KİK Kararı: 2017/UY.III-777

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/012
Gündem No : 63
Karar Tarihi : 08.03.2017
Karar No : 2017/UY.III-777

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Webrox Altyapı İnş. Taah. A.Ş.- Diyaryol İnş. A.Ş. İş Ortaklığı,

Mesihpaşa Mahallesi Koska Cad. No: 17/A Laleli Fatih/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İller Bankası Anonim Şirketi Yatırım Koordinasyon Dairesi Başkanlığı,

Kızılırmak Mahallesi Ufuk Üniversitesi Caddesi No: 12 06510 Çukurambar Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/283183 İhale Kayıt Numaralı “Eşme (Uşak) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İller Bankası Anonim Şirketi Yatırım Koordinasyon Dairesi Başkanlığı tarafından 26.09.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Eşme (Uşak) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Webrox Altyapı İnş. Taah. A.Ş. - Diyaryol İnş. A.Ş. İş Ortaklığının 09.12.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 26.12.2016 tarih ve 71741 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.12.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/3153 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Tekliflerinin sınır değerin üzerinde olmasına rağmen kendilerinden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu,

2. Aşırı düşük teklif açıklamaları uygun görülen isteklilerin yaklaşık maliyete göre yüksek tenzilatlarla teklif fiyatı sundukları, müteahhitlik kârının %25 oranında olduğu dikkate alındığında bu bedeller üzerinden kamu kurum kuruluş birim fiyatları ve fiyat teklifleriyle açıklama yapılmasının mümkün olmadığı bu nedenle anılan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının yeniden değerlendirilmesi gerektiği, şöyle ki;

3. İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen Ek-Y.2 örnek analiz formatına uygun malzeme, işçilik, makine vb. nakliye, yatay düşey taşımaları ayrı ayrı belirten analiz formatının verilmediği,

4. Açıklama istenen iş kalemlerinin birleştirilmiş paçal pozlardan oluştuğu, bu paçal pozlara ilişkin olarak açıklama istenen ve istenmeyen analiz girdilerinin ayrı ayrı belirtilerek açıklama istenmediği oysaki açıklama istenen iş kalemlerinin rayiç değerlerine kadar ayrıştırılması gerektiği,

5. Açıklama istenen iş kalemlerinin tamamında girdi tutarları toplamı (nakliye bedeli dahil) şeklinde ibare kullanıldığı ancak nakliye bedellerinin nasıl hesaplandığının, hangi taşıma formüllerinin kullanıldığının taşıma mesafesinin ve motorlu araç taşıma katsayısının “K” kaç alındığının belirtilmediği, iş kaleminin belirli yüzdesi alınarak yapılan nakliye hesabının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu,

6. Aşırı düşük teklif açıklamalarında yer alan işçilik maliyetlerinin saatlik asgari ücret olan 7,32TL’ye eşit mi olduğu,

7. Aşırı düşük açıklama istenen iş kalemlerinde girdi miktarlarının birim fiyat tariflerinde belirtilen miktarlar mı olduğu, kullanılan birim fiyatların kamu kurum kuruluş birim fiyatlarına ve rayiçlerine uygun mu olduğu,

8. Aşırı düşük açıklamaları kapsamında sunulan fiyat tekliflerinin Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 tutanakları istenmeksizin ve kayıtlara uygunluğunun tespit edilmeksizin ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu,

9. Açıklama istenmeyen analiz girdileri için tüm iş kalemlerinde birim fiyatların aynı mı farklı mı kullanıldığı,

10. Açıklama istenen EŞME.İÇM.İNŞ.23, EŞME.İÇM.İNŞ.24, EŞME.İÇM.İNŞ.26 iş kalemlerinin analiz girdisi olan “PE-100 PN-10 boru alım bedeli” için alınan fiyat tekliflerinin ilgilinin defter kayıtlarına uygun olup olmadığı, bu fiyat tekliflerindeki boruların birim fiyat tariflerine uygun olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “ 45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

Tort1 : Geçerli tekliflerin (Tn) aritmetik ortalaması (Tort1 = )

σ : Geçerli tekliflerin standart sapması (σ = )

Aritmetik ortalamadan standart sapma çıkartılır ve eklenir.

Tort1- σ

Tort1+ σ

Aritmetik ortalama değerinin standart sapma kadar aşağısı ve standart sapma kadar yukarısı arasında kalan bölgede yer alan tekliflerin tekrar ortalaması alınmak suretiyle, ikinci aritmetik ortalama bulunur.

Ti : Standart sapma aralığında kalan teklifler : { Ti: (Tort1- σ ≤ Ti ≤ Tort1+ σ)}

Tort2 : Standart sapma aralığında kalan tekliflerin (Ti) aritmetik ortalaması (Tort2= )

Hesaplanan ikinci aritmetik ortalama yaklaşık maliyete bölünmek suretiyle (C) değeri elde edilir.

C : Tort2/YM

(C) değeri aşağıdaki eşitliklerin ilgili olanında yerine konularak (K) değeri bulunur.

C < 0,60 →

0,60 ≤ C ≤ 1,00 →

C > 1,00 →

Sınır değer aşağıdaki eşitlikten bulunur:

SD (Sınır değer) = ” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 46’ncı maddesinde “46.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (N) = 1

Not: 28 Mart 2013 tarih ve 28601 sayılı Resmi Gazete yayımlandığı üzere; İller Bankası A.Ş. Genel Müdürlüğünce ihale edilecek; kanalizasyon, içmesuyu, içmesuyu arıtma tesisi, atıksu arıtma tesisi, deniz deşarjı, katı atık tesisi yapım işleri ihalelerinde, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.1.2. maddesi gereğince, aşırı düşük sınır değer hesabında kullanılan "N" katsayısı "1,00" olarak belirlenmiştir. Sözleşmede bulunmayan işlerin birim fiyatının tespitinde yüklenici karı ve genel gider oranı %10 olarak alınacaktır.

Ayrıca, Birim Fiyat Teklif Cetvelinde yer alıp mahal listesine göre imalatları yapılacak İş Kalemi/İş Grubunu oluşturan pozlardaki imalat cinsi değişikliklerden dolayı yeni birim fiyat yapılması gerektiğinde, değişiklik yapılması öngörülen pozların fiyatlarındaki fark kadar tutar teklif birim fiyata eksiltme/artırma yapılmak suretiyle yansıtılarak iş kalemi/grubunun yeni birim fiyatı tespit edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale komisyonu tarafından gerçekleştirilen ilk oturum sonucunda teklifi geçerli bulunan isteklilerin teklif tutarları üzerinden yukarıda aktarılan doküman düzenlemeleri uyarınca sınır değerin 29.028.297,74TL olarak hesaplandığı, 29.11.2016 tarihli ihale komisyon kararında teklifleri belirlenen bu sınır değer altında kalan 12 isteklinin

Sıra No

İsteklinin Adı

Teklif Ettiği Bedel (TL)

1

Yapı Proje Merkezi Ticaret ve Sanayi A.Ş.

22.850.901,52

2

Ekşi İnşaat Madencilik Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.

26.882.000,00

3

Haşlak İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.

27.635.947,00

4

Kentsel Tasarım Restorasyon ve İnşaat A.Ş.

27.686.179,50

5

Ecetaş İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş.

27.960.811,00

6

Sürekli İnşaat Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti.

28.257.240,30

7

Nazmi Kürüm İnşaat Turizm Sanayi ve ticaret A.Ş., İnka İnşaat Peyzaj Sanayi ve Ticaret A.Ş. İş Ortaklığı

28.315.492,00

8

Kanık İnşaat Ltd. Şti.

28.764.000,00

9

Tektaş Beton Elamanları Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.

28.767.510,00

10

Or-Han İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.

28.886.136,00

11

Maksomer İnş.San.ve Tic. A.Ş., Mirbay Yapı İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. İş Ortaklığı

28.914.000,00

12

Alya Grup Yapı Enerji Hayvancılık Turizm Ticaret Ltd. Şti., Met İnşaat Ticaret Sanayi ve Turizm Ltd. Şti. İş Ortaklığı

28.982.973,00

şeklinde belirlendiği görülmüştür.

Bu isteklilerden 21.10.2016 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebi konulu yazı ile sınır değerin altında kalan tekliflerine ilişkin açıklama istenildiği belirtilmiştir.

Ancak ihale işlem dosyasında yer alan söz konusu yazılar incelendiğinde, yukarıda yer verilen listede bulunmayan ve teklif sınır değerin hemen üzerinde bulunan başvuru sahibi istekli Webrox Altyapı İnşaat Taahhüt A.Ş. - Diyaryol İnşaat A.Ş. İş Ortaklığı’ndan da açıklama talep edildiği görülmüştür.

Her ne kadar bahse konu yazı ile anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklama istendiği görülmüşse de ihale komisyon kararında bu isteklinin sınır değerin üzerinde ve geçerli teklif olarak belirlendiği ifade edilmiştir.

Bu bağlamda anılan istekliye ait teklif değerlendirmelerinin ihale komisyonu tarafından mevzuata uygun olarak yapıldığı görüldüğünden, EKAP üzerinden iletilen söz konusu yazının ihale komisyonu tarafından sehven gönderildiği anlaşılmış olup, ihale komisyonu tarafından yapılan bu hatanın ihale sonucunu etkileyecek sonuç doğurmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45.1.2.2’nci maddesinde “İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklamaları,

Anılan Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45.1.3’ncü maddesinde “İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.” düzenlemesi,

Yukarıda yer verilen İdari Şartname maddelerinde başvuruya konu ihalede geçerli teklif sunan ve teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması isteneceğinin düzenlendiği ve bu doküman düzenlemeleri doğrultusunda ihale komisyonu tarafından geçerli teklifler üzerinden yapılan hesaplama neticesinde sınır değerin 29.028.297,74TL olarak belirlendiği, ihalede teklifi geçerli bulunan ve teklif tutarı sınır değerin altında kaldığı belirlenen isteklilere 21.10.2016 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen ve “4734 sayılı Kamu İhale Kanununun, 19. maddesine göre Açık İhale Usulü ile 26.09.2016 tarihinde yapılan Eşme (UŞAK) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi ihalesine vermiş olduğunuz ilgi teklifinizin;

İhale Komisyonunca, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38.maddesi, Kamu İhale Genel Tebliğinin “Aşırı Düşük Teklif Değerlendirilmesi” başlıklı 45.maddesinin alt bendleri ile Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 60. maddesi hükümlerine göre incelenmesi neticesinde, aşırı düşük teklif sınır değerinin altında kaldığı tespit edilmiştir.

Bu nedenle, aşırı düşük teklif sınır değeri altında kalan teklifinizin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 60. maddesi hükümlerine göre İhale Komisyonunca alınan karar gereğince;

1-) Eşme (UŞAK) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi ihalesi ile ilgili ekte verilen listede; numaraları, adı ve kısa açıklaması yazılı iş kalemi/gruplarına ait analizlerin/alt analizlerin; işe ait birim fiyat tarifleri, özel ve teknik şartname esasları, işe ait kesin proje kriterleri, analiz formatı ve teklif ekinde verilen birim fiyat teklif cetveline uygun olarak doldurulması,

2-) Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; sadece bu hususların neler olduğu değil, belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajının da bilgi ve belgelere dayalı olarak açıklanması,

3-) Girdi birim fiyatlarına esas ayrıntılı alt analizlerde yer alan; malzemelerinin temini ile ilgili olarak Eşme (UŞAK) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi adına ihale ilan tarihinden sonra alınmış proforma fatura aslının veya üretici firma fiyat bildirme yazısı aslının kamu ihale genel tebliği esasları dikkate alınarak sunulması,

Söz konusu belgeleri fotokopi veya faks olarak ibraz eden isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılacaktır.

4-) Yapılan açıklamalarda, son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin belgelendirme yapılamaması durumunda; kamu ihale genel tebliğinin tebliğin 45.1.13.12. madde esasları dikkate alınarak belgelendirmede bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınır.

5- ) Aşırı düşük sorgulaması sonucunda kamu ihale genel tebliğinin 45.1.3 - 45.1.13 maddelerine uygun belgelere dayalı yazılı açıklama yapılmaması, açıklamaların Bankamızca tanımlanan yapım şartlarına uygun olmaması veya teknik şartnameye aykırı hususlar içermesi durumunda, teklifiniz gerekçeleri belirtilmek suretiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.

Yukarıda belirtilen hususlar dikkate alınarak, teklifinizin maliyet bileşenlerine ait ayrıntılı fiyat analizleri hakkındaki açıklamanızı yazılı olarak, 31.10.2016 Pazartesi günü mesai saati bitimine kadar Bankamız Genel Müdürlük gelen evrakına verilmesi, aksi takdirde teklifinizin değerlendirme dışı bırakılacağının bilinmesi hususunda,” ifadelerini içeren yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği görülmüştür.

29.11.2016 tarihli ihale komisyonu kararında sınır değerin 29.028.297,74TL olarak hesaplandığı, yapılan incelemeler sonucunda da geçerli bulunan tekliflerin www.kik.gov.tr adresindeki “yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına girilmesi sonucunda da aynı sonuca ulaşıldığı, dolayısıyla sınır değerin idare tarafından doğru hesaplandığı anlaşılmıştır.

İdare tarafından hazırlanması gereken açıklama “istenen iş kalemleri listesi” ile “açıklama istenmeyen analiz girdileri listesine” ihale dokümanında ya da teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde yer verilmediği anlaşılmakla birlikte, anılan yazı ekinde açıklama istenilecek iş kalemine ilişkin analiz formatlarına yer verildiği, bu iş kalemlerinin “EŞME.İÇM.İNŞ.11, EŞME.İÇM.İNŞ.12, EŞME.İÇM.İNŞ.23, EŞME.İÇM.İNŞ.24, EŞME.İÇM.İNŞ.26, ESME-K.01, ESME-K.02, ESME-K.03, ESME-K.05, ESME-K.17, ESME-K.18” olarak belirlendiği ve anılan iş kalemlerinin alt analizlerinde açıklama istenilecek ve açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.

Ancak, idare tarafından teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde verilen açıklama istenen birden fazla iş kaleminin analiz girdisi olan “04.616/AA, 08.023/İB-4, 04.152, 03.573, 04.153, 03.501/1, 03.504(Y)” girdilerinin aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde yer verilen bazı iş kalemlerinde açıklama istenecek girdi bazı iş kalemlerinde açıklanmayacak girdi olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Örneğin 04.616/AA girdisi EŞME.İÇM.İNŞ.11 iş kalemi için açıklama istenecek olarak belirtilmişken aynı girdi EŞME.İÇM.İNŞ.12 iş kaleminde açıklama istenmeyecek analiz girdisi olarak belirlenmiştir.

İdare tarafından yapılan bu belirlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan “Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.” açıklamalarına aykırı olduğu, bu nedenle birden fazla pozda bulunan girdinin, herhangi bir pozda analiz toplamının yüzde üçünün üstünde yer alarak açıklama istenilecek girdi olması durumunda diğer pozda analiz toplamının yüzde üçüne eşit veya altında kaldığına bakılmaksızın açıklama istenilecek analiz girdisi olarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 12 istekliden 8’inin açıklamada bulunmadığı görüldüğünden idare tarafından yapılan sorgulamanın aşırı düşük teklif açıklamasında bulunacak isteklilerin açıklamalarının oluşturulmasında ve idarece değerlendirilmesinde belirsizliğe ve tereddüde yol açtığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bununla birlikte, başvuruya konu “Eşme (UŞAK) İçmesuyu, Kanalizasyon ve Yağmursuyu İnşaatı Yapım İşi” kapsamında yapılacak işlere ilişkin olarak birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 111 iş kaleminden 11’inin açıklama istenen iş kalemi olarak belirlendiği, sorgulamaya konu her bir kalemin ise birden fazla farklı poz numaralı iş kaleminden oluşan iş grubu (paçal analiz) olduğu, bu iş gruplarını oluşturan iş kalemlerine ilişkin pozun numarası, girdi adı, ölçü birimi ve miktarı ile açıklama istenilen ve istenilmeyen iş kalemleri bilgisini içeren analiz formatlarına yer verilmek suretiyle açıklama talep edildiği, ancak bu şekilde birden fazla sayıda iş kaleminden oluşan her bir iş grubunu oluşturan her bir iş kalemine ilişkin girdilerin en temel bileşenlerine kadar indirgenmeyerek aşırı düşük teklif açıklama talep edilmesinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 45’inci maddesinde yer alan açıklamalara aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Öte yandan, açıklama istenen söz konusu iş kalemlerinin analiz girdilerinden idarece açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlenen “03.501/1, 03.517, 03.521, 03.524, 03,527, 08.008, 08.008, 08.009(İB-2), 08.023/İB-4, 03.504(Y), 03.505(Y), 03.505/2(Y), 03.520(Y), 03.527(Y), 03.537(Y), 03.538, 03.588(Y), 03.589(Y), 03.589/3(Y), 03.589/4(Y), 08.013, 08.021(Y), 10.001(Y), 10.004(Y1), 10.007(Y), 10.008(Y), 10.009/1(Y), 10.042/A1(Y) vb.” iş kalemlerinin analizli pozlar olduğu ve analiz formatlarına bakıldığında ise bu iş kalemlerinin içeriğinde işçilik girdilerinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesinde iş kalemi analizleri ve alt analizlerinde yer alan bütün işçilik girdilerinin girdi tutarının analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olmasına bakılmaksızın açıklama istenilecek girdiler arasında gösterilmesi gerektiği açıklanmıştır.

Bu itibarla, aşırı düşük teklif açıklaması ekinde isteklilere verilen açıklama istenilecek iş kalemlerinin analizlerinde yer alan ve yukarıda belirtilen girdilerin analizinde işçilik girdilerinin yer aldığı, söz konusu girdilerin açıklama istenilmeyecek girdiler olarak belirlendiği, ancak yukarıda yer verilen Tebliğ maddesi uyarınca içerisinde işçilik girdisi barındıran pozlarda yer alan işçilik girdilerinin açıklama istenecek girdiler olarak belirlenmesi gerektiği, yukarıda sayılan girdilerin idarece açıklama istenmeyecek girdiler olarak belirlenmesi ile işçilik girdilerinin açıklama istenilmeyecek girdi olarak belirlenmesi sonucunu doğurduğu anlaşılmıştır.

Tespit edilen tüm bu aykırılıklar neticesinde,

1. Açıklama istenilecek tüm paçal iş kalemlerine ait birim fiyat analizlerinin temel girdilere (işçilik, makine amortismanı, mazot, makine ve diğer malzeme girdileri vb.) kadar ayrıştırılması,

2. Paçal iş kalemlerine ait analizlerde aynı poz numarasına sahip girdilerin miktar ve tutarlarının anılan poz miktarları dikkate alınarak toplanması (örneğin aynı iş kalemi analizi içerisinde yer alan işçilikle ilgili operatör makinist girdilerinin söz konusu poz birim miktarı dikkate alınarak toplanması), farklı poz numarasına sahip girdilerinin ise ayrı ayrı gösterilmesi,

3. Yukarıdaki işlemlerden sonra anılan Tebliğ’in 45.1.2.2’nci maddesine göre açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin belirlenmesi ve açıklama istenilecek paçal iş kalemlerinin tümüne ilişkin olarak tek bir açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin hazırlanması,

4. Anılan Tebliğ’in 45.1.2.2’nci maddesine göre aynı girdinin birden fazla paçal iş kalemi analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek, herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulama işleminin yukarıda bahsedilen hususlara uygun şekilde tekrar yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi