KİK Kararı: 2017/UY.III-2033 (26 Temmuz 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/037
Gündem No : 71
Karar Tarihi : 26.07.2017
Karar No : 2017/UY.III-2033

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Ziver İnş. Taah. Mad. Turz. Paz. San. Tic. A.Ş.,

VEKİLİ:

Av. Abdurrahman Şükrü KOZAK

Büyükesat Mh. Uğur Mumcu Cad. No: 29/5 Çankaya / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri (Elazığ) 9. Bölge Müdürlüğü,

Üniversite Mah. Zübeyde Hanim Cad. No: 140 23069 ELAZIĞ

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/157439 İhale Kayıt Numaralı “Malatya Hekimhan Budaklı Göleti İkmali İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri (Elazığ) 9. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.05.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Malatya Hekimhan Budaklı Göleti İkmali İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Ziver İnş. Taah. Mad. Turz. Paz. San. Tic. A.Ş.nin 23.05.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.05.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.06.2017 tarih ve 31883 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.06.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1398 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Başvuru sahibinin dilekçe ekinde yer alan ve başvuru sahibince Elazığ 3’üncü Noterliğine düzenlettirilen 23.05.2017 tarih ve 10874 sayılı yevmiye nolu düzenleme tutanağında “… bu firmaların kardeş firma olduğu ve Çetin Şirketler Grubu’na bağlı oldukları açık bir şekilde tespit edilmiş olduğundan birlikte hareket ederek ihaleye fesat karıştırdıkları ortadadır” şeklinde yer aldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli ile teklif sunan diğer isteklilerin Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş.- Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin ihale üzerinde bırakılan istekli Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş. ile kardeş firma oldukları, tek merkezden yönetildikleri, anılan firmaların çeşitli zamanlarda aynı adreste faaliyet gösterdikleri, aynı kişilerin dönem dönem aynı şirketlerde müdürlük veya ortaklık yaptıkları, yönetim kurulu üyesi oldukları, ihalelere anlaşmalı ve birlikte teklif vermek için zaman zaman ayrı kimlik göstermek için hisselerini, yetkililerini, adreslerini değiştirdikleri, mali müşavirlerinin aynı olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin anılan firmalarla birlikte hareket ederek sınır değeri değiştirerek ihale sonucunu etkiledikleri, dolayısıyla anılan firmalar hakkında yasaklılık kararı verilmesi gerektiği, ihale üzerinde bırakılan istekli ile teklif sunan diğer isteklilerden Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş., Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin teklif dosyası kapsamında sundukları teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetveli, teminat mektupları, banka referans mektupları gibi belgelerde yer alan bilgilerin yazı karakteri, ile düzenleme şekillerinin, belgelerde yer alan tarih ve sıra/sayı numaralarının, iletişim bilgilerinin, adreslerin, belgelerin alındığı bankaların aynı olup olmadığı bu belgelerin aynı tarih ve ardışık sayılarla alınıp alınmadığı, bu hususların detaylı bir şekilde incelendiğinde anılan firmaların ihale üzerinde bırakılan istekli ile birlikte hareket ettiğinin anlaşılacağı, ayrıca kullanacakları kredilerde çapraz kefaletlerde bulunduklarının bilindiği,

2. Ayrıca bahse konu ihaleye teklif sunan diğer isteklilerin (Önder Grup İnş. Mad. Petrol Harf. Nak. San. Tic. Ltd. Şti., Erkan Akpınar, Karabulut İnş. Abdulmenaf Karabulut, Cen Pa Cengiz İş Ortaklığı, Ecem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.) ihale üzerinde bırakılan istekli ile birlikte hareket ederek teklif dosyalarını hazırladıkları, Çetin Şirketler grubuna ait bu kardeş firmaların ihale dokümanı indirme ve teklif hazırlama aşamasında aynı IP adresine sahip olan bilgisayarı kullandıkları, ihale dokümanını EKAP üzerinden indirildiği için adı geçen 7 isteklinin EKAP kaydına bakıldığında bu hukuksuzluğun ortaya çıkacağı, ayrıca anılan isteklilerin teklif dosyasında yeterlik belgelerini sunmadıkları sadece sınır değeri değiştirmek için teklif verdikleri, bu nedenle birlikte hareket ettiklerinin anlaşıldığı,

3. İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin İdari Şartname’de belirlenen benzer iş grubuna ait olmadığı ve söz konusu belgede benzer işe ait olmayan kısımların ayrıştırılması gerektiği, ayrıştırılmış tutarın Şarname’de istenen yeterlik kriterini sağlamadığı, ayrıca anılan isteklinin sunduğu iş ortağına ait iş deneyim belgesinin yarıdan fazla hisseye sahip olması gerektiği, ortaklık durumunu gösterir belgenin olmadığı,

4. İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu bilançoların İdari Şartnamede istenen oranları sağlamadığı,

5. İhale üzerinde bırakılan isteklinin ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerektiği, ayrıca ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan teklif mektubu ve teklif cetvelinin imza atmaya yetkisiz kişilerce imzalandığı, imza sirkülerinde veya vekâletnamesinde yetki olmamasına rağmen imzaladığından anılan firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde

bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekâleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak. Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddesinde “17nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir.

Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise İçişleri Bakanlığı tarafından verilir. Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir.

Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir. İhale sırasında veya sonrasında bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler, idarelerce o ihaleye iştirak ettirilmeyecekleri gibi yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idare tarafından yapılacak sonraki ihalelere de iştirak ettirilmezler.

Yasaklama kararları, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verilir. Verilen bu karar Resmi Gazetede yayımlanmak üzere en geç onbeş gün içinde gönderilir ve yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Bu kararlar Kamu İhale Kurumunca izlenerek, kamu ihalelerine katılmaktan yasaklı olanlara ilişkin siciller tutulur. İhaleyi yapan idareler, ihalelere katılmaktan yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaştıkları takdirde, gereğinin yapılması için bu durumu ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde

“2.1. İhale konusu işin;

a) Adı:MALATYA HEKİMHAN BUDAKLI GÖLETİ İKMALİ İNŞAATI

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

Göletin, talvegden yüksekliği 41.30 m, kret uzunluğu 322.88 m olup, gölet kil çekirdekli homojen dolgu tipindedir. Gölet sulama amacı ile inşa edilecektir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: DSİ 9. Bölge Müdürlüğü sınırları içinde, Sulama amaçlı yapılması planlanan Budaklı Göleti, Malatya ili Hekimhan ilçe merkezinin kuzeyinde yer alan Budaklı mahallesinin güneyinde Aşağı Budaklı mevkiinde Bağlar deresi üzerinde yer almaktadır.

d) Bu bent boş bırakılmıştır. düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mülga : RG: 25/1/2017-29959

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri.

c) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu.

ç) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar.

d) Bu şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen yeterlik belgeleri.

e) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi

f) İsteklinin ortak girişim olması halinde, bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun iş ortaklığı beyannamesi,

…

h) Tüzel kişi tarafından iş deneyimi göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belge.

ı) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belge

i) Bu bent boş bırakılmıştır

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur. İş ortaklığının tüzel kişi ortağı tarafından, iş deneyimini göstermek üzere sunulan belgenin tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine/en az % 51 hissesine sahip ortağına ait olması halinde bu ortak (h) ve (ı) bendindeki belgeyi de sunmak zorundadır...” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye 18 isteklinin teklif verdiği, geçerli teklifler esas alınarak hesaplanan sınır değerin 7.737.935,23 TL olduğu, sınır değerin altında teklif sunan 7 isteklinin (Abdurrahman Gazi Sakın, Abdulmenaf Karabulut, Cen Pa Cengiz Gıda Tem. Mad. Ürt. paz. Ltd. Şti., Erkan Akpınar, Ecem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti., Önder Grup İnş. Mad. Petrol Harf. Nak. San. Tic. Ltd. Şti., Mehmet Yalvaç, Zülfü Levent, Harbiye İnş. Mad. Taah. Petrol Ürünleri San. Tic. A. Ş.) tekliflerinin İdari Şartname’nin 33.2’nci maddesinde yer alan “33.2. Teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin reddedilecektir.” düzenlemesine istinaden ve ayrıca teklif dosyalarında yeterlik kriterine ilişkin belgelerin sunulmadığı için reddedildiği, kesinleşen ihale kararına göre ihaleye teklif sunan isteklilerden;

Has Fırat İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti., Sedat Borlukan İş Ortaklığının teklifinin iş deneyim belgesinin güncel tutarının ve ekonomik yeterliliği tevsiken sunduğu cironun İdari Şartname’de istenen tutarı sağlamadığı gerekçesi ile,

Zara Taah. İnş. Mad. Enerji Petrol San. Tic. A. Ş.nin teklifinin iş deneyim belgesinin güncel tutarının İdari Şartname’de istenen tutarı sağlamadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığı, Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği ve bahse konu ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi isteklinin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olduğu görülmüştür.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri çerçevesinde ihalelerde aday veya isteklilerden; tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin istenilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmıştır.

İhale uhdesinde bırakılan Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş. tarafından tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu göstermek üzere 28.03.2017 tarih ve 9293 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi’nin sunulduğu, anılan Ticaret Sicili Gazetesi incelendiğinde, şirketin sermayesinin 20.000.000,00 TL olarak belirlendiği, bu sermayenin her biri 1.000,00 TL değerinde 20.000 paya ayrıldığı, 10.200 paya karşılık gelen 10.200.000,00 TL’sinin Sabahattin Sunal’a ait olduğu, 9800 paya karşılık gelen 9.800.000,00 TL’sinin ise Öner Çetin’e ait olduğu, Öner Çetin’in yönetim kurulu başkanı olarak 3 yıl süreyle şirketi temsil ve ilzama yetkili olduğunun belirtildiği görülmüştür. Ayrıca anılan isteklinin birim fiyat teklif mektubunda ve faaliyet belgesinde tebligat adresinin Yeşilyurt Mh. Diyarbakır Cd.8’inci Km No:71 Elazığ, faks numarasının 0424 275 31 61 telefon numarasının ise 0424 275 33 81 olarak belirtildiği, öte yandan Bilanço Bilgileri Tablosunu imzalayan yetkili meslek mensubunun Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Erdal Özbay olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasında belirttiği Çetin İnş Grubuna ait olan Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin Protar Yapı Müh. İnş. Harita Toprak Danış. Müş. Taah. Tic. A.Ş. ile iş ortaklığı oluşturarak bahse konu ihaleye teklif verdikleri anlaşılmıştır.

Protar Yapı Müh. İnş. Harita Toprak Danış. Müş. Taah. Tic. A.Ş.- Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının özel ortağı Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından 22.11.2016 tarih ve 9203 sayılı son Ticaret Sicili Gazetesi’nin sunulduğu, anılan Ticaret Sicili Gazetesi incelendiğinde, şirketin sermayesinin 470.000,00 TL olarak belirlendiği, bu sermayenin her biri 1.000,00 TL değerinde 470 paya ayrıldığı, 235 paya karşılık gelen 235.000,00 TL’sinin Sevil Atmış’a ait olduğu, 470 paya karşılık gelen 235.000,00 TL’sinin ise Necmettin Doğulu’ya ait olduğu, Veysel Arıkan yönetim kurulu başkanı olarak 3 yıl süreyle şirketi temsil ve ilzama yetkili olduğunun belirtildiği, söz konusu Ticaret Sicil Gazetesinde, birim fiyat teklif mektubunda ve faaliyet belgesinde tebligat adresinin Kırklar Mh. Tahir Şaşmaz Cad. No:10/A-1 olarak belirtildiği, faks numarasının 0424 218 96 90 telefon numarasının ise 0424 218 35 00-444 35 94 olduğu, öte yandan Bilanço Bilgileri Tablosunu imzalayan yetkili meslek mensubunun Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Erdal Özbay olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasında belirttiği Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş.nin Kaya Yapı Grup Elektrik İnş. Taah. A.Ş. ile iş ortaklığı oluşturularak bahse konu ihaleye teklif verdikleri anlaşılmıştır.

Kaya Yapı Grup Elektrik İnş. Taah. A.Ş.- Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş. İş Ortaklığının özel ortağı Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından 28.03.2017 tarih ve 9293 sayılı son Ticaret Sicili Gazetesi’nin sunulduğu, anılan Ticaret Sicili Gazetesi incelendiğinde, şirketin sermayesinin 2.500.000,00 TL olarak belirlendiği, bu sermayenin her biri 1.000,00 TL değerinde 2500 paya ayrıldığı, 1250 paya karşılık gelen 1.250.000,00 TL’sinin Mehmet Ayberk Sarıkaya’ya ait olduğu, 1250 paya karşılık gelen 1.250.000,00TL’sinin ise Hüseyin Avni Susurluk’a ait olduğu, Naim Arıkan’ın yönetim kurulu başkanı olarak 3 yıl süreyle şirketi temsil ve ilzama yetkili olduğunun belirtildiği, söz konusu Ticaret Sicil Gazetesinde ve anılan isteklinin birim fiyat teklif mektubunda ve faaliyet belgesinde tebligat adresinin İcadiye Mh. Hürriyet Cad. No:35 Kat:4/14 Elazığ olarak belirtildiği, faks numarasının 0424 238 71 37, telefon numarasının ise 0424 237 58 03 olduğu, öte yandan Bilanço Bilgileri Tablosunu imzalayan yetkili meslek mensubunun Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Erdal Özbay olduğu görülmüştür.

Bu bağlamda, ihale uhdesinde bırakılan Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş., Kaya Yapı Grup Elektrik İnş. Taah. A.Ş.- Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş. İş Ortaklığının özel ortağı Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ile Protar Yapı Müh. İnş. Harita Toprak Danış. Müş. Taah. Tic. A.Ş.- Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının özel ortağı Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösteren Ticaret Sicil Gazetelerine göre söz konusu şirketlerin ortaklarının farklı kişiler olduğu, yönetim kurulu üyelerinin farklı kişiler olduğu, adres ve iletişim bilgilerinin farklı olduğu, ayrıca anılan şirketler tarafından sunulan Bilanço Bilgileri Tablolarını imzalayan yetkili meslek mensubunun Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Erdal Özbay olduğu,

İddiaya konu edilen isteklilerin teklif mektupları incelendiğinde her isteklinin teklif mektubunda farklı adres ve iletişim bilgilerine yer verildiği, düzenleme şekillerinin farklı olduğu görülmüştür.

Öte yandan başvuru sahibince itirazen şikayet dilekçesi ekinde Elazığ 3’üncü Noterliğine düzenlettirilen 23.05.2017 tarih ve 10874 sayılı yevmiye nolu ve düzenleme tutanağının sunulduğu, söz konusu tutanakta “Google arama motorundan www.çetin-inşaat.com.tr adresine girilerek bu şirketin kurumsal/anasayfa/hakkımızda/şirketlerimiz sayfasında Çetin Şirketler grubu-Çetin İnş. Teks. Tur. Üretim San ve Tic. A.Ş. – Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd.Şti. olarak logolarının mevcut ve gurup firmalar olduğunu tespit ettim. Bu şitketin internet sayfasından tespiti bugün saat 16.15 itibarıyla yaptım….” şeklinde ifadenin yer aldığı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin geçici teminat mektubunun; Türkiye Ekonomi Bankası A.Ş. Elazığ şubesinden 02.05.2017 tarihinde No: 262.106350.161 sayı numarası ile alındığı, geçici teminat tutarının 270.000,00 TL, teminat mektubunun süresinin 30.11.2018 tarihine kadar geçerli olduğu, ayrıca anılan istekli tarafından sunulan Türkiye Garanti Bankası A.Ş. Elazığ Şubesince 02.05.2017 tarihinde 1471290 sayı numarası ile banka referans mektubu alındığı, nakdi kredi (5.015.177,06 TL) ve gayri nakdi kredi (5.267.267,00 TL) tutarları olduğu,

Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin geçici teminat mektubunun; QNB Finansbank A.Ş. Elazığ şubesinden 02.05.2017 tarihinde 00869-GT-000000022116 sayı numarası ile alındığı, geçici teminat tutarının 300.000,00 TL, teminat mektubunun süresinin 30.11.2017 tarihine kadar geçerli olduğu, ayrıca anılan istekli tarafından sunulan Türkiye Garanti Bankası A.Ş. Elazığ Şubesince 02.05.2017 tarihinde 1471292 sayı numarası ile banka referans mektubu alındığı, nakdi kredi (5.015.177,06 TL) ve gayri nakdi kredi (5.267.267,00 TL) tutarlarının olduğu,

Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin geçici teminat mektubunun; QNB Finansbank A.Ş. Elazığ şubesinden 02.05.2017 tarihinde 00869-GT-000000022117 sayı numarası ile alındığı, geçici teminat tutarının 300.000,00 TL, teminat mektubunun süresinin 30.11.2017 tarihine kadar geçerli olduğu, ayrıca anılan istekli tarafından sunulan Albarakatürk Katılım Bankası A.Ş. Elazığ Şubesince 02.05.2017 tarihinde 60-RM-254 sayı numarası ile banka referans mektubu alındığı anlaşılmıştır.

Öte yandan ihale üzerinde bırakılan istekli Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş., Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş. ve Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin banka referans mektuplarını aldıkları QNB Finansbank, Türkiye Garanti Bankası A.Ş. Türk Ekonomi Bankası A.Ş. ve Albarakatürk Katılım Bankası A.Ş. bankalarının Elazığ Şubesi’ne Kurum tarafından 22.06.2017 tarihinde yazılan yazılar ile bahse konu şirketlerin birbirleriyle kefalet olmak gibi ilişkilerinin olup olmadığı ve tarafınızca düzenlenen geçici teminat mektuplarının kimlere teslim edildiği hususlarında bilgi talep edildiği,

QNB Finansbank A.Ş. den gelen cevabi yazıda Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş., Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş. ve Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A.Ş. şirketleri arasında çapraz kefaleti bulunmamakla birlikte Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş.de Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A.Ş.nin kefaletinin bulunduğu, ayrıca geçici teminat mektubunu alan kişilerin “Aziz Alan” adlı kişi olduğu, Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A.Ş.nin vekaletnamesi incelendiğinde anılan kişinin şirketin yetkilisi olduğu ve geçici teminat mektubu üzerinde anılan kişinin adının olduğu,

Türkiye Garanti Bankası A.Ş. den gelen cevabi yazıda Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. şirketlerinin Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş.ye genel kredi sözleşmesinde kefil sıfatıyla imzalarının ve genel kredi sözleşmesinde kefil sıfatıyla imzalarının bulunduğu, ayrıca anılan 3 firma arasında genel kredi sözleşmelerinde çapraz kefalet ilişkisinin olmadığı,

Albaraka Türk Katılım Bankası A.Ş.den gelen cevabi yazıda Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından 01.11.2015 tarihinde imzalayan 3.000.000,00 TL miktarlı genel kredi sözleşmesinde müteselsilen kefaleti bulunduğu,

Türk Ekonomi Bankası A.Ş. den gelen cevabi yazıda Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş. adına düzenlenen teminat mektubunda Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş.nin genel kredi sözleşmesinde Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin kefaletlerinin alındığı, Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. firmalarında açılmış olan geçici veya kesin teminat mektup limitlerinin bulunmadığı şeklinde bilgi alınmıştır.

Bu bilgiler çerçevesinde 3 şirketin mali müşavirlerinin aynı olduğu, aynı grup firmaları olduğunun Elazığ 3.Noterince tespit edildiği, 3 şirketten Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin ve Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş.nin geçici teminat mektuplarının aynı banka şubesince aynı tarihte, aynı teminat tutarı ve aynı son geçerlik tarihi bilgileri içerir şekilde ve birbirini takip eden sıra numaraları ile düzenlenmiş olması, söz konusu teminat mektuplarının Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A. Ş. dışında 3’üncü firma olan Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A.Ş.nin vekaletname ile yetkili kıldığı Aziz Alan tarafından teslim alındığı, ayrıca anılan firmaların aynı grup firmaları olduğuna ilişken Elazığ 3’üncü Noterliğince ilgili internet sitesi üzerinden tespitin yapıldığı hususları göz önüne alındığında bahse konu isteklilerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde yer alan “…b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.” hükmüne uygun davranmadıkları ayrıca söz konusu isteklilerin tekliflerinin 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (j) bendine göre ihale dışı bırakılması gerektiği anlaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “ Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde, “45.1.4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.” açıklaması bulunmaktadır.

Yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamasına göre ihalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerden geçerli teklifler tespit edildikten sonra yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanacağı anlaşılmaktadır.

Söz konusu ihalenin ilk oturumunda sınır değerin bilinmediği, istekli Önder Grup İnş. Mad. Petrol Harf. Nak. San. Tic. Ltd. Şti., Erkan Akpınar, Karabulut İnş. Abdulmenaf Karabulut, Cen Pa Cengiz İş Ortaklığı, Ecem İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif dosyaları kapsamında birim fiyat teklif mektubu ve eki teklif cetveli ile geçici teminat mektubu sundukları, bu nedenle tekliflerinin geçerli teklif olarak kabul edildiği, sınır değerin geçerli teklifler üzerinden hesaplandığı dikkate alındığında sınır değer hesaplamaları açısından isteklilerin teklif sunmamaları ile geçersiz teklif sunmaları arasında herhangi bir farkın bulunmadığı, diğer yandan isteklilerin bilerek geçersiz teklif sunup sunmadıklarının itirazen şikayet incelemesinde tespit edilmesinin mümkün olmadığı dikkate alındığında, başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan başvuru sahibinin ihale dokümanı indirme ve teklif hazırlama aşamasında aynı IP adresine sahip olan bilgisayarı kullandıkları iddia edilmekle birlikte, söz konusu iddianın ihale işlem dosyası üzerinden yapılacak inceleme ile tespit edilerek sonuçlandırılabilecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu iddiası yerinde görülmemiştir.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde benzer işin “İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işler” olarak tanımlandığı,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesi” başlıklı Altıncı Bölümünde yer alan “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “…(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Ortaklık durum belgesi” başlıklı 11’inci maddesinde “11.1. İhaleye katılan tüzel kişinin, ilgili İhale Uygulama Yönetmeliğine göre ortağına ait iş deneyimini gösteren belgeyi sunması halinde, bu belgeyle birlikte ortaklık durum belgesinin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur…” açıklaması bulunmaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

h) Tüzel kişi tarafından iş deneyimi göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belge.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin ekinde yer alan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesinde “A) Alt Yapı İşleri” başlığı altında

“…

VIII. Grup: Barajlar

1. Dolgu barajlar

2. Beton barajlar

3. Kemer barajlar

4. Göletler” düzenlemelerine yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

…

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ'den AVIII Grubu İşler benzer iş olarak kabul edilecektir.

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İş deneyim belgesi yerine diplomalarını sunmak suretiyle ihaleye katılacak olanlardan, İnşaat Mühendisliği bölümü mezunu olanlar, ihale konusu iş veya benzer işlere denk sayılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’de benzer iş olarak Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde yer alan AVIII grubu işlerin benzer iş olarak belirlendiği ve istekliler tarafından anılan gruba ait iş deneyimini gösteren belgelerin sunulabileceği anlaşılmaktadır. Anılan Tebliğ’de altyapı işleri A grubu başlığında sınıflandırılmış olup, A-VIII grubu baraj işleri olarak tanımlanmıştır.

İnceleme konusu ihaleye ait İdari Şartname'nin 2.1'inci maddesinde ihale konusu işin adının “Malatya Hekimhan Budaklı Göleti İkmali İnşaatı” işi olduğu, İdari Şartname'nin 7.6'ncı maddesinde söz konusu ihalede benzer işin "AVIII " olarak belirlendiği,

Teknik Şartname’nin “İnşaat aşamaları” başlıklı maddesinde ise ”Bu ihale bünyesinde yaptırılacak işler Gövde dolgusu, dipsavak imalatları (vana odası- mekanik teçhizat-su alma yapısı), malzeme ocağı ulaşım yolu ve geriye kalan enjeksiyon işleri yaptırılacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesi üzerinde yapılan inceleme aşağıdaki gibidir:

İhale üzerinde bırakılan istekli Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A.Ş. tarafından iş deneyimini tevsik amacıyla, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü (Barajlar ve HES Dairesi Başkanlığı) tarafından Sabahattin Sunal adına düzenlenen 03.07.2015 tarihli ve 25436-Y-KD-88-2 sayılı işine ait, iş yönetme belgesinin sunulduğu, işin adının “Çine Barajı ve HES İkmal İnşaatı” ve işin ilgilinin görevi sırasında işin gerçekleştirilen tutarının 4.351.688,34 TL olduğu, ilgilinin görevi sırasında yönettiği iş kısmının konusunun “Baraj ve HES İkmal İnşaatı” işi, ilgilinin görev yaptığı tarihlerin “03.11.1995-04.08.2003” , arasında olduğu, işin kabul tarihinin “27.02.2013” olduğu, toplam sözleşme bedelinin 11.299.536,32 TL olduğu görülmüştür.

Sabahattin Sunal’ın anılan şirketin 02.05.2017 tarihinden önceki 1 yıl boyunca şirketin kesintisiz olarak % 51 ortağı olduğu hususunu ilan tarihinden sonra düzenlenmiş, YMM onaylı ortaklık durum belgesi ile tevsik ettiği tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve benzer iş tanımı bir arada değerlendirildiğinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş yönetme belgesi kapsamındaki belgeye konu işin, idarece başvuruya konu ihalede belirlenmiş olan AVIII grubunu karşıladığı, benzer iş tanımına uygun olduğu, öte yandan belge tutarı üzerinden yapılan incelemede ise, İdari Şartname’de ihaleye teklif veren isteklilerden teklif edilen bedelin %80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeleri sunmaları gerektiği, anılan istekli tarafından 6.256.000,00 TL tutarında istenen iş deneyim belgesini tevsik etmesi gerekli olup, anılan istekli tarafından sunulan iş yönetme belgesinin ihalede tevsik edilmesi gereken asgari iş deneyim belgesi tutarını sağlamış olup, başvuru sahibinin söz konusu belgenin ayrıştırma yapılması halinde yeterli olmayacağı yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “1)Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi, sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleriise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(8) Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

(9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur. “ hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yılsonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur...” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A. Ş.nin sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde;

Anılan istekli tarafından SMMM tarafından onaylı 2016 yılına ilişkin bilanço değerleri ile bilanço oranlarının gösterildiği Bilanço Bilgileri Tablosu sunulduğu, söz konusu belgelerde anılan meslek mensubunun imza ve kaşesinin yer aldığı, söz konusu isteklinin Bilanço Bilgileri Tablosunda yer alan 2016 yılına ilişkin tutarlar esas alınarak yapılan hesaplamada; cari oranın 1,102, öz kaynak oranının 0,226 kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0,000 olarak belirlendiği, bu itibarla söz konusu oranların İdari Şartname’nin ilgili maddelerinde istenen oranları sağladığı ve yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerine uygun olarak sunulduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “ (1) İhalelerde aday veya isteklilerden;

…

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

c) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

ç) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin istenilmesi zorunludur.

….

(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur.….” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odası ya da esnaf ve sânatkar odası veya ilgili meslek odası belgesi;

…

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı bulunduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belge.

…

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre isteklilerin ihaleye katılabilmek için ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odası ya da esnaf ve sanatkâr odası veya ilgili meslek odası belgesini sunmaları gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif dosyası kapsamında, Elazığ Ticaret ve Sanayi Odası tarafından düzenlenen oda sicil kayıt suretinin (faaliyet belgesi) sunulduğu, anılan belgede faaliyet konusunun “inşaat ve malzemeleri, tekstil, turizm hayvancılık, gıda, nakliye, petrol ürünleri, pazarlama, ithalat, ihracat, mahrukatcılık, madencilik sektörleri” olarak yer aldığı ve söz konusu belgeden ihale konusu alanda faaliyet gösterdiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Öte yandan anılan istekli tarafından teklif dosyası kapsamında imza sirkülerinin sunulduğu ve yetkili kişinin Öner Çetin olduğu, Öner Çetin’in yönetim kurulu başkanı olarak 3 yıl süreyle şirketi temsil ve ilzama yetkili olduğunun belirtildiği, birim fiyat teklif mektubu ve eki teklif cetvelinde yer alan imzanın imza sirküsünde yer alan yetkili kişinin imzası ile aynı olduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Başvuru sahibi ve ihaleye katılan diğer isteklilerin sunduğu geçici teminat mektupları ve banka referans mektuplarında yapılan incelemede söz konusu belgelerin farklı bankalardan alındığı ve farklı bilgiler içerdiği görüldüğünden 1’inci iddianın eşit muamelesi bu çerçevede incelenmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli Çetin İnş. Tekstil Turizm Üretim San. ve Tic. A.Ş., Mega Açılım İnş. Petrol Mad. Nak. San. ve Tic. A.Ş. ve Öner Enerji İletişim İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin teklifinin ihale dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi