KİK Kararı: 2017/UY.II-87

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/002
Gündem No : 74
Karar Tarihi : 04.01.2017
Karar No : 2017/UY.II-87

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Biberci İnş. Nak. Petrol San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Nişantaşı Mah. Vatan Cad. No: 44 Selçuklu/KONYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğü,

Horozluhan Mahallesi Ankara Caddesi No: 151 42300 Selçuklu/KONYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/305527 İhale Kayıt Numaralı “(Karapınar - Ereğli) Ayr - Emirgazi İl Yolu Km: 0+000 - 36+600 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri İkmal İnşaatı” ihalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 20.09.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “(Karapınar - Ereğli) Ayr - Emirgazi İl Yolu Km: 0+000 - 36+600 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri İkmal İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Biberci İnş. Nak. Petrol San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 01.12.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.12.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.12.2016 tarih ve 69768 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.12.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/3013 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Aşırı düşük teklif açıklamalarının hiçbir gerekçe gösterilmeksizin 24.11.2016 tarihli komisyon kararı ile uygun olmadığı belirtilerek tekliflerinin reddedildiği, idareye yapmış oldukları şikâyet başvurusuna istinaden idarenin vermiş olduğu cevapta; YYT-1 poz numaralı "Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti, Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması" iş kaleminin alt analizinde yer alan "Ariyet Ocağından Gelecek veya Depoya gidecek kazının taşınması. (F = 1.25 x 0,00034 x K x √M - 0.00425 x K )" analiz girdisi ile YYS-6 poz numaralı "Ocak taşı ile moloz taş inşaat" iş kaleminin alt analizinde yer alan "Taşın işbaşına nakli [ F = 1.6 x ( 0.00017 x K x 1.25 x √M) ]" analiz girdisindeki mesafenin analiz formatında yer alan mesafe ile örtüşmediği, YYU-1 poz numaralı "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" iş kaleminin alt analizinde yer alan "Araçların bekletilmesi ( 0,00017K√400=0,0034*K )" analizinin rayiç bedelinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca 2016 yılı için belirlenen 225 TL olarak alınması gerekirken kendileri tarafından 0,77 TL olarak alındığı belirtilerek aşırı düşük açıklamalarının uygun bulmadığının ifade edildiği, ancak;

- YYT-1 poz numaralı "Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti, Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması" iş kaleminin alt analizinde yer alan "Ariyet Ocağından Gelecek Veya Depoya gidecek kazının taşınması. ( F = 1.25 x 0,00034 x K x √M - 0.00425 x K )" analiz girdisine ait boş formatta mesafenin 24.900 m olarak verildiği, açıklamalarında kullanılan formülün yer aldığı, ayrıca formülde yer alan 1,25 kar çarpanını mükerrer kar hesaplamamak için kullanmadıkları, dolayısıyla söz konusu analiz girdisine ait açıklamalarının uygun bulunmamasının yerinde olmadığı,

- YYS-6 poz numaralı "Ocak taşı ile moloz taş inşaat" iş kaleminin alt analizinde yer alan "Taşın işbaşına nakli ( F = 1.6 x ( 0.00017 x K x 1.25 x √M) )" analiz girdisine ait boş formatta mesafenin 18.682 m olarak verildiği, hesaplamanın idarenin vermiş olduğu formüle göre yapıldığı, formül içerisinde taşın birim hacim ağırlığının 1,6 olarak belirlendiği, Karayolları birim fiyat kitabında bu değerin 1,8 olduğu ve kendilerinin de bu değer üzerinden hesaplama yaptıkları, ayrıca formülde yer alan 1,25 kar çarpanını mükerrer kar hesaplamamak için kullanmadıkları, dolayısıyla söz konusu analiz girdisine ait açıklamalarının uygun bulunmamasının yerinde olmadığı,

- YYU-1 poz numaralı "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" iş kaleminin alt analizinde yer alan "Araçların bekletilmesi ( 0,00017K√400=0,0034*K )" alt analizindeki formülün Çevre ve şehircilik Bakanlığı birim fiyatlarında "400 metreye taşıma" pozuna ait bir formül olduğu, idarenin belirtmiş olduğu "her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı"nın bir katsayı olduğu ve 2016 yılı için 225 TL olarak belirlendiği, "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" pozunda araçların bekletilmesi diye bir analiz girdisinin bulunmadığı, bunun yerine her cins motorlu araçla taşıma katsayısının bulunduğu, idarece analiz formatında birimin saat olarak belirlendiği, kendilerinin de söz konusu katsayıyı idarenin belirlemiş olduğu formülde kullanarak analiz formatına uygun açıklama yaptıkları, dolayısıyla söz konusu analiz girdisine ait açıklamalarının uygun bulunmamasının yerinde olmadığı, idarenin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında vermiş olduğu analiz formatlarındaki formüller ve formüllere bağlı yapmış olduğu hesaplamanın yanlış olduğu, bu nedenle aşırı düşük düşük teklif açıklaması yapılmasının mümkün olmadığı ve söz konusu hususları idarenin düzelterek tekrardan aşırı düşük teklif açıklaması istemesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

…

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir…” açıklamaları yer almaktadır.

Şikayete konu ihalede 21.09.2016 tarihli aşırı düşük teklif sınır değeri tespit tutanağında idarece geçerli teklifler üzerinden hesaplanan sınır değerin 7.548.350,22 TL olarak belirlendiği, sınır değerin altında teklif sunan Nasce İnş.Taah. Nak. Pet. Gıda Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi olan Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.den 27.09.2016 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif açıklaması talebinde bulunulduğu, söz konusu isteklilerin her ikisinin de aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu, ancak 17.10.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile anılan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmayarak tekliflerinin reddedildiği,

Bunun üzerine başvuru sahibi Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 25.10.2016 tarihli dilekçe ile “aşırı düşük teklif açıklamalarının analiz formatına ve ilgili mevzuata uygun olarak yapıldığı, ancak 17.10.2016 tarihli ihale komisyonu kararında hiçbir gerekçe gösterilmeksizin açıklamalarının reddedildiği, dolayısıyla açıklamalarının tekrar incelenerek kabul edilmesi gerektiği” yönündeki iddia ile idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, başvuru üzerine idarece iş kalemleri genel fiyat analizlerindeki miktarlarda sehven hata yapıldığı ve aşırı düşük teklif açıklamasının yenilenmesi gerektiği yönünde düzeltici işlem tesis edildiği anlaşılmıştır.

İdarece belirlenen düzeltici işlem kararından sonra, 07.11.2016 tarihli yazının ekinde YYT-1 poz numaralı "Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti, Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması" iş kalemi, YYS-6 poz numaralı "Ocak taşı ile moloz taş inşaat" iş kalemi ve YYU-1 poz numaralı "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" iş kalemine ait analiz formatlarına yer verilmek suretiyle, idarece söz konusu iş kalemlerine ilişkin analiz formatına uygun bir şekilde Nasce İnş.Taah. Nak. Pet. Gıda Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile başvuru sahibi Biberci İnşaat Nakliye Petrol Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.den tekrardan aşırı düşük teklif açıklamasında bulunulmalarının istenildiği,

24.11.2016 tarihli ihale komisyonu kararı ile Nasce İnş.Taah. Nak. Pet. Gıda Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmadığından, başvuru sahibinin de açıklamalarının uygun olmadığından tekliflerinin reddedilerek ihalenin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak Mehmet Düzenli - GNT Turizm İnş. Pet. Ürn. Taş. Dan. Hiz. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının üzerinde bırakıldığı, Güney İnşaat ve Makina Sanayi Ticaret Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Söz konusu komisyon kararı üzerine başvuru sahibinin “aşırı düşük teklif açıklamalarının analiz formatına ve ilgili mevzuata uygun olarak yapıldığı, ancak 24.11.2016 tarihli ihale komisyonu kararında hiçbir gerekçe gösterilmeksizin açıklamalarının reddedildiği, dolayısıyla açıklamalarının tekrar incelenerek kabul edilmesi gerektiği” yönündeki iddia 01.12.2016 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 06.12.2016 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 06.12.2016 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve başvuru sahibinin 15.12.2016 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

İdarenin 06.12.2016 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen cevabî yazısında;

- YYT-1 poz numaralı "Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti, Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması" iş kaleminin "Ariyet Ocağından Gelecek veya Depoya gidecek kazının taşınması. ( F = 1.25 x 0,00034 x K x √M - 0.00425 x K )" alt analizinde; idarece ihale dokümanında verilen boş analiz formatında mesafenin 24.900 metre olarak belirlendiği, başvuru sahibinin ise mesafe değerini 17.242 metre olarak almasının ve idarenin öngördüğü mesafe ile örtüşmemesinin,

- YYS-6 poz numaralı "Ocak taşı ile moloz taş inşaat" iş kaleminin "Taşın işbaşına nakli [F = 1.6 x ( 0.00017 x K x 1.25 x √M)]" alt analizinde; idarece ihale dokümanında verilen boş analiz formatında mesafenin 18.682 metre olarak belirlendiği, başvuru sahibinin ise mesafe değerini 15.163 metre olarak almasının ve idarenin öngördüğü mesafe ile örtüşmemesinin,

- YYU-1 poz numaralı "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" iş kaleminin "Araçların bekletilmesi ( 0,00017K√400=0,0034*K )" alt analizinde; birim fiyat rayiç bedeli Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca 2016 yılı için belirlenen 225 TL’nin alınması gerekirken istekli tarafından 0,77 TL olarak belirlenmesinin, başvuru sahibinin aşırı düşük açıklamasının uygun bulunmama gerekçeleri olduğu görülmüştür.

Yapılan incelemede idarenin 07.11.2016 tarihli aşırı düşük teklif açıklama yazısında YYT-1 poz numaralı "Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti, Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması" iş kalemi, YYS-6 poz numaralı "Ocak taşı ile moloz taş inşaat" iş kalemi ve YYU-1 poz numaralı "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" iş kaleminin açıklama istenilen iş kalemleri olarak belirlendiği ve yazının ekinde söz konusu iş kalemlerine ait analiz formatlarının isteklilere verildiği, analiz formatlarında iş kalemlerine ait açıklama istenilecek ve istenilmeyecek alt analizlerin yer aldığı tespit edilmiştir.

YYT-1 poz numaralı "Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti, Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması" iş kaleminin analiz formatında yer alan "Ariyet Ocağından Gelecek veya Depoya gidecek kazının taşınması” girdisinde idarece nakliyenin hesabı için ( F = 1.25 x 0,00034 x K x √M - 0.00425 x K ) formülüne yer verildiği, ayrıca ihale dokümanı kapsamında verilen boş analiz formatında söz konusu girdi için esas alınacak mesafenin 24.900 metre olduğu görülmüştür. Formülde yer alan “1,25” (1+%25) kar oranını, “K” katsayısı Çevre ve Şehircilik bakanlığınca yayımlanan 02.017 poz numaralı “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı”nı, “M(metre cinsinden)” ise esas alınacak mesafeyi ifade etmektedir.

Başvuru sahibinin söz konusu analiz girdisine yönelik açıklamasına bakıldığında, idarece analiz formatında verilen formülün 10.000 metreye kadarki olan taşımalar için kullanılacak formül olduğu, başvuru sahibinin 10.000 metre üzeri taşımalarda kullanılacak olan (F=1,25xKx(0,0014xM+0,02)-0,00425xK) formülünün kar hariç formülü olan (F= Kx(0,0014xM+0,02)-0,0034xK) formül üzerinden (formülde M değeri km cinsinden), mesafe değerinin 24,9 km, K katsayısının değerinin 225 TL (Çevre ve Şehircilik bakanlığınca yayımlanan 2016 yılı birim fiyatı 225 TL) alınarak "Ariyet Ocağından Gelecek veya Depoya gidecek kazının taşınması” girdisinin kârsız birim fiyatının (225x(0,0014x24,9+0,02)-0,0034x225) 11,58 TL bulunduğu, isteklinin ise 11,60 TL olarak açıkladığı anlaşılmıştır.

Kaldı ki idarece verilen kar hariç formül (F=0,00034 x K x √M - 0.0034x K) üzerinden hesaplandığında da (0,00034x225x√24.900-0,0034x225) karsız birim fiyatın 11,31 bulunduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin söz konusu girdi için açıkladığı karsız birim fiyatın (11,60 TL) analiz formatında verilen formül üzerinden yapılan hesaplama sonucunda bulunan karsız birim fiyattan(11,31 TL) yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bu haliyle isteklinin açıklamasının idarece verilen analiz formatına ve mevzuata uygun olduğu, formülde esas alınan mesafenin de idarece belirlenen 24.900 (24,9 km) metre olduğu anlaşılmıştır.

YYS-6 poz numaralı "Ocak taşı ile moloz taş inşaat" iş kaleminin analiz formatında yer alan “Taşın işbaşına nakli" girdisinde idarece nakliyenin hesabı için ( F = 1.6 x ( 0.00017 x K x 1.25 x √M) ) formülüne yer verildiği, ayrıca ihale dokümanı kapsamında verilen boş analiz formatında söz konusu girdi için esas alınacak mesafenin 18.682 metre olduğu görülmüştür. Formülde yer alan “1,25” (1+%25) kar oranını, “K” katsayısı Çevre ve Şehircilik bakanlığınca yayımlanan 02.017 poz numaralı “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı”nı, “M” esas alınacak mesafeyi, “1.6” ise taşınacak malzemenin birim hacim ağırlığını ifade etmektedir.

Başvuru sahibinin analiz girdisine yönelik açıklamasına bakıldığında, formülde yer alan kar oranını hesaplamasında (1,25 oranı) dâhil edilmeyerek, mesafe değerinin 18.682 metre, K katsayısının değerinin 225 TL (Çevre ve Şehircilik bakanlığınca yayımlanan 2016 yılı birim fiyatı 225 TL), Karayolları birim fiyat kitabında söz konusu formülde taşınacak malzemenin “moloz taş” olması hasebiyle birim hacim ağırlığının “1.8” olduğu ve başvuru sahibi tarafından formülde “1.8” değeri esas alınarak ( F = 1,8x ( 0,00017 x K x √M) ) formülü üzerinden “Taşın işbaşına nakli" girdisinin kârsız birim fiyatının [1,8x(0,00017x225x√18.682] 9,42 TL olarak açıklandığı anlaşılmıştır.

Kaldı ki idarece verilen kar hariç formül ( F = 1.6 x ( 0.00017 x K x √M) ) üzerinden hesaplandığında da [1,6x(0,00017x225x√18.682] söz konusu girdinin karsız birim fiyatın 8,36 TL bulunduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin söz konusu girdi için açıkladığı karsız birim fiyatın (9,42 TL) analiz formatında verilen formül üzerinden yapılan hesaplama sonucunda bulunan karsız birim fiyattan (8,36 TL) yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bu haliyle isteklinin açıklamasının idarece verilen analiz formatına ve mevzuata uygun olduğu, formülde esas alınan mesafenin de idarece belirlenen 18.682 metre olduğu anlaşılmıştır.

YYU-1 poz numaralı "Plentten (Plent-Miks) alttemel ve plentten (Plent-Miks) temel yapılması (kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile)" iş kaleminin analiz formatında yer alan "Araçların bekletilmesi (0,00017xKx√400=0,0034xK)" alt analizinin biriminin “saat”, miktarının 0,0034 olduğu görülmüştür. Araçların bekletilmesi girdisinin Çevre ve Şehircilik bakanlığınca yayımlanan 02.017 poz numaralı “Her cins ve tonajda motorlu araç taşıma katsayısı”nı ifade ettiği, 2016 yılı katsayı değerinin ise 225 TL olduğu anlaşılmıştır.

İdare, isteklinin açıklaması kapsamında söz konusu analiz girdisinin birim fiyatının 225 TL olarak alınması gerekirken 0,77 TL olarak alınmasından bahisle başvuru sahibinin açıklamasını uygun bulmamıştır. İsteklinin açıklamasına bakıldığında, idarece verilen analiz formatındaki analiz girdisinin yanındaki (0,00017xKx√400=0,0034xK) formül üzerinden “K” katsayısının değerinin 225 TL (Çevre ve Şehircilik bakanlığınca yayımlanan 2016 yılı birim fiyatı 225 TL) alınmak suretiyle "Araçların bekletilmesi" alt analizinin birim fiyatının (0,00017x225x√400) 0,77 TL olarak açıkladığı görülmüştür.

Ancak araçların bekletilmesi girdisinin yanında parantez içerisindeki ibarenin hesaplamada kullanılacak bir formül olmadığı, çünkü diğer girdilerde idarenin formülle açıklanmasını istediği durumlarda formül olduğunu gösterir “F=..” ibarenin yer aldığı, diğer taraftan idare söz konusu ibareye yer vererek 0,0034 miktarı ile K katsayısının çarpılması gerektiğine açıklama getirerek isteklilerin söz konusu analiz girdisinde birim fiyata “K” katsayısının değerinin koyularak birim fiyat tutarının hesaplanması gerektiğini ifade etmektedir. Dolayısıyla istekli tarafından söz konusu analiz girdisinin birim fiyatının “K” katsayısının değeri olan 225 TL’nin alınması gerekirken 0,77 TL’nin alındığı görüldüğünden, anılan isteklinin söz konusu analiz girdisine ilişkin açıklamasının analiz formatına uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ihale komisyonunun teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden belirlediği iş kalemleri/grupları için açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdilerini belirleyeceği, isteklilerin de açıklama istenilen analiz girdileri için Tebliğ’de belirlenen yöntemlere göre açıklamalarını sunacakları, isteklilerin açıklamalarının, açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun olması gerektiği, analiz formatına uygun açıklama sunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, analiz formatına uygun açıklama sunanların ise açıklamalarının kabul edileceği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, idarenin başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasını uygun bulmama gerekçelerine ilişkin yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde; başvuru sahibinin, idarenin uygun bulmama gerekçesi olarak gösterdiği "Ariyet Ocağından Gelecek veya Depoya gidecek kazının taşınması” girdisi ile “Taşın işbaşına nakli" girdisine ilişkin açıklamalarının, idarece ihale dokümanı kapsamında ve aşırı düşük teklif açıklaması yazısının ekinde verilen analiz formatlarına uygun olduğu, ancak "Araçların bekletilmesi” girdisine ilişkin açıklamasının ise idarece verilen analiz formatına uygun olmadığı anlaşıldığından, idarenin başvuru sahibinin teklifini reddetmesi işleminin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi