KİK Kararı: 2018/UH.I-1618

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2018/050
Gündem No : 21
Karar Tarihi : 06.09.2018
Karar No : 2018/UH.I-1618
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Karakuş İletişim Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Gaziosmanpaşa Belediye Başkanlığı Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2018/300309 İhale Kayıt Numaralı “Basılı ve Baskılı Malzeme Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gaziosmanpaşa Belediye Başkanlığı Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğü tarafından 18.07.2018 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Basılı ve Baskılı Malzeme Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Karakuş İletişim Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 03.08.2018 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.08.2018 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.08.2018 tarih ve 42504 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.08.2018 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2018/1321 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, istekliler arasında en düşük fiyatı teklif ettikleri, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda açıklamalarının idarece uygun bulunduğu ve ilk gönderilen kesinleşen ihale kararına göre ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendikleri, sonrasında gönderilen kesinleşen ihale kararı ile ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin Ahmet Ekşinar olduğunun belirtildiği, İdari Şartname’nin 35’inci maddesinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenirken değerlendirmenin “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımda, teklif fiyatı puanlaması 70 tam puan, kalite ve teknik değer niteliği puanlaması 30 tam puan üzerinden olacak şekilde yapılacağının ifade edildiği, ancak puanlamaya ilişkin olarak ürünün kalite ve nitelik açısından nasıl değerlendirildiği, diğer istekliler lehine hangi kıstasların dikkate alındığı, ürünler bakımından katsayı çarpımlarının numune dahi istenilmeden hangi kriterler üzerinden yapıldığı hususlarının ihale komisyonu kararında yer almadığı, mal alımı ihalelerindeki puanlama uygulamasının hizmet alımı ihalesinde kullanıldığı, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 61’inci maddesi uyarınca fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik bir açıklama bulunmadığından 30 puan altında kalan isteklilerden puanı en yüksek olan isteklinin mi yoksa tüm isteklilerden 30 puana eşit veya üzerinde en fazla puan alan isteklinin mi teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirleneceğinin anlaşılamadığı ve idarece iyi niyet kuralları dışında her iki şartta da karar verileceğinin açıkça görüldüğü, ihale komisyonu kararı ekindeki puanlama tablosuna göre hiçbir isteklinin 30 tam puan almadığı, sonuç olarak baskı ve basım işleri sektörünün öncülerinden olarak teklif ettikleri bedele ihale konusu işi ihale dokümanına uygun şekilde yapmalarında bir sorun ve zararın söz konusu olmayacağı, ihale üzerinde bırakılan istekli ile kendi teklif bedelleri arasındaki farktan dolayı kamu zararının ortaya çıkacağı, kalite ve teknik değer puanlamasının işi yapmayacağı, işi yapacak olan şirketlerinin deneyimi ve kaliteli işlerinin ortada olduğu, nitekim idarece aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülerek işi yapabileceklerinin kabul edildiği, idarece sehven bir karar alınarak ihalenin başka bir istekli üzerinde bırakıldığı, ihalenin kendi üzerlerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinin ikinci fıkrasında “Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale işlem dosyası” başlıklı 20’nci maddesinde “(1) İdare, ihalesi yapılacak her iş için bir ihale işlem dosyası düzenler. Bu dosyada ihale sürecinin bulunduğu aşamaya göre EKAP üzerinden hazırlanarak çıktısı alınanlar dahil aşağıdaki belgeler yer alır:

…

b) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemenin gerekçelerinin yer aldığı açıklama belgesi…” hükmü,

“Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.” hükmü,

“Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti sınırlayıcı şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükümleri,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapım İşi İhalelerine İlişkin Özel Hususlar” başlıklı bölümündeki “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar” başlıklı 53.3’üncü maddesinde “53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.

53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere halel getirmeyecek bir biçimde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.

53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.

53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak yalnızca niceliksel unsurların belirlenmesi zorunlu olmayıp bu kapsamda niteliksel belirlemeler de yapılabilir. Bu bağlamda, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilecektir.” açıklamaları bulunmaktadır.

Dolayısıyla kamu ihale mevzuatı çerçevesinde, ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenebilmekte, fiyat dışı unsur uygulamasına başvurulan ihalelerde bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgelerin ihale dokümanında belirtilmesi, ihale dokümanında yer verilen bu düzenlemeye ilişkin gerekçeli bir açıklama belgesinin hazırlanarak ihale işlem dosyasına konulması gerekmektedir.

Ayrıca yukarıda alıntılanan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3’üncü maddesinin, her ne kadar yapım işi ihalelerine ilişkin bölümünde yer verilmiş olsa da, içerik bakımından genel olarak fiyat dışı unsurlara yönelik olduğundan hizmet alımı ihalelerine de teşmil edilebileceği, bu kapsamda hizmet alımı ihalelerinde de ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumunun fiyat dışı unsur olarak belirlenebileceği anlaşılmaktadır.

İdarece yukarıda aktarılan hususlar çerçevesinde İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1.

A. Değerlendirme “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımda yapılacaktır.

A.1. Teklif fiyatı puanlaması

“Teklif fiyatı puanlaması 70 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı sahibi istekli 70 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif puanları; TP = (TFmin x 70) / TF formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde;

TP: Teklif puanı,
TFmin: Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı,
TF: İsteklinin teklif fiyatı,
ifade eder.”

A.2. Kalite ve teknik değer nitelik puanlaması

“Kalite ve teknik değer niteliği puanlaması 30 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait kalite ve teknik değer nitelik puanlamasına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Sıra No

İş Kalemi Adı

Puanı

1

Kültürel Etkinlik Kitapçığı

0,7

2

Dergi

0,7

3

Faaliyet Raporu

0,7

4

Bilboard (350cm x 200cm)

0,7

5

Afiş (50 cm x 70 cm)

0,7

6

Vinil Pankart

0,7

7

Vinil Baskı

0,7

8

Mesh Baskı

0,7

9

Geçmişten Günümüze Gaziosmanpaşa

0,7

10

Lokum Kutusu

0,7

11

Kandil Simit Kutusu

0,7

12

CLP Baskı

0,7

13

A5 Kitap

0,7

14

Okul Dergi

0,7

15

Bebeğimin Günlüğü

0,7

16

Kitap-2 ve Çantası

0,7

17

İç Mekan Foreks Baskı

0,7

18

Araç Giydirme

0,7

19

A4 2 Kırım Broşür

0,7

20

Cam Giydirme

0,7

21

Blackout

0,7

22

İpe dizili süsleme Bayrakları

0,7

23

Davetiye

0,7

24

Plaket

0,7

25

Kartvizit

0,7

26

Kaşe

0,7

27

Bülten

0,7

28

Tasarım

0,7

29

Pleksi

0,7

30

Asker Bayrağı

0,7

31

Megalight Baskı ve Asımı

0,7

32

Ulusal Gazete Alınması

0,7

33

İpe Dizili Türk Bayrağı

0,6

34

Elde Sallama Türk Bayrağı

0,6

35

Ajanda

0,6

36

Spiralli Masa Takvimi

0,6

37

Küp Blok Not

0,6

38

A5 Spiralli Blok Not

0,6

39

Baskılı Tükenmez Kalem

0,6

40

Karton Çanta

0,6

41

Mousepad

0,7

42

Haftalık Ajanda

0,7

43

Duvar Takvimi

0,7

44

Kupa

0,7

düzenlemelerine yer verilmiş, aynı hususlar İhale İlanı’nın 5’inci maddesinde de belirtilmiştir.

Öte yandan, ihale dokümanı kapsamında bulunmamakla birlikte, ihale işlem dosyası içerisindeki açıklayıcı belgede bu düzenlemelere ek olarak “Söz konusu her bir iş kalemi için; istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranı; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının %70 - %130 aralığında (%70 ve %130 dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir. İsteklilerin teklifleri %70 - %130 aralığı dışında kalıyorsa iş kalemleri için puan alamayacaklardır. Kalite ve teknik değer nitelik puanı, her bir iş kalemi için verilen puanların toplamıdır.

A.3. Toplam puan

Toplam puan, teklif fiyat puanı ile kalite ve teknik değer nitelik puanının toplamıdır.

A.4. Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli

“Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli; FDTF = (ETF X 100) /TTP formülü ile hesaplanacaktır.

Bu formülde;

FDTF: İsteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli,

ETF: Toplam puanı en yüksek istekliye ait teklif bedeli,

TTP: İsteklinin toplam puanı,

ifade eder.” şeklinde hesap yöntemi oluşturulmuştur.

B. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif; Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli en düşük olan istekliye ait teklif bedelidir.” hususları ifade edilmiştir.

Dolayısıyla, kalite ve teknik değer niteliği puanlamasının hesaplama yöntemine ihale dokümanında ayrıntılı şekilde yer verilmediği görülmüş olsa da, 4734 sayılı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci ile “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddeleri çerçevesinde hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem veya eylemlerin farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren on gün içinde, ihale ilanı ve dokümanına ilişkin başvurularda bu süreleri aşmamak üzere en geç ihale tarihinden üç iş günü öncesine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunulması, Kuruma itirazen şikâyet başvurusu yapılabilmesi için ise kural olarak usulüne uygun şekilde idareye başvuruda bulunulması gerektiği, bu nedenlerle başvuru sahibinin ihale ilanına ve ihale dokümanına itiraz niteliğindeki iddialarının süre yönünden reddedilmesi gerektiği, ihale sürecinde şikâyet başvurusunda bulunulmadığından veya 4734 sayılı Kanun’un “İhale dokümanında değişiklik veya açıklama yapılması” başlıklı 29’uncu maddesi çerçevesinde ihale dokümanında açıklanmasına ihtiyaç duyulan hususlarla ilgili açıklama talep edilmediğinden ihale dokümanının mevcut haliyle kesinleştiği ve tekliflerin sağlıklı şekilde değerlendirilmesine engel bir durum ortaya çıkmadığı sürece mevcut doküman üzerinden ihalenin sonuçlandırılması gerekliliğinin ortaya çıktığı sonucuna varılmıştır.

İdarece ihale dokümanında ve açıklayıcı belgede yer verilen biçimde fiyat dışı unsurlara ilişkin puanların hesaplandığı, bu hesaplamaların bir tablo halinde ihale komisyonunca tutanak altına alındığı, tutanak üzerinde de puanlamanın ne şekilde yapıldığına dair açıklamalara yer verildiği; ihale komisyonu kararında ise her bir istekli bakımından teklif fiyatı puanı ile kalite ve teknik değer nitelik puanlarının belirtildiği ve puanı en yüksek olan iki istekliden CFA Rek. Mat. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı, Ahmet Ekşinar’ın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Ayrıca hesaplamaların ve açıklamaların gösterildiği tablo biçimindeki tutanağın kesinleşen ihale kararı ile birlikte isteklilere gönderildiği anlaşılmıştır.

Öte yandan her ne kadar isteklilere gönderilen ilk kesinleşen ihale kararının bildirilmesi konulu yazıda ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin başvuru sahibi Karakuş İletişim Yapı San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu ifade edilmiş olsa da, söz konusu yazı ekindeki ihale komisyonu kararından Ahmet Ekşinar’ın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiğinin anlaşıldığı, nitekim idarece sehven sebebiyet verilen bu durumun ikinci gönderilen kesinleşen ihale kararının bildirilmesi konulu yazı ile düzeltildiği ve ekte aynı ihale komisyonu kararının tekrar gönderildiği görülmüştür.

Sonuç olarak, idarece ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte “ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu” şeklindeki fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesine karar verildiği ve bu doğrultuda ihale dokümanında bu unsurların nispi ağırlıklarına yer verildiği, hesaplamaların ayrıntılı şekilde gösterildiği tutanağın isteklilere kesinleşen ihale kararıyla birlikte gönderildiği, bu bakımdan tekliflerin değerlendirilmesi aşamasına ilişkin olarak kamu ihale mevzuatına aykırı bir durumun bulunmadığı, ayrıca yaklaşık maliyet ihale tarihi öncesinde isteklilerce bilinmediğinden “ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibarıyla isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu” biçimindeki fiyat dışı unsurlara ilişkin hesaplama yönteminin ayrıntılı şekilde bilinmeyişinin isteklilerin teklifleri üzerinde olumsuz bir etkisinin bulunmadığı neticesine ulaşılmış ve başvuru sahibinin iddiaları yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.