KİK Kararı: 2017/UY.II-1218

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2017/021
Gündem No : 81
Karar Tarihi : 26.04.2017
Karar No : 2017/UY.II-1218

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Atm Ankara Yapı A.Ş.

Emek Mah. 10.Cad. 55/1 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü Bursa 14. Bölge Müdürlüğü,

152 Evler Mah. Ankara Yolu Cad. No:286 16330 Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2017/69817 İhale Kayıt Numaralı “(Bursa - Keles) Ayr - Orhaneli - Doğancı Baraj Varyantı Km: 10+060 - 13+205 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü, Tünel ve Üstyapı İşleri Yapımı İnşaatı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü Bursa 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 22.03.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “(Bursa - Keles) Ayr - Orhaneli - Doğancı Baraj Varyantı Km: 10+060 - 13+205 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü, Tünel ve Üstyapı İşleri Yapımı İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Atm Ankara Yapı A.Ş.nin 02.03.2017 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.03.2017 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 23.03.2017 tarih ve 17618 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.03.2017 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2017/752 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname’de ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği, kalite ve teknik değer nitelik puanlamasında isteklilerin teklif ettiği toplam bedelin %80’i oranında tünel işi yaptığını belirten geçici kabulü son onbeş yıl içerisinde yapılmış bir iş bitirme belgesi ya da tamamlanmış veya devam eden işine ait tünel işlerini belgeleyen onaylı hakediş (onaylı yeşil defter icmali) bulunması durumunda 15 puan verileceği ancak iş ortaklığında ortaklardan birinin bu tutarı sağlamasının yeterli olduğu, ortakların sundukları belgelerin toplamının dikkate alınamayacağı düzenlemelerinin bulunduğu, bu düzenlemelerin iş denetleme ve iş yönetme belgelerinin bu ihalede kullanılamaması ve ortakların toplam iş deneyiminin dikkate alınmaması bakımından ihaleye katılımı ve rekabeti engellediği, ayrıca ihalede benzer işin A/V Grubu olarak belirlenmesine rağmen ihalede birden çok iş deneyim belgesinin istendiği, ihalenin bu bakımdan ya kısmi teklife ya da konsorsiyuma açık olması gerektiği zira iş kalemleri için ayrı ayrı iş deneyim belgesinin ancak bu koşullarda istenebileceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Uyuşmazlığa konu ihalenin Karayolları 14. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen (Bursa - Keles) Ayr - Orhaneli - Doğancı Baraj Varyantı Km: 10+060 - 13+205 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Köprü, Tünel ve Üstyapı İşleri Yapımı İnşaatı İşi olduğu, ihalenin açık ihale usulüyle 22.03.2017 tarihinde 51 isteklinin katılımıyla gerçekleştirildiği, başvuru sahibi isteklinin ihaleye teklif sunmadığı ve itirazen şikâyet başvurusunun ihale dokümanına yönelik olduğu tespit edilmiştir.

Uyuşmazlık konusu hususa ilişkin olarak;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinin ikinci fıkrasında “Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde, ihale dokümanında bu unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları belirlenir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 61’inci maddesinde “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

(3) Fiyat dışı unsurlar, bir marka veya model esas alınarak rekabeti ortadan kaldırıcı bir şekilde belirlenemez.

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yapım işlerine ilişkin diğer hususlar” başlıklı 53’üncü maddesinde “…53.3. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi ile ilgili hususlar.

53.3.1. Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir.

53.3.2. Fiyat dışı unsurların, Kanunun 5 inci maddesinde belirtilen ilkelere halel getirmeyecek bir biçimde idari şartnamede açık ve net olarak düzenlenmesi gerekmektedir.

53.3.3. İdari şartnamede fiyat dışı unsur olarak belirlenen hususların parasal değerlerinin veya nispi ağırlıklarının belirlenmesi gerekmektedir.

53.3.4. Fiyat dışı unsur olarak yalnızca niceliksel unsurların belirlenmesi zorunlu olmayıp bu kapsamda niteliksel belirlemeler de yapılabilir. Bu bağlamda, ihale konusu işin beklenen kaliteye uygun olarak gerçekleştirilmesini sağlamaya yönelik parametreler, kamuya karşı yükleniminde bulunan işlerin miktarı veya tutarı bakımından kapasite durumu ya da ihale konusu işi oluşturan bileşenler itibariyle isteklinin teklifi ile yaklaşık maliyet yapısının birbiri ile uyumu gibi hususlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

11.06.2011 tarih ve 27961 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği" nin ekinde yer alan (Ek-1) "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesinde" belirtilen;

(A) ALT YAPI İŞLERİ V. GRUP: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)

1. Otoyollar 2. Devlet, İl ve Köy Yolları 3. Cadde ve Sokak Yapım İşleri” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Konsorsiyum” başlıklı 17’nci maddesinde “17.1. Konsorsiyumlar ihaleye teklif veremez.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

A. Değerlendirme “teklif fiyatı” ile “kalite ve teknik değer nitelik” olmak üzere iki kısımda yapılacaktır.
A.1. Teklif fiyatı puanlaması
“Teklif fiyatı puanlaması 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı sahibi istekli 50 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif puanları; TP = (TFmin x 50) / TF formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde;
TP: Teklif puanı,
TFmin: Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatı,
TF: İsteklinin teklif fiyatı, ifade eder.

A.2. Kalite ve teknik değer nitelik puanlaması
“Kalite ve teknik değer niteliği puanlaması 35 tam puan üzerinden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait kalite ve teknik değer nitelik puanlamasına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

SIRA NO

İŞ KALEMİ / İŞ GRUBU NO.

MİNİMUM TEKLİF ORANI (%)

MAKSİMUM TEKLİF ORANI (%)

PUAN

1

TNL-KAZI

14

19

6

2

TNL-ENJSRN-2”

7

9

3

3

TNL-IBOBLN

8

11

3

4

DEMİR

5

7

2

5

DEMB-C30/37

5

7

1

6

TNL-NKB-C30/37

4

6

1

7

TNL-PÜSB-C25/30

3

5

1

8

K-DEMİR

3

5

1

9

OMOLTİ

3

5

1

10

TNL-PRFDEMİR

3

4

1

11

TNL-PGBLN-Ø28

2

3

1

12

TNL-SUYLTM

2

3

1

13

K-DEMB-C30/37

1

2

1

14

TNL-DSİZB-C30/37

1

2

1

15

Tİ-KAZI

1

2

1

16

BLNTESİSİ

1

2

1

17

TNL-ÇLKHSRİKSA

1

2

1

18

OİSSİZTD

1

2

1

19

TNL-DEMİR

1

2

1

20

K-KAZI

1

2

1

21

İş Grubu 1*

3

4

1

22

İş Grubu 2**

3

4

1

23

İş Grubu 3***

2

3

1

24

İş Grubu 4****

2

4

1

25

İş Grubu 5*****

2

3

1

TOPLAM

35

• İş Grubu 1’i oluşturan iş kalemleri: SY-KAZI ; DLG ; RGLJ ; BTKSLT ; OMKİSSİZTD ; OKRK-H2 ; DSİZB-C16/20 ; DSİZB-C30/37 ; DERZ ; DÜŞOL-1 ; PBACA ; PKAPAK ; KOMP ; PSİZYKM ; OİSTLİTD

** İş Grubu 2’yi oluşturan iş kalemleri: MENB-C30/37 ; HENB-C30/37 ; İSKELE-1 ; HPERE-1 ; EKUMDOL ; KUMDOL ; DRENBOR-1 ; DRENBOR-2 ; KRGBOR ; PVCBOR ; PREFPRK ; PREFBOR-1 ; PÜSB-C25/30

*** İş Grubu 3’ü oluşturan iş kalemleri: K-DSİZB-C16/20 ; K-KRDEMB-C45/55 ; KH-KAZIK-Ø120-C30/37 ; K-ÖÇLK ; K-İSKELE ; K-DERZ ; K-PDKRK ; K-NPMSN ; K-PBMBN ; K-PREFCP ; K-ORKRK-H2

**** İş Grubu 4’ü oluşturan iş kalemleri:TNL-BOŞB/PORB-C16/20 ; TNL-DSİZB-C16/20 ; TNLDEMB-C30/37 ; TNL-FYB-C30/37 ; ÇİMENJ ; ÇLKHSR ; ÇLKHSRİKSA ; BRBTESİSİ

***** İş Grubu 5’ü oluşturan iş kalemleri:PMAT-O ; PMT-O ; BT-O-8-A ; B-O-6 ; B-O ; A-O-5-1; AB-O

A.2.1. Söz konusu iş kalemleri için isteklilerce teklif edilen tutarların toplam tekliflerine oranının; her bir iş kalemi için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir.

A.2.2. İş grupları için ise o iş grubunda yer alan her bir iş kalemi için verilen teklif tutarlarının toplamının toplam tekliflerine oranının her bir iş grubu için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında ( minimum ve maksimum oranlar dahil ) kalması durumunda her bir iş grubu için yukarıdaki tabloda yer alan puanlar verilecektir.

A.2.3. Teklif oranları hesaplanırken yuvarlama yapılmayacaktır.

A.2.4. İsteklilerin teklif oranları, belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları dışında kalıyorsa o iş kalemleri/iş grupları için puan alamayacaklar.

A.2.5 Tünel işi deneyimine verilen puanlama:( 15)

Yüklenicinin teklifi kapsamında tünel işi ile ilgili iş deneyimini göstermek üzere; teklifi kapsamındaki tünel işi ile ilgili pozlara (TNL-KAZI, TNL-ENJSRN-2", TNL-IBOBLN, TNL-NKB-C30/37, TNL-PÜSB-C25/30, TNL-PRFDEMİR, TNL-PGBLN-Ø28, TNL-SUYLTM, TNL-DSİZB-C30/37, TNL-ÇLKHSRİKSA, BLNTESİSİ, TNL-DEMİR, TNL-BOŞB/PORB-C16/20, PÜSB-C25/30, TNL-DSİZB-C16/20, TNL-DEMB-C30/37, TNL-FYB-C30/37, ÇLKHSRİKSA, ÇLKHSR, ÇİMENJ, BRBTESİSİ ) teklif ettiği toplam bedelin % 80’i oranında tünel işi yaptığını belirten geçici kabulü son on beş yıl içerisinde yapılmış bir iş bitirme belgesi ya da tamamlanmış veya devam eden işine ait TÜNEL işlerini belgeleyen onaylı hakediş (onaylı yeşil defter icmali) bulunması durumunda 15 puan verilecektir. (Fiyat Güncellemesinde İş Deneyim Belgelerinin Güncellenmesi İçin Geçerli Olan Hususlar Geçerlidir.)

Not:
1 )Bu hususu, isteklinin ortak girişim olması halinde, ortaklardan birinin sağlaması yeterlidir. Ortak girişimlerde her iki ortağın sundukları belgenin toplamı kabul edilmeyecektir.

2. Sunulan belgenin daha önceki bir ortak girişime ait olması durumunda ise ortaklık oranında bölme uygulanmayacaktır. Her iki ortak içinde tamamı şeklinde değerlendirilecektir.

3. Bu hususun belgelendirilmesi için iş denetleme veya iş yönetme belgeleri geçerli sayılmayacaktır.

4)Bu hususun değerlendirilmesinde tünelde ikincil işler sayılan (elektrik, elektronik, elektromekanik, havalandırma ve yangın söndürme sistemleri vb gibi) iş kalemleri toplama alınmayacaktır.

A.3 Toplam Puan Toplam puan, teklif fiyatı puanı ile kalite ve teknik değer nitelik puanının toplamıdır.

A. Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli

Fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli; FDTF=(ETF X 100) / TTP formülü ile hesaplanacaktır.

Bu formülde;

FDTF: İsteklinin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli,

ETF: Toplam puanı en yüksek istekliye ait teklif bedeli,

TTP: İsteklinin toplam puanı, ifade eder.

B. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak değerlendirilmiş teklif bedeli en düşük olan istekliye ait teklif bedelidir.

35.2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde;

35.2.1. Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir.

35.3. (Mülga 29/11/2016-29903 R.G. / 6. md.)

35.4. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanması:

35.4.1. Tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale ilanının 5’inci maddesinde de anılan fiyat dışı unsur düzenlemelerine yer verildiği tespit edilmiştir.

İhale dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgeler ile ihale dokümanında yapılan düzenlemeler incelendiğinde, söz konusu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceğinin ve ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenirken fiyat dışı unsurların nasıl puanlanacağının düzenlendiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından İdari Şartname’de fiyat dışı unsurların puanlanması bakımından yapılan; isteklilerin teklif ettikleri toplam bedelin %80’i oranında tünel işi yaptıklarını gösteren iş bitirme belgesi yahut tamamlanmış veya devam eden işine ait tünel işlerini belgeleyen onaylı hakedişin sunmaları durumunda kendilerine 15 puan verileceği, iş ortaklığında ortaklardan birinin bu tutarı sağlamasının yeterli olduğu, ortakların sundukları belgelerin toplamının dikkate alınamayacağı düzenlemelerinin söz konusu ihalede iş denetleme ve iş yönetme belgelerinin kullanılamaması, ortakların toplam iş deneyiminin dikkate alınmaması ve ihalenin kısmi teklife ya da konsorsiyuma açık olmamasına rağmen ihalede birden çok iş deneyim belgesinin istenmesi bakımlarından ihaleye katılım ve rekabeti engellediği iddia edilmektedir.

İdarece şikâyet başvurusuna verilen cevapta fiyat dışı unsurlar kullanılarak yapılan düzenlemenin ihaleye katılım şartlarından biri olmamakla birlikte, ihaleye katılımı engelleyici bir husus da olmadığı, ihalesi yapılacak işte tünel işlerinin önemli bir ağırlığının bulunduğu, düzenleme ile firmaların tünel tecrübesini avantajlı hale getirmenin amaçlandığı, tünel imalatlarının makine, ekipman ve ekip bakımından özellikli olduğu bu sebeple iş denetleme/iş yönetmeden ziyade firmaların deneyimlerinin puanlandığı, tünel imalatlarında teknik personel deneyiminden daha çok imalatı yapan sanat sınıfı personelin tecrübesinin önem arz ettiği, ayrıca tünel imalatlarında gerekli özel ekipmanın, firmanın tecrübesinin ve makine parkının işin yapımının sürekliliği bakımından önemli olduğu hususlarına yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 35’inci maddesinden; idarece teklif fiyatı puanlamasına 50 puan, kalite ve teknik değer nitelik puanlamasına 50 puan öngörüldüğü, kalite ve teknik değer nitelik puanından 35 puanın iş kalemleri bazında söz konusu iş kalemleri için isteklilerce teklif edilen tutarların toplam tekliflerine oranının; her bir iş kalemi için belirlenen minimum ve maksimum teklif oranları aralığında (minimum ve maksimum oranlar dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için belirlenen puanların toplamından oluştuğu, 15 puanın ise yüklenicinin ihale kapsamındaki tünel işi ile ilgili pozlara teklif ettiği toplam bedelin %80’i oranında tünel işi yaptığını belirten bir iş bitirme belgesi ya da tamamlanmış veya devam eden işine ait tünel işlerini belgeleyen onaylı hakediş (onaylı yeşil defter icmali) sunması durumunda verileceği, kalite ve teknik değer nitelik puanından 15 puanın alınabilmesi için isteklinin ortak girişim olması halinde, ortaklardan birinin belirlenen kriteri sağlamasının yeterli olduğu, ortak girişimlerde her iki ortağın sundukları belgenin toplamının kabul edilmeyeceği anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 40’ıncı maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebilmektedir. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususu tamamen idarenin takdirinde olup fiyat dışı unsurlar kullanılarak belirlenmesi durumunda hangi esaslara uyulması gerektiği Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan bölümünde açıklanmıştır.

Yukarıda anılan Kanun maddesi uyarınca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif; sadece fiyat esasına göre belirlenebileceği gibi fiyat ile birlikte işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer gibi fiyat dışındaki unsurlar dikkate alınarak belirlenebileceği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 53.3’üncü maddesinde de ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin hangi yöntem kullanılarak belirlenebileceği hususunun tamamen idarenin takdirinde olduğu hüküm altına alınmış olup, mevzuatta idarece anılan düzenlemelerin yapılmasını engelleyen bir hükmün bulunmadığı, öte yandan fiyat dışı unsurlara dair puanlama aşamasının yeterlik değerlendirmesinden sonra yapılacağı, fiyat dışı unsur olarak belirlenen kriterlerin isteklilerin ihaleye katılımını doğrudan kısıtlayan bir etkisinin olmadığı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin İdari Şartname’nin 35’inci maddesinde yer alan düzenlemeden kaynaklı olarak iş denetleme ve iş yönetme belgelerinin bu ihalede kullanılamayacak olması iddiası bakımından yapılan incelemede İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde yer alan düzenleme gereğince iş yönetme/denetleme belgelerinin ihalede iş deneyim belgesi olarak kullanılmasının önünde bir engel olmadığı, bu bakımdan iş yönetme/denetleme belgesi sahibi isteklilerin ihaleye katılımının engellenmediği anlaşılmaktadır. Diğer yandan İdari Şartname’nin 35.1.1’inci maddesi gereğince sadece iş bitirme belgesi ya da tamamlanmış veya devam eden işine ait tünel işlerini belgeleyen onaylı hakedişin bir yeterlik kriteri olmadığı, isteklilerin fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak bulunacak toplam teklif tutarlarının hesabında dikkate alınacağı ve idarece şikâyet başvurusuna verilen cevapta yer alan ihalesi yapılacak işte tünel işlerinin önemli bir ağırlığının bulunduğu, düzenleme ile firmaların tünel tecrübesini avantajlı hale getirmenin amaçlandığı, tünel imalatlarının makine, ekipman ve ekip bakımından özellikli olduğu bu sebeple iş denetleme/iş yönetmeden ziyade firmaların deneyimlerinin puanlandığı, tünel imalatlarında teknik personel deneyiminden daha çok imalatı yapan sanat sınıfı personelin tecrübesinin önem arz ettiği, ayrıca tünel imalatlarında gerekli özel ekipmanın, firmanın tecrübesinin ve makine parkının işin yapımının sürekliliği bakımından önemli olduğu gerekçelerinin yerinde olduğu hususları dikkate alındığında başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İdari Şartname’de iş ortaklığında ortaklardan birinin “teklif ettiği toplam bedelin %80’i oranında tünel işi” tutarını sağlamasının yeterli olduğu ve ortakların sundukları belgelerin toplamının dikkate alınamayacağı düzenlemelerinin bulunduğu, bu düzenlemenin ortakların toplam iş deneyiminin dikkate alınmaması bakımından ihaleye katılımı ve rekabeti engellediği iddiası bakımından yapılan incelemede isteklilerin tünel işi yaptıklarını belgelemelerinin ihaleye katılım bakımından bir öneminin olmadığı, sadece kalite ve teknik değer nitelik kısmında yapılacak puanlamada puan alabilmek için gerekli olduğu, idarece yapılan düzenleme ile işin kesintisiz bir şekilde yapılabilmesi için en azından şartnamede belirlenen oranda tünel işini yapmış olan bir isteklinin puanlamada öne geçirilmesinin ihaleye katılım ve rekabeti engellemediği, nitekim isteklilerin iş ortaklığı kurmak yoluyla ihaleye katılarak anılan düzenleme kapsamında puan alabilecekleri anlaşılmış olup başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İhalede benzer işin A/V Grubu olarak belirlendiği ancak birden çok iş deneyim belgesinin istendiği, ihalenin bu bakımdan ya kısmi teklife ya da konsorsiyuma açık olması gerektiği zira iş kalemleri için ayrı ayrı iş deneyim belgesinin ancak bu koşullarda istenebileceği iddiasına yönelik yapılan incelemede ihalede benzer işin A/V Grubu olarak belirlendiği ancak benzer işin sadece yeterlik belgesi kapsamında sunulacak iş deneyim belgeleri bakımından dikkate alınacağı, fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak yapılacak puanlama için sunulacak iş deneyim belgelerinin benzer işe uygun olma gerekliliğinin bulunmadığı, nitekim puanlama için iş deneyim belgesi sunulması zorunluluğunun da bulunmadığı, bu bakımdan ihalede birden çok iş deneyim belgesinin yeterlik kriteri olarak istenmediği anlaşılmış olup başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan ihalenin kısmi teklife açılmasının, uyuşmazlık konusu işin baştan sona yürütülmesi gereken bütünlüklü bir iş olduğu ve işin yürütümü esnasında idare açısından birden fazla yüklenici ile muhatap olma, iş sahasının paylaşımı, program ve organizasyon bakımından sıkıntılar oluşturacağı, anılan sıkıntıların işin süresinin uzatacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde idarece ihalenin kısmi teklife açılmamasının uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Ayrıca uyuşmazlık konusu iş bakımından işin konsorsiyuma açılması ile işin uzmanlık gerektiren tünel kısmı için fiyat dışı unsur puanlaması yapılmasının birbirinin alternatifi olduğu, idarenin takdir hakkını bu alternatiflerden fiyat dışı unsur puanlamasını tercih etmek yönünde kullandığı, idarenin bu durumda takdir hakkını kullanmasının ihale mevzuatına herhangi bir aykırılık teşkil etmediği, ayrıca İdari Şartname’nin 18’inci maddesi gereğince ihale konusu işte alt yüklenici çalıştırmanın mümkün olduğu, bu nedenle de ihalenin konsorsiyuma açılması zorunluluğunun bulunmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi