KİK Kararı: 2017/UY.II-2362 (25 Ağustos 2017)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/042
Gündem No : 36
Karar Tarihi : 25.08.2017
Karar No : 2017/UY.II-2362

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Vizyon İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,

Tantavi Mahallesi Estergon Caddesi No:24 F Blok D:305 Ümraniye/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü,

152 Evler Mah. Ankara Yolu Cad. No:286 16330 Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/92754 İhale Kayıt Numaralı “(Biga-Lapseki) Ayr - Karabiga Km: 0+000 - 19+580 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri İkmal İnşaatı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 30.03.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “(Biga-Lapseki) Ayr - Karabiga Km: 0+000 - 19+580 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri İkmal İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Vizyon İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin 12.06.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.06.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.06.2017 tarih ve 36845 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.06.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/1662 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Aşırı düşük teklif açıklamalarında ARYT-KAZI iş kaleminin altında yer alan analizlerden "ariyet ocağından getirilecek malzemenin nakli" pozu, OMKİSSİZTD iş kaleminin altında yer alan "taşın iş başına nakli" pozu, Tİ-KAZI iş kaleminin altında yer alan "depo nakli" pozu, A-O-5-1 iş kaleminin altında yer alan "bsk nın şantiyeden serim yerine nakli" pozu ve PMAT-O ile PMT-O iş kalemlerinin altında yer alan "nakil" pozları için fiyat teklifi sunulduğu, idarece sonradan fiyat teklifine dayanak teşkil eden tutanakların istenildiği, 31.05.2017 tarihinde EKAP üzerinden tebliğ edilen kesinleşen ihale komisyonu kararı ile bahse konu pozlara ait fiyat tekliflerine ilişkin 2017/5-1, 2017/5-2, 2017/5-3 sayılı maliyet tespit tutanaklarında yevmiye/işletme defteri ve envanter defterini tasdik eden makamın, tasdik tarihinin ve numarasının bulunmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedildiği, söz konusu fiyat teklifleri için Makiş İnşaat ve Taahhüt A.Ş. ile yaptıkları görüşme neticesinde firmanın Mali Müşaviri S.M.M.M. Ömer Bekir Güder’in kendilerine vermiş olduğu raporda Makiş İnşaat ve Taahhüt A.Ş.’nin defterlerinin firmanın e-Defter tutması nedeniyle Noterde tasdikinin yapılmadığı, firmanın e-Defter mükellefi olduğu hususunun 2017/5-1, 2017/5-2, 2017/5-3 sayılı maliyet tespit tutanaklarında belirtildiğine ilişkin ifadelere yer verildiği, Vergi Usul Kanunu 1 Sıra No.lu Elektronik Defter Genel Tebliği’nin 3.3.1. ve 3.3.3’üncü maddesinde bulunan hükümler gereği fiyat teklifini veren firmanın e-Fatura kapsamında olması nedeni ile Yevmiye Defterinde Tasdik eden makamın aranmaması gerektiği, envanter defterinin ise Eyüp 3. Noterliğince 29.12.2016 tarihinde B/21739 Yevmiye numarası ile tasdik edildiği bilgisinin adı geçen S.M.M.M.’den öğrenildiği, bu nedenle idarece Makiş İnşaat ve Taahhüt A.Ş.’nin mali müşaviri S.M.M.M. Ömer Bekir Güder’den teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bu husus için ayrıca tamamlayıcı bilgi ve belge istenmesi gerektiği, tekliflerinin değerlendirilme dışı bırakılması durumunda kamu zararı oluşacağı, bunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesine aykırı olduğu, idarece açıklama talep edilemeyen bir konuda açıklama yapılmadığı gerekçesiyle isteklilerin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu,

2. İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.5.1. ve 7.6’ncı maddesine aykırı olduğu, bahse konu ihale ilanında 4.4.1’inci maddesinde ve İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde AV grubu “Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı)”nin benzer iş olarak belirlendiği, kamu ihale mevzuatında iş deneyim belgelerinin ayrıştırılması ile ilgili olarak Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde benzer iş tanımın dikkate alınması gerektiği ve aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde ve “İhale Komisyonlarının İnceleme Yetkisi” başlıklı 50’nci maddesinde yer alan hükümler gereği idarece benzer iş olarak yalnızca AV grubu işlerin belirlenmesi nedeniyle iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde sadece AV grubu işlerin dikkate alınması gerektiği, ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin iş deneyim belgesinde AV grubuna dahil olmayan bina, köprü, aydınlatma, elektrik, çeşitli işler gibi işlerin bulunduğu, dolayısıyla idarece anılan işlere ilişkin ayrıntılı inceleme yapılması, ihale ilanında ve İdari Şartname’de belirtilen benzer işe dahil olan ve olmayan işlerin ayrıştırılarak ilgililerin yeterliğine karar verilmesi gerekirken, belge tutarının bir bütün olarak değerlendirilerek söz konusu iş deneyim belgelerinin ayrıştırılmadan yeterli görülmesinin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu, bu nedenle anılan iş deneyim belgelerinin İhale İlanı ve İdari Şartname’de belirtilen benzer iş tanımı gereği AV grubu iş kapsamı dışında kalan başka bir yapım tekniği gerektiren ve başka iş grubu içerisinde tanımlanan bina, köprü, tünel, aydınlatma, elektrik, çeşitli işler gibi işlerin ayrıştırılarak yeniden değerlendirilmesi gerektiği,

3. İdari Şartname’nin 7.1.b maddesinin ikinci fıkrasında yer alan düzenleme gereğince tüzel kişiliğin tüm hissedarlarının son hisse durumu ile yönetimdeki tüm kişiler ve bu kişilerin son sermaye durumunu gösteren ve ayrıca nevi ve isim değişikliklerini de gösteren tüm Ticaret Sicil Gazeteleri’nin sunulması gerekirken ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulmadığı, buna ilişkin Danıştay 13. Dairesi’nin 22.11.2011 tarih ve E:2011/2939, K:2011/5198 sayılı kararı gereğince bu durumda bulunan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 10/A numaralı ek maddesi gereğince ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu ticaret sicil gazetelerinde ortakların ilgisine göre ad, soyad, ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarasını yer alması gerekirken söz konusu belgelerde bu bilgilerin yer almadığı ve ayrıca tevsik edici bir belge sunulmadığı,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan imza sirküsü, iş deneyim belgesi ve ticaret sicil gazetelerinin kamu ihale mevzuatı açısından belgelerin sunuluş şekline aykırı olduğu, Noter onaylı belgelerde “aslının aynıdır” ibaresinin bulunmadığı,

5. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan bilanço bilgileri tablosuna esas teşkil eden gelir tablosu ile bilançosunun isteklinin yasal süresi içerisinde vermiş olduğu son bilanço ile uyumlu olmadığı, isteklinin yasal süresi içinde Vergi dairesine verdiği bilanço ile teklif dosyasında sunduğu bilançonun birbiriyle aynı olmadığı, bilanço bilgileri tablosunun yanlış hesaplandığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname düzenlemelerinden ihale konusu işin “Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri İkmal İnşaatı İşi” olduğu, işin birim fiyat teklif alınmak suretiyle açık ihale usulüyle ihale edildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

… Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir…” hükmüne,

Aynı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmüne,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinde “…

(4) Başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler idarelerce tamamlatılamaz.

(5) Başvuru veya teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Bu çerçevede, tamamlatılması istenen bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak, idare tarafından iki iş gününden az olmamak üzere tamamlama süresi verilir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayanların başvuru veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir.

(6) İdarelerce bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin olarak verilen süre içinde aday veya isteklilerce sunulan belgelerin son başvuru veya ihale tarihinden sonraki bir tarihte düzenlenmesi halinde, bu belgelerin, aday veya isteklinin son başvuru veya ihale tarihi itibarıyla ihaleye katılım şartlarını sağladığını göstermesi gereklidir...” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir...” hükmüne,

İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6’ncı maddesinde “16.6.1 İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,

a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

İdarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir. Söz konusu belgelerin aday veya istekliler tarafından tamamlatılmasının istenilmesi halinde ise bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak idarelerce aday veya isteklilere iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilecektir…” açıklamasına,

Aynı Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36 ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri “geçerli teklif” olarak dikkate alınacaktır.45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

…

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

...

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13.Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

…

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

...

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur…” açıklamasına yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

29.05.2017 tarihli ihale komisyonu kararından, 30.03.2017 tarihinde yapılan ihaleye 71 isteklinin katıldığı, 64 isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak kabul edildiği, idarece sınır değerin 26.224.724,29 TL olarak hesaplandığı, başvuru sahibi istekli de dâhil olmak üzere teklifi sınır değer altında kalan geçerli teklif sahibi 20 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, 5 isteklinin açıklama sunduğu, aşırı düşük teklif açıklaması sunan isteklilerden Ezk İnş. Mad. Enerji Hay. İma. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. - Alsa Nakl. İnş. Tur. İth. İhr. Pvc Pl. Doğ. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Metsa Grup İnş. Nak. Mad. Asfalt ve Hazır Bet. San. ve Tic. A.Ş. ve Saylık Yol Yapı İnş. Mad. Tic. ve San. Ltd. Şti.nin 04.109 mazot (motorin) girdisi için öngördükleri bedelin KDV hariç kg fiyatı 3,906 TL olarak hesaplanan EPDK fiyatlarının altında kaldığı, Bahaş İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin açıklama istenen her bir iş kalemi içinde yer alan nakliye girdilerinde taşıma mesafelerine ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı, Vizyon İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin nakliye girdisi için üçüncü kişilerden aldığı fiyat tekliflerinin dayanağı olan maliyet tutarı tespit tutanaklarında yevmiye/işletme defteri ve envanter defterini tasdik eden makam bilgisinin ve tasdike ilişkin tarih ve numara bilgisinin bulunmadığı gerekçesiyle aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedildiği, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak Ezotaş Madencilik İnşaat Otomotiv Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

27.04.2017 tarihinde EKAP üzerinden teklifi sınır değer altında kalan geçerli teklif sahibi isteklilere tebliğ edilen sorgulama yazısından, idarece A-O-5-1, ARYT-KAZI, BT-O-8-A, OMKİSSİZTD, PMAT-O, PMT-O, Tİ-KAZI ve B-O-6 iş kalemleri için açıklama istenildiği, açıklama istenilen 8 adet iş kalemi için yazı ekinde her bir iş kalemini oluşturan analiz girdilerinin cins ve miktarların bulunduğu analiz formatı ile açıklama istenmeyen analiz girdileri listesinin bulunduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 05.05.2017 tarihli üst yazı ile idareye sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının, iddiasına konu hususlarla sınırlı incelenmesinden;

Aşırı düşük teklif açıklamalarında A-O-5-1 iş kaleminin analizinde yer alan "BSK nın şantiyeden serim yerine nakli" girdisi, ARYT-KAZI iş kaleminin analizinde yer alan "ariyet ocağından getirilecek malzemenin nakli" girdisi, OMKİSSİZTD iş kaleminin analizinde yer alan "taşın iş başına nakli" girdisi, PMAT-O ve PMT-O iş kalemlerinin analizlerinde yer alan "plentmiks alttemelin serim yerine nakli" girdisi, Tİ-KAZI iş kaleminin analizinde yer alan "depo nakli" girdisi için Mak-İş İnş. ve Taah. A.Ş.den alınan 3 adet fiyat teklifinin sunulduğu, fiyat teklifleri üzerine meslek mensubunca yazılan ibareden fiyat tekliflerinin satışlar üzerinden oluşturulduğu anlaşılmıştır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasından, anılan istekli tarafından yukarıda aktarılan girdilere ilişkin olarak Mak-İş İnş. ve Taah. A.Ş. den alınan fiyat tekliflerinde imzası bulunan SMMM Ömer Bekir Güder’den idare tarafından 10.05.2017 tarihli yazı ile 2017/5-1, 2017/5-2, 2017/5-3 sayılı maliyet tutarı tespit /satış tutarı tespit tutanaklarının talep edildiği,

SMMM Ömer Bekir Güder tarafından 17.05.2017 tarihli yazı ile 2017/5-1, 2017/5-2, 2017/5-3 sayılı maliyet tespit tutanaklarının ve eklerinin idareye gönderildiği tespit edilmiştir.

Söz konusu tutanakların incelenmesinden, 2017/5-1, 2017/5-2, 2017/5-3 sayılı maliyet tespit tutanaklarında (Ek-O.5) “Mükellefin tespit yapılan geçici vergi beyanname dönemine ait yasal defter tasdik bilgileri” başlıklı 3 no.lu bölümünde;

-Yevmiye/işletme defterini tasdik eden makam bilgisinin ve söz konusu kayıtların tasdikine ilişkin tarih ve tasdik numarası bilgilerinin bulunmadığı, firmanın e-Defter mükellefi olduğunun belirtildiği,

- Envanter defterini tasdik eden makam bilgisinin ve söz konusu kayıtların tasdikine ilişkin tarih ve tasdik numarası bilgilerinin bulunmadığı tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği ekinde yer alan Ek-O.5 “Maliyet Tespit Tutanağı” başlıklı standart formunda “ ……… (İhaleyi yapan idarenin adı) ………..’nın ……………… tarihinde yaptığı … (ihale kayıt numarası) …… İKN’lı …… (ihalenin adı) ….……… ihalesine teklif veren ………… (isteklinin adı ve soyadı/ticaret unvanı) ……. nın teklifinin aşırı düşük teklif olarak tespit edilmesi nedeniyle, fiyat teklifine konu mamul, mal veya hizmetle ilgili ağırlıklı ortalama/toplam birim maliyet tespitine yönelik olarak fiyat teklifi veren mükellefin yasal defter ve belgelerine göre aşağıda belirtilen hususlar mükellef ile birlikte tespit edilmiştir:

...

3- Mükellefin tespit yapılan geçici vergi beyanname dönemine ait yasal defter tasdik bilgileri;

Defterin Cinsi

Tasdik Makamı

Tasdik

Tarih

No

Yevmiye / İşletme Defteri

Envanter Defteri

Geçici Vergi Beyanname Dönemi

(……) Yılı (……) Dönemi

...” düzenlemelerinin yer aldığı görüşmüştür.

Bu kapsamda, yukarıda aktarılan tespitler ve standart formda yer alan bilgiler bir arada değerlendirildiğinde, fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden söz konusu Maliyet Tespit Tutanaklarının (Ek-O.5) dayanağının ise mükellefin yasal defter ve belgeleri olduğu anlaşılmış olup, Kamu İhale Genel Tebliği ekinde yer alan Ek-O.5 “Maliyet Tespit Tutanağı” başlıklı standart formunda envanter defterine ilişkin bilgilerin de yer alması gerektiği, dolayısıyla bahse konu maliyet tespit tutanaklarının standart forma aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 37’nci maddesinde teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden eksik bilgilerin tamamlanmasının yazılı olarak isteneceği hüküm altına alınmakla birlikte, bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasının ancak bu eksikliklerin teklif kapsamında sunulan belgelerde ve teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması halinde mümkün olduğu ve aynı Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması aşamasında, belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlanabileceğine dair mevzuatta herhangi bir düzenleme bulunmadığı anlaşılmış olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan veya bu kapsamda idarelerce gerekli görüldüğü takdirde istenebilecek olan belgelerde yer alan eksikliklerin, tamamlatılabilecek nitelikteki bir bilgi eksikliği kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna varıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.

(3)İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerden edinilen iş deneyim belgelerindeki tutarlar, aday veya isteklinin belge sahibi iş ortaklığındaki hisse oranları esas alınarak değerlendirilir. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde, iş ortaklığının iş deneyiminin değerlendirilmesinde ortakların hisse oranlarına bakılmaksızın sunduğu belge üzerindeki tutar esas alınır.

(4) Konsorsiyum tarafından gerçekleştirilen işlerde, ortakların iş deneyim tutarı, gerçekleştirdikleri iş kısmına ilişkin tutar esas alınarak dikkate alınır.

(5) İş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme belgelerinde, belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması,

b) İş durum belgelerinde, belgeye konu işin gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olması ve ilk sözleşme bedelinin tamamlanması,

c) İş denetleme ve iş yönetme belgelerinde,

1. Belgeye konu işin geçici kabul tarihinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yılda içinde olması kaydıyla, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,

2. Gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihalenin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde olduğu ve ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında fiilen denetleme veya yönetme faaliyetinde bulunulmuş olması,

şartı aranır ve geçici kabul tarihi veya gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaştığı tarihin, ihale ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olduğu işler de bu kapsamda değerlendirilir.

(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında, dikkate alınır.

...

(8) Mühendis veya mimarların, aldıkları lisans eğitimine uygun yapım işleri ihalelerinde, iş deneyimi olarak mezuniyet belgelerini sunmaları durumunda;

a) İş deneyimi bulunmayan mühendis veya mimarların; toplam süresi onbeş yılı geçmemek kaydıyla mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl, Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,

b) İş deneyimi bulunan mühendis veya mimarların; onbeş yıllık sınırlamaya tabi tutulmaksızın, mezuniyetlerinden sonra geçen her yıl Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar kadar,

benzer iş deneyimi olarak dikkate alınır.

(9) Yapımla ilgili hizmet işlerinden elde edilen belgeler yapım işlerinde kullanılamaz.

(10)İş denetleme ve yönetme belgesinin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son on beş yıllık sürenin tespitine esas olmak üzere belgeye hak kazanma tarihi olarak;

a) İşin bitim tarihi itibariyle sözleşme konusu işte görev yapan kişiler açısından, ilk sözleşme bedelinin %80’ininde görev yapmış olmak kaydıyla geçici kabul tarihi,

b) İş devam ederken sözleşme konusu işteki görevinden ayrılmış kişiler açısından, ilk sözleşme bedelinin %80’ininde görev yapmış olmak kaydıyla;

1. Devam eden işte toplam sözleşme bedelinin %80’inin ilk sözleşme bedelinden düşük olduğu durumda; belge sahibinin ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı tarihten önce görevinden ayrılması halinde ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı tarih, belge sahibinin ilk sözleşme bedelinin tamamlandığı tarih veya sonrasında görevinden ayrılması halinde belge sahibinin denetim veya yönetim görevinden ayrıldığı tarih,

2. Devam eden işte toplam sözleşme bedelinin %80’inin ilk sözleşme bedeline eşit veya üzerinde olduğu durumda; belge sahibinin işin toplam sözleşme bedelinin %80’ine ulaşıldığı tarihten önce görevinden ayrılması halinde toplam sözleşme bedelinin %80’ine ulaşıldığı tarih, belge sahibinin işin toplam sözleşme bedelinin %80’ine ulaşıldığı tarih veya sonrasında görevinden ayrılması halinde belge sahibinin denetim veya yönetim görevinden ayrıldığı tarih, esas alınır.” hükmü,

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği Ek-1’de yer alan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nde “

(A) ALT YAPI İŞLERİ

V.GRUP: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)

1. Otoyollar

2. Devlet, il ve köy yolları

3. Cadde ve sokak yapım işleri

”düzenlemeleri yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:(Biga-Lapseki) Ayr - Karabiga Km: 0+000 - 19+580 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri İkmal İnşaatı İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:1964E042100 - 2017E040150

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

19,58 Km.lik yolun Toprak İşleri, Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer:(Biga-Lapseki) Ayr. - Karabiga Km: 0+000 - 19+580 Arası

d) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi ile,

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri başlıklı” 7’nci maddesinde “... 7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

7.5.2. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen belgeler.

7.5.5. Bu bent boş bırakılmıştır.

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

11.06.2011 tarih ve 27961 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği" nin ekinde yer alan (Ek-1) "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesinde" belirtilen;

(A) ALT YAPI İŞLERİ V. GRUP: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)

1. Otoyollar 2. Devlet, İl ve Köy Yolları 3. Cadde ve Sokak Yapım İşleri

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği” düzenlemeleri yer almaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesinden, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Ezotaş Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan iş deneyim belgesinin incelenmesinden;

- Anılan istekli tarafından, şirketin %55 hissesine sahip ortağı Mustafa Çebi’nin Şantiye Şefi olarak görev aldığı “Rabat-Kazablanka Otoyolu 2x3 Şerit Genişletme Projesi, (Sözleşme No:35/11/S)”ne ilişkin Fas Otoyolları Ulusal Şirketi (ADM) tarafından düzenlenmiş iş deneyim belgesinin sunulduğu, söz konusu işte uygulanan yapı tekniğinin “otoyol” işi olduğu, iş deneyim belgesinin belge tutarının 69.349.428,79 Avro olduğu,

Mustafa Çebi adına düzenlenen iş deneyim belgesinde şantiye kurulumu, etud ve kalite kontrol işleri, üstyapı işleri, toprak işleri ve drenaj çalışmaları, sanat yapıları ve sinyalizasyon işlerinin bulunduğu, söz konusu belgede ihale konusu iş ve benzer iş kapsamına uygun işlerin toplam tutarının 63.878.409,47 Avro olduğu, bu tutarın belgeye konu işin sözleşme tarihindeki döviz alış kuru üzerinden TL’ye çevrilmesi durumunda 136.061.012,20 TL’ye tekabül ettiği (2,13 TL x 63.878.409,47 Avro), Türk Lirası cinsinden hesaplanan tutarın Ekap üzerinden güncellenmesinden bahse konu belgede ihale konusu iş ve benzer iş kapsamına uygun işlerin güncel tutarının 214.855.721,33 TL olduğu, bu tutarının beşte birinin alınması suretiyle yapılan hesaplama neticesinde ise değerlendirmeye alınması gereken belge tutarının 42.971.144,27 TL olduğu, ayrıca belgenin geçici kabulünün 31.12.2012 tarihinde yapıldığı ve ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenmesi/yönetilmesi şartını sağladığı tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, Ezotaş Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyimin tevsiki için sunulan bahse konu belgenin, ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun işlerinin değerlendirilmeye alınması neticesinde, İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi gereği bahse konu isteklinin teklif bedeli olan 26.289.099,94 TL’nin % 80'i oranını sağladığı ve anılan şartname maddesine uygun olduğu anlaşılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Barankaya İnş. Hafr. Taah. Ak. Mad. Gıd. San. Tic. A.Ş. - Arif Güder İş Ortaklığı (Güder İnş. Müh.) tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan iş deneyim belgesinin incelenmesinden;

- Adı geçen İş Ortaklığının pilot ortağı Barankaya İnş. Hafr. Taah. Ak. Mad. Gıd. San. Tic. A.Ş.nin %51 hissesine sahip ortağı Şükrü Fırat’a ait Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş “Yıldızeli-Sivas-Zara, Sivas-Ulaş (Yıldızeli-Sivas-Zara-İmranlı, Sivas-Ulaş (Hv. Al. Bağ. d.)- 1. Kısım)” işine ilişkin iş denetleme belgesini sunduğu, söz konusu işte uygulanan yapı tekniğinin “tesviye, sanat yapıları, alttemel, plentmiks temel, plentmiks banket, bitümlü sıcak karışım ve sathi kaplama yapımı işi” olduğu, iş deneyim belgesinin belge tutarının 1.019.832,78 TL olduğu, ayrıca belgenin geçici kabulünün 27.09.2013 tarihinde yapıldığı ve ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenmesi şartını sağladığı tespit edilmiştir

Şükrü Fırat adına düzenlenen iş denetleme belgesinde ihale konusu iş ve benzer iş kapsamına uygun işlerin toplam tutarının 1.019.832,78 TL olduğu, bahse konu iş deneyim belgesinin güncel tutarının ise 393.664.103,41 TL olduğu, bu tutarının beşte birinin alınması suretiyle yapılan hesaplama neticesinde ise değerlendirmeye alınması gereken belge tutarının 78.732.820,68 TL olduğu tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, adı geçen iş ortaklığının pilot ortağı Barankaya İnş. Hafr. Taah. Ak. Mad. Gıd. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun işlerinin değerlendirilmeye alınması neticesinde, İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi gereği bahse konu iş ortaklığının teklif bedeli olan 26.318.085,00 TL’nin % 80'i oranının tamamını sağladığı ve söz konusu iş deneyim belgesinin anılan Şartname maddesine uygun olduğu anlaşılmıştır.

- Adı geçen iş ortaklığının özel ortağı Arif Güder (Güder İnş. Müh.) tarafından Arif Güder’e ait 15.07.1960 tarihinde düzenlenmiş “İnşaat Mühendisliği Diploması” ile birlikte Bağcılar Belediyesi tarafından Arif Güder adına düzenlenmiş iş denetleme belgesinin sunulduğu, mezuniyet belgesinin 56 yıl 8 ay 15 gün üzerinden 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendinde belirtilen tutar (216.681,00 TL) dikkate alınarak hesaplanması neticesinde iş deneyim tutarının 12.287.618,35 TL olduğu tespit edilmiştir.

Arif Güder (Güder İnş. Müh.)’in benzer işe uygun mezuniyet belgesine ilişkin iş deneyim tutarının, İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesi gereği bahse konu iş ortaklığının teklif bedeli olan 26.318.085,00 TL’nin % 80'i oranının % 20'si oranını sağladığı anlaşılmıştır.

Yukarıya aktarılan tespitler neticesinde, ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi Ezotaş Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Barankaya İnş. Hafr. Taah. Ak. Mad. Gıd. San. Tic. A.Ş. - Arif Güder İş Ortaklığı (Güder İnş. Müh.) tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan söz konusu belgelerde iddiaya konu hususlar yönünden herhangi bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibi isteklinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

a) Mülga : RG: 25/1/2017-29959

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri...” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin iddiasına konu edilen 04.03.2017 tarihli ve 29997 sayılı Resmi Gazete ile Kamu İhale Genel Tebliği’ne eklenen “Tüzel kişilerin teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 10/A maddesinde “10/A.1 İhaleye katılabilmek için başvuru veya teklif dosyasında sunulması gereken, tüzel kişi aday ve isteklilerin teklif vermeye yetkili olduğu hususunda son durumu gösterir belgelere ilişkin mevzuatta geçen “tüzel kişi ortakları” ifadesinden, bu ortakların ilgisine göre ad, soyad/ticaret unvanı, T.C. kimlik numarası/vergi kimlik numarası ile ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç); “tüzel kişilerin yönetimindeki görevliler” ifadesinden ise, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşmeyi imzalayanlar da dahil olmak üzere tüzel kişilikteki yönetim, temsil ve ilzama yetkili kişiler anlaşılır.” açıklamaları yer almakta olup, söz konusu maddenin 04.03.2017 tarihinde yürürlüğe girdiği, anılan maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce ilanı yapılmış olan ihalelerin, ihale ilanının yapıldığı tarihte yürürlükte olan Tebliğ hükümlerine göre sonuçlandırılacağı, bahse konu ihalenin ilan tarihinin 03.03.2017 tarihi olduğu, bu nedenle anılan Tebliğ maddesinin bahse konu ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin işlemlerde uygulanamayacağı anlaşılmıştır.

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 38’inci maddesinde yer alan “ (1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından, ... b) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin, teklif kapsamında sunulması zorunludur...” hükmünden, tüzel kişi istekliler tarafından ilgisine göre teklifle birlikte tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri ve kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösteren belgelerin sunulması gerektiği belirtilmekle birlikte, bu belgelerde tüzel kişinin ortaklarının sermaye dağılımının veya ortaklık oranlarının bulunması koşulunun aranmadığı, ayrıca istekliye ait tüm Ticaret Sicil Gazetelerinin sunulmasına gerek bulunmadığı, bir diğer ifadeyle yukarıda aktarılan bilgilerin tamamını içerecek biçimde ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri’nin sunulması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Ezotaş Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklif dosyası kapsamında sunduğu 03.02.2016 tarih ve 9003 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nden şirket ortaklarının 27.500 TL paya sahip Mustafa Çebi ile 22.500 TL paya sahip Yaşar Çebi olduğu, şirket müdürü olarak seçilen Yaşar Çebi’nin şirket unvanı altına atacağı münferit imzasıyla şirketi her konuda sınırsız temsil ve ilzam edeceğinin belirtildiği anlaşılmıştır.

Anılan istekliye ilişkin olarak www.ticaretsicil.gov.tr adresinden yapılan araştırma neticesinde, isteklinin teklif dosyasında sunduğu Ticaret Sicil Gazetesi’nden sonraki tarihte yayımlanan 23.05.2016 tarihli ve 9080 sayılı Ticaret Sicil Gazetesinin de bulunduğu, söz konusu Ticaret Sicil Gazetesinin sermaye artırımına ilişkin olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif dosyasında bu Gazeteye yer verilmediği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükmü ve şartname düzenlemeleri gereğince, adı geçen isteklinin teklif dosyasında sunmuş olduğu Ticaret Sicil Gazetesi’nin isteklinin şirket ortaklarının ve yönetimdeki görevlilerinin son durumunu gösteren Ticaret Sicil Gazetesi olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir...” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri başlıklı” 7’nci maddesinde “... 7.7. Belgelerin sunuluş şekli

7.7.1. İstekliler, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesi'nin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde; Gazete İdaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir. İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin, EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi ve teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz.

7.7.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.7.3. İstekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale tarihinden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini tekliflerine ekleyebilirler...” düzenlemeleri yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükmü ve şartname düzenlemelerinden, isteklilerden istenen belgelere ilişkin olarak isteklilerin; belge asıllarını ya da aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini ya da istenen belgelerin idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini teklifleri kapsamında sunabilecekleri anlaşılmıştır.

İtirazen şikâyet başvurusundaki iddialara ilişkin yapılan inceleme kapsamında, belgeler üzerinden sağlıklı tespitler yapabilmek amacıyla belgelerin idareye sunulan asılları istenilmiş olup bu belgeler üzerinden yapılan tespit ve değerlendirmelere aşağıda yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Ezotaş Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin teklif dosyasında yer alan imza sirküleri, Ticaret Sicil Gazeteleri ve iş deneyim belgelerinin, başvuru sahibinin iddiasına konu hususlarla sınırlı incelenmesinden;

- İsteklinin teklif dosyasında yer alan 03.02.2016 tarih ve 9003 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nin İhale ve İzleme Şefi Kazım Doğan tarafından 30.03.2017 tarihinde “aslı görülmüştür” ibaresini içeren kaşe ile kaşelenerek imzalandığı tespit edilmiştir.

- Anılan isteklinin teklif dosyasında, şirket müdürü Yaşar Çebi’ye ait Büyükçekmece 2. Noterliği tarafından düzenlenen 26834 yevmiye numaralı imza sirkülerinin İhale ve İzleme Şefi Kazım Doğan tarafından 30.03.2017 tarihinde “aslı görülmüştür” ibaresini içeren kaşe ile kaşelenerek imzalandığı tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin, yukarıda aktarılan belgelerin idare tarafından aslı görülmüş suretlerini teklif dosyası kapsamında sunduğu, dolayısıyla Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinin birinci fıkrasına aykırı olmadığı anlaşılmıştır.

- İstekli tarafından şirketin %55 hissesine sahip ortağı Mustafa Çebi’nin Şantiye Şefi olarak görev aldığı “Rabat-Kazablanka Otoyolu 2x3 Şerit Genişletme Projesi, (Sözleşme No:35/11/S)”ne ilişkin Fransızca dilinde Fas Otoyolları Ulusal Şirketi (ADM) tarafından düzenlenmiş iş deneyim belgesi ile birlikte bu belgenin Türkçe tercümesinin sunulduğu, orijinal dilde düzenlenmiş iş deneyim belgesi ile Türkçe’ye tercüme edilmiş iş deneyim belgelerinin her sayfasının İhale ve İzleme Şefi Kazım Doğan tarafından 30.03.2017 tarihinde “aslı görülmüştür” ibaresini içeren kaşe ile kaşelenerek imzalandığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiasının belgelerin aslının sunulmasına ya da noter onaylı suretlerinde “aslı gibidir” ibaresinin bulunmadığına ilişkin olduğu, yabancı dilde düzenlenen belgelerin tasdikine ilişkin herhangi bir iddiası bulunmadığından söz konusu belgenin iddiaya konu hususlar yönünden değerlendirilmesi neticesinde Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinin birinci fıkrasına aykırı olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi, sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleriise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(8) Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

(9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri başlıklı” 7’nci maddesinde “... 7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

...

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve serbest muhasebeci, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” düzenlemeleri yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Ezotaş Mad. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. nin teklif dosyasında, 31.12.2015 tarihli bilanço ile 05.08.2016 tarihinde SM Ayşe Ertan tarafından düzenlenmiş bilanço bilgileri tablosuna yer verildiği, bilanço ile bilanço bilgileri tablosunun SM Ayşe Ertan tarafından TÜRMOB kaşesi ile kaşelenerek imzalandığı tespit edilmiştir.

İsteklinin teklif dosyasında yer alan bilanço bilgileri tablosundaki bilgiler ile 2015 yılı bilançosunda yer alan bilgilerin karşılaştırılması neticesinde; “dönen varlıklar” kalemi ile “kısa vadeli borçlar” kalemine ilişkin tutarların birbirinden farklı olduğu anlaşılmıştır. Her ne kadar bilanço bilgi tablosuna aktarılan bahse konu iki kalemin 2015 yılı bilançosunda yer alan tutarlardan farklı olduğu tespit edilse de, anılan isteklinin teklif dosyasında sunduğu 2015 yılı bilançosunda yer alan bilgilerin, anılan istekliye ilişkin olarak EKAP üzerinden gerçekleştirilen sorgulama neticesinde elde edilen 2015 yılı bilanço bilgileri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

İsteklinin 2015 yılı bilanço bilgilerine göre, cari oranın 12,6379 olduğu, özkaynak oranının 0,1946 olduğu, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0 (sıfır) olduğu tespit edilmiştir.

Bu çerçevede, isteklinin teklif dosyasında sunduğu 2015 yılı bilançosunun ihalenin yapıldığı yıldan iki önceki yıla ait yılsonu bilançosu olduğu, bilançoya ilişkin asgari oranları karşıladığı, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi