KİK Kararı: 2017/UY.II-89

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/002
Gündem No : 76
Karar Tarihi : 04.01.2017
Karar No : 2017/UY.II-89

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Aybar İnş. Müh. Bilg. Sis. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

19 Mayıs Mah. Atatürk Cad. Esin Sok. No: 3 Daire 14 Yazgan İş Merkezi Kozyatağı Kadıköy/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı Yapı İşleri Müdürlüğü,

Hacı Ahmet Mah. Kurtuluş Deresi Cad. Yeniyol Zarif Sok. No: 22 Kasımpaşa 34440 Beyoğlu/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/333904 İhale Kayıt Numaralı “Bakırköy Ataköy Uluslararası Gençlik Merkezi İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı Yapı İşleri Müdürlüğü tarafından 03.10.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bakırköy Ataköy Uluslararası Gençlik Merkezi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Aybar İnşat Mühendislik Bilgisayar Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 24.11.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.12.2016 tarih ve 68547 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.12.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2934 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin,

a- Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye sunulan hesap cetvelindeki miktarlar ile idare tarafından hesaplanan miktarlar arasında önemli farkların olduğu, metrajların yaklaşık maliyetteki metrajlara göre düşük alınması suretiyle kendi lehlerine avantaj sağlandığı, eksik metrajların tutarlarının işin yapılmasına engel teşkil edeceği, bu bağlamda makul ve kabul edilebilir olmadığı,

b- Birim fiyat teklif cetvellerinde, analiz ve yardımcı analizlerde çarpım ve toplamlarda aritmetik hata yapıldığı, analiz ve yardımcı analiz girdilerindeki miktarların düşürülerek analiz fiyatlarının düşük çıkmasının sağlandığı, analiz sunulmayan iş kalemleri için hesap cetvelinde gösterilen fiyatların karsız ve genel gidersiz 2016 yılı kamu birim fiyatlarının altında kaldığı gibi, bazı iş kalemlerinde güncel olmayan ve teknik şartları karşılamayan birim fiyatları kullanıldığı,

c- Analizlerdeki işçilik ücretlerinin Kamu İhale Genel Tebliğ’in 45.1.9’a aykırı olarak saatlik asgari ücret tutarının altında kaldığı, aşırı düşük teklif açıklamasındaki saatlik ücretin mevzuata göre düşük olduğu, ihale tarihi itibariyle net asgari ücretin 1.300,00 TL olduğu, bu ücretin işverene maliyetinin 1.647,00 TL değil, 1.935,23 TL olduğu, dolayısıyla bir saatlik işçi çalışması için işverenin 7,32 TL değil, 8.60 TL ödeyeceği, teklife ilişkin açıklamanın da bu tutar üzerinden olması gerektiği, açıklamanın 7,32 TL üzerinden yapılması halinde %22,5 oranındaki işveren payının da açıklamada bir karşılığı olması gerektiği, %22,5 oranında genel bir giderin ayrılmadığı,

d- İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kamu kurum ve kuruluşlarına ait; birim fiyatlar ile özel birim fiyatlar üzerinden yaptığı açıklamalarda ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı, her türlü vergi, resim, harç ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile teminat masrafı, doküman satış bedeli, her türlü all-risk, SGK sigorta giderleri, yapı kullanım izin belgesi giderleri, şantiye giderleri, teknik personel giderleri, iş sağlığı ve iş güvenliği giderleri gibi genel giderlere yer verilmediği, kamu kurum ve kuruluşları ile özel birim fiyatların kârsız maliyetlerinin kullanılamayacağı, bu birim fiyatların kârsız tutarlarına sözleşme giderleri ve genel giderlerin yeterli düzeyde eklenmesi gerektiği,

e- Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarında karı düşerken (birim fiyat/1,25)x 1,00 olarak hesap yapması gerekirken, (birim fiyat/1,00)x0,75 olarak hesaplama yapıldığı, buna göre kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyatın 10,00 TL olduğu bir durumda kârsız birim fiyatın 8.00 TL olacağı, bahse konu isteklinin hesaplama yöntemi ile kârsız birim fiyatın 7,50 TL olacağı, fiyat teklifinde öngörülen birim fiyattan daha düşük bir fiyatın analizde kullanıldığı, analizde kullanılan daha düşük birim fiyatı tevsik eden nitelikte bir belge sunulmadığı, bahse konu girdilerin birim fiyatının açıklanmadığı ve bu yönüyle açıklamanın mevzuata uygun olmadığı,

f- İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3 ve 45.1.8 maddelerine aykırı olduğu, inşaat iş kalemleri için analiz formatına uygun ve analizde yer alması istenilen malzeme, işçilik, makine ve diğerlerinin (nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma. yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.) analizde ayrı ayrı gösterilerek açıklama yapılması gerektiği, açıklama istenilmeyen girdi kalemleri içerisinde bulunsa dahi, yapım şartlarına ve Teknik Şartname’ye uygun olarak analizde yer alması istenilen girdilerin ayrı ayrı gösterilmesi gerektiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin analiz formatının aşırı düşük teklif ekinde verilen örnek analiz formatına ve analizde yer alması istenilen girdi cinslerine uygun olmadığı, iş kalemi içerisinde yer alan aynı imalata ilişkin farklı birim fiyatlar sunulduğu, nakliyeler için yapılan açıklama ve belgelendirmelerin uygun olmadığı, malzemelere ait nakliye bedelinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve/veya diğer kurum/kuruluşların nakliye formülleri veya müstakil fiyat teklifleriyle (akaryakıt, araç, yükleme boşaltma bedelinin ayrıca gösterildiği) açıklanmadığı, 02.017 poz no.lu Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı K değerinin 2016 yılı birim fiyatının 225,00 TL alınmadığı, bir kısım nakliye unsurlarını (kum-çakıl, tuğla, demir gibi) açıklama istenilecek analiz girdileri içerisinde gösterildiği, bu unsurların malzeme için alınan fiyat teklifinde “nakliye dahil” şeklinde açıklandığı bir başka ifadeyle nakliye girdisinin malzeme bedeline dahil gösterildiği, halbuki bu unsurların müstakil olarak nakliye formülleri veya gerçek mesafelere uygun, işçilik-makine ekipman-akaryakıt girdilerinin belirtildiği fiyat teklifleriyle açıklanmadığı (Y.23.014, Y.23.015, Y.15.006/2B, Y.15.001/2B v.b.),

g- İhale uhdesinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının güncel tarihli proforma faturalar ile tevsik edilmediği, fiyat tekliflerine esas satış/maliyet tespit tutanaklarının ilgili güncel vergi beyanname dönemine ait olmadığı, sorgulamaya konu iş kalemlerine ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgelerin temin edildiği tedarikçilere ait proforma faturaların tedarikçilerin sözleşmeli SMMM/Yeminli Mali Müşavirinden onaylı olması gerektiği, ilgili dönemlere ait vergi beyannameleri ile uyuşmadığı, ancak söz konusu istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasına dayanak teşkil eden satış/maliyet tespit tutanakları incelendiği taktirde söz konusu tutanakların ihale tarihine göre ilgili mevzuat tarafından öngörülen döneme ait olmadığının açıkça görüleceği, satış/maliyet tespit tutanak tarihlerinin proforma fatura tarihinden sonraki tarihlerde düzenlendiği, proforma fatura ile satış/maliyet tespit tutanaklarında tarih ve sayı bulunmadığı, fiyat teklifindeki birim fiyatlar ile satış/maliyet tespit tutanaklarındaki fiyatların birbiriyle uyumsuz olduğu, fiyat tekliflerinin satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifinin sunulması halinde yazılması gereken "Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan … tarih ve (...) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80 ’inin altında olmadığını beyan ederim." ibaresi ile fiyat tekliflerinin maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifinin sunulması halinde yazılması gereken “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan … tarih ve (...) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılmadığı, fiyat teklifi veren firmanın kaşesi ve yetkilisinin imzasının bulunmadığı, ilgili meslek mensubu tarafından TÜRMOB kaşesi ve meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe ile kaşelenerek imzalanmadığı, ayrıca fiyat tekliflerinin ekinde fiyat tekliflerini onaylayan ilgili Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin/Yeminli Mali Müşavirlerin fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu olduklarını gösteren sözleşmelerin, faaliyet belgelerinin ve fiyat teklifini veren firmaların imza yetkililerini gösteren imza sirkülerleri, vekaletname ve imza beyannamelerinin bulunmadığı, fiyat tekliflerinin teklif konusunda faaliyet göstermeyen firmalardan alındığı, meslek mensubu tarafından oluşturulan tutanakların Tebliğ’in 45.1.13.1 ve 45.1.13.11 'deki düzenlemelerine uygun hazırlanmadığı, bahse konu fiyat tekliflerinin dayanağı olan tutanakların istenilerek uygunluğunun incelenmesi gerektiği (ÖZEL.34, İBB27.5910, ÖZEL.55, ELK.56, ELK.81, ELK.82 v.b.),

h- Analizi yapılabilir özel iş kalemleri için, girdi miktar ve cinslerini gösterir analiz yapmadığı, malzeme-işçilik vs. girdi ve imalat süreci gerektiren imalatların tek bir unsur olarak fiyat teklifiyle açıklandığı (malzeme ve montaj bedelini göstererek), böylece, analizi yapılabilen iş kalemleri için girdi tür ve miktarlarının ayrıntılı gösterildiği bir analiz üzerinden açıklama yapılmayarak malzeme ve işçilik miktarları ile fiyatları denetimsiz hale getirildiği, aşırı düşük teklif yönüyle denetlenemeyen böyle bir açıklamanın bu kalemlere gerçekçi teklif veren istekliler aleyhine haksız rekabete sebep olacağı (ÖZEL.34, İBB27.5910, ÖZEL.55 v.b.)

ı- İnşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapıldığı, iş kalemleri için sunulan analizler ile analizlerde öngörülen fiyatları tevsik etmek amacıyla sunulan proforma faturalarda malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı Yapı İşleri Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Bakırköy Ataköy Uluslararası Gençlik Merkezi İnşaatı” işinin açık ihale usulü ile ihaleye çıkarıldığı, 14.11.2016 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin, aşırı düşük teklif açıklaması sunan 2 istekliden biri olan ve açıklamaları idarece uygun bulunan Yz Altyapı İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir. (Örnek: EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatları vb.)

...

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10 Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

45.1.13.13. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

…

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.” açıklaması yer almaktadır.

18.10.2016 tarihli aşırı düşük teklif talep yazısı ve ekleri ile açıklama istenilen iş kalemleri, açıklama istenilmeyen analiz girdileri ve açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analiz girdilerini gösteren tablolar belirtilerek teklifleri sınır değer altında kalan Yz Altyapı İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. ve Traton Yapı Limited Şirketi - Tokal İnşaat ve Yapı Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığından aşırı düşük teklif açıklamaları telep edilmiş olup, Traton Yapı Limited Şirketi - Tokal İnşaat ve Yapı Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığından teklifi reddedilmiştir.

Kamu ihale mevzuatı çerçevesinde Yz Altyapı İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

a- İhale üzerine bırakılan istekli tarafından sunulan hesap cetvelindeki miktarlar ile idare tarafından hesaplanan miktarlar arasında önemli farkların olduğu, metrajların eksik hesaplandığı iddiasına ilişkin yapılan incelemede, söz konusu istekli tarafından hesaplanarak aşırı düşük teklif açıklamasında yer verilen metrajların bir kısmının idarece hesaplanan metrajlarla aynı olduğu, bir kısmının idarece hesaplanan metrajlardan daha düşük olmakla birlikte oran olarak büyük bir fark oluşturmadığı, anahtar teslimi götürü bedel yapım işlerinde idarece ve isteklilerce hesaplanan metrajların birbiri ile tam olarak aynı olmasının beklenemeyeceği, makul düzeyde kalmak şartıyla metraj farkları oluşabileceği göz önene alındığında söz konusu istekli tarafından metraj farkının isteklinin birim fiyatlarıyla toplamda 701.716,11 ? fiyat avantajı sağladığı, bu avantajın ekonomik açıdan en avantajlı teklif sıralamasını etkiler nitelikte olmadığı görüldüğünden bu metraj farklarının makul kabul edilebileceği,

b- İhale üzerine bırakılan istekli tarafından sunulan birim fiyat teklif cetveli ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizler incelendiğinde aritmetik hata bulunmadığı, idarece verilen analiz girdileri kullanılarak yapılan iş kalemi açıklamalarında, idarece verilen veya kamu kurumlarınca yayımlanan analiz girdilerinin kullanıldığı iş kalemlerinde analiz miktarlarının değiştirilmediği,

c- İdarece verilen analiz girdileri kullanılarak yapılan iş kalemi açıklamalarında açıklama istenilen analiz girdilerinde kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatlar, rayiçler ve saatlik asgari işçilik tutarları esas alınarak açıklama yapıldığı, analizlerde kullanılan saatlik işçilik ücretlerinin mevzuata uygun olduğu,

d- İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı, her türlü vergi, resim, harç ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile teminat masrafı, doküman satış bedeli, her türlü all-risk, SGK sigorta giderleri, yapı kullanım izin belgesi giderleri, şantiye giderleri, teknik personel giderleri, iş sağlığı ve iş güvenliği giderleri için kar ve genel giderler öngörüldüğü,

e- İdarece verilen veya kamu kurumlarınca yayımlanan analiz girdilerinin kullanıldığı, iş kalemlerinde karsız birim fiyatların karlı birim fiyattan kar düşülerek değil karsız analiz girdi maliyetleri(rayiçler) toplanarak hesaplama yapıldığı, dolayısıyla birim fiyatlardan kâr oranlarının yanlış düşüldüğü yönündeki söz konusu hesaplama hatasının bulunmadığı,

f-,h-,ı- Diğer taraftan açıklama istenilen iş kalemlerinden olan;

İş Kalemi Poz No

İş Kalemi Tanımı

16.070/A

0-30 m (30 m Dahil) Arasında Her Türlü Zeminde Her Türlü Açıda ve Çapta Ankraj Deliklerinin Açılması

18.140/A1-A

12.5 mm Akustik Delikli Alçı Tavan Levhaları ile Çift İskeletli Askı Sistemli Asma Tavan Yapılması

İbb25.0810

Alüminyum Kompozit Panelle Cephe Kaplaması Yapılması

İbb26.1961/A

Renkli Mermer Duvar Kaplama Yapılması(Mekanik Montajlı Sistem)

İbb27.5910

Epoksi Zemin Kaplama Yapılması (3mm Pürüzlü Yüzeyli Multi-Layer)

Özel.03

Seramik Esaslı Cephe Kaplama (Her Renke) Yapılması

Özel.04

Alüminyum Güneş Kırıcı 30x10x630 cm (Çok Amaçlı Derslik) Temini Ve Montajı

Özel.05

Alüminyum Taşıyıcılı Cam Işıklık Yapılması (8mm Temp.Stopray+16mm Hb+4mm+0.76 pvb+ 4mm Lamine Düzcam)

Özel.07

Yakılmış Granit Kaplama 50x50x3 Cm (Hisar Yaylak) Yapılması

Özel.08

Yakılmış Granit Ano Kaplaması 50x50x3 cm (Azul Platıno) Yapılması

Özel.10

Alüminyum Harpuşta Yapılması

Özel.14

Çelik Gergili Membran Gölgelik Yapılması

Özel.25

6+6 Lamine Temperli Cam ile Alüminyum Korkuluk Yapılması

Özel.26

Alüminyum Güneş Kırıcı (Kutu Profil 20x50 cm) Temini ve Montajı

Özel.34

Yalıtımlı Alüminyum Giydirme Cephe Yapılması (6 mm Temperli+16 Hb+4+4 mm Lamine Temp Cam Dahil)

Özel.35

Yalıtımsız Alüminyum Giydirme Cephe Yapılması (4+4 Lamine Cam Dahil)

Özel.44

Baffle Akustik Panel Asmatavan Yapılması

Özel.52

Yakılmış Granit Kaplama (20-30-40 X120 cm) Yapılması

Özel.55

30mm Sbr+ 10 mm Epdm Dökme Kauçuk Zemin Kaplama Yapılması

Özel.59

Katlanabilir Konferans Salonu Koltuğu Temini ve Montajı

Y.26.020/012b-A

Mermer Döşeme Kaplaması 50x50x3 cm (Sagalossos Beıge Grey-Burdur/Ağlasun)

Y.26.020/012b-D

Mermer Döşeme Kaplaması 50x50x3 cm (Emprador - Bursa / Nilüfer / Korubaşı)

iş kalemlerinde, idarece aşırı düşük teklif açıklama talep yazısında verilen iş kalemi analiz formatlarında yer alan analiz girdileri ayrı ayrı belirtilmeden fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığının(birden fazla analiz girdisinin tek bir fiyat teklifi ile açıklandığının) görüldüğü,

Yine açıklama istenilen iş kalemlerinden olan;

İş Kalemi Poz No

İş Kalemi Tanımı

ELK.03

42w Etanj Led Armatür

ELK.32

Şerit Led 12w/m

ELK.56

2.1 Megapixel Bullet İp Kamera

ELK.81

M.Dairesiz İnsan Asansörü 1275 kg 4 Kat-4 Durak

ELK.82

M.Dairesiz İnsan Asansörü 1250 kg 5 Kat-5 Durak

ELK.83

265w Fotovoltaik Panel

ELK.86

Alüminyum Konstrüksiyon

ÖZEL.MHAV08

Duman Atım Fanı (450 Paskal) 110.000-120.000 M3/H

ÖZEL.MSOĞOl

140 kw Soğutma Kapasitesi (Nom),157,5 kw Isıtma Kapasitesi (Nom) Dış Ünite veya Dış Ünite Grubu

iş kalemlerinde, idarece malzeme bedeli ve montaj bedeli ayrı olarak analiz oluşturduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sadece malzeme bedeli 1 adet belirtilerek analiz sunulduğu, söz konusu analizlere ilişkin montaj, nakliye, işçilik ve bu imalatların yapımı için gereken her türlü malzeme dahil tek bir girdi olarak fiyat teklifi alınarak açıklama yapıldığı, söz konusu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesine aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

g- Aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan fiyat tekliflerinde Kamu İhale Genel Tebliği gereği yer alması gereken firma bilgilerinin, kaşe ve imzaların mevzuata uygun şekilde yer aldığı, fiyat tekliflerini veren üçüncü kişilerin fiyat tekliflerine konu alanda faaliyet gösterdiği, fakat “0-30 m (30 m dahil) arasında her türlü zeminde her türlü açıda ve çapta ankraj deliklerinin açılması” için ZK Beton İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.den alınan fiyat teklifinde yer alan meslek mensubu beyanında tarih bilgisinin bulunmadığı tespit edildiğinden açıklamanın mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, söz konusu fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanaklarının, fiyat tekliflerini onaylayan ilgili Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin/Yeminli Mali Müşavirlerin fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu olduklarını gösteren sözleşmelerin, faaliyet belgelerinin ve fiyat teklifini veren firmaların imza yetkililerini gösteren imza sirkülerleri, vekaletname ve imza beyannamelerinin incelenmesine idarece gerek görülmediği anlaşılmış olup ayrıca bir incelemeye ihtiyaç duyulmamıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Yz Altyapı İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş.nin aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmadığından teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi