KİK Kararı: 2017/UY.III-1081

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/018
Gündem No : 73
Karar Tarihi : 12.04.2017
Karar No : 2017/UY.III-1081

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Taşırsan İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.,

Atatürk Bulvarı No: 11 AĞRI

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Yalova İl Özel İdaresi İmar ve Kentsel İyileştirme Müdürlüğü,

Kazım Karabekir Mah. Şehit Ömer Faydalı Bulvarı No: 201 77200 YALOVA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/2590 İhale Kayıt Numaralı “Yalova Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesi A Blok Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Yalova İl Özel İdaresi İmar ve Kentsel İyileştirme Müdürlüğü tarafından 01.02.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Yalova Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesi A Blok Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Taşırsan İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin 24.02.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.02.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.03.2017 tarih ve 13650 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.03.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/602 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Bahse konu ihalede ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı, şöyle ki,

a) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu açıklama istenilen iş kalemleri için idarece belirlenen imalat miktarları (metrajlar) arasında %10’u geçen farklılıklar olduğu, hesap cetvelinde yaklaşık maliyete etki oranı yüksek iş kaleminde miktar eksiltmesi yaklaşık maliyete etki oranı düşük kalemlerde miktar arttırılmasından (metrajlarda oynama) dolayı fiyat avantajı elde edildiği,

b) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklamada bulunduğu iş kalemlerine ilişkin teklif etmiş olduğu fiyatların hangi kamu kurum ve kuruluşunca yayımlanan fiyatlar olduğunun belirtilmediği, öte yandan açıklamada kullanılan kamu pozlarının 2016 yılı için yayımlanan kârsız birim fiyatlar ve 2016 yılına ait rayiçlerin altında olduğu, sunulan poz numaraları ve tanımları ile açıklama istenilen iş kalemlerinde belirtilen poz numaraları ve tanımlar arasında farklılıklar olduğu, ihale dokümanı kapsamında verilen cd içinde yer alan analiz girdi ve miktarlarının değiştirildiği, ayrıca sunduğu analizler, alt analiz ve analiz girdileri ile fiyat tekliflerinde aritmetik hata olduğu,

c) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu analizlerdeki işçilik ücretlerinin yürürlükte olan asgari ücretin altında olduğu, bahse konu ihalenin 2017 yılında yapılmış olduğu, bu nedenle ihale tarihi itibarıyla yürürlükte olan saatlik asgari ücretin kullanılması gerektiği,

d) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu iş kalemlerinin birçoğu için nakliye hesabının yapılmadığı, yapmış oldukları naklîye hesaplarında ise nakliye mesafelerin yanlış belirlendiği,

e) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama istenilmeyecek analiz girdi ve miktarlarına yer verilmediği,

f) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında özel ve kamu pozlarına ait tesisat iş kalemlerinin malzeme ve montaj bedelinin Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca ayrıştırılarak gösterilmesi gerektiği, özel tesisat iş kalemlerinin tevsik edici fiyat tekliflerinde bu ayrıştırmanın yapılmadığı,

g) Açıklaması kapsamında sundukları fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1,45.1.13.6 ve 45.1.13.7’nci maddelerine aykırı olduğu, söz konusu fiyat tekliflerinde hangi geçici vergi dönemine ait olduğu hususunun belirtilmediği ve fiyat tekliflerini düzenleyen firmalara ait 2016 yılına ilişkin vergi kaydının bulunmadığı, bu nedenle ilgili vergi dairelerinden gerekli teyidin yapılması gerektiği, ilgili meslek mensuplarınca onaylanması gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu fiyat tekliflerinin serbest muhasebeci tarafından düzenlendiği bu nedenle fiyat tekliflerini tanzim eden meslek mensubunun belgeyi imzalamaya yetkisinin bulunmamasına rağmen belge düzenlediği, bundan dolayı söz konusu fiyat tekliflerinin sahte olarak değerlendirilmesi gerektiği, fiyat tekliflerine ilişkin tutanakların istenilmesi gerektiği,

h) Açıklaması istenilen, iş kalemleri içinde yer alan inşaat Özel iş kalemlerinin özelliklerinin Teknik Şartname’de belirtildiği üzere projeye özel bir imalat olup her an bu imalatların yapılıp satılmasının teknik ve fiili olarak mümkün olmadığı, bu nedenle anılan iş kalemlerinin satışlar üzerinden fiyat teklifi ile açıklama sunulmasının mümkün olmadığı,

ı) Açıklama kapsamında sundukları kendi stoklarında bulunan mal/mamul için EK-O.8 belgesini sunmaları gerektiği, ayrıca stoklarında olan miktarın teklif ettikleri miktarın altında olduğu,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin Kamu İhale Genel Tebliği ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’ne uygun olmadığı, ayrıca İdari Şartname’de belirlenen benzer iş grubuna ait olmadığı ve söz konusu belge tutarının Şarname’de istenen yeterlik kriteri olan teklif bedelinin %70’ini sağlamadığı,
İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu geçici teminat mektubunun ihale dokümanı kapsamında verilen standart forma uygun olmadığı, geçici teminat mektubunun metninin değiştirildiği ve ihtiyaç duyulduğunda nakde çevrilmesine elverişli olmayacak şekilde düzenlendiği, teklif bedelinin %3’ünü ve son geçerlilik tarihini karşılamadığı, ayrıca banka referans mektubunun ihale ilan tarihinden önce düzenlendiği ve İdari Şartname’de istenen yeterlik kriterini sağlamadığı,
İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu bilançoların İdari Şartname’de istenen oranları sağlamadığı ve anılan Şartname’de istenen şekilde onaylanmadığı, ayrıca ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait bilanço ve eşdeğer belgelerin sunulması gerektiği,
İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu oda kayıt belgesinin ilk ilan veya ihale tarihi içinde olmadığı,
İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu teklif mektubunda teklif bedelinin rakam ve yazı ile birbirini tutmadığı, teklif mektubunda ihale kayıt numarasının yanlış yazıldığı,
İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin alt yüklenici ile yaptığı sözleşmede iş artışı ile ilgili hususların bulunmamasına rağmen söz konusu belgeye bu artışın yansıtılmasının uygun olmadığı, bu nedenle belgenin geçersiz olduğu, ayrıca alt yüklenici ile yaptığı sözleşmede damga vergisinin ödemediği, yaptığı iş sonucu olan faturaların belge tutarına uygun olmadığı, söz konusu alt yüklenici iş bitirme belgesinin fiyat farkı dâhil edilerek düzenlendiği, bu husususun Yapım İşleri İhaleleri Yönetmeliği’nin 46’ncı maddesine aykırı olduğu, ayrıca ihaleyi yapan idarenin ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasını yeterli incelemediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinin ikinci fıkrasında “Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur…” hükmü bulunmaktadır.

Anılan Kanun’un “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

(…)

45.1.3.İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

Örneğin; isteklinin, “150 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.001 poz numaralı birim fiyatını (2010 B.F: 97,86 TL) teklif etmesi, “200 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.002 poz numaralı birim fiyatının (2010 B.F: 104,00 TL) üzerinde 105,00 TL teklif vermesi, 250 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.003 poz numaralı birim fiyatının kar ve genel gider hariç tutarına, (110,13/1,25=88,10 TL) kendi belirlediği % 18 kar ve genel gider karşılığı eklemek suretiyle 103,96 TL (88,10 x 1,18) teklif etmesi ve teklif ettiği söz konusu birim fiyatları aşağıdaki örnek listede gösterildiği şekilde tablo halinde göstermesi durumunda; bu üç iş kalemi için analiz düzenlemesi zorunlu değildir.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)

Sıra No

Poz No

İş kaleminin adı

Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları

Teklif

Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş

Kar ve genel gider dahil birim fiyat

Kar ve genel gider hariç birim fiyat

Teklif edilen kar ve genel gider

Teklif edilen birim fiyat

(TL)

16.001

150 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

97,86

16.002

200 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

104,00

105,00

16.003

250 dozlu demirsiz beton

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı

110,13

88,10

15,86

103,96

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

45.1.13.7. İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır….” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. İsteklinin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç, yapı kullanım izin belgesi giderleri ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz…” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

a) Şikâyete konu ihalenin, Yalova İl Özel İdaresi İmar ve Kentsel İyileştirme Müdürlüğü tarafından 01.02.2017 tarihinde yapılan Yalova Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesi A Blok Yapım İşi olup, söz konusu ihalenin anahtar teslim götürü bedel teklif alınmak suretiyle açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye 9 isteklinin teklif verdiği, geçerli teklifler esas alınarak hesaplanan sınır değerin 24.855.715,00 TL olduğu, idare tarafından 02.02.2017 tarihinde sınır değerin altında teklif sunan 2 istekliden (Barış İnş. Taah. Gıda Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Mgf İnş. Turizm A. Ş.) aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, Barış İnş. Taah. Gıda Tic. ve San. Ltd. Şti. tarafından süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı, Mgf İnş. Turizm A. Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun görülerek ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği ve bahse konu ihalenin anılan isteklinin üzerinde bırakıldığı, sınır değerin üzerinde teklif sunan başvuru sahibi isteklinin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olduğu görülmüştür.

Bahse konu ihaleye anahtar teslimi götürü bedel üzerinden çıkılması nedeniyle, mevzuat uyarınca ihaleye konu olan işe ilişkin uygulama projelerinin idarece hazırlanarak ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilmesi ve isteklilerin de bu uygulama projeleri üzerinden imalat kalemlerine ilişkin metrajları kendilerinin hesaplaması ve tekliflerini oluşturması gerektiği, bu bağlamda anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle yapılan ihalelerde isteklilerin metrajlarının idarenin metrajlarıyla birebir örtüşmesinin ve/veya isteklilerin birbirlerinden farklı metrajlar öngörmesinin mümkün olduğu, ancak aradaki metraj farkının işin fen ve sanat kurallarına uygun yapılmasına engel olmayacak şekilde olması gerektiği anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyasında yer alan yaklaşık maliyet hesap cetvelinde ve ihale üzerinde bırakılan istekli Mgf İnş. Turizm A.Ş.ye ait hesap cetvelinde yer alan açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin metrajların bir arada değerlendirilmesi sonucunda, anılan isteklinin sunduğu açıklama istenen iş kalemlerine ait metrajların idarece hesaplanan metrajlara eşit veya yüksek olduğu, dolayısıyla bu durumun isteklinin lehine değil, aleyhine bir sonuç doğuracağı ve fiyat avantajı sağlamayacağı görülmüş olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

b) Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan açıklamalarından isteklilerce uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan analiz formatına aykırı hususlar içeren isteklilerin tekliflerinin reddedilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekliye gönderilen 03.02.2017 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısında “…tarafınıza verilen ihale dokümanında bulunan imalat fiyatlarının ve fiyat analizinden oluşan fiyat bileşenlerinin anlaşmalı bulunduğunuz Serbest Muhasbeci ve Mali Müşavir tarafından kaşe ve imza onaylayarak, dayanaklarıyla birlikte verilen süre içinde” şeklinde yapım yönteminin ekonomikliği, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen çözümlerin özgünlüğü hususlarında yapılacak açıklamaların idareye sunulması gerektiği belirtilmiştir.

Bahse konu ihaleye ait aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazıları incelendiğinde, isteklilere ihale dokümanı kapsamında; sıralı iş kalemleri listesi, açıklama istenilecek inşaat iş kalemleri listesi, mekanik ve sıhhi tesisat açıklama istenilen iş kalemleri, elektrik açıklama istenilen iş kalemleri listesi ile açıklama istenilen analiz girdilerini ve birimlerini gösterir listelerin verildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından anılan yazıya istinaden aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan bilgi ve belgeler incelendiğinde, idarece toplamda 58 adet iş kalemi için açıklama istenilmiş olup, açıklanması istenilen bu kalemlerin 54 adedinin inşaat iş kalemi, 2 adedinin makine ve sıhhi tesisat iş kalemi ile 2 adedinin elektrik tesisat iş kalemine ilişkin olduğu ve anılan istekli tarafından da sunulan açıklamaların yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar ile teklif edilen yapım işinin özgünlüğü hususunda “…açıklaması istenilen 58 iş kalemine ilişkin olarak, 41 iş kalemi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, İller Bankası, Karayolları, DSİ, MSB ve diğer kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan 2016 yılı birim fiyatları esas alındığı… “ şeklinde açıklamaya yer verildiği görülmüştür.

İdarece ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilen analiz formatında yer alan açıklama istenilen iş kalemlerine ait poz numaraları ve bu poz numaralarına ilişkin tanımlar ile, anılan istekli tarafından sunulan iş kalemlerine ait analiz ve analize ait poz numaraları ile tanımlarının uyumlu olduğu, diğer bir deyişle anılan isteklinin açıklamasında sunduğu iş kalemleri ve analiz girdilerinin idarece verilen analiz formatına uygun olduğu, sunduğu iş kalemlerine ait analiz ve analiz girdileri ile fiyat tekliflerinde aritmetik hata olmadığı,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama istenilen iş kalemleri, analiz ve alt analiz girdilerinde kamu kurum ve kuruluşlarına ilişkin esas alınan fiyatların 2016 yılı birim fiyat ve rayiçlerinin altında olmadığı ve 2016 yılı birim fiyatları ile uyumlu sunulduğu, iş kalemlerine ilişkin analiz ve analiz girdileri tablolarında aynı cins ve özellikteki analiz girdileri için aynı fiyatların kullanıldığı, analiz girdi ve miktarlarında değişiklik yapılmadığı, analizlerde kullanılan rayiçlerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan fiyatlara uygun olduğu anlaşılmış olup, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamaların mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Öte yandan anılan istekli tarafından açıklaması kapsamında kullandığı iş kalemlerine ait analizlerin ve alt girdilerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan fiyatların liste halinde sunulmadığı görülmüş olmakla birlikte, anılan istekli tarafından kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlerin kullanıldığı, söz konusu rayiçlerin ve hangi kurum/kuruluşlara ait olduğunun ve parasal tutarlarının ilgili poz numaralarından veya tanımlarından tespit edilebileceği anlaşıldığından, anılan istekli tarafından söz konusu listenin sunulmamasının esasa etkili olmadığı sonucuna varılmıştır.

c) İhale tarihi olan 01.02.2017 tarihi itibarıyla saatlik asgari ücretin 7,90 TL (aylık brüt asgari ücret 1777,50 TL / 225 saat=7,90 TL) olduğu dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kullanacağı işçilik birim fiyatlarının saatlik asgari ücretin altında olmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde bulunan “İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.” açıklamasına da uygun olduğu anlaşılmış olup, anılan isteklinin işçilik giderleri için yaptığı açıklamaların mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

d) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından nakliye imalatlarına ilişkin olarak kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan nakliye formüllerinin esas alındığı görülmüş olup, öte yandan nakliye girdisinin açıklama istenilmeyen analiz girdisi olduğu dolayısıyla anılan analiz girdi fiyatlarının tevsikine gerek bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin nakliye girdi ve nakliye hesabına ilişkin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

e) Yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda istekliler tarafından açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde yer alan açıklama istenilmeyen analiz girdilerinin miktarının ve birim fiyatının gösterilmesinin yeterli olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklama dosyasında, açıklaması istenilmeyen analiz girdileri için analiz miktarının ve birim fiyatının gösterildiği ve anılan girdilere ilişkin olarak fiyat öngörüldüğü anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddiası yerinde görülmemiştir.

f) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7’nci maddesi uyarınca istekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde yapılacak açıklamaların kabul edileceği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından fiyat teklifi alınmak suretiyle açıklamada bulunulan tesisat iş kalemleri için, malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterildiği anlaşılmış olup başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

g) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklanması istenilen 17 özel iş kalemine ilişkin birim fiyatları tevsik etmek amacıyla idareye sunulan satışa dayalı olarak yapılan açıklamalara ait fiyat tekliflerinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan …. tarih ve 2016/.. sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibarelerinin yer aldığı ve söz konusu ibarenin Tebliğ’in yukarıda aktarılan 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan açıklamalarına uygun olarak düzenlendiği ve tüm fiyat tekliflerinin yetkili meslek mensubunca imzalanıp kaşelendiği görülmüştür.

Ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.11’inci maddesinde Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmelerinin zorunlu olduğu açıklamasına yer verilmiş olup, Kamu İhale Kanunu’nda ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde sunulan fiyat tekliflerinde beyanname dönemine yer verilmesi gerektiği yönünde herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nde maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenip, meslek mensubu tarafından muhafaza edileceği, bu tutanakların fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeleri gibi bir zorunluluğun bulunmadığı, fakat idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanakların meslek mensubundan istenebileceği açıklanmış olup, söz konusu belgelerin açıklama kapsamında talep edilmemesinin idarenin ve Kurumun takdirinde, belgelerin doğruluğunun ve bunların son veya bir önceki beyanname dönemlerine ilişkin olmasının ise ilgili meslek mensubunun sorumluluğunda olduğu, bu itibarla söz konusu fiyat tekliflerinin mevzuata göre düzenlendiğinin ve üzerinde yer alan bilgilerin doğru olduğunun kabulünün gerektiği, bir diğer ifade ile fiyat tekliflerinin hukuka uygunluk karinesinden yararlanacağı anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan belgelerin teyit edilmesi gerektiğine ilişkin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

h) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.11’inci maddesinde teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenleneceği anlaşılmış olup ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklaması istenilen 17 adet özel iş kalemi için satışa dayalı fiyat teklifi sunulduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibi tarafından, anılan iş kalemlerine yönelik üçüncü kişilerden tedarik edilen fiyat tekliflerinin maliyete dayalı olacak şekilde düzenlenmesi gerekirken satışa dayalı olacak şekilde düzenlenmesinin mevzuata uygun olmadığı iddia edilmekteyse de, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan açıklamaya göre maliyete dayalı açıklamanın mamul/ mala veya hizmete ilişkin olabileceği anlaşıldığından ve anılan imalatlara benzer nitelikteki imalatların satışlar üzerinden açıklanmasına engel oluşturacak bir düzenleme bulunmadığından incelemeye konu iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

ı) İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklaması kapsamında özel iş kalemleri için, fiyat teklifi alınmak suretiyle yalnızca satışlar üzerinden açıklamalarda bulunulduğu ve anılan istekli tarafından yapılan açıklamada ihale kapsamında yer alan herhangi bir malın ihale tarihi itibarıyla stoklarında bulunduğuna dair bir beyanının bulunmadığı, dolayısıyla anılan isteklinin Ek-O.8 tutanağı vasıtasıyla açıklamada bulunmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bahse konu iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “...b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,

...

d) İş deneyim belgesi: Adayın veya isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini gösteren; iş bitirme belgesi, iş durum belgesi, iş denetleme belgesi ve iş yönetme belgesini,” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

…

(4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir.

(5) İş deneyim belge tutarlarının;

…

(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır.

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinin altıncı fıkrasında iş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde; iş bitirme ve iş durum belge tutarlarının tam olarak, denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarlarının ise beşte bir oranında dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerde yazılı tutarlar aşağıdaki şekilde güncellenir:

a) Keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler; sözleşme birim fiyatlarına esas alınan yıldan bir önceki yılın Aralık ayına ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.

b) Anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat ya da karma teklif üzerinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri; sözleşmenin yapıldığı aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.

…

(3) Türk Lirası üzerinden teklif verilen ihalelerde, yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin tutarları, belgeye konu işin sözleşme tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir. Bulunan bu tutar, birinci fıkranın (b) bendine göre güncellenir.” hükmü bulunmaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin ekinde yer alan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesinde “B) Üstyapı (Bina İşleri) İşleri” başlığı altında

“III. Grup: Bina İşleri

1. BII. Grup işler

2. BI. ve BII. Grubu işlerin dışındaki bina işleri” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin

a) Adı:Yalova Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesi A Blok Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı ve türü:Yalova İli Merkez İlçesinde Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesine ait 24019,68 m2 inşaat alanına sahip, içerisinde Okul, Pansiyon, Spor Salonu ve Konferans salonu bulunan 1 adet Bina ile çevre düzenlemesinin Yapımı İşi

ç) Yapılacağı yer: Yalova İli, Merkez İlçesi, Bahçelievler Mahallesi

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 70'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

B (ÜST YAPI) lll Grup işler

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği Diploması veya Mimarlık Dipoması” düzenlemesi bulunmaktadır.

İnceleme konusu ihaleye ait İdari Şartname'nin 2.1'inci maddesinde ihale konusu işin adının “Yalova Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesi A Blok Yapım İşi” olduğu, İdari Şartname'nin 7.6'ncı maddesinde söz konusu ihalede benzer işin " B (ÜST YAPI) lll Grup işler" olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

Yaklaşık maliyet hesabına ilişkin belgeler incelendiğinde, ihale konusu iş kapsamında inşaat, mekanik ve tesisat iş kalemlerine ait işlerinin bulunduğu tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesi üzerinde yapılan inceleme aşağıdaki gibidir:

İhale üzerinde bırakılan istekli Mgf İnş. Turizm A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla, Marmara Üniversitesi Yapı İşleri ve Teknik Dairesi Başkanlığı tarafından alt yüklenici MGF İnş. Turizm A.Ş adına düzenlenen 02.11.2015 tarihli ve 2014/15801-912598-1-1 sayılı alt yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu, esas işin adının “Marmara Üniversitesi Başıbüyük Sağlık Yerleşkesi Sağlık Bilimleri Fakülte Binası Yapımı” ve esas işin toplam sözleşme bedelinin “17.756.288,96 TL” olduğu, alt yüklenici tarafından yapılan kısmının “Binanın inşaat, Tesisat ve Elektrik İşleri”, Uygulanan Yapı Tekniğinin ise “Betonarme” olarak yer aldığı, alt yüklenicinin yüklenici ile yaptığı sözleşme tarihinin “02.05.2014”, işin kabul tarihinin “04.08.2015” olduğu belge tutarının “17.500.000,00 TL” olduğu görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve benzer iş tanımı bir arada değerlendirildiğinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş bitirme belgesi kapsamındaki imalatların, idarece başvuruya konu ihalede belirlenmiş olan B (Üst Yapı) III grubunu karşıladığı ve benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Öte yandan belge tutarı üzerinden yapılan incelemede ise, ihaleye teklif veren isteklilerden teklif edilen bedelin %70'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeleri sunmasının, ihaleye iş ortaklığı olarak teklif verildiğinde pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortağın ise istenen iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlamasının gerektiği düzenlenmiş olup, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif fiyatı olan 23.880.000,00 *0,70 TL’nin %70’ı oranına tekabül eden (23.880.000,00 TL X %70=) 16.716.000,00 TL tutarında, ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin iş deneyimini tevsik etmesi gerekli olup, anılan istekli tarafından sunulan iş bitirme belgesinin güncellenmemiş tutarının 17.500.000,00 TL olduğu, bu itibarla anılan isteklinin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin ihalede tevsik edilmesi gereken asgari iş deneyim belgesi tutarını sağladığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir.

32’nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır. Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.

İlgili mevzuatına aykırı olarak düzenlenmiş teminat mektupları kabul edilmez.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.4.1. İsteklinin teklif ettiği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatını gösteren banka referans mektubu sunması zorunludur. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

Yukarıdaki kriter, mevduat ve kredi tutarları toplanmak ya da birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

İş ortaklığında, ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından ortaklık oranına bakılmaksızın bu yeterlik kriteri sağlanabilir. Konsorsiyumda ise bu belgelerin her bir ortak tarafından, kendi kısmı için belirlenen yeterlik kriterini sağlayacak şekilde sunulması gerekir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler, teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde, toplam geçici teminat miktarı ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen tekliflere bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir.

26.3. Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 30.07.2017 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Kabul edilebilir bir geçici teminat ile birlikte verilmeyen teklifler, İdare tarafından istenilen katılma şartlarının sağlanamadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılacaktır. “ düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teminat olarak kabul edilecek değerler” başlıklı 27’nci maddesinde “27.1. Teminat olarak kabul edilecek değerler aşağıda sayılmıştır:

a) Tedavüldeki Türk Parası.

b) Bankalar tarafından verilen teminat mektupları.

c) Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler.

27.2. (c) bendinde belirtilen senetler ve bu senetler yerine düzenlenen belgelerden nominal değere faiz dahil edilerek ihraç edilenler, anaparaya tekabül eden satış değeri üzerinden teminat olarak kabul edilir.

27.3. İlgili mevzuatına göre Türkiye'de faaliyette bulunmasına izin verilen yabancı bankaların düzenleyecekleri teminat mektupları ile Türkiye dışında faaliyette bulunan banka veya benzeri kredi kuruluşlarının kontrgarantisi üzerine Türkiye'de faaliyette bulunan bankaların düzenleyecekleri teminat mektupları da teminat olarak kabul edilir.

27.4. Teminat mektubu verilmesi halinde, bu mektubun kapsam ve şeklinin Kamu İhale Kurumu tarafından belirlenen esaslara ve standart formlara uygun olması gerekir. Bu esaslara ve standart formlara aykırı olarak düzenlenmiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez.

27.5. Teminatlar, teminat olarak kabul edilen diğer değerlerle değiştirilebilir.

27.6. Her ne suretle olursa olsun, İdarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale dokümanı kapsamı” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan düzenleme ile “Standart Form- KİK024.0/Y: Banka Referans Mektubu” ve “Standart Form-KİK023.1/Y Geçici Teminat Mektubu” şeklindeki standart formun istekli olabileceklere ihale dokümanı kapsamında verildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli Mgf İnş. Turizm A.Ş.nin teklif dosyası incelendiğinde, Vakıfbank A.Ş tarafından “Yalova Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Külliyesi A Blok Yapım İşi” işine ilişkin, Mgf İnş. Turizm A.Ş. adına düzenlenmiş, 30.01.2017 tarihli ve 7100157418 sayılı, 31.07.2017 geçerlilik tarihli ve 750.000,00 TL tutarlı geçici teminat mektubunun sunulduğu görülmüştür.

Yapılan incelemede İdari Şartname’nin 26.3. maddesinde yer alan “ Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 30.07.2017 tarihinden önce olmaması” düzenlemesi doğrultusunda anılan istekliye ait geçici teminat mektubunun süresinin 31.07.2017 tarihine kadar geçerli olduğu ve 750.000,00 TL tutarlı geçici teminat mektubunun teklif tutarlarının %3’ü (23.880.000,00 *0,03=) 716.400,00 TL olan tutarın üzerinde olduğu, ve ihale dokümanı kapsamında verilen standart formda belirtilen şekilde sunulduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Diğer taraftan anılan istekli tarafından teklif dosyasında sunulan banka referans mektubu incelendiğinde; anılan istekli tarafından sunulan banka referans mektubunun ihale dokümanında yer alan KİK025.0/H Standart formda belirtilen şekilde sunulduğu, söz konusu belgenin Albaraka Türk Kalkınma Bankası A.Ş. tarafından verildiği ve bu belgenin tarihinin ihalenin ilk ilan tarihinden (09.01.2017) sonra 31.01.2017 tarihinde düzenlendiği ve 5.000.000,00 TL tutarlı banka referans mektubunun teklif tutarlarının %10’u (23.880.000,00 *0,10=) 2.388.800,00 TL olan tutarın üzerinde olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “1)Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi, sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleriise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(8) Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

(9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur. “ hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Bilanço ve eşdeğer belgeler ile iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 10’uncu maddesinde “10.1. Bilanço ve eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yayımlanması zorunlu yıl sonu bilançosunun veya bilançonun gerekli görülen bölümlerinin yoksa bunlara eşdeğer belgelerin sunulması gereklidir.

10.1.1. Aday veya isteklilerin ilgili mevzuatı gereğince bilançolarını yayımlatmaları zorunlu ise başvuru veya tekliflerinde bilançolarını veya bilançonun ilgili uygulama yönetmeliğinin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı maddesinde düzenlenen yeterlik kriterlerinin sağlandığını gösteren bölümlerini sunmaları zorunludur.

10.1.2. İlgili mevzuatı gereğince bilançolarını yayımlatma zorunluluğu bulunmayan aday ve istekliler, eşdeğer belge kapsamında; bilançolarını veya bilançonun yukarıda belirtilen bölümlerini sunabilecekleri gibi, bunların yerine bilançoda aranan kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi de sunabileceklerdir. Bu belgeler dışında, bilançoda aranan kriterlerin sağlandığını göstermek üzere sunulan hiçbir belge, eşdeğer belge olarak kabul edilmeyecektir.

10.1.3. Aday veya isteklilerce sunulan Bilanço Bilgileri Tablosu’nun, ilgili uygulama yönetmeliğinin ekinde yer alan “Bilanço Bilgileri Tablosu Standard Formu” na uygun olarak ve anılan formda yapılan açıklamalar dikkate alınmak suretiyle düzenlenmesi gerekmektedir. Bu Tablonun, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden önce de düzenlenmesi mümkündür.

10.2. İş hacmini göstermek üzere aday veya isteklilerin başvuru veya teklifleri ile birlikte toplam ciroyu gösteren gelir tablosunu ya da taahhüt altında devam eden veya bitirilen işlerin parasal tutarını gösteren faturaları sunması zorunludur. Bu çerçevede, iş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday veya isteklinin her bir ortağının iş ortaklığındaki hissesi oranında iş hacmine ilişkin kriteri sağladığını göstermek üzere bu iki belgeden herhangi birini sunması mümkündür.

10.3. İş hacmini göstermek üzere bir aday veya istekli tarafından hem taahhüt altında devam eden, hem de bitirilen işlerin parasal tutarını gösteren faturaların sunulması halinde, bu faturalardaki parasal tutarlar toplanmak suretiyle iş hacmine ilişkin kriterin sağlanıp sağlanmadığına bakılacaktır.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “36.1Uygulama Yönetmeliğinin “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasındaki kriterleri, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda sağlayamayan aday veya istekliler, ihalenin yapıldığı yıldan önceki son altı yıla kadarki belgelerin ortalaması üzerinden söz konusu kriterleri sağlayabilirler. İş hacmini gösteren belge olarak gelir tablosu sunulması durumunda, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıldan itibaren geriye doğru olan yıllara ait gelir tablolarının sırasıyla sunulması zorunludur. Örneğin; 2011 yılı Eylül ayında yapılacak olan bir ihalede, 2010 yılına ait gelir tablosu ile yeterlik kriterini sağlayamayan bir isteklinin, 2009-2010, 2008-2009-2010, 2007-2008-2009-2010, 2006-2007-2008-2009-2010 veya 2005-2006-2007-2008-2009-2010 yıllarına ait gelir tablolarını sunmak suretiyle yeterlik kriterini sağlaması mümkündür. Ancak 2006 yılına ait gelir tablosu sunulmadan, 2005-2007-2008-2009-2010 yıllarına ait gelir tabloları sunulmak suretiyle yeterlik kriterinin sağlanması mümkün değildir.

İş hacmini gösteren belge olarak, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıldan itibaren geriye doğru olan yıllara ait faturaların sırasıyla sunulmaması halinde ise, fatura sunulmayan yıllara ait iş hacmi değeri sıfır olarak kabul edilerek, belgeleri sunulan ve sunulmayan yılların ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılacaktır. Örneğin; 2011 yılı Eylül ayında yapılacak olan bir ihalede, 2010 yılına ait faturalar ile yeterlik kriterlerini sağlayamayan bir isteklinin, 2008 yılına ait fatura sunmadan 2006-2007-2009-2010 yıllarına ait faturaları sunması durumunda, 2008 yılı iş hacmi tutarı sıfır kabul edilerek, beş yılın ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanamadığı kontrol edilecektir.

36.2. Bilanço rasyolarına ilişkin kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda sağlayamayan aday ve istekliler, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunmak suretiyle kriterleri sağladıklarını tevsik edebileceklerdir. Ancak bu durumda, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıldan itibaren geriye doğru olan yıllara ait belgelerin sunulması zorunludur. Örneğin; 2011 yılının Eylül ayında yapılan bir ihalede, 2010 yılı bilançosunda bilanço rasyolarına ilişkin kriterleri sağlayamayan bir istekli, 2009-2010 yıllarına veya 2008-2009-2010 yıllarına ilişkin belgeleri sunmak suretiyle kriterleri sağladığını tevsik edebilecek olup, 2010 yılında kriterleri sağlayamayan isteklinin sadece 2009 yılına ait veya 2008 yılına ait yahut 2008-2010 veya 2008-2009 yıllarına ait bilançolarını sunmak suretiyle bu kriterleri sağladığını tevsik etmesi mümkün değildir.

36.3. Birden fazla yıla ait iş hacmine ilişkin belgelerdeki tutarlar, Uygulama Yönetmeliğinin 37 nci maddesi uyarınca güncellenerek değerlendirilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler

İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren faturalar.

İsteklinin cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını tevsik etmek üzere; fatura örnekleri ya da bu örneklerin noter, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı suretleri sunulur.

Gelir tablosunun, serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Mgf İnş. Turizm A.Ş.nin bilanço ve eş değer belgelere ilişkin olarak sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde;

Anılan istekli tarafından SMMM tarafından onaylı 2015 yılına ilişkin bilanço değerleri ile bilanço oranlarının gösterildiği Bilanço Bilgileri Tablosu ve 2015 yılı Gelir Tablosu sunulduğu, söz konusu belgelerde anılan meslek mensubunun imza ve kaşesinin yer aldığı, söz konusu isteklinin Bilanço Bilgileri Tablosunda yer alan 2015 yılına ilişkin tutarlar esas alınarak yapılan hesaplamada; cari oranın 1,82, öz kaynak oranının 0,49 kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0,20 olarak belirlendiği, bu itibarla söz konusu oranların yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerinin ilgili maddelerinde istenen oranları sağladığı ve usulüne uygun olarak sunulduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait bilanço ve eşdeğer belgeleri sunması gerektiği şeklindeki iddiasına yönelik yapılan incelemede;

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço ve Eşdeğer Belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “…5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler…” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartnamenin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4.2.İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler…” düzenlemesi yer almaktadır.

Söz konusu Yönetmelik hükmü ve Şartname düzenlemesinden ihale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayan isteklilerin iki önceki yıla ait belgelerini sunabilecekleri anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede ihale tarihi 01.02.2017 olduğundan, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 2015 yılına ilişkin olarak bilanço sunulmasında mevzuata aykırılık bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “ (1) İhalelerde aday veya isteklilerden;

a) Gerçek kişi olması halinde, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ya da esnaf ve sânatkar odasından veya ilgili meslek odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

c) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

ç) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin istenilmesi zorunludur.

….

(3) İş ortaklığında, iş ortaklığı beyannamesinin ve iş ortaklığını oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur. Konsorsiyumda ise konsorsiyum beyannamesinin ve konsorsiyumu oluşturan gerçek veya tüzel kişilerin her biri tarafından, ilgisine göre birinci fıkranın (a), (b), (c) ve (ç) bentlerindeki belgelerin ayrı ayrı verilmesi zorunludur.….” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odası ya da esnaf ve sânatkar odası veya ilgili meslek odası belgesi;

Gerçek kişi olması halinde, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ya da esnaf ve sânatkar odasından veya ilgili meslek odasından, ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, odaya kayıtlı olduğunu gösterir belge,
Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı bulunduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belge.

…

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur. …” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre isteklilerin ihaleye katılabilmek için ilk ilan veya ihale tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odası ya da esnaf ve sanatkâr odası veya ilgili meslek odası belgesini sunmaları gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede İhale üzerinde bırakılan istekli Mgf İnş. Turizm A.Ş.nin tarafından teklif dosyası kapsamında, Bursa Ticaret ve Sanayi Odası tarafından düzenlenen oda sicil kayıt suretinin (faaliyet belgesi) sunulduğu, anılan belgenin düzenlenme tarihinin 16.01.2017 olduğu dikkate alındığında söz konusu belgenin ihalenin yapıldığı yıl olan 2017 yılına ait olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinin ikinci fıkrasında “Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur…” hükmü bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aritmetik hata ve yuvarlama” başlıklı 16.5’inci maddesinde “16.5.1. Birim fiyat teklif cetvelindeki çarpım ve toplamlarda hata olması durumunda aritmetik hata olduğu kabul edilecek ve teklif doğrudan değerlendirme dışı bırakılacaktır. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalelerde, isteklinin aritmetik hata yapılan kısma ilişkin teklifi değerlendirme dışı bırakılarak, teklif verdiği diğer kısımlar üzerinden ihale sonuçlandırılacaktır….” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü" başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekli Mgf İnş. Turizm A.Ş. tarafından idareye sunulan teklif mektubunun incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından sunulan anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubunda teklif tutarının rakamla 23.880.000,00 TL olarak yazıldığı, anılan isteklinin teklif mektubunda teklif edilen bedelin yazıyla “yirmiüçmilyonsekizyüzseksenbinTürkLirası” olarak yazıldığı ve söz konusu teklif edilen bedele ilişkin rakam ile yazının birebir örtüştüğü görülmüş olup, sunulan anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubunun ihale dokümanı ekinde yer alan standart forma (KİK015.2Y) uygun olduğu ve ihale kayıt numarasının (2017/2590) doğru yazıldığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde“…Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,

karar verilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü bulunmaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında ise “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvuru konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması bulunmaktadır.

Bahse konu hususların idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer almadığı görülmüştür.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, idareye şikâyet başvurusunda yer verilmeyen söz konusu iddiaların itirazen şikâyet kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmadığından bahse konu iddia açısından başvurunun şekil yönünden reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2017/UY.III-1081

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin