 14’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin eki olan “Gıda malzemeler özellikleri” listesinin “A-Süt ve süt ürünleri başlığında “KAŞAR PEYNİRİ (YAĞLI)

Kendine has tadı, rengi ve kokusu olacak taze şekilde 1-1 .5 kg lık paketler içinde getirilecektir. Gıda maddeleri tüzüğüne uygun olacaktır.

BEYAZ PEYNİR: (YAĞLI)

1.Beyaz peynir, çiğ süt (TS 1019) standardına uygun sütlerin imalat tekniğine göre işlenmesi ve olgunlaştırılması sonucu elde edilen kendine has şekil, renk, koku, tat ve aroması olan peynirdir… ” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, Ankara Ticaret Borsası Kasım 2017 bülteni ile “tam yağlı beyaz peynir fiyatının, İzmir Ticaret Borsası Ekim 2017 bülteni ile “yağlı kaşar peyniri” fiyatının tevsik edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

14. Başvuru sahibinin 15’inci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin eki olan “Gıda malzemeler özellikleri” listesinin “A- Süt ve Süt Ürünleri” başlığında “SÜT:

-Pastorize süt 1.sınıf yağlı süt olmalıdır. (Yağ oranı % 3 m/v)

-Pastorize sütlerde yağsız katı madde miktarı en az % 8 m/v olmalıdır.

-E. Coli bulunmamalıdır.

-1.sınıf Pastörize süt, özel cihazlarda temizlenmiş ve homojenize edilmiş ekstra kaliteli veya birinci sınıf çiğ sütlerin (TS 1018) pastörize edilmesi ile elde edilmiş olmalı, 1 ml de toplam bakteri sayısı 20.000 den fazla olmamalı ve koliform bakteri bulunmamalı, 0,5 ml si 0,05 mg fenol değerinden çok fosfataz aktivitesi göstermemeli, metalimsi, pişmiş ve okside olmuş, tabii olmayan bir tat ve kokuda homojenize edilmiş olmalıdır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, SMMM onaylı EK-O7 belgesi ile “süt patörize tam yağlı” fiyatının ve “paket süt 200 ML (UHT)” fiyatının tevsik edildiğinin anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır

15. Başvuru sahibinin 16’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin eki olan “Gıda malzemeler özellikleri” listesinin “A- Süt ve Süt Ürünleri” başlığında “…Yoğurtlar yağlı yoğurt olmalıdır...” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, SMMM onaylı EK-O7 belgesi ile “yoğurt (tam yağlı)” fiyatının tevsik edildiğinin anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

16. Başvuru sahibinin 17’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin eki olan “Gıda malzemeler özellikleri” listesinin “A- Süt ve Süt Ürünleri” başlığında “SALAM (TSE 979)

-Salam büyükbaş ve küçük baş kasaplık hayvan gövde etlerinin veya bunların karışımlarının kemik, yağ, sıfak, sinir, kıkırdak ve tendonlardan ayrılıp kıyıldıktan sonra gerekli yardımcı maddelerin katılmasıyla hazırlanan et hamurunun kılıflara doldurulması ve tiplerine uygun tarzda dumanlanıp suda pişirilmesi ile yapılan et mamülüdür…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen düzenlemeden, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında salam fiyatını sadece dana salam şeklinde açıklamasının zorunlu olmadığı, açıklamasını küçükbaş hayvanlardan üretilen salam fiyatı ile de yapabilmelerinin mümkün olduğu anlaşılmaktadır.

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, Sakarya Ticaret Borsası Kasım 2017 bülteni ile “salam” fiyatının tevsik edildiği anlaşıldığı, dolayısıyla ihale dokümanına aykırı açıklama yapılmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

17. Başvuru sahibinin 18’inci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “İşin tanımı” başlıklı 2’nci maddesinin “H- Malzeme Miktarları” alt başlığında “…Menülerde Yeşil Zeytin kullanılmayacak. Siyah zeytin; personele normal ve Engellilerimiz için çekirdeksiz olacaktır…”düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme neticesinde, ihale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, SMMM onaylı EK-O.7 2017 bülteni ile “siyah zeytin çekirdeksiz” fiyatının tevsik edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

18. Başvuru sahibinin 19’uncu iddiasına ilişkin olarak:

İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, Ankara Ticaret Borsası Eylül 2017 bülteni ile “maydanoz” kg fiyatının, Ankara Ticaret Borsası Haziran 2017 bülteni ile “dereotu” kg fiyatının, Ankara Ticaret Borsası Ekim 2017 bülteni ile “marul” kg fiyatının tevsik edildiği anlaşıldığı,

Diğer taraftan kıvırcık girdisinin Teknik Şartname’de sunulan 2 haftalık örnek menüde yer alan ana girdilerden olmadığı anlaşıldığından, bahsi geçen bu girdi için açıklama yapılmasının gerekli olmadığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

19. Başvuru sahibinin 22’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Tokat Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğünde; Yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışan personelin tüm mesaisini kuruluşta geçirdiği hallerde, hizmetin sunulmasıyla görevli;

(BİR) aşçı,

(İKİ) aşçı yardımcısı,

(İKİ) servis elemanı,

(İKİ) bulaşıkçı personelin,

işçilik giderleri [(işçi ücreti, sigorta prim giderleri, yol, giyim, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma (108,5 gün)] teklif fiyata dâhildir.

Çalışan personele her ay 26 gün üzerinden brüt 7 (Yedi) TL.sı yol ücreti ödenecek ve ayrıca aylık bordroda gösterilecektir.

Teknik Şartnamenin Genel Hususlar başlıklı kısmının 29 ncu maddesinde belirtilen giyecek yüklenici firma tarafından personele ayni olarak verilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından “KİK İşçilik Modülü” kullanılarak ve ihale dokümanında öngörülen personel maliyetleri öngörülerek, işçilik hesabının yapıldığı, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapılacak çalışma için ödenecek (toplam 108,5 günün) ücretin yanında yol bedelinin de hesaplamalara dahil edildiği, ayrıca istekli tarafından personel için yemek bedeli öngörüldüğü anlaşıldığından söz konusu iddia yerinde görülmemiştir.

Ayrıca birim öğün maliyetlerinin toplamı ile öğün başına düşün birim işçilik maliyetlerinin toplamı sonucunda bulunan tutarın, öğün için teklif edilen birim fiyatın üzerinde olmadığı görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, ihalenin itirazen şikâyete konu olan 1’inci kısmının (Tokat Bakım Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü) yaklaşık maliyeti dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 8.562,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 12.843,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 4.281,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, S.C.Cansu Gıda Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.